Tổ
Đình Minh Đăng Quang
PHẬT HỌC
TỪ ĐIỂN - BUDDHIST DICTIONARY
ENGLISH
- VIETNAMESE ANH VIỆT
Thiện
Phúc
L
Label:
1)
(v): To imputate: Gán cho.
2)
(n): Signboard—Chiêu bài.
Labha
(o): Lợi lộc.
Labha-siloka-sakkara-micchayasa
(p): Gain, praise, honour, and ill-gotten fame—Thâu đoạt bất chánh,
tiếng tốt, danh vọng, lời khen tặng và lợi lộc—See Ten
armies of mara.
Labho
(p): Gain—Đắc hay được lợi—See Eight winds.
Labor
(v): Cật lực làm việc (công phu).
Laborious
(a): Chuyên cần.
Laboriously:
Chuyên cần.
Lack
of confidence and assurance: Thiếu tự tin—Người ác giới, khi
vào hội chúng sát Đế Lợi, Bà La Môn, Sa Môn hay cư sĩ, đều
vào một cách sợ sệt và dao động. Đây là một trong năm
điều nguy hiểm cho người ác phá giới—Whatever assembly he
approaches, whether of Khattiyas, Bramins, Ascetics, or Householders, he
does so differently and shyly. This is one of the five dangers to the immoral
through lapsing from morality (bad morality or failure in morality)—See
Five dangers to the immoral through lapsing from morality.
Lack
of faith:
1)
Ashraddhya (skt)—Bất tín—Lack of faith or not to trust or believe
in anyone, not to believe in the truth, or not to believe in Buddhist doctrine—Bất
tín hay không tín nhiệm hay tin tưởng ai, không tin chánh pháp,
hay không tin tưởng nơi Phật pháp—See Seven wrong practices and
Fifty-one Dharmas interactive with the Mind.
2)
Icchantika (skt)—One who doesn't believe in Buddhist doctrine—Bất
tín—See Icchantika.
Lack
of moral dread: Vô quý—See Seven wrong practices.
Lack
of remorse: Anapatrapya (skt)—Vô quí (không biết thẹn)—See Fifty-one
Dharmas interactive with the Mind.
Lack
of moral shame: Vô tàm—See Lack of shame, and Seven wrong practices.
Lack
of shame: Ahrikya (skt)—Vô tàm—Làm sai mà tưởng mình đúng
nên không biết xấu hổ—To do wrong, but always feel self-righteous—See
Seven wrong practices, and Fifty-one Dharmas interactive with the Mind.
Lack
of wisdom: Liệt tuệ—See Seven wrong practices.
Lacking
wisdom: Vô Trí.
Ladakh:
Ư Huy—According to Eitel in The Dictionary of Chinese-English Buddhist
Terms, this is a name for Ladakh. “The upper Indus valley under Cashmerian
rule but inhabited by Tibetans.”—Theo Eitel trong Trung Anh Phật
Học Từ Điển, Ư Huy là tên của Ladakh. “Vùng thượng nguồn
sông Ấn Hà, dưới sự cai trị của người Cashmere, nhưng
cư dân ở đây lại là người Tây Tạng.
Ladder
step: Thê Đăng—Ladder rungs, used for the school of gradual revelation
in contrast with the full and immediate revelation—Bậc thang, ý nói
tiệm giáo, đối lại với đốn giáo.
Lady:
Bạch Ni Sư.
Lagati
(skt): Laggati (p)—Chấp trước—Tenet—To cling—To adhere—To
stick or attach one’s self to—Holding (grasping, clinging, attaching)
on the belief of the reality of ego and things—Bám chặt vào, vướng
mắc, cho rằng ngã và vạn hữu có thật.
Laghiman
(skt): Năng khinh—To make self or others, or the world and all things
light as a feather (to make self or others lighter)—Có khả năng làm
cho nhẹ đi được—See Eight supernatural powers of transformation.
Laghu
(skt): La Cầu—Ánh sáng—Light.
Lagna-atman
(skt): Chấp Ngã—Bám chặt vào cái Ta—Egoism—Ego-grasping (Clinging
to the “I”)—In the Four Noble Truth, Sakyamuni Buddha taught that
“attachment to self” is the root cause of suffering. From attachment
springs grief; from grief springs fear. For him who is wholly free from
attachment, there is no grief and much less fear. If you don’t have attachments,
naturally you are liberated—Trong Tứ Diệu Đế, Phật dạy rằng
chấp ngã là nguyên nhân căn bản của khổ đau; từ chấp
trước sanh ra buồn khổ; từ buồn khổ sanh ra sợ sệt. Ai
hoàn toàn thoát khỏi chấp trước, kẻ đó không còn buồn
khổ và rất ít lo âu. Nếu bạn không còn chấp trước, dĩ
nhiên là bạn đã giải thoát.
Lagna-graha
(skt): Chấp Trì—To hold firmly or to insist firmly on anything—Giữ
vào hay nắm vào không lay chuyển.
Lagna-laksana
(skt): Chấp Tướng—To attach to forms or to cling to the characteristics
of dharmas—Bám chặt vào hình tướng của chư pháp.
Lagna-samkhyam
(skt): Chấp Kiến—Adhering or clinging to one’s interpretation.
Views obstinately held, with consequent delusion, bigoted—Bám chặt
vào kiến giải của mình hay giữ lấy kiến giải chấp nê
từ tâm mình, không dám xa lìa nên sinh ra sự lầm lạc mù
quáng về tất cả mọi vọng kiến.
Laissez-faire:
Nhiệm Bệnh—One of the four mistaken ways of seeking perfection, mentioned
in The Complete Enlightenment Sutra—Một trong bốn bệnh được
nói đến trong Kinh Viên Giác. Tùy duyên nhiệm tính (phó mặc
cho sanh tử để cầu viên giác thì gọi là nhiệm bệnh vì
viên giác chẳng phải do tùy duyên)—See Four ailments.
Laity
(n): Chúng tại gia—See Two groups of Buddhist followers.
(I)
An overview of “Laity”—Tổng quan về “Người tu tại gia”:
The Buddhist Community consists of two groups of people, the Sangha and
the Laity. The word “Sangha” means “friendly community”. It usually
refers to the Buddhist monks and nuns. They live in monasteries. The laity
includes Buddhist men and women who do not become monks and nuns. They
usually live at home with their families. The first step to becoming a
member of the Laity is to go for refuge in the Triple Gem (the Buddha,
Dharma and Sangha). Then, they willingly observe the Five Precepts in their
daily life. The laity plays an important role in Buddhism, as they care
for and support the Sangha. They build the temples and monasteries. They
give offerings of food, clothing, bedding and medicine to the Sangha. In
return, the Sangha carries on the work of Buddhism and teaches the laity
on the Dharma. In this way the Sangha and the laity benefit each other
and together, they keep the Dharma alive. Whether one is a member of the
Sangha or the laity, they all are Buddhists and they should do their best
to live an honest life, show compassion to all living beings and set a
good example. Even when they are working or meditating, it should be for
the benefit of others as well as for themselves—Cộng đồng Phật
giáo bao gồm hai nhóm, Tăng già và Phật tử tại gia. Từ “Tăng
già” có nghĩa là “Cộng đồng thân hữu”. Từ này thường
được dùng để chỉ chư Tăng Ni. Họ sống trong các tự viện.
Phật tử tại gia bao gồm cả người nam lẫn người nữ,
những người Phật tử nhưng không trở thành Tăng Ni. Họ
thường sống tại gia với gia đình. Bước đầu tiên để
trở thành thành viên của cộng đồng tại gia là quy-y Tam
Bảo (Phật, Pháp, Tăng). Sau đó thọ trì ngũ giới trong cuộc
sống hằng ngày. Những người tại gia giữ một vai trò quan
trọng trong Phật giáo, vì họ hộ trì Tăng già. Họ xây dựng
tự viện. Họ cúng dường thực phẩm, quần áo, nơi
ngủ nghê và thuốc men cho chư Tăng Ni. Đổi lại, chư Tăng
Ni gánh vác Phật sự và thuyết giáo Phật pháp cho cộng đồng
tại gia. Bằng cách này cả chư Tăng Ni và Phật tử tại gia
đều làm lợi ích cho nhau, họ cùng nhau duy trì Phật pháp.
Dù là thành viên của Tăng già hay tại gia, tất cả đều
là Phật tử và họ nên cố gắng hết sức mình sống một
đời sống phạm hạnh cao cả, nêu gương từ bi tốt đến
chúng sanh muôn loài. Dù đang làm việc hay đang thiền định,
mục đích là làm lợi lạc cho tha nhân và cho chính mình.
(II)
The meanings of “Laity”—Nghĩa của “Người tu tại gia”:
1)
Kulampuriso (p)—Kulampurisha (skt)—Cư sĩ (Ưu bà tắc và Ưu bà
di)—Lay person—Người phàm—Tín đồ thế tục—Laity who
observe the first eight commandments, one of the eight differentiated rules
of liberation for the eight orders—Cận Trụ giới, một trong tám
loại biệt giải thoát giới cho tám chúng—See Upasaka, and Upasika.
2)
Outer company: Ngoại Chúng—Ngoại Tục—Chúng tại gia để
phân biệt với chúng xuất gia hay nội chúng Tăng Ni—In contrast
with the inner company or the monks and nuns.
Laity
who observe the first eight commandments: Cận Trụ giới—See Differentiated
rules of liberation for the eight orders.
Lake
without heat: Manasarovara or Manasa-saro-vara (skt)—Vô Nhiệt Trì—Excellent
manasa lake, the lake without heat, cold lake, or lake of No Heat.
