Tổ
Đình Minh Đăng Quang
PHẬT HỌC
TỪ ĐIỂN - BUDDHIST DICTIONARY
VIETNAMESE -
ENGLISH VIỆT - ANH
Thiện
Phúc
V
Va
Chạm: To bump against.
Vạ:
1)
Misfortune.
2)
Phạt vạ—To impose a fine on someone.
Vạ
Lây: To bear the brunt of another’s wrong deed.
Vạ
Miệng: Misfortune caused by the mouth (a slip of the tongue).
Vác:
To carry (bear) on the shoulder.
Vạc:
Chảo nấu cơm loại lớn—A big rice pan—Caldron.
Vạc
Dầu: Oil pans—Địa ngục nơi tội nhân bị bỏ vào vạc dầu
mà nấu. Đây là nơi trị tội những kẻ trên dương thế
cố ý chiên, xào, nấu nướng các loài vật vô tội để thỏa
mãn lòng tham dục—The hell where offenders are cooked until their
bodies are completely mangled. This hell is reserved for those who intentionally
cooked, fried, barbecued innocent creatures to satisfy their desires while
they were humans.
Vai
Chánh: Leading part—Leading role.
Vai
Dưới: Lower rank of relationship.
Vai
Trò: Role—Part.
Vái:
To bow with joined hands.
Vài:
Some—Few—A few.
Vãi:
General term for a Budhist nun.
Vại:
A large earthernware jar.
Vàm:
Mouth of a river.
Van
Lạy: To beseech.
Van
Lơn: To entreat—To implore.
Van
Xin: To beg—To beseech—To implore.
Vãn:
1)
Buổi tối (chạng vạng): Sunset—Evening.
2)
Trễ hay muộn: Late.
Vãn
Chúc: Bữa ăn cháo chiều. Theo giới luật, tuy không được
ăn quá ngọ, nhưng nhà thiền vẫn cho phép ăn cháo và gọi
đó là thuốc sau giờ ngọ—The evening gruel, which being against
the rule of not eating after midday is styled medicine.
Vãn
Hồi: To restore.
Vãn
Tham: Tham thiền hay tụng kinh vào buổi chiều (đối lại với
tảo tham là tham thiền hay tụng kinh vào buổi sáng sớm)—The
evening service.
Vạn:
Sauvastika or srivatsa (skt).
1)
Dấu hiệu hình chữ “Vạn” trước giữa ngực của Đức
Phật, có nghĩa là sự tập hợp vạn đức tốt lành: The auspicious
sign in the middle of the Buddha’s chest. The srivatsa-laksana, the mark
on the breast of Visnu, a particular curl of hair on the breast; the lightning;
a sun symbol; a sign of all power over evil and all favour to the good;
a sign shown on the Buddha’s breast.
2)
Dấu kiết tường thứ tư dưới lòng bàn chân Phật—The fourth
of the auspicious signs in the footprint of Buddha, and is a mystic diagram
of great antiquity, one of the marks on a Buddha’s feet.
3)
Mười ngàn: Ten thousand.
Vạn
An: Good health—Peace.
Vạn
Bảo: Ten thousand precious things.
Vạn
Bát Thiên Thế Giới: Theo Kinh Pháp Hoa thì đây là 18.000 thế
giới Đông phương được chiếu khắp bời ánh hào quang phóng
ra từ sợi lông trắng giữa hai lông mày Đức Phật, khi Ngài
giảng Kinh Pháp Hoa—According to the Lotus Sutram this is the 18,000
easterly worlds lighted by the ray from the Buddha’s brows
Vạn
Bất Đắc Dĩ: Very reluctantly—Quite unwillingly.
Vạn
Bất Năng: Impossible to do.
Vạn
Cảnh: Tất cả mọi cảnh giới—All realms, all regions.
Vạn
Cổ: Ten thousand generations—Thousand-ages old.
Vạn
Đức: Tên một ngôi chùa cổ tọa lạc trong quận Bình Thạnh,
thành phố Sài Gòn. Chùa được xây vào thế kỷ thứ 18 trong
quận Gò Vấp, được dời về quận Bình Thạnh, tại địa
điểm hiện tại vào năm 1945, và đã được trùng tu nhiều
lần. Chùa vẫn còn giữ được nhiều tượng Phật cổ của
thế kỷ thứ 19. Tầng trên cùng bàn thờ bên trong Chánh điện
tôn trí tượng Đức Phật A Di Đà; tầng kế thờ Bồ Tát
Chuẩn Đề, Bồ Tát Quán Thế Âm, và Đại Thế Chí; tầng
thứ ba thờ Thiên Vương; hai bên là ông Thiện và ông Ác.
Bàn thờ bên ngoài cùng trong Chánh điện tôn trí Đức Phật
Di Lặc và Phật Thích Ca Đản Sanh—Name of an ancient pagoda,
located in Bình Thạnh district, Saigon City. The pagoda was built in
the eighteenth century in Gò Vấp district and was moved to the current
location in 1945, and has been rebuilt many times. A lot of wooden
statues from the nineteenth century have been kept in Vạn Đức Pagoda.
On the top shelf of the altar placed in the Main Hall are worshipped three
statues of Amitabha Buddha, the statues of Cundi Bodhisattva, Avalokitesvara
Bodhisatva, and Mahasthama Bodhisattva are enshrined on the second shelf;
on the third shelf is the statue of King of Heaven, on both sides of which
are the Good and the Evil. The statues of Maitreya and Infant Sakyamuni
Buddha are worshipped on the altar outside the Main Hall.
Vạn
Hành:
1)
Tất cả giới luật: All disciplines.
2)
Tất cả mọi hành động: All actions.
3)
Tất cả mọi phương thức cứu độ: All modes of salvation.
4)
Tất cả những phương thứ thực hành: All procedures.
Vạn
Hạnh:
1)
Ten thousand conducts.
2)
Ten thousand chances.
3)
Vạn Hạnh Thiền Sư (?-1018): Zen Master Vạn Hạnh—Tên của
một Thiền sư Việt Nam, quê ở Cổ Pháp, Bắc Việt Nam. Ngày
sanh của Thiền Sư không ai biết. Lúc thiếu thời ông đã
tỏ ra thông minh đĩnh ngộ phi thường. Ngài xuất gia năm 21
tuổi và trở thành một trong những đệ tử xuất sắc của
Thiền Sư Thiền Ông. Khi Thiền Ông thị tịch, ngài tiếp
tục trụ trì tại chùa Lục Tổ để hoằng dương Phật Pháp.
Ngài rất được vua Lê Đại Hành kính trọng và tôn vinh.
Ngài thị tịch vào đêm trăng tròn năm 1018. Ngài là tác giả
của bài thơ nổi tiếng sau đây—Name of a Vietnamese Zen master
from Cổ Pháp, North Vietnam. Zen Master Vạn Hạnh’s date of birth
was unknown. At the young age, he was extraordinarily intelligent. He left
home at the age of 21 and became one of the most outstanding disciples
of Zen Master Thiền Ông at Lục Tổ Temple in Thiên Đức. He was
always admired and honored by king Lê Đại Hành. He died on the full
moon night of 1018—He was also the author of this poem below:
Thân
như điện ảnh hữu hoàn vô
Vạn mộc xuân vinh thu hựu khô
Nhậm vận thịnh suy vô bố úy
Thịnh suy như lộ thảo đầu phô!
Our life is a simple lightning which
Comes and goes (appears then disappears).
As springtime offers blossoms,
Only to fade (wither) in the fall.
Earthly flourish and decline,
O friends, do not fear at all.
They are nothing, but
A drop of dew on the grass of morning!
