Mục
lục
Lời
nói đầu
Lịch
sử Ðức Phật Thích Ca
Lịch
sử Ðức Phật Thích Ca (Tiếp Theo)
Ðức
Phật của chúng ta
Ðạo
Phật và chữ Hiếu
Ðạo
đức trong nếp sống người Phật tử
Lời nói
đầu
Lịch sử
đức Phật Thích Ca là lịch sử một con người, nhờ công
phu tu tập bản thân, đã trở thành một con người hoàn thiện,
một bậc Thánh giữa thế gian; "con người vĩ đại nhất sinh
ra ở đời này" nếu dùng lại lời của nhà thi hào Ấn độ
Tagore.
Bằng cuộc
đời của Ngài, và bằng những lời dạy của Ngài được
kết tập lại trong ba tạng kinh điển, đức Phật đã khai
thị cho loài người biết rằng, bất cứ một người nào,
với sự nỗ lực của bản thân, đều có thể vươn lên tới
đỉnh cao nhất của giác ngộ và giải thoát, như chính đức
Phật vậy.
Có thể
nói, không có một tôn giáo nào, một hệ tư tưởng nào đề
cao con người và đặt niềm tin vào con người như là đạo
Phật. Tính nhân bản tuyệt vời của đạo Phật chính là
ở chỗ đó.
Tránh mọi
điều ác, làm mọi điều lành, gột sạch nội tâm để trở
thành bậc Thánh, một con người hoàn thiện, về đức hạnh
và trí tuệ, mỗi người chúng ta đều có khả năng và bổn
phận thực hiện lời dạy đó. Ðây là bức thông điệp mà
đức Phật đã trao cho loài người chúng ta, cho mỗi người
chúng ta. Ðó là ý nghĩa chân chính của nhân sinh, giá trị
chân thực của cuộc sống. Không thể có ý nghĩa nhân sinh
nào cao quí hơn, khích lệ hơn đối với cuộc sống chúng
ta hiện nay.
Chúng tôi
từ lâu vẫn cho rằng đời sống của đức Phật Thích Ca,
trong nét đại cương cũng như chi tiết đều thể hiện và
truyền đạt một cách vô cùng sinh động lời dạy đó của
đức Phật. Tin tưởng ở đức Phật, đảnh lễ Ngài và niệm
danh hiệu Ngài, chủ yếu là để học tập Ngài về cả hai
mặt đức hạnh và trí tuệ, dù chỉ là trong muôn một. Người
nào tuy ở xa Phật, nhưng sống có giới hạnh, theo lời Phật
dạy, thì cũng như sống gần Phật. Người nào tuy sống bên
cạnh Phật, nhưng sống không có giới hạnh, thì cũng không
khác gì ở cách xa Phật muôn trùng.
Những
người Phật tử Việt Nam chúng ta, tuy sống cách thời đức
Phật 2500 năm, nhưng hãy giữ vững niềm tin rằng chúng ta
vẫn sống bên cạnh đức Phật nên chúng ta sống có giới
hạnh, theo đúng lời dạy trong con đường đạo tám nhánh
(Bát chánh đạo).
Sống trong
vũ trụ này, được làm người là chuyện khó. Ðức Phật
nói rằng: "được làm người khó như một con rùa chột mắt,
cứ mỗi trăm năm mới ngóc đầu lên khỏi mặt biển một
lần, và tìm cách chui đầu vào lỗ nhỏ của một khúc gỗ
trôi lềnh bềnh trên mặt nước, bị gió Ðông, gió Tây, gió
Nam, gió Bắc thổi trôi dạt hết phương này đến phương
khác". Ðược làm cũng khó như con rùa chột mắt đó muốn
chui qua được lỗ nhỏ của khúc gỗ như thế. Trong kinh Tương
Ưng V, đức Phật đã dạy: "Ví như này các Tỳ kheo, một
người quăng một khúc gỗ có một lỗ hổng vào biển lớn.
Tại đấy có con rùa mù, sau mỗi trăm năm nổi lên một lần.
Các ngươi nghĩ thế nào, này các Tỳ kheo. Con rùa ấy, sau
mỗi trăm năm, nổi lên một lần, có thể chui cổ vào khúc
cây có một lỗ hổng hay không?"
"Năm khi
mười họa may ra có thể được, bạch Thế Tôn, sau một thời
gian dài".
"Ta tuyên
bố rằng còn mau hơn, này các Tỳ kheo, là con rùa mù ấy,
sau mỗi trăm năm nổi lên một lần, có thể chui cổ vào khúc
gỗ có lỗ hổng ấy. Còn hơn kẻ ngu, khi một lần đã rơi
vào đọa xứ, để được làm người trở lại. Vì cớ sao?
Vì rằng ở đấy không có pháp hành, chánh hành, thiện nghiệp,
phước nghiệp. Ở đấy, này các Tỳ kheo, chỉ có ăn thịt
lẫn nhau, và chỉ có kẻ yếu bị ăn thịt.." (Tương Ưng V,
485)
"Thật
khó được vậy, này các Tỳ kheo, là được làm người. Thật
khó được vậy, này các Tỳ kheo, là được Như Lai xuất
hiện ở đời, bậc A la hán, Chánh đẳng giác, thật khó được
vậy, này các Tỳ kheo, là Pháp và Luật này do Thế Tôn thuyết
giảng, chiếu sáng trên đời." (Tương Ưng V, 450 - 460).
Ðức Phật
xuất hiện ở đời cũng là chuyện khó như thế. Pháp và
Luật được đức Phật truyền bá ở đời cũng là chuyện
khó như thế. Chúng ta có ba cái may mắn hiếm có là được
sống làm người, được biết đức Phật Thích Ca và Pháp,
Luật do đức Phật dạy, ấy thế mà chúng ta lại không biết
tranh thủ tối đa ba cái may mắn đó hay sao? Chúng ta lại có
thể sống không giới hạnh, trái với lời Phật dạy, để
rồi bị nghiệp ác lôi cuốn vào những cõi sống khác thấp
hơn, khổ hơn cõi người, và cuối cùng phải phấn đấu trở
lại làm người như con rùa chột mắt trong câu chuyện ví
dụ của đức Phật hay sao?
Rất mong
quý vị Phật tử suy ngẫm về bài học của lịch sử Ðức
Phật, về ảnh dụ con rùa chột mắt chơi vơi trên đại dương,
về ý nghĩa của nhân sinh, về giá trị chân thực của cuộc
sống, về cuộc sống hiện thực này của mỗi chúng ta, làm
sao để cho cuộc sống đó thật sự an lạc, hướng thượng,
lợi cho mình, lợi cho người, lợi cho đời, lợi cho Ðạo.
Nam mô
Bổn sư Thích Ca Mâu Ni Phật.
Tỳ
kheo Thích Minh Châu