It is said to lie south of the Gandha-madana mountains, and is erroneously
reputed as the source of the four rivers Ganges, Indus, Sita (Tarim River),
and Oxus—A Nậu Đạt Trì hay hồ lạnh quanh năm. Người ta
nói hồ nầy nằm về phía nam núi Gandha-madana, là nguồn của
bốn con sông Hằng Hà, Ấn Hà, sông Tarim và sông Oxus.
Lakkhana
(p): Laksana (skt): One aspect—Nhất Tướng—See Laksana.
Laksa
(skt): Lặc Sa—Màu đỏ thẳm—A reddish colour.
Laksana
(skt): One aspect—Nhất Tướng—The unique form—The one mind in
all things—Common mind in all beings—See Lakshana.
Laksana-bhaga
(skt): Objective or the seen portion—Tướng Phần—See Four functional
divisions of consciousness.
Laksana-vyanjana
(skt): Good marks—Tướng Hảo—See Lakshana-vyanjana.
Lakshana
(skt): Lakkhanam (p)—Characteristic marks—La Ngật Sái—Tướng—Các
tướng đặc thù.
1)
A distinguishing mark: Tướng trạng của sự vật—Sign, or characteristic.
2)
External appearance, the appearance of things: Biểu hiện bên ngoài
của sự vật.
3)
Symbol: Biểu tượng.
4)
Distinctive mark or sign: Dấu hiệu hay tướng hay tướng trạng
của sự vật.
5)
Characteristic: Đặc tính.
6)
Pleasing features—Good signs—Distinguishing features—A mark or sign
distinguishing one thing from another—Tướng hảo.
7)
According to the Lankavatara Sutra, lakshana generally means individual
signs by which one object is marked off from another object: Theo Kinh
Lăng Già, lakshana thường chỉ các “dấu hiệu” đặc thù
do đó lại được dùng theo hình thức phủ định.
**
See Two kinds of wisdom (B), and Thirty-two auspicious marks.
Lakshanasunyata
(skt): Tướng không—Emptiness of appearance, one of the seven sunyatas.
**See Seven kinds of emptiness.
Lakshana-vyanjana
(skt): Tướng hảo.
1)
Good marks: Tướng hảo.
a)
Larger signs: Dấu hiệu kiết tường lớn.
b)
The thirty two good marks: 32 tướng tốt của Phật.
2)
Good signs: Hảo tích.
a)
Small signs or marks that please: Dấu hiệu nhỏ ám chỉ kiết tường.
b)
Eighty good signs on the physical body of Buddha: 80 hảo tướng của
Như Lai.
3)
The marks on a Buddha’s sambhogakaya number 84,000: Trên Báo Thân
Phật có 84.000 hảo tướng.
**
See Thirty-two auspicious marks .
Laksmi
(skt): Công Đức Thiên Nữ—The goddess of fortune, of good auspices,
etc—Cát Tường thiên nữ—Đại công đức thiên—Nữ Thần
may mắn—See Twenty devas.
La-Kuei:
Trưởng lão La Quí (852-936)—Senior Venerable La Quí (852-936)—Senior
Venerable La Quí was born in 852 in An Chân, North Vietnam, the the Dharma
heir of the tenth lineage of the Vinitaruci Sect, a Vietnamese monk from
An Chân. He wandered to seek good and famous zen masters since he was
young. Later he met Zen master Thông Thiện at Thiền Chúng Temple
and became one of his most outstanding disciples. After his master passed
away, he moved to stay at Song Lâm Temple in Phù Ninh, Thiên Đức
to expand Buddhism until he died in 936 A.D.—Trưởng lão La Quí sanh
năm 852 tại An Chân, Bắc Việt, pháp tử đời thứ mười
dòng Tỳ Ni Đa Lưu Chi. Sư quê ở An Châu. Thuở nhỏ sư đi
du phương tìm thầy học thiền. Sau sư gặp Thiền Sư Thông
Thiện và trở thành một trong những đệ tử nổi tiếng của
thiền sư Thông Thiện tại chùa Thiền Chúng. Sau khi Thầy thị
tịch, sư dời về chùa Song Lâm ở Thiên Đức tiếp tục hoằng
hóa đến khi thị tịch vào năm 936 sau Tây Lịch.
Lalita
Vistara-sutra (skt): Phổ Diệu Kinh—Phương Đẳng Đại Trang
Nghiêm Kinh—Sutra of Diffusion of Shining—A Sanskrit text that may
have originated in the Sarvastivada tradition, but later revised with the
addition of Mahayana elements. This is a biography of the Buddha which
develops the legendary aspect of his life. Name of a sutra work giving
a detailed account of the artless and natural acts in the life of the Buddha,
especially his two most recent lives, his decision to be reborn in India
and attain Buddhahood. It also included his first sermons—Kinh văn Bắc
Phạn có lẽ bắt nguồn từ trường phái Thuyết Nhất Thiết
Hữu Bộ, nhưng về sau này được hiệu đính lại và thêm
vào những yếu tố của trường phái Đại Thừa. Đây là
văn bản viết về cuộc đời của Đức Phật, đặc biệt
là về hai cuộc đời gần nhất của Ngài, rồi Ngài quyết
định tái sanh tại Ấn Độ và đạt thành Phật quả, bao
gồm những bài giảng đầu tiên của Ngài.
Lama
(tib): Lạt ma.
(A)
Tibetan for a teacher or spiritual master. Equivalent to the sanskrit term
“Guru.”—Tiếng Tây Tạng có nghĩa là một vị thầy hay
thầy hướng dẫn tinh thần, tương đương với từ “Guru”
của Bắc Phạn—See Dalai-lama in Vietnamese-English Section.
(B)
In Guru tradition, lama may be translated as teacher, is generally given
to respected masters. However, practically, anyone who has disciples is
technically a lama. In other Tibetan traditions, lama is designed to anyone
who has completed a three-year meditation retreat. Thus lamas may have
diverse abilities and training—Theo trường phái Guru, danh hiệu
Lạt Ma có thể được dịch nghĩa là đạo sư và thường
được dùng để gọi người thầy đáng tôn kính. Tuy nhiên,
trên thực tế bất cứ ai đã nhận đệ tử đều được
gọi là Lạt Ma. Theo những trường phái Tây Tạng khác thì
Lạt Ma dành cho bất cứ vị nào đã vượt qua ba năm tu thiền
kín. Như vậy danh hiệu Lạt Ma có thể có nhiều ý nghĩa khác
nhau về năng lực và công phu tu tập.
Lamaism:
Lama (tib)—Lạt Ma Giáo—Term used by Western scholars to describe
the prevalent form of Buddhism in Tibet and the Himalayan region. The designation
is generally rejected by the practitioners of the tradition, however, because
a common implication of the term is the notion that Tibetan Buddhism is
not true Buddhism, but rather a debased (thấp hèn) aberration (đi sai
đường) in which human clerics (Bla-ma) are worshiped and the austere
meditative practices of early Buddhism have been replaced by idolatry
(thờ ngẫu tượng), and magic. It is rarely seen in recent publications
on Tibetan Buddhism. The Lamaistic form of Buddhism found chiefly in Tibet,
and Mongolia, and the smaller Himalayan States. In Tibet it is divided
into two schools, the older one wearing red robes, the later, which was
founded by Tson-Kha-Pa in the fifteenth century, wearing yellow; its chiefs
are the Dalai Lama and the Panchen Lama, respectively—Từ này được
các học giả Tây phương dùng để diễn tả một hình thức
vượt trội của Phật giáo Tây Tạng và vùng Hy Mã Lạp Sơn.
Tuy nhiên, hình thức này thường bị các hành giả của truyền
thống chối bỏ, vì từ này thường ám chỉ một khái niệm
rằng Phật giáo Tây Tạng không phải là chân giáo, mà là
một tôn giáo thấp hèn đã đi sai đường trong đó Tăng chúng
thờ ngẫu tượng và bùa phép. Người ta ít thấy nó được
dùng trong các ấn bản mới về Phật giáo Tây Tạng. Lạt
Ma Giáo phần lớn tìm thấy ở Tây Tạng, Mông Cổ, và một
vài nước nhỏ ở vùng Hy Mã Lạp Sơn. Tại Tây Tạng có hai
trường phái, cựu phái mặc áo đỏ, và tân phái mặc áo
vàng do ngài Tông Khách Ba sáng lập vào thế kỷ thứ 15. Những
vị lãnh tụ hai tông phái nầy là Đạt Lai Lạt Ma và Ban Thiền
Lạt Ma
Lamaist
Buddhist Monastery of North America: The first Tibetan Buddhist Monastery
in North America, founded by the Kalmyk Mongolian Gelukpa Geshe Wanggyal
(1901-1983) in Freewood Acres, NJ.—Tu viện Phật giáo Tây tạng
đầu tiên ở vùng Bắc Mỹ, được ngài Gelukpa Geshe Wanggyal
của trường phái Kalmyk Mông Cổ sáng lập tại Freewood Acres,
NJ., Hoa Kỳ.
Lamakindriya
(skt): Hạ Căn—Low (dull) capacities—Low spiritual faculty—Those
born with base characters or of low capacity to understand dharma—Sanh
ra với căn tánh kém cõi hay khả năng hiểu được Phật pháp
rất thấp.
Lamako
(p): Hạ Liệt—Thấp kém—Tệ—Bad—Inferior—Low—Vile.
Lamayuru:
The oldest Buddhist monastery in the Ladakh and Zanskar region of the Indian
Himalayas. According to legend, Naropa (1016-1100) selected the site and
magically drained a lake that filled the valley. It is a Drukpa Kagyupa
monastery, which houses several hundred monks—Tu viện Phật giáo
cổ nhất tại Ladakh và vùng Zanskar thuộc vùng Hy Mã Lạp Sơn,
Ấn Độ. Theo truyền thuyết, Naropa lựa vị trí này và đã
rút cạn nước trong hồ một cách huyễn ảo như ảo thuật.
