71. GIỚI: NHẬN CÚNG DƯỜNG QUÁ GIỚI HẠN.

Khi Phật an trú tại thành Xá Vệ, nói rộng như trên; bấy giờ cư sĩ Ma Ha Nam thuộc chủng tộc Lê Xa định cung thỉnh chư Tăng về cúng dường thuốc. Nhóm sáu Tỉ kheo hay tin Ma Ha Nam định cung thỉnh chư Tăng về cúng dường thuốc [385c] nên muốn chọc phá để làm não lọan họ. Thế rồi, sáng sớm, nhóm sáu Tỉ kheo khoác y, vào xóm làng, đến thẳng gia đình đó, vái chào họ, rồi hỏi rằng:

- Tôi nghe nhà đàn việt định mời chư Tăng về nhà cúng dường thuốc, có thật thế chăng?

- Có thật như vậy. Nhưng tôn giả có cần thứ gì không?

- Cần thuốc.

- Thế thì cần loại thuốc gì?

- Cần chừng ấy sữa đông, chừng ấy dầu, chừng ấy mật, chừng ấy đường phèn, chừng ấy rễ thuốc, lá thuốc, hoa thuốc, trái thuốc v.v...

- Ngay hôm nay chưa đủ, đợi kiếm đủ con sẽ cúng dường.

- Ông phải chuẩn bị thuốc đầy đủ rồi mới mời chư Tăng chứ, cúng thuốc cho một Tỉ kheo cũng như cung cấp cho một con voi lớn. Nay tôi chỉ xin thuốc cho một người mà còn không đủ huống chi nhiều người. Ông chỉ cầu mong được tiếng khen, chứ không thật tâm cúng dường.

- Thưa tôn giả, dù cho kho của nhà vua cũng chưa đủ chừng ấy thuốc huống gì nhà con, khi nào tìm đủ con sẽ đem cúng.

- Cúng dường hay không cúng mặc ý ông.

Nói xong, nhóm sáu Tỉ kheo liền bỏ đi. Người đàn việt sau đó tìm đủ các món thuốc, liền đến bạch rằng: "Các thứ thuốc mà trước đây các thầy xin, nay con đã tìm đủ, các thầy hãy đến lấy". Các Tỉ kheo nghe xong, liền cười, nói rằng:

- Trước đây tôi chỉ nói chơi thôi chứ thực ra tôi không cần thuốc.

- Vì sao các thầy lại thử con như vậy? Những vật sở hữu trong nhà con, đối với Phật và các Tỉ kheo, con không tiếc thứ gì cả.

- Ông đàn việt nổi giận sao?

- Quả thật là nổi giận.

- Nếu ông tức giận thì tôi xin tạ lỗi.

- Con không nhận sự tạ lỗi, thầy hãy đến Phật mà sám hối.

Tỉ kheo liền đến Phật sám hối. Ðức Phật hỏi: "Vì cớ gì mà sám hối?". Họ bèn đem sự việc trên bạch đầy đủ lên Thế Tôn. 

Phật khiển trách: "Này kẻ ngu si, gia đình Ma Ha Nam thuộc chủng tộc Ly xa, đối với Phật và các Tỉ kheo, họ không hề tiếc rẻ bất cứ một vật quí báu nào, vì sao lại quấy nhiễu ông ta? Từ nay về sau, Ta cho phép khi thí chủ mời riêng bốn tháng thì được nhận, ngoại trừ họ mời lại và mời lâu dài". Ðoạn, Phật truyền lệnh cho các Tỉ kheo đang sống tại thành Xá Vệ phải tập họp lại tất cả, vì mười lợi ích mà chế giới cho các Tỉ kheo, dù ai nghe rồi cũng phải nghe lại:

-- Nếu thí chủ mời cúng dường riêng bốn tháng thì Tỉ kheo được nhận, nhưng nếu nhận hơn bốn tháng thì phạm tội Ba dạ đề. Trừ trường hợp họ mời lại, mời lâu dài, và mời tùy ý."

Giải thích:

Bốn tháng: Hoặc bốn tháng mùa Hạ, bốn tháng mùa Ðông hay bốn tháng mùa Xuân.

Mời riêng: Mời đích danh cá nhân mình.

Hơn: Hơn bốn tháng.

Trừ trường hợp mời lại: Ðức Thế Tôn nói không có tội (nếu mình vẫn tiếp tục nhận cúng dường).

Mời (cúng dường) lâu dài: (Ðàn việt) mời cúng dường suốt đời.

Ba dạ đề: Như trên đã nói.