4)
Tên của một Thiền Viện tọa lạc trong quận Phú Nhuận,
thành phố Sài Gòn, Nam Việt Nam. Thiền viện do Hòa Thượng
Thích Minh Châu sáng lập trước năm 1975. Thoạt tiên nó chỉ
là một chi nhánh của Viện Đại Học Vạn Hạnh. Cổng Tam
Quan của Thiền Viện được xây theo kiến trúc cổ của Kinh
Thành Huế. Thiền viện còn được dùng làm Văn Phòng Viện
Nghiên Cứu Phật Học Việt NamVăn Phòng Hội Đồng Phiên Dịch
Đại Tạng Kinh Việt Nam, và trường Cao Cấp Phật Học Việt
Nam—Name of a Ch’an Monastery, located in Phú Nhuận district, Saigon
City, South Vietnam. It was established by Most Venerable Thich Minh Châu
before 1975. At first, it was a branch of Vạn Hạnh University. Its
three-entrance gate was built following the ancient architectural style
of Huế City. The Institute is also used as the office of the Vietnam
Buddhist Research Institute, the office of the Vietnam Tripitaka Translating
and Publishing Heading Council, and Vietnam School of Higher Buddhist Studies
Offices.
Vạn
Hữu: Sarvabhava (skt)—Vạn pháp hay chư pháp—All dharmas—All
beings.
Vạn
Kiếp: Ten thousand existences.
Vạn
Lý: Ten thousand miles.
Vạn
Nan: Very difficult.
Vạn
Năng: All powerful—Omnipotent—Almighty.
Vạn
Nhất: If ever.
Vạn
Niên: Ten thousand years.
Vạn
Pháp: Tất cả sự lý của vạn hữu (tự thể quy tắc, ngay
cả những điều không có đề cũng gọi là pháp)—All (ten
thousand) dharmas—All things, noumenal and phenomenal existence.
Vạn
Pháp Duy Tâm Tạo: All dharmas are created only by the mind.
Vạn
Pháp Nhất Như: Vạn pháp đều có chung một tánh là “không
tánh” (vạn pháp đều do nhân duyên sanh diệt, chứ không
có tự tánh, vì không có tự tánh nên ta gọi “tánh không”
là tánh chung của vạn hữu)—The absolute in everything; the ultimate
reality behind everything.
Vạn
Pháp Nhất Tâm: Duy Tâm Luận cho rằng hết thảy mọi pháp
đều do tâm tạo ra (theo Kinh Hoa Nghiêm thì mọi thứ trong tam
giới chỉ là một tâm; theo Kinh Bát Nhã, tâm là thiên đạo
đối với vạn pháp. Nếu biết được tâm tức là biết được
vạn pháp)—Myriad things but one mind; all things as noumenal.
Vạn
Phật: Tên một ngôi chùa nổi tiếng của người Hoa, tọa
lạc trong quận năm, thành phố Sài Gòn, Nam Việt Nam. Chùa
được kiến lập năm 1959. Chánh điện được đặt trên tầng
hai, dài 14 mét, rộng 10 mét, thờ Đức Phật Thích Ca, tượng
cao 2,3 mét, bệ đá cao 1,13 mét, ở lòng bàn tay có tượng
Đức Phật Đản Sanh cao 20 phân. Chung quanh ba mặt chánh điện
có 3.638 bức hình Phật được in trên mặt của từng tấm
gạch men trắng ốp vào tường. Viên gạch vuông mỗi cạnh
15 phân. Chùa có tên “Vạn Phật” cũng từ lý do nầy—Name
of a famous Chinese pagoda, located in the fifth district, Saigon City,
South Vietnam. It was built in 1959. On the second floor, there is the
Buddha Shrine, 14 meters long and 10 meters wide, is used to worship Sakyamuni
Buddha. The Buddha statue is 2.3 meters high. In the palm of the statue
stands a 0.2 meter-high statuette of the Lord Buddha at His Holy Birth.
Three sides of the Shrine are surrounded with 3,638 Buddha pictures printed
on the surface of white ceramic bricks fixed on the walls. The white brick
is square in shape with each side 0.15 meter. The fixing was carried out
in 1959. The name of the Pagoda "Vạn Phật” or Thousand of Buddhas,
results from this fact.
Vạn
Phật Động: See Đôn Hoàng Thạch Thất.
Vạn
Phúc: Thousand happiness—Very happy.
Vạn
Sự: Everything.
Vạn
Sự Như Ý: Everything is okay.
Vạn
Tạ: Many thanks.
Vạn
Thiện: Tất cả các việc thiện lành—All goodness, all good
works.
Vạn
Thọ: Long life.
Vạn
Toàn: Excellent—Perfect.
Vạn
Tự: See Vạn (1).
Vạn
Vật: All things—Nature.
Vang:
To echo—To sound—To resonate.
Vang
Danh: Famous—Renowned.
Vang
Dậy: To resound.
Vang
Dội: To re-echo—To resound.
Vang
Tai: deafening.
Vàng:
1)
Yellow.
2)
Gold.
Vàng
Anh: Oriole.
Vàng
Bạc: Gold and silver.
Vàng
Mười: Pure gold.
Vàng
Nén: Ingot gold.
Vàng
Ròng: See Vàng Mười.
Vàng
Thiệt Không Sợ Lửa: Real (genuine) gold does not melt away in (fear)
fire.
Vàng
Vàng: Yellowish.
Vàng
Y: See Vàng Mười.
Vãng:
Đi qua—To be going to—To go—Past.
Vãng
Hoàn Nhị Hồi Hướng: Two kinds of dedication: Going and returning.
1)
Vãng Tướng Hồi Hướng: Hồi hướng công đức đến hết
thảy chúng sanh, mong rằng họ cũng được vãng sanh Cực Lạc
của Đức Phật A Di Đà—To transfer one’s merits to all beings
that they may attain the Pure Land of Amitabha.
2)
Hoàn Tướng Hồi Hướng: Khi đã vãng sanh Cực Lạc lại muốn
trở về cõi sanh tử và bằng công đức tu trì khiến chúng
sanh nơi cõi nầy cũng được vãng sanh Cực Lạc—Having been
born in the Pure Land to return to mortality and by one’s merits to bring
mortals to the Pure Land.
Vãng
Hoàn Y: Một trong năm loại y bá nạp—One of the five kinds of
monk’s robes.
Vãng
Lai: To go to and from (back and forth).
Vãng
Sanh:
1)
Kiếp lai sanh: The future life—The life to which anyone is going.
2)
Đi (sanh) về cõi Tịnh Độ của Đức Phật A Di Đà: To go
to be in the Pure Land of Amitabha—To be reborn in the Pure Land—To
have a rebirth in the Pure Land.
Vãng
Sanh Tịnh Độ: Gaining rebirth to the Pureland—See Vãng Sanh (2).
(I)
Theo Tịnh Độ Tông, có hai trường hợp vãng sanh về Tịnh
Độ—According to the Pure Land Sect, there are two conditions of rebirth
to the Pureland:
1)
Vãng sanh Chánh Quốc: To gain rebirth to the main land—Người nào
bình thường tinh tấn niệm Phật, một lòng thành tín không
lui sụt, khi lâm chung biết trước ngày giờ, chánh niệm rõ
ràng, tự mình tắm gội, thay y phục, hoặc được quang minh
của Phật chiếu đến thân, hoặc thấy tướng hảo của chư
Phật cùng chư Thánh chúng hiện thân ra giữa không trung hay
đi kinh hành trước mặt, có điềm lành hiển hiện rõ ràng,
kẻ ấy trong một sát na liền được sanh thẳng về Tịnh
Độ, gần gũi chư thượng thiện nhơn, dự vào một trong chín
phẩm sen nơi chốn liên trì, hằng nghe được pháp âm của
chư Phật, rốt ráo thành tựu được chánh quả—This condition
is reserved for those who regularly and diligently practice Buddha Recitation,
those who have a sincere and faithful mind without regression. They will
know beforehand the time and place of their death, having clear and proper
thoughts, they will bathe themselves, changing clothes, or receive the
great lights of the Buddha shine to their bodies. Or they may see the enlightened
characteristics of the Buddhas and an assembly of enlightened beings appearing
in the sky often walking in meditation before their eyes. All the various
good and wholesome images will appear clearly, within a split moment, these
people will gain rebirth to the Pure land, be near the most supremely virtuous
beings, and earn a place among the nine levels of the lotus throne. They
will often be able to hear the dharma sounds of the Buddhas and ultimately
they will attain the enlightenment fruit of Buddhahood.