Đây là tu viện của trường phái Drukpa Kagyupa, trú xứ của
hàng mấy trăm chư Tăng.
Lamba
(skt): Lam-bà—Who is associated with Sakyamuni—See Ten raksasi mentioned
in the Lotus sutra.
Lam
bras: Con đường và Kết quả—A Tibetan term for “Path and result.”
This is a meditative system that forms the basis of the training of the
Sakyapa order of Tibetan Buddhism. It is a comprehensive vision of Buddhist
practice, based on the Hevajra-Tantra. In this system, path and result
are viewed as being inseparably linked: the result subsumes (gộp vào)
the path, since the latter leads to the former, and the path subsumes the
result, since it is the means by which it is attained. The method of this
kind of practice is traced back to the Indian Mahasiddha Viruoa, whose
vijra Verses (Vajra-gatha—skt) is considered one of its seminal texts.
The main outlines of the system were developed by Sachen Gunga Nyingpo
(1092-1158)—Từ ngữ Tây tạng có nghĩa là “Con đường và
Kết quả.” Đây là hệ thống thiền định làm nền tảng
tu tập cho trường phái Sakyapa của Phật giáo Tây Tạng. Đây
là một cái nhìn toàn diện của việc tu tập trong Phật giáo
dựa theo Mật chú Hevajra. Trong hệ thống này, con đường và
kết quả được nối kết không thể tách rời được: kết
quả gộp vào con đường, vì cái này dẫn tới cái kia, và
con đường gộp vô kết quả, vì nó là phương tiện nhờ
đó mà kết quả được thành đạt. Phương pháp của loại
tu tập này có từ thời Mahasiddha Viruoa (Đại Thành Tựu Viruoa
của Ấn Độ). Giáo thuyết căn bản của hệ thống này là
những văn kinh được khai triển bởi ngài Sachen Gunga Nyingpo.
Lament
(n): Lời than van rên rỉ.
Lamentation:
Lời than vãn.
Lamotte,
Étienne (1903-1983): Name of a Belgian scholar of Buddhism who spent most
of his academic career at the Université de Louvain and who produced some
of the most influential studies and translations of Indian Buddhism, including
a monumental translation of the Mahprajnaparamita sastra, attributed to
Nagarjuna, and his Histoire du Bouddhisme Indien—Tên của một học
giả Phật giáo người Bỉ, người đã gần suốt đời dạy
tại trường đại học Université de Louvain, và đã xuất bản
những nghiên cứu có ảnh hưởng lớn cũng như những tác
phẩm dịch thuật về Phật giáo Ấn Độ, bao gồm bộ dịch
trứ danh của ông là bộ Đại Trí Độ Luận dịch từ nguyên
tác của ngài Long Thọ, và bộ Lịch Sử Phật Giáo Ấn Độ.
Lamp:
Đăng (đèn)—See Nine similes.
Lamp
That Contemplates The World Buddha: Phật Quan Thế Đăng.
Lamp
of delusion: Si Đăng—Attracting the unenlightened as a lamp does the
moth—Si muội vô minh lôi cuốn người ám muội (không giác
ngộ) như ánh đèn lôi cuốn loài thiêu thân vậy.
Lamp
of Dharma: Pháp Đăng—The lamp of Dharma which dispels the darkness
of ignorance—Ngọn đèn Phật Pháp xua tan bóng tối vô minh.
Lamp-like
appearance: Hiện tượng giống như ngọn đèn thắp bằng dầu
bơ—According to Lama Geshe Kelsang Gyatso in Buddhism in Mahayana Tradition,
this is one of the eight levels of mind development during the sleep process.
It is perceived instantly when the energy wind of our air element dissolves—Theo
Lạt Ma Geshe Kelsang Gyatso trong Phật Giáo Truyền Thống Đại
Thừa, tứớng giống như ảo tượng là một trong tám tâm
phát sinh trong giấc ngủ. Tướng nầy được nhận ra liền
khi luồng khí lực của phong đại trong chúng ta tan rã—See
Eight levels of mind development during the sleep process.
Lamp
that is limitless in the lighting of other lamps: Vô Tận Đăng—See
Inexhaustible lamp.
Lamp
of the mind: Tâm Đăng—Inner ligh or intelligence—Đèn tâm hay
sự sáng suốt bên trong hay sự thông minh.
Lamp
in the wind: Phong Đăng—Phong trung đăng (đèn trong gió)—As
a lamp or candle in the wind, such is evanescence of the world and man—Tánh
phù du của thế giới và con người ví như ngọn đèn trước
gió.
Lamp
of wisdom: Tuệ Đăng (ngọn đèn sáng trí tuệ phá tan tối tăm
hắc ám).
Lamp
of the Wonderful Law: Diệu Pháp Đăng.
Lamplight
(n): Ánh đèn.
Lam
rim (tib): Patha-krama (skt)—Những giai đoạn của con đường—A
Tibetan term for “Stages of the path,” found in all orders of Tibetan
Buddhism, the oldest example of which is Gampopa (1079-1153) “Jewel Ornament
of Liberation.” Lam rim is also central to the meditative system of the
Gelukpa order. The lam rim tradition conceives of the path to Buddhahood
in hierarchically ordered stages, and trainees are expected to master each
stage before moving on. The meditative training involves progressively
eliminating negative mental states and tendencies while simultaneously
engaging in virtuous actions and training in accordant attitudes. Tsong
Khapa (1357-1419), the founder of the Gelukpa, wrote several works of this
type, the most comprehensive being his “Great Exposition of the Stage
of the Path” (Lam rim chen mo)—Từ Tậy Tạng dùng để chỉ
“Những giai đoạn của con đường,” đường tìm thấy trong
Phật giáo Tây Tạng, một thí dụ xưa nhất là “Bảo Châu
Trang Nghiêm Giải Thoát.” Lam Rim cũng là hệ thống thiền
tập chủ yếu của trường phái Gelukpa
Land
(n): Đất—Độ—There are nine lands—Có chín giới, chín cõi,
hay chín đất.
Land
in which all beings are transformed: Hóa độ—Quốc độ nơi chúng
sanh được chuyển hóa (chốn trụ xứ của hóa thân Phật)
—See Two lands (A).
Land
of bliss: Sukhavati—The Western Pure Land—Tây Phương Tịnh Độ.
Land
of Buddha’s enjoyment: The pure land of every Buddha—Liên Hoa quốc.
Land
in which a Buddha himself dwells: Báo độ—Quốc độ của Đức
Phật (chốn trụ xứ của báo thân Phật)—See Two lands (A).
Land
of Buddha-reward: Thực Báo Độ—Buddha-ksetra, or the land of Buddha-reward
in Reality free from all barriers, that of the Bodhisattva, the third of
the four lands of T’ien-T’ai—Phật Độ hay tên gọi tắt của
thực tướng vô chướng ngại độ, độ thứ ba trong tứ độ
Thiên Thai.
Land
of the Buddha’s self-expression as wisdom: Sắc Tướng Độ—See
Five realms of a Buddha.
Land
of calm and illumination: Land of Buddha—Tịch Quang Độ—The land
of Buddhas where is calm illumination—Còn gọi là Thường Tịch
Quang Độ.
Land
of common residence of beings and saints: Phàm Thánh Đồng Cư Độ
hay cõi Thánh phàm đồng cư.
1)
Realms where all classes dwell (men, devas, Buddhas, disciples, non-disciples)—Lands
where saints (Buddhas and Bodhisattvas) and ordinary people (six lower
and six upper worlds) dwell together. The land of common residence of beings
and saints—Cõi nước trong đó hạng Nhân, Thiên, Thanh Văn,
Duyên Giác, Bồ Tát và Phật cùng ở chung với nhau.
2)
The Land of Common Residence of Beings and Saints, or the land where all
beings, saints and Ordinary Beings of the six lower worlds, dwell together
(hells, hungry ghosts, animals, asuras, men, devas, Bodhisattvas, and Buddhas)—Nơi
tất cả chúng sanh, từ Thánh đến phàm trong sáu đường,
cùng cư ngụ (từ địa ngục, ngạ quỷ, súc sanh, a tu la, nhơn,
Thiên, Bồ Tát, Phật).
Land
of darkness: Dark land—U địa (cảnh giới tối tăm).
Land
of dharma clouds: Dharmamegha (skt)—Ground of the Dharma cloud—Pháp
Vân địa—See Ten grounds (II).
Land
and dust: Lands, countless as dust—Sát trần (các cõi đất nhiều
như những hạt vi trần).
Land
of enlightenment: Ngộ sát (quốc độ giác ngộ)—The ksetra of
enlightenment or perception, i.e. Saha world is the Buddha’s ksetra—Cõi
nước nơi những người giác ngộ an trụ để tự ngộ và
giác ngộ cho chúng sanh, như Ta Bà thế giới là ngộ sát của
Đức Phật Thích Ca.
Land
of Eternally Quiescent Light: Thường Tịch Quang Tịnh Độ—Nơi
cư ngụ của chư Phật—The Land of Eternally Quiescent Light, in
which the Buddhas dwell.
Land
of eternally tranquil light: Thường tịch quang độ—Cõi của
ánh sáng tịch tịnh miên viễn.
Land
of Eternally tranquil light serenity and illumination: Cõi Thường Tịch
Quang.
Land
of the “Ever-Silent Illuminating Pure Land”: Cõi Thường Tịch
Quang Tịnh Độ.