Nếu đàn việt nói với Tỉ kheo: "Xin tôn giả nhận sự cúng dường của con trong bốn tháng Hạ", mà Tỉ kheo nhận họ cúng dường cho đến quá ngày 16 tháng 8, thì phạm tội Ba dạ đề. Nếu như họ mời vào mùa Ðông, mùa Xuân thì cũng như vậy.

Ðàn việt mời các Tỉ kheo không [386a] nhất định, hoặc bốn tháng, một tháng, nửa tháng; nếu thời gian mời đã hết thì không được thọ nhận tiếp.

Nếu đàn việt nói: "Tôn giả thường ở đây thì con sẽ cúng dường thực phẩm lâu dài", mà Tỉ kheo rời khỏi nơi đó một đêm thì không được nhận thức ăn trở lại. Nhưng nếu đàn việt nói: "Vì sao tôn giả không đến nữa?", thì phải đáp: "Trước đây ông nói rằng nếu tôi ở thường xuyên tại đây thì ông cúng dường thực phẩm, nhưng tôi đã rời khỏi đây một đêm, nên không đến nữa". 

Khi ấy, nếu đàn việt nói: "Rời khỏi hay không rời khỏi (không thành vấn đề), từ nay trở đi xin tôn giả cứ đến", thì được phép tiếp tục nhận cúng dường, không có tội.

Nếu đàn việt nói: "Xin tôn giả nhận sự cúng dường của con cho đến khi hết kho thóc này", thì khi nhận xong, Tỉ kheo phải thường thường hỏi người giữ kho xem kho thóc đã hết chưa. Nếu họ bảo rằng đã hết, thì không được nhận cúng dường tiếp nữa. Nhưng nếu đàn việt hỏi: "Vì sao tôn giả không đến nữa?", thì hãy đáp: "Trước kia tôi chỉ nhận mời ăn hết kho thóc này, nay kho thóc đã hết, nên tôi không đến nữa". 

Bấy giờ, nếu đàn việt nói: "Tôi không chỉ nói một kho mà còn có nhiều kho khác, vậy từ nay về sau xin tôn giả cứ đến", thì tiếp tục nhận cúng dường nữa, không có tội.

Nếu đàn việt mời cúng dường sữa đông, mía thì cũng như vậy.

Nếu đàn việt nói: "Xin tôn giả nhận con mời cúng dường cho đến hết sữa của con bò cái này, thì sau khi nhận, phải thỉnh thoảng hỏi xem sữa con bò cái ấy đã hết chưa, nếu họ bảo đã hết thì không được nhận cúng dường tiếp. Nếu họ hỏi: "Vì sao tôn giả không đến nữa?", thì hãy đáp: "Trước đây tôi chỉ nhận mời cúng dường cho đến hết sữa của con bò cái này. Nay sữa nó đã hết, nên không đến nữa". 

Bấy giờ, nếu đàn việt nói: "Tôi không phải chỉ có một con bò mà còn những con bò khác nữa, vậy, từ nay trở đi tôn giả cứ đến", thì tiếp tục nhận cúng dường không có tội.

Nếu đàn việt nói: "Xin tôn giả nhận sự cúng dường của con cho tới khi nào chàng rể của con còn ở tại đây", thì Tỉ kheo nên nhận. Nhưng khi chàng rể ra đi thì không được nhận cúng dường tiếp. Nếu đàn việt hỏi: "Vì sao tôn giả không đến nữa?"thì hãy đáp: "Trước kia tôi chỉ nhận sự cúng dường trong bao lâu chàng rể còn ở tại đây, nay anh ta đã đi, nên tôi không tới nữa". 

Bấy giờ, nếu họ nói: "Xin thầy nhận sự cúng dường của con trở lại", thì khi ấy, nhận tiếp sự cúng dường, không có tội.

Nếu đàn việt nói: "Xin tôn giả nhận bữa cơm trước giờ ăn của con", thì không được đòi bữa ăn sau. Nếu họ mời bữa ăn sau thì không được đòi bữa ăn trước. Nếu họ mời dùng nước uống phi thời thì không được đòi thuốc và các thứ khác. Nếu họ xin cúng dường dầu thoa chân thì không được đòi nước uống phi thời. Nếu họ xin cúng dường thuốc thì nên đòi thuốc. 

Nếu họ nói: "Con xin cúng dường y phục, ẩm thực, ngọa cụ, thuốc men suốt đời cho tôn giả", thì bấy giờ được tùy ý đòi những thứ ấy, không có tội. Thế nên nói (như trên).

72. GIỚI: CHỐNG CỰ LẠI SỰ KHUYÊN HỌC.

Khi Phật an trú tại nước Câu Diệm Di, nói rộng như trên, bấy giờ, các Tỉ kheo nói với Xiển Ðà:

- Trưởng lão phải học, đừng phạm năm thiên tội.

