119. Kinh
Thân hành niệm
(Kàyagatàsati sutta)
Như vầy tôi nghe.
Một thời Thế Tôn trú
ở Savatthi (Xá-vệ), Jetavana (Kỳ-đà Lâm), tại tịnh xá ông
Anathapindika (Cấp Cô Ðộc). Rồi một số đông Tỷ-kheo, sau
buổi ăn, sau khi đi khất thực trở về, đang ngồi tụ họp
trong hội trường, câu chuyện này được khởi lên giữa chúng
Tăng:
-- Thật vi diệu thay,
chư Hiền giả! Thật hy hữu thay, chư Hiền giả! Thân hành
niệm, khi được tu tập và làm cho sung mãn, có được quả
lớn, có được công đức lớn, như đã được Thế Tôn,
bậc Tri Giả, Kiến Giả, bậc A-la-hán, Chánh Ðẳng Giác tuyên
bố.
Và câu chuyện này giữa
các Tỷ-kheo ấy đã bị gián đoạn.
Thế Tôn vào buổi chiều,
từ Thiện tịnh độc cư đứng dậy, đi đến hội trường,
sau khi đến ngồi lên chỗ soạn sẵn. Sau khi ngồi, Thế Tôn
bảo các Tỷ-kheo:
-- Ở đây, này các Tỷ-kheo,
các Ông hiện nay đang ngồi bàn vấn đề gì? Câu chuyện gì
của các Ông bị gián đoạn?
-- Ở đây, bạch Thế
Tôn, sau khi ăn xong, sau khi đi khất thực trở về, chúng con
ngồi tụ họp tại hội trường, và câu chuyện sau này được
khởi lên: "Thật vi diệu thay, chư Hiền giả! Thật hy hữu
thay, chư Hiền giả! Thân hành niệm này được tu tập, được
làm cho sung mãn, có quả lớn, có công đức lớn, đã được
Thế Tôn, bậc Tri Giả, Kiến Giả, bậc A-la-hán, Chánh Ðẳng
Giác tuyên bố". Bạch Thế Tôn, câu chuyện này của chúng
con chưa bàn xong thời Thế Tôn đến.
-- Và này các Tỷ-kheo,
thân hành niệm tu tập như thế nào, làm cho sung mãn như thế
nào, có quả lớn, có công đức lớn?
(Quán niệm hơi
thở)
Ở đây, này các Tỷ-kheo,
Tỷ-kheo đi đến khu rừng, hay đi đến gốc cây, hay đi đến
ngôi nhà trống và ngồi kiết-già, lưng thẳng và an trú chánh
niệm trước mặt. Chánh niệm, vị ấy thở vô. Chánh niệm,
vị ấy thở ra. Hay thở vô dài, vị ấy biết: "Tôi thở vô
dài". Hay thở ra dài vị ấy biết: "Tôi thở ra dài". Hay thở
vô ngắn, vị ấy biết: "Tôi thở vô ngắn". Hay thở ra ngắn,
vị ấy biết: "Tôi thở ra ngắn". "Cảm giác cả toàn thân,
tôi sẽ thở vô", vị ấy tập. "Cảm giác cả toàn thân, tôi
sẽ thở ra". An tịnh thân hành, tôi sẽ thở vô", vị ấy
tập. "An tịnh thân hành, tôi sẽ thở ra", vị ấy tập. Trong
khi vị ấy sống không phóng dật, nhiệt tâm, tinh cần, các
niệm và tư duy thuộc về thế tục được đoạn trừ. Nhờ
đoạn trừ các pháp ấy, nội tâm được an trú, an tọa, chuyên
nhất, định tĩnh. Như vậy, này các Tỷ-kheo, Tỷ-kheo tu tập
thân hành niệm.
(Bốn oai nghi)
Lại nữa, này các Tỷ-kheo,
Tỷ-kheo đi, biết rằng: "Tôi đi". Hay đứng, biết rằng: "Tôi
đứng". Hay ngồi, biết rằng: "Tôi ngồi". Hay nằm, biết rằng:
"Tôi nằm". Thân thể được sử dụng như thế nào, vị ấy
biết thân thể như thế ấy. Trong khi vị ấy sống không phóng
dật, nhiệt tâm, tinh cần, các niệm và tư duy thuộc về thế
tục được đoạn trừ. Nhờ đoạn trừ các pháp ấy, nội
tâm được an trú, an tọa, chuyên nhất, định tĩnh. Như vậy,
này các Tỷ-kheo, Tỷ-kheo tu tập thân hành niệm.
(Ðầy đủ chánh
niệm)
Lại nữa, này các Tỷ-kheo,
Tỷ-kheo khi bước tới, bước lui biết rõ việc mình đang
làm; khi ngó tới ngó lui biết rõ việc mình đang làm; khi co
tay, khi duỗi tay, biết rõ việc mình đang làm; khi mang áo tăng-già-lê
(sanghati), mang bát, mang y, biết rõ việc mình đang làm; khi
ăn, uống, nhai, nếm, biết rõ việc mình đang làm; khi đứng,
ngồi, ngủ, thức, nói, im lặng biết rõ việc mình đang làm.
Trong khi vị ấy sống
không phóng dật, nhiệt tâm, tinh cần, các niệm và tư duy
thuộc về thế tục được đoạn trừ. Nhờ đoạn trừ các
pháp ấy, nội tâm được an trú, an tọa, chuyên nhất, định
tĩnh. Như vậy, này các Tỷ-kheo, Tỷ-kheo tu tập thân hành
niệm.
(Quán thân bất
tịnh)
Lại nữa, này các Tỷ-kheo,
Tỷ-kheo quán sát thân này, dưới từ bàn chân trở lên, trên
cho đến đảnh tóc, bao bọc bởi da và chứa đầy những vật
bất tịnh sai biệt: "Trong thân này, đây là tóc, lông, móng,
răng, da, thịt, gân, xương, thận, tủy, tim, gan, hoành cách
mô, lá lách, phổi, ruột, màng ruột, phân, mật, đàm (niêm
dịch), mủ, máu, mồ hôi, mỡ, nước mắt, mỡ da, nước miếng,
nước mủ, nước ở khớp xương, nước tiểu". Này các Tỷ-kheo,
cũng như một bao đồ, hai đầu trống đựng đầy các loại
hột như gạo, lúa, đậu xanh, đậu lớn, mè, gạo đã xay
rồi. Một người có mắt, đổ các hột ấy ra và quán sát:
"Ðây là hột gạo, đây là hột lúa, đây là đậu xanh, đây
là đậu lớn, đây là mè, đây là hột lúa đã xay rồi".