Land
of Expediency: Phương tiện hữu dư độ—The Land of Expediency,
inhabited by Arhats and lesser Bodhisattvas—Cõi Phương Tiện Hữu
Dư hay Phương Tiện Tịnh Độ. Nơi cư ngụ của các bậc
A La Hán và Bồ Tát cấp thấp.
Land
of Expedient Liberation: Phương Tiện Hữu Dư Độ (Biến Dịch
Độ)—According to the T’ien-T’ai Sect, this is one of the four
lands or realms, the realm which is temporary, where beings still subject
to higher forms of transmigration, the abode of Srotapanna (Tu đà hườn),
Sakrdagamin (Tư đà hàm), Anagamin (A na hàm), and Arhat (A la hán)—Theo
tông Thiên Thai, đây là một trong tứ độ; là cõi nước mà
chúng sanh vẫn còn phải tái sanh trong hình thức cao hơn, trụ
xứ của chư Thánh Tu Đà Hườn, Tư Đà Hàm A Na Hàm và A La
Hán.
Land
extremely difficult to conquer: Sudurjaya (skt)—Cực Nan Thắng địa—Ground
of invincibility—See Ten grounds (II).
Land
of fancy: Utopia—Hư ảo địa (cõi hư ảo).
Land
of freedom from defilement: Vimala (skt)—Ground of leaving filth—Land
of purity—Ly Cấu địa—See Ten grounds (II).
Land
of good thoughts: Sadhumati (skt)—Thiện Huệ địa—Ground of good
wisdom—See Ten grounds (II).
Land
of great joy: Cõi cực lạc.
Land
of infinite space: Akasanantyayatanam (skt)—Không vô biên xứ địa
(Nhứt Định—First samadhi)—See Nine lands (C).
Land
of joy: Paramudita (skt)—Hoan Hỷ địa—Ground of happiness or delight—See
Ten grounds (II).
Land
of joy and peace: Vùng đất an lạc và thanh bình.
Land
of knowledge without thinking or not thinking: Naivasanjnana-samjnayatana
(skt)—Where ther is neither consciousness nor unconsciousness—Phi Tưởng
Phi Phi Tưởng Xứ Địa (Tứ Định—Fourth samadhhi)—See Nine
lands (C).
Land-locked
(a): Được bao bọc bởi đất liền.
Lands
in other locations: Các cõi phương khác.
Land
of No-Concern: Cõi nước Vô Ưu.
Land
of nothingness: Atkincanyayatana (skt)—Vô Sở Hữu Xứ Địa (Tam
Định—Third samadhi)—See Nine lands (C).
Land
of omniscience: Vijnana-nantyayatanam (skt)—Land of infinite perception—Thức
vô biên xứ (Nhị Định—Second samadhi)—See Nine lands (C).
Land
of purity: Vimala (skt)—Ly Cấu địa—Ground of leaving filth—Land
of freedom from defilement—See Ten grounds (II).
Land
of radiance: Prabhakari (skt)—Phát Quang địa—Ground of emitting
light—See Ten grounds (II).
Land
of rest: An dưỡng địa—Pure Land.
Land
of Reward: Báo Độ—Pure Land—Thực Báo Tịnh Độ—Nơi cư
ngụ của các bậc Bồ Tát ở cấp cao—The Land of Reward, inhabited
by the highest Bodhisattvas. The land in which a Buddha himself dwells.
The Pure Land. Also called the Pure Land of all Buddhas in their Sambhogakaya.
There are two kinds—Còn gọi là Phật độ hay Tịnh Độ là
nơi chư Phật ngự trị, còn gọi là Hoa Tạng Thế Giới:
1)
Reward land of a Buddha in which all beings are able to seek salvation
on their own, the third of the four Buddha-ksetra or Buddha-domains, that
in which there is complete response to his teaching and powers: Tự Thọ
Dụng Báo Độ—Một trong bốn “Báo Độ” của Phật, nơi
chúng sanh có thể tự tìm cầu giải thoát lấy mình bằng
các tuân thủ tu tập theo giáo pháp của Phật.
2)
Reward land of a Buddha, in which all beings receive and obey his truth:
Tha Thọ Dụng Độ.
Landscape:
Cảnh Trí—Sight—View—The objective world and the subjective mind,
or knowledge of the objective sphere—Cảnh hay còn gọi là lý sở
quán; trí hay còn gọi là tâm năng quán.
Land
and sea: Sát hải.
Land
suited to the needs: Ứng Độ—Hóa Độ—Any realm suited to the
needs of its occupants, one of the two lands—Ứng trong cơ duyên chúng
sanh mà hóa hiện nơi đất nước.
Land
of transformation: Biến hóa độ—The land where Buddhas and Bodhisattvas
dwell, whether the Pure Land or any impure world where they live for its
enlightenment—Nơi chư Phật và chư Bồ Tát trụ, dù là cõi
Tịnh hay thế giới bất tịnh, nơi mà các ngài sống vì sự
giác ngộ của chúng sanh ở đó.
Land
of True Reward: Cõi Thật Báo Vô Chướng Ngại—Cõi của thực
báo không còn chướng ngại.
Land
of Ultimate Bliss: Cực Lạc quốc độ.
Land
in view of wisdom: Abhimukhi (skt)—Hiện Tiền địa—Ground of manifestation—See
Ten grounds (II).
Land
of the vow: Nguyện Độ.
1)
The land of the vow, the Pure Land of Amitabha: Quốc độ thành tựu
do lời nguyện, hay Tịnh Độ của Đức Phật A Di Đà.
2)
Salvation through trust in the vow, e.g. of Amitabha: Lời nguyện của
Đức Phật A Di Đà, độ thoát tất cả chúng sanh tín tâm.
Land
of wondrous joy after the previous joys: Ly Hỷ Diệu Lạc Địa (Tam
thiền—Third dhyana)—See Nine lands (B).
Lang
darma (reigned 838-842): Name of the last king of the Yar Lung dynasty
of Tibet, who came to power following the assassination of Relbachen (reigned
815-836). In traditional Tibetan histories he is said to have orchestrated
a persecution of Buddhism, but records of the period suggest that his anti-Buddhist
activities may have been mainly confined to such measures as closing monasteries
and nunneries, forcing monks and nuns to return to lay life, and cutting
off government subsidies for Buddhism, rather than active persecution.
His assassination by the Buddhist monk Belgi Dorje is still regularly re-enacted
today in the “Black Hat Dance.” Following his death, the Yar Lung dynasty
came to an end—Tên của vị vua sau cùng của triều đại Yar
Lung ở Tây Tạng, người lên cầm quyền theo sau vụ vua Relbachen
bị ám sát. Theo lịch sử truyền thống Tây Tạng ông được
xem như là người đã sắp đặt về sự ngược đãi Phật
giáo, nhưng tài liệu lịch sử cho thấy những hoạt động
chống Phật giáo của ông có lẽ chỉ hạn hẹp trong việc
dẹp bỏ các Tăng viện và Ni viện Phật giáo, bắt buộc họ
phải trở về đời sống tại gia, và cắt hết những bảo
trợ của hoàng gia cho Phật giáo, hơn là những hành động
ngược đãi bạo ngược. Sự ám sát ông do một vị sư tên
Belgi Dorje đã ra tay và hiện nay người ta vẫn còn làm lại
hoạt cảnh ám sát này qua “Điệu Vũ Nón Đen.” Sau cái chết
của ông, triều đại Yar Lung cũng chấm dứt.
Language
(n): Abhidhana (skt)—Language—Words—Ngôn ngữ—Ngôn Từ—In
the Lankavatara Sutra, the Buddha taught: “It is owing to his not perfectly
understanding the nature of words that he regards them as identical with
the sense.”—Trong Kinh Lăng Già, Đức Phật dạy: “Chính do
con người không biết rõ cái bản tánh của các ngôn từ,
nên người ta xem ngôn từ là đồng nhất với ý nghĩa”.
Languages
of all sentient beings are infinite: Pháp ngữ ngôn của tất cả
chúng sanh vô lượng—See Ten kinds of infinite path of Great Enlightening
Beings.
Language
is simple but the thought is extraordinary: Lời nói giản dị mà
ý tứ đủ đầy (Ngôn giản ý cai).
Languages
and writings: Desanapatha (skt)—Ngôn ngữ văn tự—Teaching, recitation,
and stories, etc. In the Lankavatara Sutra, the Buddha emphasized the inner
attainment of the truth, not the teaching realized by all the Tathagatas
of the past, present, and future. The realm of the Tathagatagarbha which
is the Alayavijnana belongs to those Bodhisattva-Mahasattvas who
follow the course of truth and not to those philosophers who cling to the
letter, learning, and mere discourse—Giáo lý, sự tụng đọc và
chuyện kể, vân vân. Trong Kinh Lăng Già, Đức Phật nhấn mạnh
vào sự đạt tự nội cái chân lý mà hết thảy các Đức
Như Lai trong quá khứ, hiện tại và vị lai thể chứng, chứ
không phải là ngữ ngôn văn tự. Cảnh giới của Như Lai tạng
vốn là A Lại Da Thức thì thuộc về chư Bồ Tát Ma Ha Tát
theo đuổi chân lý chứ không thuộc các triết gia chấp vào
văn tự, học hành và suy diễn suông.
Lanka
(skt): Lăng Già.
1)
A mountain in the south-east part of Ceylon, now called Adam’s Peak:
Một đỉnh núi nằm về phía đông nam đảo Tích Lan, bây giờ
gọi là đỉnh A Đam (về phía đông nam Sư Tử quốc có một
ngọn núi tên Lăng Già, hang núi hiểm trở, quỷ thần thường
đến chơi, Đức Phật xưa đã từng đến đây giảng kinh
Lăng Già).
2)
The island of Ceylon: Đảo Tích Lan.
Lanka
Mount: Lanka (skt)—Núi Lăng Già.