 - Nay tôi không nghe lời các ông. Nếu tôi thấy những Trưởng lão nào các căn tịch tịnh, nghe nhiều, giữ giới, hiểu sâu sắc, thì tôi sẽ chất vấn họ; nếu họ có chỉ bảo điều gì thì tôi sẽ chấp hành.

Các Tỉ kheo bèn đem [386b] sự việc ấy đến bạch lên Thế Tôn. Phật liền bảo gọi Tỉ kheo Xiển Ðà đến. Khi thầy đến rồi, Phật liền hỏi các việc trên:

- Ông có nói như thế thật không?

- Bạch Thế Tôn, có thật như vậy.

- Ðó là việc xấu. Ông không từng nghe ta dùng vô số phương tiện khen ngợi đức tùy thuận, chê trách sự trái nghịch hay sao? Vì sao ông lại bướng bỉnh tự thị? Ðó là điều phi pháp, phi luật, trái lời ta dạy, không thể dùng việc đó để nuôi lớn thiện pháp được.

Thế rồi, Phật truyền lệnh cho các Tỉ kheo đang sống tại nước Câu diệm di phải tập họp lại tất cả, vì mười điều lợi ích mà chế giới cho các Tỉ kheo, dù ai nghe rồi cũng phải nghe lại:

--"Nếu Tỉ kheo nào được các Tỉ kheo khuyên bảo phải học, đừng phạm năm thiên tội mà đáp rằng: "Nay tôi không nghe lời các ông. Nếu thấy có những trưởng lão nào các căn tịch tịnh, nghe nhiều, giữ giới, hiểu biết sâu sắc, thì tôi sẽ hỏi họ, nếu họ có chỉ bảo điều gì thì tôi sẽ chấp hành", thì phạm tội Ba dạ đề. Vì Tỉ kheo muốn được lợi ích trong chánh pháp thì phải học và phải hỏi han các Tỉ kheo khác".

Giải thích:

Năm thiên tội: 1/ Tội Ba la di; 2/ Tăng già bà thi sa; 3/ Ba dạ đề; 4/ Ba la đề đề xá ni; 5/ Việt tì ni.

Ðừng phạm: Khuyên bảo học mười hai việc sau đây: 1/ Bài tựa của giới kinh; 2/ Bốn Ba la di; 3/ Mười ba Tăng già bà thi sa; 4/ Hai pháp Bất định; 5/ Ba mươi Ni tát kỳ ba dạ đề; 6/ Chín mươi hai Ba dạ đề; 7/ Bốn Ba la đề đề xá ni; 8/ Chúng học pháp; 9/ Bảy pháp Diệt tránh; 10/ Pháp tùy thuận; (ở đây chỉ kể có mười thứ) phải học chớ có phạm. Nếu khi được người khác khuyên như thế mà đáp rằng: "Tôi không nghe lời ông. Nếu tôi thấy có trưởng lão nào các căn tịch tịnh, nghe nhiều, giữ giới, hiểu biết sâu sắc, thì tôi sẽ hỏi han, nếu vị ấy có chỉ bảo điều gì thì tôi sẽ chấp hành", thì phạm tội Ba dạ đề.

Nếu khi có người khác khuyên: "Trưởng lão, trong năm thiên tội Ba la di, tăng già bà thi sa, Ba dạ đề, Ba la đề đề xá ni, Việt tì ni, Trưởng lão phải học, chớ có phạm", mà đáp: "Tôi không nghe lời ông. Nếu tôi thấy có trưởng lão nào các căn tịch tịnh, nghe nhiều, giữ giới, hiểu biết sâu rộng thì tôi sẽ hỏi han vị ấy, và khi vị ấy có chỉ bảo điều gì thì tôi sẽ tuân hành", thì phạm tội Ba dạ đề.

Hoặc khi có người khuyên nên học bốn chúng (thiên) tội, ba chúng tội, hai chúng tội, một chúng tội, bốn Ba la di, chớ có phạm, mà đáp: "Tôi không nghe lời ông. Nếu tôi thấy có trưởng lão nào các căn tịch tịnh, nghe nhiều, giữ giới, hiểu biết sâu rộng, thì tôi sẽ hỏi han vị ấy, và khi vị ấy có chỉ bảo điều gì thì tôi sẽ chấp hành", thì phạm tội Ba dạ đề.