Cũng vậy, này các Tỷ-kheo, một Tỷ-kheo quán sát thân này
dưới từ bàn chân trở lên, trên cho đến đảnh tóc, bao
bọc bởi da và chứa đầy những vật bất tịnh sai biệt:
'Trong thân này, đây là tóc, lông, móng, răng, da, thịt, gân,
xương, tủy, thận, tim, gan, hoành cách mô, lá lách, phổi,
ruột, màng ruột, phân, mật, đàm, mủ, máu, mồ hôi, mỡ,
nước mắt, mỡ da, nước miếng, nước mủ, nước ở khớp
xương, nước tiểu".
Trong khi vị ấy sống
không phóng dật, nhiệt tâm, tinh cần, các niệm và tư duy
thuộc về thế tục được đoạn trừ. Nhờ đoạn trừ các
pháp ấy, nội tâm được an trú, an tọa, chuyên nhất, định
tĩnh. Như vậy, này các Tỷ-kheo, Tỷ-kheo tu tập thân hành
niệm.
(Quán tứ đại)
Lại nữa, này các Tỷ-kheo,
Tỷ-kheo quán sát thân này về các vị trí các giới và sự
sắp đặt các giới: "Trong thân này có địa đại, thủy đại,
hỏa đại, và phong đại". Này các Tỷ-kheo, như một người
đồ tể thiện xảo, hay đệ tử của một người đồ tể
giết một con bò, ngồi cắt chia từng thân phần tại ngã
tư đường; cũng vậy, này các Tỷ-kheo, vị Tỷ-kheo quán sát
thân này về vị trí các giới và về sự sắp đặt các giới:
"Trong thân này có địa đại, thủy đại, hỏa đại và phong
đại".
Trong khi vị ấy sống
không phóng dật, nhiệt tâm, tinh cần, các niệm và tư duy
thuộc về thế tục được đoạn trừ. Nhờ đoạn trừ các
pháp ấy, nội tâm được an trú, an tọa, chuyên nhất, định
tĩnh. Như vậy, này các Tỷ-kheo, Tỷ-kheo tu tập thân hành
niệm.
(Quán tử thi)
Lại nữa, này các Tỷ-kheo,
Tỷ-kheo như thấy một thi thể quăng bỏ trong nghĩa địa một
ngày, hai ngày, ba ngày, thi thể ấy trương phồng lên, xanh
đen lại, nát thối ra; Tỷ-kheo quán thân ấy như sau: "Thân
này tánh chất là như vậy, bản tánh là như vậy, không vượt
khỏi bản chất ấy".
Trong khi vị ấy sống
không phóng dật, nhiệt tâm, tinh cần, các niệm và tư duy
thuộc về thế tục được đoạn trừ. Nhờ đoạn trừ các
pháp ấy, nội tâm được an trú, an tọa, chuyên nhất, định
tĩnh. Như vậy, này các Tỷ-kheo, Tỷ-kheo tu tập thân hành
niệm.
Lại nữa, này các Tỷ-kheo,
Tỷ-kheo như thấy một thi thể quăng bỏ trong nghĩa địa bị
các loài quạ ăn, hay bị các loài diều hâu ăn, hay bị các
chim kên ăn, hay bị các loài chó ăn, hay bị các loài giả
can ăn, hay bị các loài côn trùng ăn; Tỷ-kheo quán thân ấy
như sau: "Thân này tánh chất là như vậy, bản chất là như
vậy, không vượt khỏi bản chất ấy".
Trong khi vị ấy sống
không phóng dật, nhiệt tâm, tinh cần, các niệm và tư duy
thuộc về thế tục được đoạn trừ. Nhờ đoạn trừ các
pháp ấy, nội tâm được an trú, an tọa, chuyên nhất, định
tĩnh. Như vậy, này các Tỷ-kheo, Tỷ-kheo tu tập thân hành
niệm.
Lại nữa, này các Tỷ-kheo,
Tỷ-kheo như thấy một thi thể bị quăng bỏ trong nghĩa địa,
với các bộ xương còn liên kết với nhau, còn dính thịt
và máu, còn được các đường gân cột lại... với các bộ
xương còn liên kết với nhau, không còn dính thịt nhưng còn
dính máu, còn được các đường gân cột lại... chỉ còn
có xương không dính lại với nhau, rải rác chỗ này chỗ
kia. Ở đây là xương tay, ở đây là xương chân, ở đây
là xương ống, ở đây là xương bắp vế, ở đây là xương
mông, ở đây là xướng sống, ở đây là xương đầu; Tỷ-kheo
quán thân ấy như sau: "Thân này tánh chất là như vậy, bản
tánh là như vậy, không vượt khỏi bản chất ấy".
Trong khi vị ấy sống
không phóng dật... Tỷ-kheo tu tập thân hành niệm.
Lại nữa, này các Tỷ-kheo,
Tỷ-kheo như thấy một thi thế quăng bỏ trong nghĩa địa,
chỉ còn toàn xương trắng màu vỏ ốc... chỉ còn một đống
xương lâu hơn một năm... chỉ còn là xương thối trở thành
bột; Tỷ-kheo quán thân ấy như sau: "Thân này tánh chất là
như vậy, bản tánh là như vậy, không vượt khỏi bản chất
ấy".
Trong khi vị ấy sống
không phóng dật... Tỷ-kheo tu tập thân hành niệm.
(Các bậc Thiền)
Lại nữa, này các Tỷ-kheo,
Tỷ-kheo ly dục, ly ác pháp, chứng và trú Thiền thứ nhất,
một trạng thái hỷ lạc do ly dục sanh, với tầm và tứ.
Tỷ-kheo thấm nhuần, tẩm ướt, làm cho sung mãn tràn đầy
thân mình với hỷ lạc do ly dục sanh, không một chỗ nào
trên toàn thân không được hỷ lạc do ly dục sanh ấy thấm
nhuần.