2)
Sanh về Nghi Thành: To be reborn to the outer border of the Pureland—Người
bình thường giữ giới, cũng có niệm Phật nhưng không được
tinh tấn và tin tưởng cho lắm, khi lâm chung không có tướng
lành dữ chi cả, nhắm mắt đi xuôi tựa như người ngủ,
vì kẻ ấy nghi tình chưa dứt, tức là tuy có niệm Phật mà
lòng không tin tưởng tuyệt đối, nên không được sanh thẳng
vào nơi chánh quốc, mà chỉ trụ vào một nơi ở ngoài biên
phương tịnh độ mà thôi. Chỗ đó tên là Nghi Thành. Người
sanh về cõi nầy có tuổi thọ là 500 năm (một ngày nơi cõi
đó bằng 100 năm ở cõi người). Mãn kiếp xong sẽ bị đáo
sanh trở lại trong sáu nẻo luân hồi. Tuy nhiên, mỗi ngày
đều có chư Bồ Tát về đây thuyết pháp và khuyến
tấn niệm Phật. Nếu chúng sanh nào biết tinh tấn tu hành,
khi mạng chung sẽ được vãng sanh vào chánh quốc—This condition
is reserved for those who normally maintain precepts, who practice Buddha
Recitation but are not diligent and lack faith. Thus, when death arrives,
they do not have any good or evil thoughts, but close their eyes similar
to a sleeping person. Because those people’s doubts are not eliminated.
They may practice Buddha Recitation, but do not have absolute faith. They
do not gain rebirth directly to the main land. Instead, they are born to
a domain on the outskirts of the Pureland. That domain is called “Doubtful
Land.” People who are born to that domain have a life expectancy of 500
years (a day in that land equals a 100 years in the human realm). After
living out their existence, they must return to the six paths of the cycle
of rebirths. However, Bodhisattvas come there everyday to expound sutras
and to encourage them to diligently recite the Buddha’s name. For those
who diligently cultivate, when their lives come to an end, they will
gain rebirth in the main land.
(II)
Theo Kinh Duy Ma Cật, chương mười, phẩm Phật Hương Tích,
cư sĩ Duy Ma Cật đã nói với chư Bồ Tát nước Chúng Hương
về “Vãng Sanh Tịnh Độ” như sau—According to the Vimalakirti
Sutra, chapter ten, the Buddha of the Fragrant Land, Upasaka Vimalakirti
told Bodhisattvas from the Fragrant Land about “Being reborn in the Buddha’s
Pure Land” as follows:
·
Các Bồ Tát nước Chúng Hương hỏi: “Bồ Tát phải thành
tựu mấy pháp ở nơi cõi nầy làm không lầm lỗi, được
sanh về cõi Tịnh Độ?”—The Bodhisattvas from the Fragrant Land
asked: “How many Dharmas should a Bodhisattva achieve in this world to
stop its morbid growth (defilements) in order to be reborn in the Buddha’s
pure land?”
·
Ông Duy Ma Cật đáp: “Bồ Tát thành tựu tám pháp thời ở
cõi nầy làm không lầm lỗi, được sanh về cõi Tịnh Độ.
Tám pháp là gì.”—Vimalakirti replied: “A Bodhisattva should bring
to perfection eight Dharmas to stop morbid growth in this world in order
to be reborn in the pure land. They are:
1)
Lợi ích chúng sanh không mong báo đáp: Benevolence towards all
living beings with no expectation of reward.
2)
Thay thế tất cả chúng sanh chịu mọi điều khổ não: Endurance
of sufferings for all living beings dedicating all merits to them.
3)
Bao nhiêu công đức đều ban cho tất cả chúng sanh: Impartiality
towards them with all humility free from pride and arrogance.
4)
Lòng bình đẳng đối với chúng sanh khiêm nhường không
ngại, đối với Bồ Tát xem như Phật: Reverence to all Bodhisattvas
with the same devotion as to all Buddhas (i.e. without discrimination between
Bodhisattvas and Buddhas).
5)
Những kinh chưa nghe, nghe không nghi: Absence of doubt and suspicion
when hearing (the expounding of) sutras which he has not heard before.
6)
Không chống trái với hành Thanh Văn: Abstention from opposition
to the sravaka Dharma.
7)
Thấy người được cúng dường cũng không tật đố, không
khoe những lợi lộc của mình, ở nơi đó mà điều phục
tâm mình: Abstention from discrimination in regard to donations and offerings
received with no thought of self-profit in order to subdue his mind.
8)
Thường xét lỗi mình, không nói đến lỗi người, hằng nhứt
tâm cầu các công đức: Self-examination without contending
with others. Thus he should achieve singleness of mind bent on achieving
all merits; these are the eight Dharmas.
·
Sau khi ông Duy Ma Cật và ngài Văn Thù Sư Lợi nói pháp nầy
rồi, ở trong đại chúng có cả trăm ngàn vị trời, người
đều phát tâm Vô thượng Chánh đẳng Chánh giác, mười ngàn
Bồ Tát chứng đặng Vô sanh Pháp nhẫn—After Vimalakirti and
Manjusri had thus expounded the Dharma, hundreds and thousands of devas
developed the mind set on supreme enlightenment, and ten thousand Bodhisattvas
realized the patient endurance of the uncreate.
(III)
Theo Kinh Pháp Bảo Đàn, Phẩm Thứ Ba (Nghi Vấn)—According to
the Dharma Jewel Platform Sutra, Chapter Three (Doubts and Questions):
·
Một hôm Vi Thứ sử hỏi Lục Tổ Huệ Năng rằng: “Đệ
tử thường thấy Tăng tục niệm Phật A Di Đà, nguyện sanh
Tây Phương, thỉnh Hòa Thượng nói, được sanh nơi cõi kia
chăng? Nguyện vì phá cái nghi nầy.”—One day, Magistrate Vi
asked the Sixth Patriarch, Hui-Neng: “Your disciple has often seen the
Sangha and laity reciting ‘Amitabha Buddha,’ vowing to be reborn in
the West. Will the High Master please tell me if they will obtain rebirth
there and, so, dispel my doubts?”
·
Tổ bảo: “Sử quân khéo lắng nghe, Huệ Năng sẽ vì nói.
Thế Tôn ở trong thành Xá Vệ nói kinh văn Tây Phương dẫn
hóa, rõ ràng cách đây không xa. Nếu luận về tướng mà nói,
lý số có mười muôn tám ngàn, tức là trong thân có mười
ác tám tà, liền là nói xa, nói xa là vì kẻ hạ căn, nói
gần là vì những người thượng trí. Người có hai hạng,
nhưng pháp không có hai thứ. Mê ngộ có khác, thấy có mau
chậm. Người mê niệm Phật cầu sanh về cõi kia, người ngộ
tự tịnh tâm mình. Sở dĩ Phật nói ‘tùy tâm tịnh liền
được cõi Phật tịnh. Sử quân người phương Đông, chỉ
tâm mình tịnh liền không có tội, tuy người phương Tây tâm
không tịnh cũng có lỗi. Người phương Đông tạo tội niệm
Phật cầu sanh về phương Tây, còn người phương Tây tạo
tội, niệm Phật thì cầu sanh về cõi nào? Phàm ngu không rõ
tự tánh, không biết trong thân Tịnh độ, nguyện Đông nguyện
Tây, người ngộ thì ở chỗ nào cũng vậy. Sở dĩ Phật nói
‘tùy chỗ mình ở hằng được an lạc. Sử quân, tâm địa
chỉ không có cái bất thiện thì Tây phương cách đây không
xa. Nếu ôm lòng chẳng thiện, niệm Phật vãng sanh khó đến.