Nếu có người khuyên: "Trưởng lão, trong sáu pháp "tác xả"là yết ma chiết phục, yết ma không nói chuyện, yết ma khu xuất, [386c] yết ma phát hỉ, yết ma cử tội, yết ma biệt trú, trưởng lão nên học, chớ có phạm", mà đáp: "Tôi không nghe lời ông. Nếu tôi thấy có trưởng lão nào các căn tịch tịnh, nghe nhiều, giữ giới, hiểu biết sâu rộng, thì tôi sẽ hỏi han vị ấy, và khi vị ấy có chỉ bảo điều gì thì tôi sẽ tuân hành", thì phạm tội Ba dạ đề.

Nếu có người khuyên: "Trưởng lão, trong sáu pháp tác xả yết ma, Tăng đã làm pháp yết ma Chiết phục (đối với trưởng lão), vậy trưởng lão nên tỏ ra phục tùng, mềm mỏng, bỏ tính bướng bỉnh (cho đến pháp yết ma biệt trú cũng như vậy), trưởng lão phải học, chớ có phạm", mà đáp: "Tôi không nghe lời ông. Nếu tôi thấy có trưởng lão nào các căn tịch tịnh, nghe nhiều, giữ giới, hiểu biết sâu rộng thì tôi sẽ hỏi vị ấy, và khi vị ấy có chỉ bảo điều gì thì tôi sẽ tuân hành", thì phạm Ba dạ đề.

Nếu có người khuyên: "Trưởng lão, phải học, hiền thiện, giữ giới, đọc tụng kinh pháp thì sẽ được đạo quả Tu đà hoàn, tư đà hàm, A na hàm, A la hán", thì không được đáp theo lối thông thường rằng: "Tôi sẽ học", mà nên đáp: "Tôi vì lẽ đó nên mới xuất gia". Thế nên nói (như trên).

73. GIỚI: UỐNG CÁC THỨ RƯỢU.

Khi Phật an trú tại nước Câu Diệm Di, nói rộng như trên. Bấy giờ, tại Câu Diệm Di có con rồng dữ tên Am Bà La có thể làm cho trời hạn không mưa, khiến lúa thóc thất thu, nhân dân đói khổ, chịu đủ thứ tai ương. Lúc ấy, tôn giả Thiện Lai bèn đến đó hàng phục con rồng dữ, như trong Kinh Thiện Lai Tỉ kheo đã nói rõ. Khi đã hàng phục được con rồng dữ thì đất nước trở lại phong thịnh, nhân dân cảm ân đức của thầy nên muốn báo đáp. Bấy giờ, có năm trăm nhà hào phú vì Tỉ kheo Thiện Lai mà thiết lập chỗ cúng dường thường xuyên, treo cờ xí, đặt giường ghế, mời chư Tăng cúng dường, và mời riêng Tỉ kheo Thiện Lai về nhà cúng dường các thứ mỹ thực. Lúc ấy có một nhà sau khi cúng dường thức ăn bèn đem rượu có màu sắc như nước lã ra cúng dường Thiện Lai. Nhân khát nước nên thầy uống thứ rượu đó, rồi trở về tịnh xá. Bấy giờ, nhằm ngày đại hội, Thế Tôn đang thuyết pháp, thì Thiện Lai bị hơi men chếch choáng, hôn mê, nằm dang chân sóng xoải trên đất, trước mặt Thế Tôn. Phật biết nhưng vẫn hỏi các Tỉ kheo:

- Tỉ kheo nào mà nằm dang chân trước mặt Như Lai như thế?

- Bạch Thế Tôn, vì Tỉ kheo Thiện Lai uống quá nhiều rượu nên bị say nằm như thế đó.

- Tỉ kheo Thiện Lai này trước đây có bao giờ ngủ ban ngày không?

- Thưa không, bạch Thế Tôn.

- Tỉ kheo Thiện Lai khi chưa say rượu có bao giờ nằm xoải chân trước mặt Phật không?

- Thưa không, bạch Thế Tôn.

- Khi uống nhiều rượu mà muốn đừng say có được không?

- Thưa không, bạch Thế Tôn.

- Giả sử Tỉ kheo Thiện Lai không uống rượu thì khi nghe pháp vi diệu, bất tử [387a] có muốn bị mất lợi ích, không chịu nghe pháp không?

- Thưa không, bạch Thế Tôn.

- Tỉ kheo Thiện Lai này vốn từng hàng phục rồng dữ, nay có thể hàng phục nổi con ểnh ương không?

- Thưa không thể hàng phục, bạch Thế Tôn.

- Giá mà rồng Am bà la nghe được chuyện này ắt sẽ không vui. Từ nay về sau Ta không cho phép Tỉ kheo uống rượu.