Này các Tỷ-kheo, như
một người hầu tắm lão luyện hay đệ tử người hầu tắm;
sau khi rắc bột tắm trong thau bằng đồng, liền nhồi bột
ấy với nước, cục bột tắm ấy được thấm nhuần nước
ướt, trào trộn với nước ướt, thấm ướt cả trong lẫn
ngoài với nước, nhưng không chảy thành giọt. Cũng vậy,
này các Tỷ-kheo, Tỷ-kheo thấm nhuần, tẩm ướt, làm cho sung
mãn, tràn đầy thân mình với hỷ lạc do ly dục sanh, không
một chỗ nào trên toàn thân không được hỷ lạc do ly dục
sanh ấy thấm nhuần.
Trong khi vị ấy sống
không phóng dật.. Tỷ-kheo tu tập thân hành niệm.
Lại nữa, này các Tỷ-kheo,
Tỷ-kheo ấy diệt tầm và tứ, chứng và an trú Thiền thứ
hai, một trạng thái hỷ lạc do định sanh, không tầm không
tứ, nội tĩnh nhất tâm. Tỷ-kheo ấy thấm nhuần, tẩm ướt,
làm cho sung mãn, tràn đầy thân mình với hỷ lạc do định
sanh, không một chỗ nào trên toàn thân không được hỷ lạc
do định sanh ấy thấm nhuần.
Này các Tỷ-kheo, ví
như một hồ nước, nước tự trong dâng lên, phương Ðông
không có lỗ nước chảy ra, phương Tây không có lỗ nước
chảy ra, phương Bắc không có lỗ nước chảy ra, phương Nam
không có lỗ nước chảy ra và thỉnh thoảng trời lại mưa
lớn. Suối nước mát từ hồ nước ấy phun ra thấm nhuần,
tẩm ướt, làm cho sung mãn tràn đầy hồ nước ấy, với
nước mát lạnh, không một chỗ nào của hồ nước ấy không
được nước mát lạnh thấm nhuần. Cũng vậy, này các Tỷ-kheo,
Tỷ-kheo thấm nhuần tẩm ướt, làm cho sung mãn tràn đầy
thân mình với hỷ lạc do định sanh, không một chỗ nào trên
toàn thân, không được hỷ lạc do đính sanh ấy thấm nhuần.
Trong khi vị ấy sống
không phóng dật... Tỷ-kheo tu tập thân hành niệm.
Lại nữa, này các Tỷ-kheo,
Tỷ-kheo ly hỷ trú xả, chánh niệm tỉnh giác, thân cảm sự
lạc thọ mà các bậc Thánh gọi là "Xả niệm lạc trú", chứng
và an trú Thiền thứ ba. Tỷ-kheo, thấm nhuần, tẩm ướt,
làm cho sung mãn tràn đầy thân mình với lạc thọ không có
hỷ ấy, không một chỗ nào trên toàn thân, không được lạc
thọ không có hỷ ấy thấm nhuần.
Này các Tỷ-kheo, ví
như trong hồ sen xanh, hồ sen hồng, hồ sen trắng, có những
sen xanh, sen hồng hay sen trắng. Những bông sen ấy sanh trong
nước, lớn lên trong nước, không vượt khỏi nước, nuôi
sống dưới nước, từ đầu ngọn cho đến gốc rễ đều
thấm nhuần, tẩm ướt, đầy tràn thấu suốt bởi nước
mát lạnh ấy, không một chỗ nào của toàn thể sen xanh, sen
hồng hay sen trắng không được nước mát lạnh ấy thấm
nhuần. Cũng vậy, này các Tỷ-kheo, Tỷ-kheo thấm nhuần, tẩm
ướt, làm cho sung mãn, tràn đầy thân mình với lạc thọ
không có hỷ ấy, không một chỗ nào trên toàn thân không
được lạc thọ không có hỷ ấy thấm nhuần.
Trong khi vị ấy sống
không phóng dật... Tỷ-kheo tu tập thân hành niệm.
Lại nữa, này các Tỷ-kheo,
Tỷ-kheo, xả lạc xả khổ, diệt hỷ ưu đã cảm thọ trước,
chứng và an trú Thiền thứ tư, không khổ, không lạc, xả
niệm thanh tịnh. Tỷ-kheo ấy ngồi, thấm nhuần toàn thân
mình với tâm thuần tịnh trong sáng, không một chỗ nào trên
toàn thân không được tâm thuần tịnh trong sáng ấy thấm
nhuần.
Này các Tỷ-kheo, ví
như một người ngồi, dùng tấm vải trắng trùm đầu, không
một chỗ nào trên toàn thân không được vải trắng ấy che
thấu; cũng vậy, này các Tỷ-kheo, Tỷ-kheo ngồi thấm nhuần
toàn thân mình với tâm thuần tịnh, trong sáng, không một
chỗ nào trên toàn thân không được tâm thuần tịnh trong
sáng ấy thấm nhuần.
Trong khi vị ấy sống
an trú không phóng dật... Tỷ-kheo tu tập thân hành niệm.
(Sự phát triển
qua thân hành niệm)
Này các Tỷ-kheo, đối
với vị nào tu tập, làm cho sung mãn thân hành niệm, các thiện
pháp của vị ấy đi vào nội tâm (antogadha) đều thuộc về
minh phần (vijjabhagiya). Ví như, này các Tỷ-kheo, biến lớn
của ai được thấm nhuần bởi tâm, thời các con sông của
vị ấy đi vào trong biển, đều thuộc về biển lớn; cũng
vậy, này các Tỷ-kheo, đối với vị nào tu tập làm cho sung
mãn thân hành niệm, các thiện pháp của vị ấy đi vào nội
tâm, đều thuộc về minh phần.
Này các Tỷ-kheo, đối
với Tỷ-kheo nào không tu tập thân hành niệm, không làm cho
sung mãn, thời Ma (vương) có cơ hội với vị ấy, Ma (vương)
có cơ duyên với vị ấy. Ví như này các Tỷ-kheo, có người
quăng một hòn đá nặng vào một đống đất sét ướt nhuyễn,
này các Tỷ-kheo, các Ông nghĩ thế nào? Có phải hòn đá nặng
ấy có cơ hội (lún sâu) vào đống đất sét ướt nhuyễn
ấy?