Nay khuyên thiện tri thức trước nên dẹp trừ thập ác tức
là được mười muôn, sau trừ tám cái tà bèn qua được tám
ngàn, mỗi niệm thấy tánh thường hành bình đẳng, đến
như trong khảy móng tay, liền thấy Đức Phật A Di Đà. Sử
quân chỉ hành mười điều thiện, đâu cần lại nguyện vãng
sanh, không đoạn cái tâm thập ác thì có Phật nào đón tiếp.
Nếu ngộ được đốn pháp vô sanh, thấy Tây phương chỉ
trong khoảng sát na. Còn chẳng ngộ, niệm Phật cầu vãng sanh,
thì con đường xa làm sao đến được? Huệ Năng vì mọi
người mà khiến cho quý vị thấy trong sát na cõi Tây phương
ở ngay trước mắt, quý vị có muốn thấy hay chăng?”—The
Master said, “Magistrate, listen well. Hui Neng will explain it for you.
When the World Honored One was in Shravasti City, he spoke of being led
to rebirth in the West. The Sutra text clearly states, '‘it is not far
from here.’ If we discuss its appearance, it is 108,000 miles away but
in immediate terms, it is explained as far distant for those of inferior
roots and as nearby for those of superior wisdom. There are two kinds of
people, not two kinds of Dharma. Enlightenment and confusion differ, and
seeing can be quick or slow. The deluded person recites the Buddha’s
name, seeking rebirth there, while the enlightened person purifies his
own mind. Therefore, the Buddha said, ‘As the mind is purified, the Budhaland
is purified.’ Magistrate, if the person of the East merely purifies his
mind, he is without offense. Even though one may be of the West, if his
mind is impure, he is at fault. The person of the East commits offenses
and recites the Buddha's name, seeking rebirth in the West. When the person
of the West commits offenses and recites the Buddha’s name, in what country
does he seek rebirth? Common, deluded people do not understand their self-nature
and do not know that the Pure Land is within themselves. Therefore, they
make vows for the East and vows for the West. To enlightened people, all
places are the same. As the Buddha said, ‘In whatever place one dwells,
there is constant peace and happiness.’ Magistrate, if the mind-ground
is only without unwholesomeness, the West is not far from here. If one
harbors unwholesome thoughts, one may recite the Buddha’s name but it
will be difficult to attain that rebirth. Good Knowing Advisors, I now
exhort you all to get rid of the ten evils first and you will have
walked one hundred thousand miles. Next get rid of the eight deviations
and you will have gone eight thousand miles. If in every thought you see
your own nature, always practice impartiality and straightforwardness,
you will arrive in a finger-snap and see Amitabha. Magistrate, merely practice
the ten wholesome acts; then what need will there be for you to vow to
be reborn there? But if you do not rid the mind of the ten evils, what
Buddha will come to welcome you? If you become enlightened to the sudden
dharma of the unproduced, you will see the West in an instant. Unenlightened,
you may recite the Buddha’s name seeking rebirth but since the road is
so long, how can you traverse it? Hui-Neng will move to the West here in
the space of an instant so that you may see it right before your eyes.
Do you wish to see it? ”
·
Lúc ấy mọi người đều đảnh lễ thưa rằng: “Nếu ở
cõi nầy mà thấy được thì đâu cần phải nguyện vãng sanh,
nguyện Hòa Thượng từ bi liền hiện Tây phương khiến cho
tất cả được thấy.”—At that time, the entire assembly bowed
and said, “If we could see it here, what need would there be to vow to
be reborn there? Please, High Master, be compassionate and make the West
appear so that we might see it.”
·
Tổ bảo rằng: “Nầy đại chúng! Người đời tự sắc thân
là thành, mắt tai mũi lưỡi là cửa, ngoài có năm cửa, trong
có cửa ý. Tâm là đất, tánh là vua, vua ở trên đất tâm,
tánh còn thì vua còn, tánh mất đi thì vua cũng mất. Tánh ở
thì thân tâm còn, tánh đi thì thân tâm hoại. Phật nhằm ở
trong tánh mà tạo, chớ hướng ra ngoài mà cầu. Tự tánh mê,
tức là chúng sanh, tự tánh giác tức là Phật. Từ bi tức
là Quán Thế Âm, hỷ xả gọi là Đại Thế Chí, hay tịnh
tức là Đức Thích Ca, bình trực tức là Phật A Di Đà. Nhơn
ngã ấy là Tu Di, tà tâm là biển độc, phiền não là sóng
mói, độc hại là rồng dữ, hư vọng là quỷ thần, trần
lao là rùa trạnh, tham sân là địa ngục, ngu si là súc sanh.
Nầy thiện tri thức! Thường làm mười điều lành thì thiên
đường liền đến, trừ nhơn ngã thì núi Tu Di ngã, dẹp được
tham dục thì biển nước độc khô, phiền não không thì sóng
mói mất, độc hại trừ thì rồng cá đều dứt. Ở trên
tâm địa mình là giác tánh Như Lai phóng đại quang minh, ngoài
chiếu sáu cửa thanh tịnh hay phá sáu cõi trời dục, tự tánh
trong chiếu ba độc tức liền trừ địa ngục, vân vân., các
tội một lúc đều tiêu diệt, trong ngoài sáng tột, chẳng
khác với cõi Tây phương, không chịu tu như thế nầy làm
sao đến được cõi kia?”—The Master said, “Great assembly,
the worldly person’s own physical body is the city, and the eye, ear,
nose, tongue, and body are the gates. Outside there are five gates and
inside there is a gate of the mind. The mind is the ‘ground’ and one’s
nature is the ‘king.’ The ‘king’ dwells on the mind ‘ground.’
When the nature is present, the king is present but when the nature is
absent, there is no king. When the nature is present, the body and mind
remain, but when the nature is absent, the body and mind are destroyed.
The Buddha is made within the self-nature. Do not seek outside the body.
Confused, the self-nature is a living being: enlightened, it is a Buddha.
‘Kindness and compassion’ are Avalokitesvara and ‘sympathetic joy
and giving’ are Mahasthamaprapta. ‘Purification’ is Sakyamuni, and
‘equanimity and directness’ are Amitabha. ‘Others and self’ are
Mount Sumeru and ‘deviant thoughts’ are the ocean water. ‘Afflictions’
are the waves. ‘Cruelty’ is an evil dragon. ‘Empty falseness’ is
ghosts and spirits. ‘Defilement’ is fish and turtles, ‘greed and
hatred’ are hell, and ‘delusion’ is animals.Good Knowing Advisors,
always practice the ten good practices and the heavens can easily be reached.
Get rid of others and self, and Mount Sumeru topples. Do away with deviant
thought, and the ocean waters dry up. Without defilements, the waves cease.
End cruelty and there are no fish or dragons. The Tathagata of the enlightened
nature is on your own mind-ground, emitting a great bright light which
outwardly illuminates and purifies the six gates and breaks through the
six desire-heavens Inwardly, it illuminates the self-nature and casts out
the three poisons. The hells and all such offenses are destroyed at once.