Lại nữa, khi Phật an trú tại thành Xá Vệ, nói rộng như trên. Bấy giờ tôn giả Na Di Sí uống rượu đường phèn quá nhiều rồi trở về tịnh xá, thì gặp lúc đại hội, Thế Tôn đang thuyết pháp, nhưng vì bị hơi men chếch choáng nên Na Di Sí hôn mê bất tỉnh, nằm dang chân sóng xoải trước Thế Tôn. Phật biết mà vẫn hỏi các Tỉ kheo:

- Tỉ kheo nào mà nằm xoải chân trước Như Lai như vậy?

- Bạch Thế Tôn, đó là Tỉ kheo Na Di Sí, vì uống quá nhiều rượu đường phèn nên nằm say khước như thế đó.

- Tỉ kheo Na Di Sí trước đây có bao giờ nằm ngủ ban ngày không?

- Thưa không, bạch Thế Tôn.

- Tỉ kheo Na Di Sí trước khi say rượu có từng nằm xoải chân trước Phật không?

- Thưa không, bạch Thế Tôn.

- Nếu uống nhiều rượu mà muốn cho không say có được không?

- Thưa không, bạch Thế Tôn.

- Nếu Tỉ kheo Na Di Sí không uống rượu thì khi nghe thuyết pháp vi diệu, bất tử, có thể để mất cơ hội lợi ích mà không chịu nghe pháp không?

- Thưa không, bạch Thế Tôn.

- Từ nay về sau, Ta không cho phép các Tỉ kheo uống rượu đường phèn.

Thế rồi, Phật truyền lệnh cho các Tỉ kheo đang sống tại thành Xá Vệ phải tập họp lại tất cả, vì mười lợi ích mà chế giới cho các Tỉ kheo, dù ai nghe rồi cũng phải nghe lại:

-- "Nếu Tỉ kheo uống rượu đường phèn thì phạm tội Ba dạ đề."

Giải thích:

Rượu: Gồm có mười loại, là: Hòa, điềm, thành, động, tạc, tí, hoàng, tiết, điến, thanh.

1. Hòa: Dùng cơm tấm, bún nát trộn với nước rồi đựng vào trong thạp, thì dù một giọt nhỏ như đầu ngọn cỏ hay đầu sợi tóc cũng không được thấm vào miệng, huống gì dùng ly để uống. Nếu uống thì phạm tội Ba dạ đề. Ðó gọi là hòa.

2. Ðiềm: Gây rượu vừa biến thành vị ngọt rồi uống thì phạm tội Ba dạ đề. Ðó gọi là điềm.

3. Thành: Khi chất rượu đã thành khí vị mà uống, thì phạm tội Ba dạ đề. Ðó gọi là thành.

4. Ðộng: Khi hơi nồng của rượu đã biến hoại mà uống thì phạm tội Ba dạ đề. Ðó gọi là động.

5. Tạc: Vị rượu đã biến hoại trở thành chua mà đem uống thì phạm tội Ba dạ đề. Ðó gọi là tạc.

6. Tí: Ðem tấm lụa trắng giặt sạch rồi ngâm vào trong rượu, thỉnh thoảng lấy ra phơi nắng, rồi ngâm trở lại, dành khi đi đến những nơi hoang dã, đem vắt lấy nước mà uống, thì phạm tội Ba dạ đề. Ðó gọi là tí.

7. Hoàng: Rượu thành màu vàng trong chưa biến thành xanh, đem uống thì phạm tội Ba dạ đề. Ðó gọi là hoàng.

8. Tiết: Bã rượu. (trong nguyên bản không giải thích).

9. Ðiến: Cặn đục [387b] dưới đáy thùng rượu, nếu uống thì phạm tội Ba dạ đề. Ðó gọi là Ðiến.

10. Thanh: Rượu ở trên mặt thùng có màu trong xanh như dầu, thì dù một giọt nhỏ như đầu ngọn cỏ hay đầu sợi tóc cũng không được thấm vào miệng, huống gì dùng ly để uống. Nếu uống thì phạm tội Ba dạ đề. Ðó gọi là thanh.

Rượu đường phèn: Gồm có mười loại, là: Hòa, điềm, thành, động, tạc, tí, hoàng, tiết, điến, thanh.

Hòa: Ðường phèn trộn với nước của mầm cây rồi đem ngâm trong thùng thì dù chỉ một giọt nhỏ như đầu cộng cỏ hay đầu sợi tóc cũng không được thấm vào miệng, huống gì dùng ly để uống. Nếu uống thì phạm Ba dạ đề.

Còn chín loại sau như trên đã nói.

Ba dạ đề: Như trên đã nói.

* Ngoài ra còn có các loại: Miến mạch nhân sâm, mễ phạn sâm, mạch phạn sâm, mộc mạch sâm, xiểu sâm.