Lankadvipa
(skt): Simhaladvipa (skt)—Actual Sri Lanka—Lăng Già Đảo (Sư Tử
quốc).
Lankavatara
Sutra (skt): Kinh Lăng Già—A Sanskrit term for “A Sutra on
the Descent to Sri Lanka.” A Mahayana sutra that stresses the inner enlightenment
that does away with all duality and distinctions (A scripture of the Yogachara
School which teaches subjective idealism based on the Buddha’s Enlightenment).
A philosophical discourse attributed to Sakyamuni as delivered on the Lanka
mountain in Ceylon. It may have been composed in the fourth of fifth century
A.D. The sutra stresses on the eight consciousness, the Tathagatha-garbha
and gradual enlightenment through slow progress on the path of meditative
training; the major idea in this sutra is regarding that sutras merely
as indicators, i.e. pointing fingers; however, their real object being
only attained through personal meditation. There have been four translations
into Chinese, the first by Dharmaraksa between 412-433, which no longer
exists; the second was by Gunabhada in 443, 4 books; the third by Bodhiruci
in 513, 10 books; the fourth by Siksananda in 700-704, 7 books. There are
many treatises and commentaries on it, by Fa-Hsien and others. This is
one of the sutras upon which the Zen and Yogacara schools are based. In
fact, this was the sutra allowed by Bodhidharma, and is the recognized
text of the Ch’an School. In the Lankavatara Sutra, Sakyamuni Buddha
predicted, “In the future, in southern India, there will be a great master
of high repute and virtue named Nagarjuna. He will attain the first Bodhisattva
stage of Extreme Joy and be reborn in the Land of Bliss.” This is one
of the most important sutras in the Mahayana Buddhism Zen. It is said that
the text is comprised of discourses of Sakyamuni Buddha in response to
questions by Bodhisattva Mahamati. It also discusses a wide range of doctrines,
including a number of teachings associated with the Yogacara tradition.
Among these is the theory of “eight consciousnesses,” the most basic
of which is the Alaya-vijnana or the basic consciousness, which is comprised
of the seeds of volitional activities. It also emphasizes on “Tathagata-garbha”
or the “embryo of the tathafata” thought because of its assertion that
all sentient beings already possess the essence of buddhahood, which is
merely uncovered through meditative practice. This text is currently highly
influential in East Asia, particularly in the Zen traditions—Từ Bắc
Phạn chỉ “Kinh viết về cuộc giáng lâm trên đỉnh Lăng
Già.” Kinh Lăng Già hay kinh đi xuống Tích Lan, nhấn mạnh
tới học thuyết đại giác bên trong, vượt thoát nhị nguyên
và phân biệt. Kinh Lăng Già là giáo thuyết triết học được
Đức Phật Thích Ca Mâu Ni thuyết trên núi Lăng Già ở Tích
Lan. Có lẽ kinh nầy được soạn lại vào thế kỷ thứ tư
hay thứ năm sau Tây Lịch. Kinh nhấn mạnh về tám thức, Như
Lai Tạng và “tiệm ngộ,” qua những tiến bộ từ từ trong
thiền định; điểm chính trong kinh nầy coi kinh điển
là sự chỉ bày như tay chỉ; tuy nhiên đối tượng thật chỉ
đạt được qua thiền định mà thôi. Kinh có bốn bản
dịch ra Hán tự, nay còn lưu lại ba bản. Bản dịch đầu
tiên do Ngài Pháp Hộ Đàm Ma La sát dịch giữa những năm 412
và 433, nay đã thất truyền; bản thứ nhì do ngài Cầu Na Bạt
Đà La dịch vào năm 443, gọi là Lăng Già A Bạt Đa La Bảo
Kinh, gồm 4 quyển, còn gọi là Tứ Quyển Lăng Già; bản
thứ ba do Ngài Bồ Đề Lưu Chi dịch sang Hán tự vào năm 513,
gồm 10 quyển, gọi là Nhập Lăng Già Kinh; bản thứ tư do
Ngài Thực Xoa Nan Đà dịch vào những năm 700 đến 704
đời Đường, gọi là Đại Thừa Nhập Lăng Già Kinh, gồm
7 quyển, nên còn gọi là Thất Quyển Lăng Già. Đây là một
trong những bộ kinh mà hai trường phái Du Già và Thiền tông
lấy làm giáo thuyết căn bản. Kỳ thật bộ kinh nầy được
Tổ Bồ Đề Đạt Ma chấp thuận như là bộ giáo điển được
nhà Thiền thừa nhận. Trong Kinh Lăng Già, Đức Phật Thích
Ca Mâu Ni đã tiên đoán rằng, “về sau nầy tại miền nam
Ấn Độ sẽ xuất hiện một vị đại sư đạo cao đức trọng
tên là Long Thọ. Vị nầy sẽ đạt đến sơ địa Bồ Tát
và vãng sanh Cực Lạc.” Đây là một trong những bản kinh
quan trọng trong trường phái Thiền Đại thừa. Người ta cho
rằng đây là kinh văn trả lời cho những câu hỏi của Bồ
Tát Mahamati. Kinh còn thảo luận rộng rãi về học thuyết,
bao gồm một số giáo thuyết liên hệ tới trường phái Du
Già. Trong số đó giáo thuyết về “Bát Thức,” mà căn bản
nhất là “Tàng Thức,” gồm những chủng tử của hành động.
Kinh văn nhấn mạnh về tư tưởng “Thai Tạng” vì sự xác
nhận rằng tất cả chúng sanh đều có Phật tánh, và Phật
tánh ấy chỉ hiển lộ qua thiền tập. Kinh Lăng Già có ảnh
hưởng rất lớn tại các xứ Đông Á, đặc biệt là trong
các trường phái về Thiền.
Lao-Tzu:
Lão Tử—Though Lao-Tzu is commonly regarded as one of China’s greatest
sages, little is known about his actual life. He is said to have been born
in about 604 B.C. and to be the author of the Tao-Teh-Ching (The way and
Its Power), which is the bible of Taoism, as the religion which grew up
around the above mentioned book. The Tao has been defined as the ground
of all existence, or as the power of the universe—Mặc dù người
ta thường xem Lão Tử là một hiền triết vĩ đại nhất của
Trung Quốc, song ít ai biết về cuộc đời Lão Tử. Người
ta nói rằng ông sanh vào khoảng năm 604 trước Tây Lịch và
là tác giả của bộ Đạo Đức Kinh, tức là Thánh Kinh của
Đạo Giáo, tôn giáo phát xuất từ bộ sách nói trên. Đạo
được định nghĩa như là nền tảng của toàn bộ cuộc sinh
tồn, hay là năng lực của vũ trụ.
Laotian
Buddhism: Phật Giáo Lào—Laos is a small country, surrounded by China
in the North, Thailand in the West, and Vietnam in the East. During its
early period, it was the center of Nan-Chiao kingdom, which had conquered
areas of Northern Thailand and Burma around 800, and established contact
with India, Brahmanism and Buddhism were introduced to Laotian people during
this time. Then, later it was taken over by the Khmers, and since that
time Nan-Chiao kingdom weakened and weakned. The first Laotian state was
established in the fourteenth century with help of the Khmers. According
to Laos chronicles report that King Jayavarman Parmesvara (1327-1353) helped
Phi Fa and Fa Ngum in establishing the independent kingdom of Lan Chang
and that Buddhism was adopted as the state religion. There are inscriptions
at Wat Keo in Luan Prabang stating that three Sinhala monks traveled to
Lan Chang as missionaries, bringing Theravada Buddhism. From the fourteenth
century onward, the region came under Thai control, and subsequently the
Thai form of Theravada was introduced to Laos. It remains the dominant
religion in the country. Thai hegemony lasted until the late nineteenth
century, when the French annexed the area to their colonial empire. After
1975, many monks fled the country and the destiny of Buddhism in Laos is
unclear—Lào là một quốc gia nhỏ, bị bao bọc chung quanh bởi
các nước lớn như Trung quốc về phía Bắc, Thái Lan về phía
Tây, và Việt Nam về phía Đông. Trong buổi đầu, Lào quốc
là trung tâm của vương quốc Nam Chiếu, đã chiếm trọn những
vùng Đông Bắc Thái Lan và Miến Điện vào khoảng năm 800,
và thiết lập liên lạc với Ấn Độ, Bà La Môn và Phật
giáo đã được đưa vào dân gian Lào vào lúc đó. Rồi sau
đó, Lào bị Khmer lấn chiếm, và từ đó trở đi vương quốc
Nam Chiếu suy yếu dần. Quốc gia Lào đầu tiên được thành
hình vào khoảng thế kỷ thứ 14 với sự giúp đở cùa người
Khmers. Theo tường thuật của Biên Niên Sử Lào, vua Jayavarman
Parmesvara giúp cho Phi Fa và Fa Ngum trong việc thành hình một
vương quốc Lan Chang độc lập và Phật giáo được chấp
nhận như quốc giáo. Còn những bia được ghi lại tại vùng
Wat Keo ở Luang Prabang kể rằng 3 vị sư người Tích Lan đã
du hành sang Lan Chang như những nhà truyền giáo, mang theo kinh
điển của trường phái Theravada. Từ thế kỷ thứ 14 trở
đi, vùng này dưới sự kiểm soát của Thái Lan, và sau đó
hình thức Phật giáo Nguyên Thủy được giới thiệu vào Lào
quốc. Trường phái này vẫn còn là một trường phái có ưu
thế đến ngày nay tại xứ sở này. Chế độ quyền hành
của Thái Lan tồn tại đến cuối thế kỷ thứ 19 khi người
Pháp sáp nhập Lào vào đế quốc thực dân tại liên bang Đông
Dương. Sau năm 1975, nhiều nhà sư đã vượt thoát khỏi xứ
Lào và số phận của Phật giáo hãy còn chưa rõ tại Lào.