Inwardly and outwardly, there is a bright penetration. This is no different
from the West. But if you do not cultivate, how can you go there?"
·
Đại chúng nghe nói đều rõ ràng thấy được tự tánh, thảy
đều lễ bái, đều tán thán: “Lành thay!” Thưa rằng: “Khắp
nguyện pháp giới chúng sanh nghe đó một thời liền ngộ hiểu.”—On
hearing this speech, the members of the great assembly clearly saw their
own natures. They bowed together and exclaimed, “This is indeed good!
May all living beings of the Dharma Realm who have heard this awaken at
once and understand.”
Vãng
Tướng Hồi Hướng: Hồi hướng công đức cho mọi người
được cùng vãng sanh Tịnh Độ—To transfer one’s merits to
all beings that they may attain the Pure Land of Amitabha.
Vào
Cảnh Giới Cao Siêu Thâm Mật Của Như Lai: To enter into the lofty
and esoteric realms of the Tathtagata.
Vào
Khoảng: Approximate—About.
Vào
Trí Văn Thù: To penetrate the wisdom of Manjusri.
Vay:
To borrow.
Vay
Lãi: To borrow at interest.
Vay
Tạm: To borrow temporarily.
Vạy:
Crooked—Dishonest.
Văn:
1)
Nghe: To hear—To make known to.
2)
Ngửi được: To smell.
3)
Văn chương: Literature.
4)
Văn, đối lại với võ: Civilian, opposed to military.
Văn
Chuẩn Lặc Đàm: Thiền sư Văn Chuẩn Lặc Đàm (1061-1115)—Zen
master Wen-Chun-Le-T’an—Thiền sư Trung Hoa, quê quán ở phủ
Hưng Nguyên, sanh năm 1061. Từ thuở nhỏ đã gia công tinh cứu
triết lý Phật giáo, nhưng về sau lại bỏ, nói rằng không
quan tâm lắm. Rồi sư khởi sự học Thiền. Sang phương Nam
ngụ với Qui Sơn Chân Như trải qua nhiều năm. Nhưng chẳng
có tiến bộ nào. Sau đó sư đến tìm Cửu Phong Chân Tịnh,
một đại Thiền sư đương thời—Zen master Wen-Chun-Le-T’an,
a Chinese Zen master from Hsing-Yuan, China, was born in 1061. Since he
was young he devoted himself to the mastery of Buddhist philosophy, but
later abandoned it, saying that he did not care very much for it. He then
began to study Zen, and going south stayed with Chen-Ju of Wei-Shan. He
then came to Chen-Ching of Chiu-Feng, who was one of the great Zen masters
of the time.
·
Một hôm Chân Tịnh hỏi: “Quê quán ở đâu?”—One day Chen-Ching
asked: “Where is your native town?”
·
Sư đáp: “Ở Hưng Nguyên phủ.”—We-Chun replied: “Hsing-Yuan
Fu.”
·
Chân Tịnh lại hỏi: “Vừa từ đâu đến đây?”—Chen-Ching
asked: “Where do you come from now?”
·
Sư đáp: “Đại Ngưỡng.”—Wen-Chun replied: “Ta-Yang.”
·
Chân Tịnh hỏi: “An cư mùa hạ ở đâu?”—Chen-Ching asked:
“Where did you pass your summer?”
·
Sư đáp: “Ở Qui Sơn.”—Wen-Chun said: “At Wei-Shan.”
·
Bấy giờ Chân Tịnh dang tay ra bảo: “Tay ta sao lại giống
tay Phật thế?”—Chen-Ching now produced his hand, saying, “How
is that my hand so resembles the Buddha’s?”
·
Văn Chuẩn mù tịt không trả lời được câu nào—Wen-Chun
was dumbfounded and unable to make any answer.
·
Chân Tịnh quở: “Trước thì ông trả lời ta từng câu rõ
ràng sáng sủa. Vừa nhắc đến bàn tay Phật thì lại bí.
Hỏng ở chỗ nào?”—Chen-Ching scolded: “So far you have been
fluent enough in answering all my questions naturally and in a most splendid
manner. As soon as the subject turned to the Buddha'’ hand, you halt.
Where is the trouble?"
·
Văn Chuẩn thú nhận là không hiểu—Wen-Chun confessed ignorance.
·
Chân Tịnh nói: “Mọi cái đều mở rộng hết ra trước mắt
ngươi. Còn dạy cái gì nữa?”—Chen-Ching said: “Everything
lies open in full revelation right before you; and whom would you get to
teach you?”
·
Trải qua mười năm, Văn Chuẩn ở lại với thầy mình là
Chân Tịnh; thầy đi đâu thì đi theo. Chân Tịnh là một ông
thầy im lặng không có chỉ giáo riêng biệt cho bất cứ ai,
dù môn nhân ngày càng nhiều ra. Nếu có một thầy Tăng vào
thất của ngài để xin chỉ giáo, thì ngài cứ nhắm mắt
và quỳ, chẳng nói gì hết. Nếu thấy có ai đến, ngài đứng
dậy, đi ra vườn cuốc đất với những người làm vườn.
Đây là lối tiếp xúc với môn nhân rất thường của ngài.
Văn Chuẩn thường nói với bạn mình rằng “Thầy không có
ý dạy pháp cho môn nhân sao? Khó mà hiểu nổi.” Một hôm
nhân đưa gậy lên khơi ngòi nước để giặt áo, tâm trí
sư đột nhiên tỉnh ngộ; sư chạy kiếm thầy và kể cho thầy
nghe tất cả việc đã xãy ra. Nhưng thầy vẫn lạnh lùng
mà còn mắng cho: “Ở đây sao dám lộn xộn như thế?”—For
ten years Wen-Chun stayed with his master Chen-Ching and went about wherever
he moved. Chen-Ching was a silent teacher and gave out no special instruction
to anybody although his pupils grew considerably in number. When a monk
entered his room for advice he would close his eyes and sit up on his knees
and say nothing. If he saw somebody coming to him, he would rise, go out
into the garden, and join the gardeners in hoeing. This was his usual way
of dealing with his disciples. Wen-Chun used to say to his friend Kung:
“Has the master no intention whatever to teach his followers in the Dharma?
It is hard to know him.” One day Wen-Chun removed the dam with a stick,
and while washing his clothes his mind suddenly woke to a state of enlightenment.
He ran to the master and reported to him all that happened to him. But
the master coldly blamed him, saying, “Why have you to be so unmannerly
in this?”
·
Sư thị tịch năm 1115—He passed away in 1115.
Văn
Chứng: The evidence of the written word, or scripture.
Văn
Chương: Literature.
Văn
Chương Cổ: Archaic Literature style.
Văn
Cú: Giải thích và phê bình văn chương, từ nầy áp dụng
cho các áng văn về kinh điển—Textual explanation or criticism,
this term applies to works on canonical texts.
Văn
Danh:
1)
Nghe hồng danh Phật: To hear the name of a Buddha, i.e. Amitabha Buddha.
2)
Nghe tên: To hear the name of.
3)
Nổi danh: Fame—Famous.
Văn
Đà Kiệt: Murdhajata (skt)—Đỉnh Sanh Vương—Sanh ra từ trên
đỉnh đầu của mẹ, nên được gọi là Đỉnh Sanh Vương,
là tiền thân của Đức Phật Thích Ca—Born from his mother’s
head, a reputed previous incarnation of the Buddha, who still ambitious,
despite his universal earthly sway, his thousand sons, flew to Indra’s
heaven, saw the celestial devi (thiên thượng ngọc nữ), but on the
desire arising to rule there on Indra’s death, he was hurled to earth.