1. Miến mạch nhân sâm: Bột lúa mạch trộn với nước mầm cây đem ngâm vào trong thùng, loại này dù một giọt nhỏ như cộng cỏ hay đầu sợi tóc cũng không được thấm vào miệng, huống gì dùng ly để uống. Nếu uống thì phạm tội Ba dạ đề.

2. Mễ phạn sâm: Gạo trộn với nước mầm cây đem ngâm vào trong thùng, nếu uống loại này thì phạm tội Ba dạ đề.

3. Mạch phạn sâm: Dùng gai lúa mạch trộn với nước mầm cây ngâm vào trong hũ mà uống, thì phạm tội Ba dạ đề.

4. Mộc mạch sâm: Dùng cây lúa mạch trộn với nước mầm cây đem ngâm vào trong hũ rồi uống thì phạm tội Ba dạ đề.

5. Xiểu sâm: Gạo lúa mạch đem rang rồi ngâm vào trong hũ cho lên men, thì dù một giọt nhỏ như đầu ngọn cỏ hay đầu sợi tóc cũng không được thấm vào miệng, huống gì dùng ly để uống. Nếu uống thì phạm tội Ba dạ đề.

Sau bữa ăn, uống nước Xiểu sâm thì không có tội. Nếu ăn men rượu thì phạm tội Việt tì ni. Nếu dùng men rượu trộn với cơm mà ăn thì phạm tội Ba dạ đề. Nếu ăn đường phèn rồi uống nước thì không có tội. Nếu ăn bã rượu thì phạm tội Việt tì ni. Nếu hợp ba loại (trên) mà uống thì phạm tội Ba dạ đề. Nếu uống rượu ngũ cốc, rượu đường phèn thì phạm tội Ba dạ đề. Nếu uống rượu nho thì phạm tội Việt tì ni. Nếu uống nước tu lâu, nan đề hay ăn xác của nó đều phạm tội Việt tì ni. Nếu ăn quả Khư la, Ca tỉ đa, tỉ la bà, Câu đà la thì phạm tội Việt tì ni, vì chúng làm cho người ăn bị say.

Trừ mười bốn loại nước trái cây ép như nước ép trái am bà la cho đến nước ép trái da bà, được phép lọc cho trong rồi uống. Nhưng nếu chúng biến thành màu rượu, vị rượu, mùi rượu thì tất cả đều không được phép uống. Vì uống nước trái cây lên men làm cho người uống bị say, do đó không được phép uống. Ngoại trừ uống rượu mía đắng, rượu nho đắng và nước ép trái cây. Thế nên nói (như trên).

74. GIỚI: KHINH THƯỜNG NGƯỜI KHÁC.

Khi Phật an trú tại nước Câu Diệm Di, nói rộng như trên. Bấy giờ Tăng đang hòa hợp định làm yết ma, thì Xiển Ðà không đến. Tăng bèn sai sứ giả tới gọi Tỉ kheo Xiển Ðà rằng Tăng đang hòa hợp định làm yết ma, trưởng lão hãy đến, nhưng Xiển Ðà không chịu đến. 

Các Tỉ kheo liền bàn nhau: "Xiển Ðà rất ương bướng, nếu gọi đến chắc là ông không đến, trái lại, nếu bảo đừng đến có khi ông lại đến", bàn xong, bèn sai sứ giả đến bảo: "Trưởng lão đừng đến". 

Thế là Xiển Ðà nói: "Thôi, Thôi đi, [387c] tất cả các thầy đều đến bảo tôi đừng đến". 

Nói xong, Xiển Ðà liền đến, vào giữa chúng Tăng. Các Tỉ kheo bảo Xiển Ðà ngồi, nhưng thầy không ngồi. Các Tỉ kheo lại nói:

- Trưởng lão đừng ngồi.

Xiển Ðà liền nói: "Các thầy đều ngồi cả vì sao bảo tôi đừng ngồi", bèn ngồi xuống. 

Các Tỉ kheo lại nói: "Trưởng lão, thầy nên bàn về vấn đề này".

- Tôi không nói.

- Trưởng lão đừng nói.

- Các thầy đều nói, tại sao bảo tôi đừng nói?

Rồi thầy nói mãi không ngừng làm trở ngại những người khác. Các Tỉ kheo lại bảo: "Trưởng lão nên đi ra ngoài một lát"; nhưng thầy không chịu đi. 

