c
-
Kinh Hiền
Ngu
-
Thích
Trung Quán dịch
-
Phẩm
thứ bốn mươi mốt
-
ƯU
BÀ TƯ
CHÍNH tôi được nghe: Một thời ở
nước Xá Vệ, tại vườn Cấp Cô Độc, cây của Kỳ Đà.
Thuở đó nước La Duyệt Kỳ có
hai anh em người lái buôn, cùng ở một nơi. Người anh hỏi
con gái ông Trưởng Giả, nhưng cô ấy hãy còn ít tuổi, nên
chưa cho xin cưới.
Vì sự sinh kế cho đời, nên người
anh ra nước ngoài buôn bán, không biết vì lý do gì mà lâu
năm không về. Cô con ông Trưởng Giả đã lớn, chờ đợi
sợ muộn xuân, tục thường nói:
"Trai trẻ mãi, gái có thời".
Nên ông Trưởng giả gọi cậu em
đến bảo rằng:
- Anh của chú đi xa, chắc chết
rồi nên không thấy về, vậy tôi gả con gái tôi cho chú,
ý chú nghĩ sao?
- Dạ, thưa Trưởng giả! Không được!
Anh tôi hãy còn sống và tôi không bao giờ làm những chuyện
kỳ quặc như vậy!
Từ đó trở đi, ông Trưởng giả
luôn luôn thúc đẩy phải lấy con gái ông, nhưng anh vẫn kiên
nhẫn không nghe.
Ông bất đắc dĩ phải mạo ra một
lá thư, cho người lái buôn khác mang lại, ý nói rằng:
- Anh của chú đã chết lâu rồi.
Khi bắt được thơ, mở xem biết
rằng anh mình đã chết, đương buồn phiền thương anh! Thì
ông Trưởng giả đến hỏi:
- Hôm nay tại sao chú buồn thế?
- Thưa Trưởng giả, tôi vừa nhận
được tin anh tôi đã chết từ lâu!
- Thôi chú ạ! Sự sinh tử chết
sống của con người là thường! Việc chết thì lo việc chết,
còn việc sống phải lo việc sống! Giờ đây tôi hỏi thực
chú: con gái tôi có định kết duyên với nó thì xin trả lời,
bằng không tôi sẽ định liệu cho nó?
Cũng do ông ép uổng quá, nên anh
phải nhận lời.
Từ đó trai gái hai người kết
duyên với nhau, chẳng bao lâu cô vợ đã có mang.
Người em yên trí rằng: Anh mình
chết, mình chẳng lấy vợ của anh, thì kẻ khác cũng lấy,
đương cuộc nồng nhiệt yêu nhau của đôi vợ chồng trẻ!
Bỗng nhiên được tin anh ở nước ngoài trở về, người
em sợ quá! Chạy trốn sang nước Xá Vệ.
Sau khi chạy trốn thì các bạn thân
của người anh lại khám nghiệm té ra cô đã đánh đọa thai
từ lâu.
Người em tìm đến chốn Phật ngự,
thấy Phật anh ta tủi thẹn, cúi đầu lễ dưới chân, bạch
Phật rằng:
- Kính lạy đức Thế Tôn! Con tới
đây một lòng thành kính, cầu xuất gia tu học, cúi xin Ngài
từ bi tế độ!
Phật hoan hỷ cho nhập làm Sa Môn
và cải tên là Ưu Bà Tư, Chăm chỉ tu hành, chẳng bao lâu
đã đắc quả A La Hán, đủ thần thông đạo lực.
Người anh khi về tới nhà, biết
em đã lấy vợ của mình, nổi giận hầm hầm đi tìm để
giết, tìm mãi không thấy. Có người họ mách em anh sang nước
Xá Vệ, và đã theo Phật làm Sa Môn.
Anh ấy bỏ ra năm trăm lượng vàng,
thuê người giết, và cùng đi sang nước Xá Vệ, tới nơi
thấy Ưu Bà Tư đương tọa thiền, người đó tự phát sinh
tâm từ bi nghĩ như vầy:
- Ta nỡ nào giết ông Tỷ Khưu kia,
ông có thù oán gì với ta, nhưng nếu ta không giết thì sao
lấy được số vàng này?
Trương cung bắn soành một tiếng,
cái tên ấy trúng phải người anh, kêu la dữ dội oán hận
mà chết, linh hồn đọa sinh làm con rắn độc, ở hố cổng
nơi ấy, chờ thời cơ để cắn chết báo thù; một hôm bò
qua ngưỡng cửa bị cánh cổng khép lại chết mất, tuy chết
nhưng lòng uất hận chưa nguôi, nên lại nguyện sinh làm con
trùng độc ở ngay phòng Ưu Bà Tư. Chờ khi Ưu Bà Tư tọa
thiền nhảy xuống giữa đỉnh đầu đốt chết.
Trong chúng Đại Khưu, thấy ông
Ưu Bà Tư chết một cách tự nhiên, không hiểu tại sao? Ngài
Xá Lợi Phât biết nguyên uỷ như vậy, bạch với Phật rằng:
- Kính lạy đức Thế Tôn! Ưu Bà
Tư Tỷ Khưu hiện đã đắc La Hán quả; còn bị trùng đốt
chết, cúi xin chỉ giáo cho chúng con được biết nguyên do?
Phật nói: - Xá Lợi Phất ông nên
biết: Đây cũng một nghiệp báo từ thời quá khứ; thuở
bấy giờ có một vị Bích Chi Phật tu trong rừng đá đắc
quả, một hôm có người đi săn, đặt lưới bắt cầm thú,
vị Bích Chi Phật vì lòng thương nhân vật, nên Ngài hóa phép
làm cho họ không bắt được con nào. Vì thế người đi săn
tức giận, dùng tên độc bắn Ngài. Muốn cho người đó khỏi
tội báo lâu đời, biết ăn năn tội lỗi của mình, nên Ngài
bay lên hư không hiện ra mười tám phép thần túc.
Người đi săn thấy thế, sợ hãi
trách mình, sinh lòng kính cẩn tới trước tạ lỗi, cầu xin
xá tội.
Ngài cũng hoan hỷ cho sám hối. Sau
khi về nhà bị trùng độc đốt chết, thần hồn đọa xuống
địa ngục; khi hết tội địa ngục trong năm trăm kiếp bị
trùng độc mà chết, cho đến ngày nay đắc đạo A La Hán,
còn phải tội bị trùng độc cắn chết. Người đi săn thuở
đó chính là Tỷ Khưu Ưu Bà Tư ngày nay, bởi lúc đó ác tâm
hại vị Bích Chi Phật, nhưng lại biết sám hối, và phát
nguyện đời sau được gặp Thánh Sư, tu đắc phép thần túc,
bởi thế được gặp Ta và đắc đạo quả.
Khi Phật nói xong, Ngài Xá Lợi Phất
và tất cả mọi người trong đại chúng, ai nấy đều sợ
hãi nghiệp báo từ tâm nóng giận phát khởi chuyên lòng khắc
ý, tẩy trừ sân hỏa, nguyện thanh tam độc, vui mừng tạ
lễ lui ra.