Văn
Đà La Ni: See Pháp Đà La Ni and Tam Đà La Ni.
Văn
Đàn: Literary club.
Văn
Gia: Writer.
Văn
Giáo: Education and religion.
Văn
Giáp: A satchel for Buddhist books.
Văn
Hào: Great writer.
Văn
Hiến: See Văn minh.
Văn
Hoa: Flowery.
Văn
Hóa: Culture.
Văn
Học: Literary.
Văn
Học Sử: Literary history.
Văn
Huệ: See Văn Tuệ.
Văn
Ích Pháp Nhãn Thiền Sư: Fa-Yan-Wen-Yi 885-958—Thiền sư Văn
Ích Pháp Nhãn sanh năm 885. Ông là đệ tử và người kế thừa
Pháp của Thiền sư La Hán Quế Sâm, và là thầy của Thiên
Thai Đức Thiều. Văn Ích là một trong những thiền sư xuất
sắc nhất vào thời của ông. Ông đã làm cho dòng Thiền Huyền
Sa Giang Biểu phát triển mạnh. Chính vì vậy mà sau nầy dòng
Huyền Sa được mang tên Pháp Nhãn. Hiện nay chỉ một phần
nhỏ sự nghiệp biên soạn của Văn Ích Pháp Hiển đến được
với chúng ta, như Văn Ích Thiền Sư Ngữ Lục. Ông xuất gia
năm 7 tuổi. Lúc đầu ông học những kinh điển Khổng giáo,
sau đó là kinh điển Phật giáo, đặc biệt là bộ kinh Hoa
Nghiêm, giáo thuyết cơ bản của trường phái Hoa Nghiêm Trung
Quốc. Việc học triết lý không làm ông thỏa mãn nên ông
quay sang tu thiền. Thầy dạy thiền đầu tiên của ông là
Thiền sư Trường Khánh Huệ Lăng. Sau ông đến gặp Thiền
sư La Hán Quế Lâm, còn gọi là thiền sư Địa Tạng, và nhận
được đại giác sau khi nghe Địa Tạng nói “sự ngu dốt
là cái gì có bề dày nhất.”—Chinese Zen master Wen-Yi Fa-Yan
was born in 885, a disciple and Dharma successor of Lo-Han-Kuei-Ch’en,
and the master of T’ien-T’ai Te-Shao. Wen-Yi was one of the most outstanding
Zen masters of his time; he was in the lineage of Hsuan-Sha Shih-Pei. The
latter’s dharma teaching was widely propagated by Wen-Yi and as a result
this lineage, which had hitherto been known as the Hsuan-Sha school, was
thereafter known as the Fa-Yen school. Nowadays only a few of Fa-Yen’s
voluminous writings are extant, among them a few poems and a treatise.
His sayings and instructions are recorded in the Record of the Words of
the Ch’an Master Wen-Yi-Fa-Yan. Wen-Yi-Fa-Yan became a monk at the age
of seven. First he studied the Confucian classics and the Buddhist sutras,
particularly the Avatamsaka-sutra, the fundamental work for the Hua-Yen
school of Chinese Buddhism. However, he was not satisfied by such philosophical
study, he eventually sought instruction in Ch’an. His first Ch’an master
was Ch’ang-Ch’ing-Hui-Leng. Later he came to meet Zen master Lo-Han-Kuei-Ch’en,
who was also called Master Ti-Ts’ang. Here he attained his enlightenment
experience when he heard Ti-Ts’ang’s words “ignorance is the thickest.”
·
Khi đi đến viện Địa Tạng gặp trời trở tuyết, ba người
cùng xin ngụ tại đây. Trời lạnh, cùng vây quanh lò sưởi,
thiền sư Quế Sâm (trụ trì Viện Địa Tạng) thấy hỏi:
“Đây là đi làm gì?” Sư thưa: “Đi hành khất.” Quế
Sâm hỏi: “Việc hành khất là thế nào?” Sư thưa: “Chẳng
biết.” Quế Sâm bảo: “Chẳng biết rất là thân thiết.”
Qua câu nói nầy Văn Ích bỗng tỉnh ngộ. Đến khi tuyết tan,
ba người cùng đến từ biệt Quế Sâm đi nơi khác. Quế Sâm
đưa ra đến cửa, hỏi: “Bình thường Thượng Tọa nói ‘Tam
giới duy tâm vạn pháp duy thức,’ vậy phiến đá dưới sân
nầy, là ở trong tâm hay ở ngoài tâm?” Sư thưa: “Ở trong
tâm.” Quế Sâm bảo: “Người hành khất mắc cớ gì lại
để phiến đá lên trên đầu tâm?” Sư bí không có lời
để đáp, bèn dẹp hành lý vào chùa, xin ở lại tham cứu.
Hơn một tháng, sư trình kiến giải nói đạo lý, vẫn bị
Quế Sâm bảo: “Phật pháp không phải thế ấy.” Sư thưa:
“Con đã hết lời cùng lý rồi. Quế Sâm bảo: “Nếu luận
Phật pháp thì tất cả hiện thành.” Qua câu nói ấy, sư
đại ngộ—While on a pilgrimage with some other monks, Wen-Yi and
his friends were sidetracked by a snowstorm and forced to stay at the Ti-Zang
Monastery. Zen master Kui-Chen (served as abbot there) asked: “Where
are you going?” Wen-Yi replied: “On an ongoing pilgrimage.” Kui-Chen
asked: “Why do you go on a pilgrimage?” Wen-Yi replied: “I don’t
know.” Kui-Chen said: “Not knowing is most intimate.” At these words,
Wen-Yi instantly experienced enlightenment. When the snow was gone,
the three monks bade farewell and started to depart. Kui-Chen accompanied
them to the gate and asked: “I’ve heard you say several times that
‘the three realms are only mind and the myriad dharmas are only consciousness.’”
Kui-Chen then pointed to a rock lying on the ground by the gate and said:
“So do you say that this rock is inside or outside of mind?” Wen-Yi
said: “Inside.” Kui-Chen said: “How can a pilgrim carry such a rock
in his mind while on pilgrimage?” Dumbfounded, Wen-Yi couldn’t answer.
He put his luggage down at Kui-Chen’s feet and asked him to clarify the
truth. Each day for the next month or so Wen-Yi spoke about the Way Kui-Chen
and demonstrated his understanding. Kui-Chen would always say: “The Buddhadharma
isn’t like that.” Finally, Wen-Yi said: “I’ve run out of words
and ideas.” Kui-Chen said: “If you want to talk about Buddhadharma,
everything you see embodies it."”At these words, Wen-Yi experienced great
enlightenment.
·
Vị Tăng đến bạch sư: “Bốn chúng đã vây quanh dưới pháp
tòa của Hòa Thượng.” Sư nói: “Chúng nhơn đến tham chơn
thiện tri thức.” Lát sau, sư lên tòa, chúng đảnh lễ xong,
sư bảo: “Chúng nhơn trọn đã đến đây, sơn Tăng chẳng
lẽ không nói, cùng đại chúng nhắc một phương tiện của
người xưa.” Trân trọng! Liền xuống tòa—A monk said to Wen-Yi:
“Monks everywhere are now crowded around the master’s Dharma seat waiting
for you to speak.” Wen-Yi said: “In that case, the monks are practicing
with a genuine worthy!” After a while, Wen-Yi ascended the Dharma seat.
The monk said: “The assembly has gathered. We ask the master to expound
the Dharma.” Wen-Yi said: You’ve all been standing here too long!”
Then he said: “Since all of you have assembled here, I can’t say nothing
at all. So I’ll give you all an expedient that was offered by one of
the ancients. Take care!” Wen-Yi then left the Dharma seat.