Các Tỉ kheo lại nói: "Trưởng lão chớ có đi", thì thầy bèn bỏ đi. Do thế, Tăng không hòa hợp, ai nấy đều đứng dậy bỏ đi, khiến Tăng không làm yết ma được. Các Tỉ kheo bèn đem sự việc ấy đến bạch với Thế Tôn. Phật liền bảo gọi Tỉ kheo Xiển Ðà đến. Khi thầy đến rồi, Phật bèn hỏi lại các việc trên:

- Ông có những việc đó thật không?

- Có thật như vậy, bạch Thế Tôn.

- Ðó là việc ác. Này Xiển Ðà, ông không từng nghe Ta dùng vô lượng nhưng tiện ca ngợi hạnh tùy thuận, ăn nói nhỏ nhẹ, chê trách tính ương bướng hay sao? Vì sao ông lại tỏ ra ương bướng tự thị? Ðó là việc phi pháp, phi luật chẳng phải điều ta dạy, không thể dùng việc đó để nuôi lớn thiện pháp được.

Ðoạn, Phật truyền lệnh cho các Tỉ kheo đang sống tại Câu diệm di phải tập họp lại tất cả, vì mười lợi ích mà chế giới cho các Tỉ kheo, dù ai nghe rồi cũng phải nghe lại:

--"Nếu Tỉ kheo khinh thường người khác thì phạm tội Ba dạ đề".

Giải thích:

Khinh thường người khác: Gồm có tám trường hợp: bảo đến mà không đến; bảo đừng đến lại đến; bảo ngồi mà không ngồi; bảo đừng ngồi lại ngồi; bảo nói mà không nói; bảo đừng nói lại nói; bảo đi mà không đi; bảo đừng đi lại đi, thì phạm tội Ba dạ đề.

Ba dạ đề: Như trên đã nói.

Nếu Tỉ kheo Tăng tập họp định làm các pháp yết ma như yết ma Chiết phục, không nói, tẫn xuất, phát hỉ, cử tội, biệt trú, thì tất cả đều phải đến. Nếu coi thường người khác không thèm đến thì phạm tội Ba dạ đề. Nhưng nếu Tỉ kheo đang vá y, xông bát, hoặc vì lý do đau ốm không đến được, nên gởi dục, thì không có tội.

Nếu bảo đừng đến, mà coi thường cứ đến, thì phạm tội Ba dạ đề. Nhưng nếu trong tăng có việc, cần gặp, xin Tăng, Tăng cho phép, thì đến không có tội.

Nếu có người bảo: "Trưởng lão hãy ngồi", nhưng khinh thường không ngồi, thì phạm tội Ba dạ đề. Nhưng nếu chỗ ngồi có máu mủ, xin Tăng cho phép, rồi không ngồi, thì không có tội.

Nếu có người bảo: "Trưởng lão chớ ngồi", mà khinh thường người ấy, cứ ngồi, thì phạm tội Ba dạ đề. Nhưng nếu vì già yếu bệnh hoạn, đứng lâu mỏi mệt, xin phép Tăng, Tăng cho phép, rồi ngồi, thì không có tội.

Nếu có người bảo: "Trưởng lão hãy nói", mà khinh thường người ấy không nói, thì phạm tội Ba dạ đề. Nhưng nếu vì tài hèn, lời nói vụng về, khiến người ta không kính phục, giả sử có nói thì pháp yết ma cũng không thành tựu, Tăng cũng không hòa hợp, bèn xin Tăng, Tăng cho phép, rồi không nói, thì không có tội.

Nếu có người bảo đừng nói, mà khinh thường người ấy, cứ nói, [388a] thì phạm tội Ba dạ đề. Nhưng nếu suy nghĩ: "Giả sử ta không nói thì việc yết ma không thành, Tăng không hòa hợp, việc này ta phải nói", rồi xin Tăng, Tăng cho phép nói, thì không có tội.

Nếu có người bảo đi mà khinh thường người ấy, không đi, thì phạm tội Ba dạ đề. Nhưng nếu suy nghĩ: "Nếu ta ra đi thì việc yết ma ở đây không thành, sự việc không giải quyết được", bèn xin tăng, được tăng cho phép, rồi không đi, thì không có tội.

Nếu có người bảo đừng đi mà khinh thường người ấy nên cứ đi, thì phạm tội Ba dạ đề. Nhưng nếu suy nghĩ: "Nếu ta không đi thì yết ma không thành, sự việc không giải quyết được", bèn xin phép Tăng, được Tăng cho phép, rồi ra đi thì không có tội.

Nếu Tăng bảo đến mà không đến, bảo đừng đến lại đến, bảo ngồi mà không ngồi, bảo đừng ngồi lại ngồi, bảo nói mà không nói, bảo đừng nói lại cứ nói, bảo đi mà không đi, bảo đừng đi lại cứ đi, thì mỗi sự vi phạm, phạm một tội Ba dạ đề.