-- Thưa vâng, bạch Thế
Tôn.
-- Cũng vậy, này các
Tỷ-kheo, đối với ai không tu tập thân hành niệm, không làm
cho sung mãn, Ma (vương) có cơ hội với vị ấy, Ma (vương)
có cơ duyên với vị ấy.
Ví như, này các Tỷ-kheo,
một cây khô không có nhựa, có người đến cầm phần phía
trên của đồ quay lửa và nói: "Tôi sẽ làm cho ngọn lửa
sanh ra, tôi sẽ làm cho sức nóng hiện lên". Này các Tỷ-kheo,
các Ông nghĩ thế nào? Người ấy mang đến phần phía trên
của đồ quay lửa, quay với cành cây khô không có nhựa ấy,
người ấy có làm cho ngọn lửa sanh ra, có làm cho sức nóng
hiện lên không?
-- Thưa vâng, bạch Thế
Tôn.
-- Cũng vậy, này các
Tỷ-kheo, đối với ai không tu tập thân hành niệm, không làm
cho sung mãn, Ma (vương) có cơ hội với người ấy, Ma (vương)
có cơ duyên với người ấy.
Ví như, này các Tỷ-kheo,
một bình nước, trống rỗng, trống không, được đặt trên
cái giá, có một người đi đến, mang theo đầy nước. Này
các Tỷ-kheo, các Ông nghĩ thế nào? Người ấy có thể đổ
nước (vào bình) không?
-- Thưa vâng, bạch Thế
Tôn.
-- Cũng vậy, này các
Tỷ-kheo, vị nào không tu tập thân hành niệm, không làm cho
sung mãn, Ma (vương) có cơ hội với vị ấy, Ma (vương) có
cơ duyên với vị ấy.
Này các Tỷ-kheo, vị
nào có tu tập thân hành niệm, làm cho sung mãn, Ma (vương)
không có cơ hội với vị ấy. Ma (vương) không có duyên với
vị ấy. Ví như, này các Tỷ-kheo, có người quăng một trái
banh dây nhẹ vào một cánh cửa làm hoàn toàn bằng lõi cây.
Này các Tỷ-kheo, các Ông nghĩ thế nào? Trái banh dây nhẹ
ấy có cơ hội đối với cánh cửa làm hoàn toàn bằng lõi
cây không?
-- Thưa không, bạch Thế
Tôn.
-- Cũng vậy, này các
Tỷ-kheo, đối với vị nào có tu tập thân hành niệm, làm
cho sung mãn, Ma (vương) không có cơ hội đối với vị ấy,
Ma (vương) không có cơ duyên đối với vị ấy.
Ví như, này các Tỷ-kheo,
một cây ướt có nhựa, rồi một người đi đến mang theo
phần trên đồ quay lửa và nói: "Tôi sẽ làm cho lửa sinh
ra, tôi sẽ làm cho hơi nóng hiện lên". Này các Tỷ-kheo, các
Ông nghĩ thế nào? Người ấy mang theo phần trên đồ quay
lửa, quay với các cây ướt và có nhựa, có thể làm cho lửa
sanh ra, làm cho hơi nóng hiện lên được không?
-- Thưa không, bạch Thế
Tôn.
-- Cũng vậy, này các
Tỷ-kheo, đối với vị nào có tu tập thân hành niệm, làm
cho sung mãn, Ma (vương) không có cơ hội đối với vị ấy,
Ma (vương) không có cơ duyên đối với vị ấy.
Ví như, này các Tỷ-kheo,
một bình nước đầy tràn nước đến nỗi con quạ có thể
uống được, được đặt trên cái giá, rồi có người đi
đến, mang theo đầy nước. Này các Tỷ-kheo, các Ông nghĩ
thế nào? Người ấy có thể đổ được nước vào (bình
ấy) không?
-- Thưa không, bạch Thế
Tôn.
-- Cũng vậy, này các
Tỷ-kheo, đối với vị nào tu tập thân hành niệm, làm cho
sung mãn, Ma (vương) không có cơ hộ đối với người ấy,
Ma (vương) không có cơ duyên đối với người ấy.
Này các Tỷ-kheo, đối
với vị nào tu tập thân hành niệm, làm cho sung mãn, vị ấy
hướng tâm đã được chứng ngộ nhờ thắng trí đến pháp
nào cần phải chứng ngộ nhờ thắng trí, vị ấy đối mặt
đạt được sự tinh xảo, (của pháp ấy) dầu thuộc giới
xứ nào (sati sati ayatane). Ví như, này các Tỷ-kheo, một bình
đầy tràn nước đến nỗi con quạ có thể uống được,
được đặt trên cái giá và có người lực sĩ đến và lắc
qua lắc lại cái bình ấy, như vậy nước có thể trào ra
ngoài không?
-- Thưa vâng, bạch Thế
Tôn.
-- Cũng vậy, này các
Tỷ-kheo, đối với vị nào tu tập thân hành niệm, làm cho
sung mãn, vị ấy hướng tâm đã được chứng ngộ nhờ thắng
trí đến pháp nào cần phải chứng ngộ nhờ thắng trí, vị
ấy đối mặt được sự tinh xảo (của pháp ấy) dầu thuộc
giới xứ nào.
Ví như có một hồ nước
trên một miếng đất bằng, bốn phía có đê đắp làm cho
vững chắc, và tràn đầy nước đến nỗi con quạ có thể
uống được. Rồi có người lực sĩ đến và phá một khúc
đê, nước có thể tràn ra ngoài không?
-- Thưa vâng, bạch Thế
Tôn.
-- Cũng vậy, này các
Tỷ-kheo, đối với vị nào tu tập thân hành niệm, làm cho
sung mãn, vị ấy hướng tâm đã được chứng ngộ nhờ thắng
trí đến pháp nào cần phải chứng ngộ nhờ thắng trí, vị
ấy đối mặt được sự tinh xảo (của pháp ấy) dầu thuộc
giới xứ nào.