Lapis
lazuli: Lưu ly.
Lapse
(n): Sự lỗi lầm—Sự phạm tội.
Lapse
of memory: Sự nhớ lầm.
Lapse
of pen: Sự viết lầm
Lapse
of tongue: Sự lỡ lời.
Lapse
from virtue: Moral lapse—Sự trụy lạc.
La
Qui: Trưởng lão La Quí (852-936)—Senior Venerable La Quí (852-936)—See
La-Kuei.
Large
or Abundant Fruitage Heaven: Brhatphala (skt)—Quảng Quả Thiên—See
Fourth Dhyana Heaven (II) (3).
Large
Amitabha Sutra: Kinh A Di Đà—See Amitabha Sutra.
Large
robe: Samghati (skt)—Dai-e (jap)—A kind of garment, a monk’s robe—Đại
y.
Large-scale
reconstruction: Trùng tu đại quy mô.
Larger
edition of a canonical work: Đại Phẩm Kinh—The fuller edition of
a canonical work. The Mahaprajna-Paramita Sutra translated into Chinese
by Kumarajiva in 27 books—Kinh Đại Bát Nhã được Cưu Ma La Thập
dịch sang Hán Tạng 27 quyển.
Lascivious
(a): Dâm—Sexual misconduct.
Lashyalakshana
(skt): Sở Tướng Năng Tướng—Cái nêu định và cái được
nêu định—Predicating and predicated.
Last
Age: Dharma-Ending Age—Thời Mạt Pháp—See Dharma Ending Age.
Last
but not least: Cuối cùng.
Last
day: Tận thế—Heretical people believe that there would be a so-called
“Last Day” when people will receive the last judgment from a so-called
Almighty Creator—Người theo dị giáo tin rằng có một ngày
tận thế khi mà họ phải chịu sự phán xét cuối cùng từ
cái gọi là Đấng Sáng Tạo toàn năng.
Last
disciple of Buddha: Subhadra—Đệ Tử Cuối Cùng—Subhadra, the
Buddha’s last disciple in Kusinagara (Subhadra was over 100 years old
when he became the Buddha’s disciple)—Tu Bạt Đà La, vị đệ
tử cuối cùng của Đức Phật tại thành Câu Thi Na (lúc ấy
Tu Bạt La đã trên 100 tuổi).
Last
existence: Đời (kiếp tái sinh) cuối cùng.
Last
judgment: Sự phán xét cuối cùng—See Last Day.
Last
teachings of the Buddha: Những lời di giáo cuối cùng của Đức
Phật—Beneath the Sala Trees at Kusinagara, the Buddha taught his last
words to his disciples as follows—Dưới hàng cây Ta La Song Thọ
tại thành Câu Thi Na, Đức Phật đã căn dặn đệ tử của
Ngài những lời di giáo cuối cùng như sau:
1)
Make yourself a light. Rely upon yourself, do not depend upon anyone else:
Hãy tự thấp đuốc lên mà đi. Hãy về nương nơi chính mình,
chớ đừng nương tựa vào bất cứ ai khác.
2)
Make my teachings your light. Rely on them; do not rely on any other teaching:
Hãy lấy giáo pháp của ta làm đuốc mà đi. Hãy nương
vào giáo pháp ấy, chớ đừng nương vào bất cứ giáo pháp
nào khác.
3)
Consider your body, think of its impurity: Nghĩ về thân thể thì
nên nghĩ về sự bất tịnh của nó.
4)
Consider your body, knowing that both its pains and its delight are alike
causes of suffering, how can you indulge in its desires?: Nghĩ về thân
thể thì nên nghĩ rằng cả đau đớn lẫn dễ chịu đều
là những nhân đau khổ giống nhau, thì làm gì có chuyện ham
chuộng dục vọng?
5)
Consider your “self,” think of its transciency, how can you fall into
delusion about it and cherish pride and selfishness, knowing that they
must end in inevitable suffering and afflictions?: Nghĩ về cái “ngã”
nên nghĩ về sự phù du (qua mau) của nó để không rơi vào
ảo vọng hay ôm ấp sự ngã mạn và ích kỷ khi biết những
thứ nầy sẽ kết thúc bằng khổ đau phiền não?
6)
Consider substances, can you find among them any enduring “self” ?
Are they aggregates that sooner or later will break apart and be scattered?—Nghĩ
về vật chất, các ông hãy tìm xem coi chúng có cái “ngã”
tồn tại lâu dài hay không? Có phải chúng chỉ là những kết
hợp tạm bợ để rồi chẳng chóng thì chầy, chúng sẽ tan
hoại?
7)
Do not be confused by the universality of suffering, but follow my teaching,
even after my death, and you will be rid of pain. Do this and you will
indeed be my disciples: Đừng lầm lộn về sự phổ quát của
khổ đau, mà hãy y theo giáo pháp của ta, ngay khi ta đã nhập
diệt, là các ông sẽ đoạn trừ đau khổ. Làm được như
vậy, các ông mới quả thật là đệ tử của Như Lai.
8)
My disciples, the teachings that I have given you are never be forgotten
or abandoned. They are always to be treasured, they are to be thought about,
they are to be practiced. If you follow these teachings, you will always
be happy: Nầy chúng đệ tử, giáo pháp mà Như Lai đã để
lại cho các ông, không nên quên lãng, mà phải luôn xem như
bảo vật, phải luôn suy nghiệm và thực hành. Nếu các ông
y theo những giáo pháp ấy mà tu hành, thì các ông sẽ luôn
hạnh phúc.
9)
My disciples, the point of the teachings is to control your own mind. Keep
your mind from greed, and you will keep your behavior right; keep your
mind pure and your words faithful. By always thinking about the transciency
of your life, you will be able to resist greed and anger, and will be able
to avoid all evils: Nầy chúng đệ tử, điểm then chốt trong
giáo pháp là nhắc nhở các ông kềm giữ tâm mình. Hãy giữ
đừng cho tâm “tham” là các đức hạnh của các ông luôn
chánh trực. Hãy giữ tâm thanh tịnh là lời nói của các ông
luôn thành tín. Luôn nghĩ rằng đời nầy phù du mộng huyễn
là các ông có thể chống lại tham và sân, cũng như tránh
được những điều ác.
10)
If you find your mind tempted and so entangled in greed, you must try to
suppress and control the temptation; be the master of your own mind: Nếu
các ông thấy tâm mình bị cám dỗ quyện quến bởi tham lam,
các ông nên dụng công trì giữ tâm mình. Hãy là chủ nhân
ông của chính tâm mình.
11)
A man’s mind may make him a Buddha, or it may make him a beast. Misled
by error, one becomes a demon; enlightened, one become a Buddha. Therefore,
control your mind and do not let it deviate from the right path: Tâm các
ông có thể khiến các ông làm Phật, mà tâm ấy cũng có thể
biến các ông thành súc sanh. Hễ mê là ma, hễ ngộ tức là
Phật. Thế nên các ông phải luôn trì giữ tâm mình đừng
để cho nó xa rời Chánh Đạo.
12)
You should respect each other, follow my teachings, and refrain from disputes.
You should not like water and oil, repel each other, but should like milk
and water, mingle together: Các ông nên tương kính lẫn nhau, phải
luôn tuân thủ giáo pháp của Như Lai, chớ không nên tranh chấp.
Các ông phải giống như nước và sữa tương hợp nhau, chớ
đừng như nước và dầu, không tương hợp với nhau.
13)
My disciples, you should always study together, learn together, practise
my teachings together. Do not waste your mind and time in idleness and
quarreling. Enjoy the blossoms of Enlightenment in their season and harvest
the fruit of the right path: Chúng đệ tử, các ông nên cùng nhau
ôn tầm, học hỏi và thực hành giáo pháp của Như Lai. Đừng
lãng phí thân tâm và thì giờ nhàn tản hay tranh cãi.
Hãy cùng nhau thụ hưởng những bông hoa giác ngộ và quả
vị của Chánh Đạo.
14)
My disciples, the teachings which I have given you, I gained by following
the path myself. You should follow these teachings and conform to their
spirit on every occasion: Chúng đệ tử, giáo pháp mà Như
Lai đã truyền lại cho các ông là do tự thân Như Lai chứng
ngộ, các ông nên kiên thủ y nương theo giáo pháp ấy mà tu
hành chứng ngộ.
15)
My disciples, if you neglect them, it means that you have never really
met me. It means that you are far from me, even if you are actually with
me. But if you accept and practice my teachings, then you are very near
to me, even though you are far away: Chúng đệ tử, nếu các ông
bỏ bê không y nương theo giáo pháp Như Lai mà tu hành, có nghĩa
là các ông chưa bao giờ gặp Như Lai. Cũng có nghĩa là các
ông xa Như Lai vạn dậm, cho dù các ông có đang ở cạnh Như
Lai. Ngược lại, nếu các ông tuân thủ và thực hành giáo
pháp ấy, dù ở xa Như Lai vạn dậm, các ông cũng đang được
cạnh kề Như Lai.
16)
My disciples, my end is approaching, our parting is near, but do not lament.
Life is ever changing; none can escape the disolution of the body. This
I am now to show by my own death, my body falling apart like a dilapidated
cart: Chúng đệ tử, Như Lai sắp xa rời các ông đây, nhưng
các ông đừng than khóc sầu muộn. Đời là vô thường; không
ai có thể tránh được sự hoại diệt nơi thân. Nhục thân
Như Lai rồi đây cũng sẽ tan hoại như một cái xe mục nát
vậy.