·
Ngày kia Văn Ích hỏi Tu sơn chủ: “Sai một đường tơ, đất
trời phân cách, ông hiểu thế nào?” Tu đáp: “Sai một đường
tơ, đất trời phân cách.” Văn Ích nói: “Thế là nghĩa
lý gì?” Vị Tăng bạch: “Tu tôi chỉ biết có vậy, còn
ý Hòa Thượng thế nào?” Văn Ích đáp ngay: “Sai một đường
tơ, đất trời phân cách.” Văn Ích quả là một cao thủ
về phép nói nhại—One day, Wen-Yi asked one of his disciples: “What
do you understand by this: ‘Let the difference be even a tenth of an
inch, and it will grow as wide as heaven and earth?’” The disciple
said: “Let the difference be even a tenth of an inch, and it will grow
as wide as heaven and earth.” However, Wen-Yi told the monk that such
an answer will never do. The disciple said: “I cannot do otherwise; how
do you understand?” Wen-Yi said: “Let the difference be even a tenth
of an inch and it will grow as wide as heaven and earth.” Wen-Yi was
a great master of repetitions.
·
Sau sư dời về ở Viện Thanh Lương, thượng đường dạy
chúng: “Người xuất gia chỉ tùy thời tiết, liền được
lạnh thì lạnh, nóng thì nóng, muốn biết nghĩa Phật tánh
phải quán thời tiết nhơn duyên, xưa nay phương tiện chẳng
ít. Đâu chẳng thấy Hòa Thượng Thạch Đầu nhơn xem Triệu
Luận, trong ấy nói: ‘Hội muôn vật về nơi mình, kia chỉ
là người Thánh vậy.’ Ngài liền nói: ‘Thánh nhơn không
mình, cái gì chẳng mình?’ Liền làm mấy lời gọi là Đồng
tham khế, trong ấy câu mở đầu nói: ‘Tâm đại tiên trúc
độ’ không qua lời nầy, vậy khoảng giữa chỉ tùy thời
nói thoại.” Thượng Tọa! Nay muốn biết vạn vật là mình
chăng? Bởi vì đại địa không có một vật có thể thấy.
Ngài lại dặn dó rằng: “Ngày tháng chớ qua suông.” Vừa
rồi, nói với các Thượng Tọa chỉ tùy thời và tiết liền
được. Nếu là đổi thời mất hậu tức là qua suông ngày
tháng, ở trong cái phi sắc khởi hiểu sắc. Thượng Tọa!
Ở trong cái phi sắc khởi hiểu sắc tức là đổi thời mất
hậu? Hãy nói sắc khởi hiểu phi sắc lại đúng chẳng đúng?
Thượng Tọa! Nếu biết thế ấy tức là không giao thiệp,
chính là si cuồng chạy theo hai đầu có dùng được chỗ gì?
Thượng Tọa! Chỉ giữ phần tùy thời qua là tốt. Trân trọng!—When
Zen master Wen-Yi became abbot of Qing-Liang temple, he addressed the monks,
saying: “Students of Zen need only act according to conditions to realize
the Way. When it’s cold, they’re cold. When it’s hot, they’re hot.
If you must understand the meaning of Buddha nature, then just pay
attention to what’s going on. There is no shortage of old and new expedients.
Haven’t you heard about Shi-T’ou? Upon reading the Zhao-Lun,
he exclaimed: ‘Understanding that all things are the self. This is what
all the ancient holy ones realized!’ Shi-T’ou also said: ‘The holy
ones did not have a self. Nor was there anything that was not their selves’
Shi-T’ou composed the Cantonjie. The first phrase in that text says:
‘The mind of the greta sages of India.’ There’s no need to go beyond
this phrase. Within it is what is always put forth as the teaching of our
school. All of you should understand that the myriad beings are your own
self, and that across the great earth there isn’t a single dharma that
can be observed. Shi-T’ou also admonishes: ‘Don’t pass your days
and nights in vain.’ What I have just said may be realized if you seize
the opportunity before you. If you miss the opportunity, then that is ‘passing
your days and nights in vain.’ If you spend your time trying to understand
form in the middle of nonform, just going on this way, you are missing
your opportunity. So, do we therefore say that we should realize nonform
in the midst of form? Is that right? If your understanding is like this,
then you’re nowhere near it. You’re just going along with the illness
of two-headed madness. Of what use is it? All of you, just do what is appropriate
to the moment! Take care!”
·
Sau đó tiếng tăm ông lan rộng rất nhanh, các thiền sư khắp
nơi kéo đến từng nhóm. Lúc ông còn sống, số đệ tử không
lúc nào dưới 1000. Những người kế thừa Pháp của ông đã
truyền bá khắp cả Trung Quốc, tận đến Triều Tiên—Later
his reputation spread quickly. It is said that Ch’an monks around him
never to have been less than a thousand. The dharma successors of Fa-Yen
spread his dharma all over China and as far as Korea.
·
Tên của Văn Ích được nhắc tới trong thí dụ thứ 26 của
Vô Môn Quan và thí dụ thứ 7 của Bích Nham Lục—Wen-Yi-Fa-Yen
appears in example 26 of the Wu-Men-Kuan as well as in example 7 of the
Pi-Yen-Lu.
·
Thiền sư Văn Ích thị tịch năm 958. Sau khi thị tịch sư được
ban hiệu “Đại Pháp Nhãn Thiền Sư.” Dù ảnh hưởng của
sư rất lớn và sư có đến 63 Pháp Tử, dòng thiền của sư
chỉ truyền lại được năm đời mà thôi—Zen master Wen-Yi
passed away in 958. After his death, Wen-Yi received the posthumous title
“Great Zen Master Dharma Eye.” Though the influence of his school was
widespread during and for a period after his life and he had sixty-three
Dharma heirs, the lineage died out after five generations.
Văn
Khế: Act—Contract.
Văn
Khoa: Letters—Faculty of Letters.
Văn
Khố: Archives.
Văn
Kiện: Document.
Văn
Kinh: The words of the sutras.
Văn
Liệu: Literary materials.
Văn
Lý: The written word and the truth expressed—Written principles—A
treatise.
Văn
Manh: Mù chữ—Illiterate—Unlettered.
Văn
Minh: Civilization.
Văn
Nghệ: Letters and arts.
Văn
Nhã: Elegant.
Văn
Nhân: Man of letters.
Văn
Ni: Mâu Ni—Muni (skt)—Sakyamuni.
Văn
Phái: Literary school.
Văn
Phạm: Grammar.
Văn
Pháp:
1)
Nghe giáo pháp: To hear the doctrine.
2)
Văn pháp trong một bài văn: Syntax.
Văn
Phòng: Office—Bureau.
Văn
Quan: Civilian official.
Văn
Quang Lực: Nghe được “Quang Lực” hay lực của ánh sáng
cõi Tây Phương Cực Lạc của Đức Phật A Di Đà—To hear
of the power of the light of Amitabha.
Văn
Sách: Dissertation—Essay.
Văn
Sĩ: See Văn nhân.
Văn
Tập: Literary collection.
Văn
Tế: Funeral oration.
Văn
Thái: See Văn nhã.
Văn
Thể: Literary form or style.
Văn
Thi: Prose and Poetry.
Văn
Thù Bát Đại Đồng Tử: The eight messengers of Manjusri.
Văn
Thù Hiệu Pháp Vương Tử: Chư Bồ Tát đều là con của Pháp
Vương Như Lai, duy chỉ có Văn Thù được gọi là Pháp Vương
Tử vì Ngài còn là bậc thượng thủ của Bồ tát chúng—All
Bodhisattvas are sons of the Buddha, Manjusri is looked on as the chief
of the Bodhisattvas and represents them, as the chief disciple of the Buddha.