Ví như, này các Tỷ-kheo,
trên đất bằng tại chỗ ngã tư có một chiếc xe đậu, thắng
với những con ngựa thuần thục, có roi ngựa đặt ngang sẵn
sàng, có người mã thuật sư thiện xảo, người đánh xe điều
ngự các con ngựa đáng được điều ngự, leo lên xe ấy,
tay trái nắm dây cương, tay mặt cầm lấy roi ngựa, có thể
đánh xe ngựa ấy đi tới đi lui, tại chỗ nào và như thế
nào theo ý mình muốn. Cũng vậy, này các Tỷ-kheo, đối với
vị nào tu tập thân hành niệm, làm cho sung mãn, vị ấy hướng
tâm đã được chứng ngộ nhờ thắng trí đến pháp nào cần
phải chứng ngộ nhờ thắng trí, vị ấy đối mặt được
sự tinh xảo (của pháp ấy), dầu thuộc giới xứ nào.
(Công đức của
thân hành niệm)
Này các Tỷ-kheo, thân
hành niệm được thực hành, được tu tập, được làm cho
sung mãn, được làm như thành cỗ xe, được làm như thành
căn cứ địa, được làm cho kiên trì, được làm cho tích
tập, được khéo tinh cần thực hành, thời mười công đức
này có thể được mong đợi. Thế nào là mười?
(1) Lạc bất lạc được
nhiếp phục, và bất lạc không nhiếp phục vị ấy, và vị
ấy sống luôn luôn nhiếp phục bất lạc được khởi lên;
(2) khiếp đảm sợ hãi được nhiếp phục, và khiếp đảm
sợ hãi không nhiếp phục vị ấy, và vị ấy luôn luôn nhiếp
phục khiếp đảm sợ hãi được khởi lên. (3) Vị ấy kham
nhẫn được lạnh, nóng, đói, khát, sự xúc chạm của ruồi,
muỗi, gió, mặt trời, các loài rắn rết, các cách nói khó
chịu, khó chấp nhận. Vị ấy có khả năng chịu đựng được
những cảm thọ về thân khởi lên, khổ đau, nhói đau, thô
bạo, chói đau, bất khả ý, bất khả ái, đưa đến chết
điếng. (4) Tùy theo ý muốn, không có khó khăn, không có mệt
nhọc, không có phí sức, vị ấy chứng được bốn Thiền,
thuần túy tâm tư, hiện tại lạc trú. (5) Vị ấy chứng được
các loại thần thông, một thân hiện ra nhiều thân, nhiều
thân hiện một thân; hiện hình biến đi ngang qua vách, qua
tường, qua núi như đi ngang hư không; độn thổ trồi lên
ngang qua đất liền như ở trong nước; đi trên nước không
chìm như đi trên đất liền; ngồi kiết-già đi trên hư không
như con chim; với bàn tay, chạm và rờ mặt trăng và mặt trời,
những vật có đại oai lực, đại oai thần như vậy; có thể,
thân có thần thông bay cho đến Phạm thiên; (6) với thiên
nhĩ thanh tịnh siêu nhân, có thể nghe hai loại tiếng, chư
Thiên và loài Người, ở xa hay ở gần. (7) Với tâm của vị
ấy, vị ấy biết tâm của các chúng sanh, các loại người;
tâm có tham, biết tâm có tham; tâm không tham, biết tâm không
tham; tâm có sân, biết tâm có sân; tâm không sân, biết tâm
không sân; tâm có si, biết tâm có si; tâm không si, biết tâm
không si; tâm chuyên chú, biết tâm chuyên chú; tâm tán loạn,
biết tâm tán loạn; tâm đại hành, biết tâm đại hành; tâm
không đại hành, biết tâm không đại hành; tâm chưa vô thượng,
biết tâm chưa vô thượng; tâm vô thượng, biết tâm vô thượng;
tâm Thiền định, biết tâm Thiền định; tâm không Thiền
định, biết tâm không Thiền định; tâm giải thoát, biết
tâm giải thoát; tâm không giải thoát, biết tâm không giải
thoát. (8) Vị ấy nhớ đến các đời sống quá khứ như một
đời, hai đời... vị ấy nhớ đến các đời sống quá khứ
với các nét đại cương và các chi tiết. (9) Với thiên nhãn
thuần tịnh, siêu nhân, vị ấy thấy sự sống và sự chết
của chúng sanh. Vị ấy biết rõ rằng chúng sanh người hạ
liệt, kẻ cao sang, người đẹp đẽ, kẻ thô xấu, người
may mắn, kẻ bất hạnh đều do hạnh nghiệp của họ. (10)
Với sự diệt trừ các lậu hoặc, sau khi tự mình chứng tri
với thượng trí, vị ấy chứng đạt và an trú ngay trong hiện
tại, tâm giải thoát, tuệ giải thoát không có lậu hoặc.
Này các Tỷ-kheo, thân
hành niệm được thực hành, được tu tập, được làm cho
sung mãn, được làm như cỗ xe, được làm như thành căn cứ
địa, được làm cho kiên trì, được làm cho tích tập, được
khéo tinh cần thực hành, thời mười công đức này có thể
mong đợi.
Thế Tôn thuyết giảng
như vậy. Các Tỷ-kheo ấy hoan hỷ tín thọ lời Thế Tôn dạy.
Hòa
thượng Thích Minh Châu dịch Việt
Majjhima
Nikaya 119
Kayagata-sati
Sutta
Mindfulness
Immersed in the Body
translated
by Bhikkhu Thanissaro
I have heard that on one
occasion the Blessed One was staying in Savatthi at Jeta's Grove, Anathapindika's
monastery. Now at that time a large number of monks, after the meal, on
returning from their alms round, had gathered at the meeting hall when
this discussion arose: "Isn't it amazing, friends! Isn't it astounding!
-- the extent to which mindfulness immersed in the body, when developed
and pursued, is said by the Blessed One who knows, who sees -- the worthy
one, rightly self-awakened -- to be of great fruit and great benefit."
And this discussion came to no conclusion.
Then the Blessed One, emerging
from his seclusion in the late afternoon, went to the meeting hall and,
on arrival, sat down on a seat made ready. As he sat down there, he addressed
the monks: "For what topic are you gathered together here? And what was
the discussion that came to no conclusion?"