17)
Do not vainly lament, but realize that nothing is permanent and learn from
it the emptiness of human life. Do not cherish the unworthy desire that
the changeable might become unchanging: Các ông không nên bi thương;
các ông nên nhận thức rằng không có chi là thường hằng
và nên giác ngộ thật tánh (tánh không) của nhân thế. Đừng
ôm ấp những ước vọng không tưởng vô giá trị rằng biến
dị có thể trở thành thường hằng.
18)
My disciples, you should always remember that the demon of worldly desires
is always seeking chances to deceive the mind. If a viper lives in your
room and you wish to have a peaceful sleep, you must first chase it out.
You must break the bonds of worldly passions and drive them away as you
would a viper. You must positively protect your own mind: Chúng đệ
tử, các ông nên luôn nhớ rằng ma dục vọng phiền não luôn
tìm cơ hội để lừa gạt tâm các ông. Nếu một con rắn
độc đang ở trong phòng của các ông, muốn ngủ yên các ông
phải đuổi nó ra. Các ông phải bứt bỏ những hệ phược
của dục vọng phiền não và đuổi chúng đi như đuổi một
con rắn độc. Các ông phải tích cực bảo hộ tâm mình.
19)
My disciples, my last moment has come, do not forget that death is only
the end of the physical body. The body was born from parents and was nourished
by food; just as inevitable are sickness and death: Chúng đệ tử,
giây phút cuối cùng của ta đã tới, các ông đừng quên rằng
cái chết chỉ là sự chấm dứt của thân xác. Thân xác được
sanh ra từ tinh cha huyết mẹ, được nuôi dưỡng bằng thực
phẩm, thì bệnh hoạn và tử vong là điều không tránh khỏi.
20)
But the true Buddha is not a human body: it is Enlightenment. A human body
must die, but the Wisdom of Enlightenment will exist forever in the truth
of the Dharma, and in the practice of the Dharma. He who sees merely my
body does not see me. Only he who accepts and practies my teaching truly
sees me: Nhưng bản chất của một vị Phật không phải là
nhục thể, mà là sự giác ngộ Bồ Đề. Một nhục thân phải
tử vong, nhưng Trí huệ Bồ Đề sẽ tồn tại mãi mãi trong
chơn lý của đạo pháp. Ai chỉ thấy ta bằng nhục thể là
chưa bao giờ thấy ta; ai chấp nhận và thực hành giáo pháp
Như Lai mới thật sự thấy được Như Lai.
21)
After my death, the Dharma shall be your teacher. Follow the Dharma and
you will be true to me: Sau khi Như Lai diệt độ, thì giáo pháp
của Như Lai chính là Đạo Sư. Những ai y nương theo giáo pháp
Như Lai mà tu hành mới chính là đệ tử thật của Như Lai.
22)
During the last forty-five years of my life, I have withheld nothing from
my teachings. There is no secret teaching, no hidden meaning; everything
has been taught openly and clearly. My dear disciples, this is the end.
In a moment, I shall be passing into Nirvana. This is my last instruction:
Trong bốn mươi lăm năm qua, ta chưa từng giữ lại một thứ
gì trong giáo pháp của ta. Không có gì bí mật, không có gì
ẩn nghĩa; tất cả đều được chỉ bày rõ ràng cặn kẻ.
Hỡi chúng đệ tử thân thương, đây là giây phút cuối cùng.
Lát nữa đây ta sẽ nhập Niết Bàn. Và đây là những lời
căn dặn cuối cùng của ta.
Last
things: Những sự việc sau cùng.
Last
warm spots after death: Những Điểm Nóng Tối Hậu—Last warm spots
after the death, before the entire body turns cold——Once death arrives,
the body will turn cold because the ‘great fire’ has already burned
out. Even so, after all breathing has ceased, in the body there is one
last warm spot before the entire body turns cold. Sometimes this warm spot
will remain for as long as four hours after the person has diedPhàm một
khi người đã chết thì thân thể trở nên lạnh giá vì hỏa
đại đã tắt mất. Tuy nhiên sau khi đã tắt thở rồi, nhưng
trong thân thể cũng vẫn còn có được một chỗ nóng tối
hậu trước khi hoàn toàn trở nên lạnh giá, có khi đến bốn
năm tiếng đồng hồ mà hơi nóng tối hậu ấy cũng vẫn còn
ấm—See Six places in the body that represent the six paths of rebirth.
Last
words of a dead person: Lời trăn trối.
Lasting:
Miên viễn—Far-off—Durable.
Latent
(v): Tiềm ẩn.
Latent
definition of “Neither increasing nor decreasing: Già thuyên—Neither
producing nor destroying—Định nghĩa theo kiểu thụ động tiêu
cực “không tăng không giảm, không sanh không diệt.”—See
Two kinds of definition.
Latent
power: Sức mạnh tiềm ẩn.
Latent
proclivities: Anusaya (p)—Tùy Miên—According to the Sangiti Sutta
in the Long Discourses of the Buddha, there are seven latent proclivities
or underlying tendencies, or inherent tendencies. For it is owing to their
inveteracy that they are called inherent tendencis (anusaya) since they
inhere (anusenti) as cause for the arising of greed for sense desire, etc.,
again and again—Theo Kinh Phúng Tụng trong Trường Bộ Kinh, có
bảy tùy miên. Do chúng ăn sâu nên gọi là tùy miên, chúng
là cái nhân cho tham dục, v.v., sanh đi sanh lại mãi.
Later:
After—Posterior—Hậu (về sau này).
Later
generations: Later ages—The life after this—Hậu thế.
Later
half of the month: Krsnakarma (skt)—Darkening of the month—Period of
the waning moon—Second fortnight of a lunar month—Hắc nguyệt.
Latter
Dharma: End or the period of decline and termination—10.000 years of
decay (during which Buddhism degenerates)—Mạt Pháp—Thời gian 10.000
năm pháp tàn và pháp lụn—See Three periods of the Buddha’s teaching.
Latter
Eastern Han Dynasty: Triều đại Hậu Đông Hán.
Latter
Le Dynasty: Nhà Hậu Lê (VN).
Laudation:
Pasamsa (p)—Praise—Tán Thán hay tiếng khen—See Eight winds.
Laugh
at (v): Cười nhạo báng.
Laugh
(v) scornfully: Cười khinh bỉ—To laugh contemptuously.
Laugh
(v) wholeheartedly: Cười hồn nhiên (as Maitreya does).
Laughing
Buddha: Phật Di Lặc—Laughing Buddha is an image of Mautreya, originated
around 10th century AD. A laughing Buddha surrounded by the four deva kings.
The image of the Laughing Buddha is an ideal image for people in nowadays
society, a fat belly symbolizes wealth, smile with relaxation postures
indicate his equanimity and contentment with himself and with the world—Phật
Di Lặc, biểu tượng của Maitreya, xuất hiện từ thế kỷ
thứ X sau CN. Một ông Phật cười bên cạnh tứ thiên vương.
Đây là một nhân vật lý tưởng cho cuộc sống hôm nay, bụng
tròn chỉ sự giàu có, cái cười thoải mái nói lên sự an
ổn trong tâm hồn của một người sống thanh bình với bản
thân và thế giới xung quanh.
Laukika
(skt): Common views—Common ways—Common things—Ordinary things—Thế
tục—Tục đế hoặc pháp thế gian.
La
Vallée Poussin, Louis de (1869-1929): Belgian scholar of Buddhism, best
known for his monumental translation of the Chinese version of Vasubandhu’s
Abhidharma-Kosa, He also published a number of other influential translations
and other Buddhist thematic studies. He spent most of his career at the
University of Ghent, and in 1921 founded the Société Belge d’Étuses
Orientales—Học giả Phật giáo người Bỉ, nổi tiếng với
bản dịch từ tiếng Trung Hoa sang Anh ngữ tác phẩm A Tỳ Đạt
Ma Câu Xá Luận của ngài Thế Thân. Ông cũng xuất bản một
số những tác phẩm phiên dịch có ảnh hưởng và những nghiên
cứu chuyên đề về Phật giáo. Đa phần thời gian của ông
là giảng dạy tại Đại Học Ghent, và năm 1921 ông sáng lập
Hội Nghiên Cứu Đông Phương của Bỉ—See Louis De La Vallée
Poussin.
Lava
(skt): La Bà—La Dự—Lạp Phược La Dự—Lạp Phạ.
1)
A lava, which is equivalent to 20 finger-snaps—Bằng hai mươi lần
cái khảy móng—See Four short divisions of time.
2)
A division of time, an instant (60 ksanas are equivalent to a breath, 10
breaths are equal to one lava)—Một khoảng thời gian ngắn (60
sát na bằng một hơi thở, 10 hơi thở bằng một la bà).
3)
A brief time; the 900th part of a day and night, or one minute thirty-six
seconds: Một khoảng thời gian ngắn, một phần 900 của ngày
và đêm hay một phút 36 giây.
Law
(n):
1)
Định luật—Pháp luật—Phép tắc—Qui tắc—Universal law:
Định luật vũ trụ—See Dharma.
2)
Hộ pháp—See Eight fields for cultivating blessedness (III).
Law
of appearance: Tích Môn—The law of appearance means the teaching of
the Buddha appearing in history. The law of apearance includes the teachings
of the organization of the universe, human life, and human relationships
on the basis of the experience and enlightenment of Sakyamuni Buddha, who
attained the ideal state of a human being. Sakyamuni Buddha also teaches
us that wisdom is the most important attribute for maintaining correct
human relationships. The essence of the law of appearance is the wisdom
of the Buddha—Tích môn nghĩa là giáo lý của Đức Phật hiển
hiện trong lịch sử, tức là Tích Phật. Tích môn bao gồm
các giáo lý về cấu trúc vũ trụ, đời người, những quan
hệ của con người trên căn bản của kinh nghiệm và chứng
ngộ của Đức Thích Ca Mâu Ni, vị đã đạt đến trạng thái
lý tưởng của một con người. Đức Phật Thích Ca Mâu Ni
cũng dạy chúng ta rằng trí tuệ là thuộc tánh quan trọng
nhất để giữ vững những quan hệ đứng đắn giữa con người.