Văn
Thù Hối Quá: Phép sám hối của Văn Thù Sư Lợi Bồ Tát,
sám hối cho nghi tâm đời quá khứ—The repentance of Majusri,
such as his former doubting mind.
Văn
Thù Sư Lợi: Manjusri (skt)—Mãn Thù Thi Lợi—Mạn Thù Thất
Lợi—Văn Thù—Một biểu tượng cho trí tuệ của người
tu Phật. Trong Kinh Liên Hoa diễn tả Ngài nhảy vọt lên từ
trong đại dương. Chữ Manju có nghĩa là đẹp, chữ Sri có
nghĩa là gia tài, đức hạnh hay chúa. Nguyên chữ Manjusri có
nghĩa là “đức hạnh tuyệt vời.” Văn Thù một tay cầm
kiếm Kim Cương đoạn diệt mê hoặc, ngồi trên lưng sư tử.
Văn Thù được xem như là vị bảo hộ trí tuệ, và thường
được đặt bên trái Phật Thích Ca, trong khi Phổ Hiền bên
phải được coi như là vị Hộ Pháp. Văn Thù cũng biểu thị
sự giác ngộ tức sự hốt nhiên nhận ra nhất thể của tất
cả cuộc tồn sinh và năng lực phát sinh từ đó, mà sức
mạnh của sư tử là biểu tượng—A symbol of Buddhist wisdom
or an idealization of a particular quality. The Lotus Sutra describes him
as springing out from the great ocean. Manju is beautiful, Sri is good
fortune, virtue, majesty or lord. Manjusri means the beautiful virtue (fortune
or lord). Manjusri with his delusion-cutting vajra sword in one hand, sits
on the back of a lion on the Buddha’s left. He is considered as a guardian
of wisdom and is often placed on Sakyamuni’s left, with Samantabhadra
on the right side as guardian of Law. Manjusri also represents awakening,
that is, the sudden realization of the Oneness of all existence and the
power rising therefrom, of which the lion’s vigor is symbolic. There
are six different definitions:
1)
Diệu Thủ: Wonderful or beautiful head.
2)
Phổ Thủ: Universal head.
3)
Nhu Thủ: Glossy head.
4)
Kính Thủ: Revered head.
5)
Diệu Cát Tường: Wonderful auspicious.
Văn
Thù Sư Lợi Bồ Tát: Manjusri Bodhisattva—Bậc Toàn Trí.
Văn
Thù Sư Lợi Pháp Vương Tử: Dharma Prince Manjushri.
Văn
Thù Tam Muội: The samadhi of Manjusri styled the formless wonderful
wisdom (vô tướng diệu huệ).
Văn
Thù Viện: Viện thứ bảy trong mười ba viện lớn của Thai
Tạng Mạn Đồ La, lấy Văn Thù Sư Lợi làm trung tâm của
nhóm 25 vị—The seventh great court of the thirteen in the Garbhadhatu
group; it shows Majusri in the centre of a group of twenty-five.
Văn
Thúy Khâm Sơn Thiền Sư: Thiền sư nổi tiếng đời Đường,
đệ tử và người kế vị Pháp của Thiền sư Động Sơn
Lương Giới. Trong Cảnh Đức Truyền Đăng Lục, người ta
kể rằng Văn Thúy, sau khi đến một ngôi chùa, đã cùng với
Nham Đầu Toàn Khoát và Tuyết Sơn Nghĩa Tồn đi chu du để
tầm học với các thiền sư khác. Cuối cùng ba người đến
gặp Đức Sơn Tuyên Giám. Nham Đầu và Tuyết Phong trở thành
những học trò xuất sắc và người kế vị Pháp cho Đức
Sơn. Khâm Sơn không quen sự khắt khe quá mức của thầy, đã
bị thầy đánh trọng thương phải mang đến y xá. Sau đó
Khâm Sơn đến gặp và đạt được đại giác với thiền
sư Đông Sơn. Khâm Sơn trở thành viện trưởng tu viện trên
núi Khâm vào lúc ông mới 27 tuổi—Wen-Shui-Ch’in-Shan, a famous
Ch’an master during the T’ang dynasty, a disciple and dharma successor
of T’ung-Shan-Liang Chieh. In the Ching-Te-Ch’uan-Teng-Lu, it is reported
that Ch’in-Shan, after already having entered a Ch’an monastery in
his early years, went on pilgrimage with Yen-T’ou Ch’uan-Huo and Hsueh-Feng-I-Ts’un
to seek out various Ch’an masters. At last the three of them came to
Te-Shan-Hsuan-Chieh. While Yen-T’ou and Hsueh-Feng became outstanding
students and dharma successors of Te-Shan, Ch’in-Shan could not get used
to master Te-Shan’s extremely strict style of training. After the master
had beaten him so hard that he had to be taken sick to bed, Ch’in—Shan
left and went to master Tung-Shan, under whom he also at last experienced
enlightenment. Ch’in-Shan is said to have become abbot of the monastery
on Mount Ch’in at the age of twenty-seven.
Văn
Thư: Letter—Document.
Văn
Trì:
1)
Nghe và thọ trì: To hear and keep; hearing and keeping in mind; hearing
and obeying.
2)
Văn trì hay long trì bên cạnh Tòa Kim cang Thủ—The dragon pool
by the side of the throne of Vajrapani.
Văn
Trì Đà La Ni: Nghe và trì giữ hay tổng trì (văn có nghĩa là
nghe, đà la ni có nghĩa là trì giữ)—To hear and keep, hear and
remember the teaching (Văn means to hear, dharani means to hold to or
to maintain).
Văn
Tuyển: See Văn Tập.
Văn
Tuệ: Nghe pháp rồi phát huệ, hay trí huệ phát bởi nghe pháp—Hearing
the word and becoming wise in it; wisdom obtained from hearing.
Văn
Từ: Literature.
Văn
Tự: Akshara or Ruta (skt)—Chữ viết—The letter—The written words—Văn
tự được diễn tả như là hơi thở hay sinh mệnh của pháp
thân—The written word is described as the breath and life of the dharmakaya—See
Akshara in Sanskrit/Pali-Vietnamese Section.
Văn
Tự Bát Nhã: Văn từ dùng để diễn đạt Bát Nhã, một trong
ba loại Bát Nhã—The written word which is used to describe the prajna,
one of the three kinds of prajna.
**
For more information, please see Bát Nhã.
Văn
Tự Đẳng: Aksharasamata (skt)—Sự bình đẳng của chữ—The
sameness of letters.
Văn
Tự Nhân: A literalist.
Văn
Tự Pháp Sư: Người giảng về chữ nghĩa trong kinh điển,
nhưng không biết hết tinh thần giáo lý trong kinh điển—A
teacher of the letter of the Law, who knows not its spirit.
of
the Law, who know not its spirit.
Văn
Tự Và Ý Nghĩa: Trong Kinh Lăng Già, Đức Phật nhắc Mahamati:
“Vị Bồ Tát Ma Ha Tát thành thục với từ ngữ và ý nghĩa,
nhận biết rằng từ ngữ không khác không không phải không
khác với ý nghĩa, và ngược lại.”—In the Lankavatara Sutra,
the Buddha reminded Mahamati: “Oh Mahamati, the Bodhisattva-mahasattva
who is well acquainted with words and meaning, recognizes at once that
word is neither different nor not different from meaning, and vice versa.
Văn
Vần: Verse—To write in verse.
Văn
Vật: See Văn Hóa.
Văn
Võ: Civil and military.
Văn
Xuôi: Prose.
Vắn:
Short.
Vắn
Tắt: Short—Brief.
Vặn:
1)
To turn—To wring—To twist.
2)
To turn on or off (light).
Vặn
hỏi: To question someone closely.
Vắng:
