CHƯƠNG MỘT
TRÍCH DỊCH
NHỮNG LỜI DẠY CỦA ÐỨC PHẬT VỀ HÒA BÌNH
Tổng
kết 45 năm thuyết pháp của Ngài, đức Phật tuyên bố rõ
ràng là Ngài chỉ dạy hai vấn đề: Khổ và diệt khổ, ngoài
ra không dạy gì nữa. Chiến tranh đem đến đau khổ. Hòa bình
nghĩa là chấm dứt khổ đau. Do vậy Ngài được tôn xưng
là "vị Sứ giả hòa bình".
Ngài khuyến khích
các đệ tử của Ngài du hành để thuyết pháp và giải thích
đời sống Phạm hạnh, vì hạnh phúc và an lạc của quần
sanh, vì lòng thương tưởng cho đời, vì lợi ích, vì hạnh
phúc của chư Thiên và loài Người.
Ðức Phật nêu
rất rõ ràng mục đích thuyết pháp của Ngài là không tranh
luận với các nhà lãnh đạo tôn giáo khác và không cạnh
tranh với các lý thuyết đối nghịch. Không có sự tranh chấp
trong sự thuyết pháp của Ngài. Ngài chỉ trình bày con đường
dẫn đến giác ngộ, và giải thoát mọi khổ đau.
Ðức Phật luôn
luôn tràn đầy lòng từ bi đối với tất cả loài hữu tình.
Cho đến khi nằm nghỉ, Ngài cũng "Tâm từ, thương chúng sanh"
và Ngài có thuyết pháp cũng chỉ vì tình thương của Ngài
đối với mọi loài.
* * *
"Này các Tỷ-kheo,
xưa cũng như nay, Ta chỉ nói lên sự khổ và diệt khổ". (Trung
Bộ I. 140)
"Này các Tỷ-kheo,
hãy du hành, vì hạnh phúc cho quần chúng, vì an lạc cho quần
chúng, vì lòng thương tưởng cho đời, vì lợi ích, vì hạnh
phúc, vì an lạc, cho chư Thiên và loài Người. Chớ có đi
hai người một chỗ. Này các Tỷ-kheo, hãy thuyết pháp, sơ
thiện, trung thiện, hậu thiện, có nghĩa, có văn. Hãy tuyên
thuyết Phạm hạnh hoàn toàn viên mãn, thanh tịnh". (Tương
Ưng I. 128)
"Này các Tỷ-kheo,
Ta không tranh chấp với đời. Chỉ có đời tranh chấp với
Ta. Này các Tỷ-kheo, người nói pháp không tranh chấp với
một ai ở đời". (Tương Ưng III. 165)
"Bạch Thế Tôn,
con nghe như sau: "Cao thượng thay, an trú lòng từ". "Bạch Thế
Tôn, Thế Tôn diện kiến thân chứng cho con điểm này. Bạch
Thế Tôn, Thế Tôn an trú lòng từ" - "Này Jìvaka, cái gọi
là tham, là sân, là si do đó sân hận khởi lên, tham ấy, sân
ấy, si ấy được Như Lai đoạn trừ, chặt cho đến tận
gốc, làm cho như thân cây ta- la, khiến không thể tái sanh,
không thể sanh khởi trong tương lai. Này Jìvaka, nếu như vậy
là ý nghĩa Ông muốn nói, thời Ta đồng ý với Ông". - "Bạch
Thế Tôn, như vậy thật là ý nghĩa con muốn nói". (Trung Bộ
II. 370A-370B)
"Khi thức
không lo âu,
Khi ngủ chẳng
sợ hãi
Ngày đêm không
khởi lên,
Phiền não bận
lòng Ta.
Ta không thấy
tai hại,
Một chỗ nào
trên đời.
Do vậy, Ta nằm
nghỉ,
Tâm từ, thương
chúng sanh". (Tương Ưng I. 136)
"Này Sàriputta, những
ai nói một cách chơn chánh sẽ nói như sau: "Một vị hữu
tình không bị si chi phối, đã sanh ra ở đời vì hạnh phúc
cho số đông, vì an lạc cho số đông, vì lòng thương tưởng
cho đời, vì lợi ích, vì hạnh phúc, vì an lạc cho chư Thiên
và loài Người". Vị ấy sẽ nói về Ta một cách chơn chánh
như sau: "Một vị hữu tình không bị si chi phối, đã sanh
ra ở đời, vì hạnh phúc cho số đông, vì an lạc cho số
đông, vì lòng thương tưởng cho đời, vì hạnh phúc, vì an
lạc cho chư Thiên và loài Người". (Trung Bộ I. 83)
"Ngài hiểu
biết tất cả,
Ngài trình bày
Chánh pháp.
Vì lòng thương,
từ mẫn,
Ðối với mọi
chúng sanh.
Ngài vén mở
bức màn,
Bậc có mắt
mọi nơi.
Không cấu uế,
thanh tịnh.
Ngài chói toàn
thế giới". (Kinh tập. Kệ 378)