"Just now, lord, after the
meal, on returning from our alms round, we gathered at the meeting hall
when this discussion arose: 'Isn't it amazing, friends! Isn't it astounding!
-- the extent to which mindfulness immersed in the body, when developed
and pursued, is said by the Blessed One who knows, who sees -- the worthy
one, rightly self-awakened -- to be of great fruit and great benefit.'
This was the discussion that had come to no conclusion when the Blessed
One arrived."
[The Blessed One said:] "And
how is mindfulness immersed in the body developed, how is it pursued, so
as to be of great fruit and great benefit?
"There is the case where
a monk -- having gone to the wilderness, to the shade of a tree, or to
an empty building -- sits down folding his legs crosswise, holding his
body erect and setting mindfulness to the fore. Always mindful, he breathes
in; mindful he breathes out.
"Breathing in long, he discerns
that he is breathing in long; or breathing out long, he discerns that he
is breathing out long. Or breathing in short, he discerns that he is breathing
in short; or breathing out short, he discerns that he is breathing out
short. He trains himself to breathe in sensitive to the entire body and
to breathe out sensitive to the entire body. He trains himself to breathe
in calming bodily fabrication (the breath) and to breathe out calming bodily
fabrication. And as he remains thus heedful, ardent, and resolute, any
memories and resolves related to the household life are abandoned, and
with their abandoning his mind gathers and settles inwardly, grows unified
and centered. This is how a monk develops mindfulness immersed in the body.
"Furthermore, when walking,
the monk discerns that he is walking. When standing, he discerns that he
is standing. When sitting, he discerns that he is sitting. When lying down,
he discerns that he is lying down. Or however his body is disposed, that
is how he discerns it. And as he remains thus heedful, ardent, and resolute,
any memories and resolves related to the household life are abandoned,
and with their abandoning his mind gathers and settles inwardly, grows
unified and centered. This is how a monk develops mindfulness immersed
in the body.
"Furthermore, when going
forward and returning, he makes himself fully alert; when looking toward
and looking away...when bending and extending his limbs...when carrying
his outer cloak, his upper robe and his bowl...when eating, drinking, chewing,
and savoring...when urinating and defecating...when walking, standing,
sitting, falling asleep, waking up, talking, and remaining silent, he makes
himself fully alert. And as he remains thus heedful, ardent, and resolute,
any memories and resolves related to the household life are abandoned,
and with their abandoning his mind gathers and settles inwardly, grows
unified and centered. This is how a monk develops mindfulness immersed
in the body.
"Furthermore, the monk reflects
on this very body from the soles of the feet on up, from the crown of the
head on down, surrounded by skin and full of various kinds of unclean things:
'In this body there are head hairs, body hairs, nails, teeth, skin, flesh,
tendons, bones, bone marrow, kidneys, heart, liver, pleura, spleen, lungs,
large intestines, small intestines, gorge, feces, bile, phlegm, pus, blood,
sweat, fat, tears, skin-oil, saliva, mucus, fluid in the joints, urine.'
Just as if a sack with openings at both ends were full of various kinds
of grain -- wheat, rice, mung beans, kidney beans, sesame seeds, husked
rice -- and a man with good eyesight, pouring it out, were to reflect,
'This is wheat. This is rice. These are mung beans. These are kidney beans.
These are sesame seeds. This is husked rice'; in the same way, the monk
reflects on this very body from the soles of the feet on up, from the crown
of the head on down, surrounded by skin and full of various kinds of unclean
things: 'In this body there are head hairs, body hairs, nails, teeth, skin,
flesh, tendons, bones, bone marrow, kidneys, heart, liver, pleura, spleen,
lungs, large intestines, small intestines, gorge, feces, bile, phlegm,
pus, blood, sweat, fat, tears, skin-oil, saliva, mucus, fluid in the joints,
urine.' And as he remains thus heedful, ardent, and resolute, any memories
and resolves related to the household life are abandoned, and with their
abandoning his mind gathers and settles inwardly, grows unified and centered.
This is how a monk develops mindfulness immersed in the body.
"Furthermore, the monk contemplates
this very body -- however it stands, however it is disposed -- in terms
of properties: 'In this body there is the earth property, the liquid property,
the fire property, and the wind property.' Just as a skilled butcher or
his apprentice, having killed a cow, would sit at a crossroads cutting
it up into pieces, the monk contemplates this very body -- however it stands,
however it is disposed -- in terms of properties: 'In this body there is
the earth property, the liquid property, the fire property, and the wind
property.' And as he remains thus heedful, ardent, and resolute, any memories
and resolves related to the household life are abandoned, and with their
abandoning his mind gathers and settles inwardly, grows unified and centered.
This is how a monk develops mindfulness immersed in the body.
"Furthermore, as if he were
to see a corpse cast away in a charnel ground -- one day, two days, three
days dead -- bloated, livid, and festering, he applies it to this very
body, 'This body, too: Such is its nature, such is its future, such its
unavoidable fate'...
"Or again, as if he were
to see a corpse cast away in a charnel ground, picked at by crows, vultures,
and hawks, by dogs, hyenas, and various other creatures...a skeleton smeared
with flesh and blood, connected with tendons...a fleshless skeleton smeared
with blood, connected with tendons...a skeleton without flesh or blood,
connected with tendons...bones detached from their tendons, scattered in
all directions -- here a hand bone, there a foot bone, here a shin bone,
there a thigh bone, here a hip bone, there a back bone, here a rib, there
a chest bone, here a shoulder bone, there a neck bone, here a jaw bone,
there a tooth, here a skull...the bones whitened, somewhat like the color
of shells...piled up, more than a year old...decomposed into a powder:
He applies it to this very body, 'This body, too: Such is its nature, such
is its future, such its unavoidable fate.'
"And as he remains thus heedful,
ardent, and resolute, any memories and resolves related to the household
life are abandoned, and with their abandoning his mind gathers and settles
inwardly, grows unified and centered. This is how a monk develops mindfulness
immersed in the body.