Tinh yếu của Tích môn là trí tuệ của Đức Phật.
Law
of causation: Luật nhân duyên.
Law
of cause and effect: Luật Nhân Quả—Every action which is a cause
will have a result or an effect. Likewise every resultant action has its
cause. The law of cause and effect is a fundamental concept within Buddhism
governing all situations. No one could change the Law of Cause and Effect,
even the Buddha—Mọi hành động đều sẽ có hậu quả tương
ứng. Cũng như vậy, mọi hệ quả đều có nguyên nhân của
nó. Luật Nhân Quả là khái niệm cơ bản trong Phật Giáo,
nó chi phối tất cả hoàn cảnh. Không ai có thể thay
đổi được nó, ngay cả Phật.
Law
of change: See Law of impermanence.
Law
Circle: Dharma-mandala (skt)—The Law Circle is the circle of letters
(bija-aksara) representing all the saintly beings—Pháp Mạn Đà La
là loại Mạn Đà La bằng văn tự, trình bày toàn thể các
Thánh giả—See Four kinds of Mandala.
Law
of discontinuation: Upeksha-hetu (skt)—Quán Đãi Nhân hay luật về
sự gián đoạn—This is one of the six causes of all conditioned things.
Every phenomenon depends upon the union of the primary cause and conditional
or environmental cause—Đây là một trong sáu nhân sanh ra các
pháp hữu vi. Pháp hữu vi sanh ra đều do sự hòa hợp của
nhân và duyên.
Law-Flower:
The Lotus Flower Sect—Tien Tai sect—Pháp Hoa Tông—See Ten schools
of Chinese Buddhism.
Law
of generality: Sarvatragahetu (skt)—Biến hành nhân—The law of generality,
which is applicable to certain mental qualities making the common ground
for others, or universal or omnipresent cause of illusion, as of false
views affecting every act. This is one of the six causes of all conditioned
things. Every phenomenon depends upon the union of the primary cause and
conditional or environmental cause—Luật tổng quát có thể áp
dụng vào một số đặc tính tâm thức làm căn bản chung cho
các đặc tính khác, hay tà kiến là nhân ảnh hưởng mọi
hành động. Đây là một trong sáu nhân sanh ra các pháp hữu
vi. Pháp hữu vi sanh ra đều do sự hòa hợp của nhân và duyên.
Laws
of Hinayana: Methods of Hinayana—Tiểu Pháp—See Hinayana.
Law
of immortality: Vô Sanh Pháp—See Law of no rebirth.
Law
of impermanence: Law of change—Luật vô thường.
Law
of karma: Định luật về nghiệp.
Law
making for deliverance: Nissaraniya-dhatuyo (p)—Xuất ly giới—According
to the Sangiti Sutta in the Long Discourses of the Buddha, there are five
elements making for deliverance—Theo Kinh Phúng Tụng trong trường
Bộ Kinh, có năm xuất ly giới.
Law
of moral causation: Luật của nguyên nhân luân lý.
Law
of no rebirth: Vô Sanh Pháp—The law of no rebirth, or immortality,
as the fundamental law of the bhutatathata and the embodiment of nirvana—Luật
không còn sanh tử, hay lý chân như và thể của Niết Bàn.
Law
of Original: Bổn Môn—According to the Lotus Sutra, the law of origin
is the teaching expressing the relationship between the Buddha and man,
that is, the salvation of man through the Original Buddha. This salvation
depends on the benevolence of the Buddha, and the benevolence is the essence
of the Law of Origin. The Law of Origin declares that Sakyamuni Buddha
has continually taught people throughout the universe since the infinite
past. In other words, the Buddha is the truth of the universe, that is,
the fundamental principle or the fundamental power causing all phenomena
of the universe, including the sun, other stars, human beings, animals,
plants, and so on, to live and move. Therefore, according to the Law of
Origin, the Buddha has existed everywhere in the universe since its beginning—Theo
Kinh Pháp Hoa, Bổn môn là giáo lý biểu hiện mối quan hệ
giữa Đức Phật và con người, tức là sự cứu độ con người
của Đức Bổn Phật. Sự cứu độ này tùy thuộc vào lòng
từ bi của Đức Phật và lòng từ bi này là tinh yếu của
Bổn Môn. Bổn môn tuyên bố rằng Đức Phật Thích Ca vẫn
tiếp tục giảng dạy chúng sanh trong khắp vũ trụ kể từ
thời vô thỉ, nói một cách khác, đức Phật là chân lý của
vũ trụ, tức là, cái nguyên lý cơ bản hay năng lực cơ bản
khiến cho mọi hiện tượng trong vũ trụ, gồm mặt trời,
các vì sao khác, con người, loài vật, cây cỏ, vân vân, sống
và hoạt động. Do đó, theo Bổn môn thì đức Phật đã hiện
hữu khắp nơi trong vũ trụ từ lúc khởi đầu của vũ trụ.
Law
of phenomenal change: Hóa Lý—The unchanged law or the law which never
rests—Lý biến hóa của sự vật, biến chuyển liên tục,
không ngừng nghỉ.
Law
of the saints: Holy law—Teaching of the saints—Thánh pháp.
Law
of supply and demand: Quy luật cung cầu (cung cầu pháp tắc).
Law
of transformation: Luật biến đổi.
Law
of void: Không lý (about the unreality of the ego and phenomena—về
tính không có thực chất của cái ngã và vạn hữu).
Law
of the world: Thế Gian Pháp—The world law—Law of this world, especially
of birth-and-death; in this respect, it is associated with suffering (khổ)
and accumulated consequences in karma (tập)—Pháp thế gian (của
tất cả các loại hữu tình và phi tình), đặc biệt về sanh
tử và liên hệ tới Khổ Tập Diệt Đạo.
Lawfulness
of karma: Định luật tác nghiệp.
Lax
(a): Lỏng lẻo.
Laxness:
Pramada (skt)—Laxity—Phóng dật—With laxness, one would not to
let the body and mind to follow the rules but does whatever one pleases—Với
phóng dật, người ta làm bất cứ cái gì mình thích chứ không
thúc liễm thân tâm theo nguyên tắc—See Fifty-one Dharmas interactive
with the Mind.
Lay
adherent: Upasaka (skt): Ô Ba Sách Ca (Nam cư sĩ hay cận sự nam,
Phật tử thuần thành)—Layman follower—Male servant or disciple—See
Upasaka.
Lay
Bodhisattvas: Tại gia Bồ Tát—See Two kinds of Bodhisattvas.
Lay
Bodhisattvas’ Precepts: Tại Gia Bồ Tát Giới.
(A)
The six grave sins—Sáu giới trọng:
1)
The precept of killing—Giới giết hại: Followers of the Buddha!
After an upasaka or an upasika takes the precepts, even if he or she has
to sacrifice his or her life, he or she should not kill any being, even
if it is an ant. After taking the precepts, if he or she instructs others
to kill or if he or she himself or herself kills, he or she loses the upasaka
or upasika precepts. This person cannot attain even the state of warmth,
let alone the fruition of a stream-enterer or a non-returner. He or she
is called a precept-breaking upasak or upasika, a stinking upasaka/upasika,
an outcast upasaka/upasika, a defiled upasaka/upasika, and an afflicted
upasaka/upasika. This is the first grave sin—Chư phật tử! Sau khi
thọ Bồ Tát tại gia, dù cho mất thân mạng, ngay đến loài
trùng kiến, cũng không được giết hại. Nếu phạm giới
giết hại, hoặc bảo người giết, hoặc tự mình giết, sẽ
lập tức mất giới Bồ Tát; trong hiện đời, không thể chứng
được nỗn pháp, huống hồ là Thánh quả Tu đà hoàn, Tư
đà hàm, A na hàm. Kẻ đó là Bồ Tát phá giới, Bồ Tát xú
uế, Bồ Tát cấu ô, Bồ Tát Chiên Đà La, Bồ Tát bị triền
phược. Đây là giới trọng thứ nhất.
2)
The precept of stealing—Giới trộm cắp: Followers of the Buddha!
After an upasaka or an upasika takes the precepts, even if he or she has
to sacrifice his or her life, he or she should not steal, even as little
as a penny. After taking the precepts, if he/she breaks the precept, he
or she loses the upasaka or upasika precepts. This person cannot attain
even the state of warmth, let alone the fruition of a stream-enterer or
a nonreturner. He or she is called a precept-breaking upasak or upasika,
a stinking upasaka/upasika, an outcast upasaka/upasika, a defiled upasaka/upasika,
and an afflicted upasaka/upasika. This is the second grave sin—Chư phật
tử! Sau khi thọ Bồ Tát tại gia, dù cho mất thân mạng, ngay
đến một đồng xu, cũng không được trộm cắp. Nếu phạm
giới trộm cắp, hoặc bảo người trộm cắp, hoặc tự mình
trộm cắp, sẽ lập tức mất giới Bồ Tát; trong hiện đời,
không thể chứng được nỗn pháp, huống hồ là Thánh quả
Tu đà hoàn, Tư đà hàm, A na hàm. Kẻ đó là Bồ Tát phá giới,
Bồ Tát xú uế, Bồ Tát cấu ô, Bồ Tát Chiên Đà La, Bồ
Tát bị triền phược. Đây là giới trọng thứ hai.
3)
The precept of lying—Gi