(The Four Jhanas)
"Furthermore, quite withdrawn
from sensual pleasures, withdrawn from unskillful mental qualities, he
enters and remains in the first jhana: rapture and pleasure born from withdrawal,
accompanied by directed thought and evaluation. He permeates and pervades,
suffuses and fills this very body with the rapture and pleasure born from
withdrawal. Just as if a skilled bathman or bathman's apprentice would
pour bath powder into a brass basin and knead it together, sprinkling it
again and again with water, so that his ball of bath powder -- saturated,
moisture-laden, permeated within and without -- would nevertheless not
drip; even so, the monk permeates...this very body with the rapture and
pleasure born of withdrawal. There is nothing of his entire body unpervaded
by rapture and pleasure born from withdrawal. And as he remains thus heedful,
ardent, and resolute, any memories and resolves related to the household
life are abandoned, and with their abandoning his mind gathers and settles
inwardly, grows unified and centered. This is how a monk develops mindfulness
immersed in the body.
"And furthermore, with the
stilling of directed thought and evaluation, he enters and remains in the
second jhana: rapture and pleasure born of composure, unification of awareness
free from directed thought and evaluation -- internal assurance. He permeates
and pervades, suffuses and fills this very body with the rapture and pleasure
born of composure. Just like a lake with spring-water welling up from within,
having no inflow from the east, west, north, or south, and with the skies
supplying abundant showers time and again, so that the cool fount of water
welling up from within the lake would permeate and pervade, suffuse and
fill it with cool waters, there being no part of the lake unpervaded by
the cool waters; even so, the monk permeates...this very body with the
rapture and pleasure born of composure. There is nothing of his entire
body unpervaded by rapture and pleasure born of composure. And as he remains
thus heedful, ardent, and resolute, any memories and resolves related to
the household life are abandoned, and with their abandoning his mind gathers
and settles inwardly, grows unified and centered. This is how a monk develops
mindfulness immersed in the body.
"And furthermore, with the
fading of rapture, he remains in equanimity, mindful and alert, and physically
sensitive of pleasure. He enters and remains in the third jhana, of which
the noble ones declare, 'Equanimous and mindful, he has a pleasurable abiding.'
He permeates and pervades, suffuses and fills this very body with the pleasure
divested of rapture. Just as in a lotus pond, some of the lotuses, born
and growing in the water, stay immersed in the water and flourish without
standing up out of the water, so that they are permeated and pervaded,
suffused and filled with cool water from their roots to their tips, and
nothing of those lotuses would be unpervaded with cool water; even so,
the monk permeates...this very body with the pleasure divested of rapture.
There is nothing of his entire body unpervaded with pleasure divested of
rapture. And as he remains thus heedful, ardent, and resolute, any memories
and resolves related to the household life are abandoned, and with their
abandoning his mind gathers and settles inwardly, grows unified and centered.
This is how a monk develops mindfulness immersed in the body.
"And furthermore, with the
abandoning of pleasure and pain -- as with the earlier disappearance of
elation and distress -- he enters and remains in the fourth jhana: purity
of equanimity and mindfulness, neither-pleasure-nor-pain. He sits, permeating
the body with a pure, bright awareness. Just as if a man were sitting covered
from head to foot with a white cloth so that there would be no part of
his body to which the white cloth did not extend; even so, the monk sits,
permeating the body with a pure, bright awareness. There is nothing of
his entire body unpervaded by pure, bright awareness. And as he remains
thus heedful, ardent, and resolute, any memories and resolves related to
the household life are abandoned, and with their abandoning his mind gathers
and settles inwardly, grows unified and centered. This is how a monk develops
mindfulness immersed in the body.
(Fullness of Mind)
"Monks, whoever develops and
pursues mindfulness immersed in the body encompasses whatever skillful
qualities are on the side of clear knowing. Just as whoever pervades the
great ocean with his awareness encompasses whatever rivulets flow down
into the ocean, in the same way, whoever develops and pursues mindfulness
immersed in the body encompasses whatever skillful qualities are on the
side of clear knowing.
"In whomever mindfulness
immersed in the body is not developed, not pursued, Mara gains entry, Mara
gains a foothold.
"Suppose that a man were
to throw a heavy stone ball into a pile of wet clay. What do you think,
monks -- would the heavy stone ball gain entry into the pile of wet clay?"
"Yes, venerable sir."
"In the same way, in whomever
mindfulness immersed in the body is not developed, not pursued, Mara gains
entry, Mara gains a foothold.
"Now, suppose that there
were a dry, sapless piece of timber, and a man were to come along with
an upper fire-stick, thinking, 'I'll light a fire. I'll produce heat.'
What do you think -- would he be able to light a fire and produce heat
by rubbing the upper fire-stick in the dry, sapless piece of timber?"
"Yes, venerable sir."
"In the same way, in whomever
mindfulness immersed in the body is not developed, not pursued, Mara gains
entry, Mara gains a foothold.
"Now, suppose that there
were an empty, hollow water-pot set on a stand, and a man were to come
along carrying a load of water. What do you think -- would he get a place
to put his water?"
"Yes, venerable sir."
"In the same way, in whomever
mindfulness immersed in the body is not developed, not pursued, Mara gains
entry, Mara gains a foothold.
"Now, in whomever mindfulness
immersed in the body is developed, is pursued, Mara gains no entry, Mara
gains no foothold. Suppose that a man were to throw a ball of string against
a door panel made entirely of heartwood. What do you think -- would that
light ball of string gain entry into that door panel made entirely of heartwood?"
"No, venerable sir."
"In the same way, in whomever
mindfulness immersed in the body is developed, is pursued, Mara gains no
entry, Mara gains no foothold.
"Now, suppose that there
were a wet, sappy piece of timber, and a man were to come along with an
upper fire-stick, thinking, 'I'll light a fire. I'll produce heat.' What
do you think -- would he be able to light a fire and produce heat by rubbing
the upper fire-stick in the wet, sappy piece of timber?"
"No, venerable sir."
"In the same way, in whomever
mindfulness immersed in the body is developed, is pursued, Mara gains no
entry, Mara gains no foothold.
"Now, suppose that there
were a water-pot set on a stand, full of water up to the brim so that crows
could drink out of it, and a man were to come along carrying a load of
water. What do you think -- would he get a place to put his water?"
"No, lord."
"In the same way, in whomever
mindfulness immersed in the body is developed, is pursued, Mara gains no
entry, Mara gains no foothold.
(An Opening to the Higher Knowledges)
"When anyone has developed and
pursued mindfulness immersed in the body, then whichever of the six higher
knowledges he turns his mind to know and realize, he can witness them for
himself whenever there is an opening.
"Suppose that there were
a water jar, set on a stand, brimful of water so that a crow could drink
from it. If a strong man were to tip it in any way at all, would water
spill out?"
"Yes, lord."
"In the same way, when anyone
has developed and pursued mindfulness immersed in the body, then whichever
of the six higher knowledges he turns his mind to know and realize, he
can witness them for himself whenever there is an opening.
"Suppose there were a rectangular
water tank -- set on level ground, bounded by dikes -- brimful of water
so that a crow could drink from it. If a strong man were to loosen the
dikes anywhere at all, would water spill out?"
"Yes, lord."
"In the same way, when anyone
has developed and pursued mindfulness immersed in the body, then whichever
of the six higher knowledges he turns his mind to know and realize, he
can witness them for himself whenever there is an opening.
"Suppose there were a chariot
on level ground at four crossroads, harnessed to thoroughbreds, waiting
with whips lying ready, so that a skilled driver, a trainer of tamable
horses, might mount and -- taking the reins with his left hand and the
whip with his right -- drive out and back, to whatever place and by whichever
road he liked; in the same way, when anyone has developed and pursued mindfulness
immersed in the body, then whichever of the six higher knowledges he turns
his mind to know and realize, he can witness them for himself whenever
there is an opening.
(Ten Benefits)
"Monks, for one in whom mindfulness
immersed in the body is cultivated, developed, pursued, given a means of
transport, given a grounding, steadied, consolidated, and well-undertaken,
ten benefits can be expected. Which ten?
"[1] He conquers displeasure
and delight, and displeasure does not conquer him. He remains victorious
over any displeasure that has arisen.
"[2] He conquers fear and
dread, and fear and dread do not conquer him. He remains victorious over
any fear and dread that have arisen.
"[3] He is resistant to cold,
heat, hunger, thirst, the touch of gadflies and mosquitoes, wind and sun
and creeping things; to abusive, hurtful language; he is the sort that
can endure bodily feelings that, when they arise, are painful, sharp, stabbing,
fierce, distasteful, disagreeable, deadly.
"[4] He can attain at will,
without trouble or difficulty, the four jhanas -- heightened mental states
providing a pleasant abiding in the here and now.
"[5] He wields manifold supranormal
powers. Having been one he becomes many; having been many he becomes one.
He appears. He vanishes. He goes unimpeded through walls, ramparts, and
mountains as if through space. He dives in and out of the earth as if it
were water. He walks on water without sinking as if it were dry land. Sitting
crosslegged he flies through the air like a winged bird. With his hand
he touches and strokes even the sun and moon, so mighty and powerful. He
exercises influence with his body even as far as the Brahma worlds.
"[6] He hears -- by means
of the divine ear-element, purified and surpassing the human -- both kinds
of sounds: divine and human, whether near or far.
"[7] He knows the awareness
of other beings, other individuals, having encompassed it with his own
awareness. He discerns a mind with passion as a mind with passion, and
a mind without passion as a mind without passion. He discerns a mind with
aversion as a mind with aversion, and a mind without aversion as a mind
without aversion. He discerns a mind with delusion as a mind with delusion,
and a mind without delusion as a mind without delusion. He discerns a restricted
mind as a restricted mind, and a scattered mind as a scattered mind. He
discerns an enlarged mind as an enlarged mind, and an unenlarged mind as
an unenlarged mind. He discerns an excelled mind [one that is not at the
most excellent level] as an excelled mind, and an unexcelled mind as an
unexcelled mind. He discerns a concentrated mind as a concentrated mind,
and an unconcentrated mind as an unconcentrated mind. He discerns a released
mind as a released mind, and an unreleased mind as an unreleased mind.
"[8] He recollects his manifold
past lives (lit: previous homes), i.e., one birth, two births, three births,
four, five, ten, twenty, thirty, forty, fifty, one hundred, one thousand,
one hundred thousand, many aeons of cosmic contraction, many aeons of cosmic
expansion, many aeons of cosmic contraction and expansion, [recollecting],
'There I had such a name, belonged to such a clan, had such an appearance.
Such was my food, such my experience of pleasure and pain, such the end
of my life. Passing away from that state, I re-arose there. There too I
had such a name, belonged to such a clan, had such an appearance. Such
was my food, such my experience of pleasure and pain, such the end of my
life. Passing away from that state, I re-arose here.' Thus he remembers
his manifold past lives in their modes and details.
"[9] He sees -- by means
of the divine eye, purified and surpassing the human -- beings passing
away and re-appearing, and he discerns how they are inferior and superior,
beautiful and ugly, fortunate and unfortunate in accordance with their
kamma: 'These beings -- who were endowed with bad conduct of body, speech,
and mind, who reviled the noble ones, held wrong views and undertook actions
under the influence of wrong views -- with the break-up of the body, after
death, have re-appeared in the plane of deprivation, the bad destination,
the lower realms, in hell. But these beings -- who were endowed with good
conduct of body, speech, and mind, who did not revile the noble ones, who
held right views and undertook actions under the influence of right views
-- with the break-up of the body, after death, have re-appeared in the
good destinations, in the heavenly world.' Thus -- by means of the divine
eye, purified and surpassing the human -- he sees beings passing away and
re-appearing, and he discerns how they are inferior and superior, beautiful
and ugly, fortunate and unfortunate in accordance with their kamma.
"[10] Through the ending
of the mental effluents, he remains in the effluent-free release of awareness
and release of discernment, having known and made them manifest for himself
right in the here and now.
"Monks, for one in whom mindfulness
immersed in the body is cultivated, developed, pursued, given a means of
transport, given a grounding, steadied, consolidated, and well-undertaken,
these ten benefits can be expected."
That is what the Blessed
One said. Gratified, the monks delighted in the Blessed One's words.
Source: http://world.std.com/~metta/canon/majjhima/mn119.html
(Revised: 9 November 1998
)