Nếu trong nhóm nhiều người hoặc trong phạm vi thầy trò, bảo đến mà không đến, cho đến bảo đi mà không đi, thì mỗi sự vi phạm, phạm một tội Việt tì ni.

Nếu Hòa thượng, thầy giáo thọ bảo đến mà không đến, cho đến bảo đi mà không đi, thì cứ mỗi sự vi phạm, phạm một tội Việt tì ni. Thế nên nói (như trên).

75. GIỚI: NGHE LÉN SỰ TRANH CÃI.

Khi Phật an trú tại thành Xá Vệ, nói rộng như trên; bấy giờ, các Tỉ kheo xung đột nhau, cùng sống chung một chỗ mà bất hòa. Lúc ấy, nhóm sáu Tỉ kheo đứng ở chỗ khuất lén nghe những người này nói, rồi đem nói với những người kia, nghe những người kia nói rồi đem nói với những người này, khiến cho hai bên xích mích nhau, nên cùng sống chung một trú xứ mà bất hòa. Họ cãi nhau nào là đúng pháp, phi pháp, đúng luật, phi luật, cho đến việc ấy nên làm yết ma, việc ấy không nên làm yết ma. Các Tỉ kheo liền đem sự việc ấy đến bạch lên Thế Tôn. Phật bèn bảo gọi nhóm sáu Tỉ kheo đến. Khi họ đến rồi, Phật liền hỏi về sự việc trên:

- Các ông có việc đó thật không?

- Có thật như vậy, bạch Thế Tôn.

- Ðó là việc ác, phi pháp, phi luật, trái lời Ta dạy, không thể dùng việc đó để nuôi lớn thiện pháp được.

Ðoạn, Phật truyền lệnh cho các Tỉ kheo đang sống tại thành Xá Vệ phải tập họp lại tất cả, vì mười lợi ích mà chế giới cho các Tỉ kheo, dù ai nghe rồi cũng phải nghe lại:

--"Nếu khi các Tỉ kheo tranh tụng nhau mà một Tỉ kheo đứng im lặng lắng nghe, với suy nghĩ: "Họ có nói điều gì thì ta phải ghi nhớ"(chỉ vì mục đích đó chứ không có gì khác), thì phạm tội Ba dạ đề".

Giải thích:

Tranh tụng: Như nói: Việc đó đúng pháp, phi pháp, đúng luật, phi luật, cho đến việc đó nên làm yết ma, việc đó không nên làm yết ma.

Ðứng nghe: Hoặc đứng cách bức tường, cách hàng rào, đứng ngoài cửa, cách bức màn, cách tảng đá, cách đám cỏ v.v... lắng nghe với suy nghĩ: "Họ có nói điều gì thì ta phải ghi nhớ"(chỉ vì mục đích mách lẻo chứ không có gì khác), thì phạm tội Ba dạ đề.

Ba dạ đề: Như trên đã nói.

[388b] Khi hai Tỉ kheo đang nói chuyện riêng ở trong phòng mà một Tỉ kheo khác muốn đi vào thì phải khảy ngón tay, dậm chân có tiếng động, nếu người trong phòng bỗng dưng im lặng, thì nên trở lui. Nếu người trong phòng vẫn nói không ngừng thì đi vào không có tội.

Khi một Tỉ kheo đang ngồi trong phòng mà có hai Tỉ kheo vừa nói chuyện riêng vừa từ ngoài đi vào thì vị Tỉ kheo ngồi trong phòng không được im lặng mà phải khảy ngón tay, dậm chân cho có tiếng động. Nếu hai người kia im lặng thì tự mình phải đi ra khỏi phòng.

Nếu Tỉ kheo đấu tranh với những Tỉ kheo khác gây nên thù hận, bèn nói rằng: "Người này đã mắng chửi ta, ta phải giết kẻ ác này, rồi bỏ đi, thì vị Tỉ kheo nghe được điều này, phải đến nói với người kia: "Trưởng lão nên khéo léo đề phòng. Tôi nghe có những lời tiếng không hay, hoặc có những Tỉ kheo khách đến tại giảng đường, phòng sưởi, phòng ngồi thiền, hoặc thầy quản chúng, thầy tri sự sẽ đến thăm đó."

Khi khách Tỉ kheo nghe khách Tỉ kheo nói như sau: "Trưởng lão, chúng ta hãy lấy trộm đồ trong kho nọ, vật trong tháp kia, thức ăn trong nhà bếp của Tăng, y bát của Tỉ kheo đó", thì phải im lặng trở về lại giữa chúng Tăng thông báo cho mọi người biết rằng: "Này các đại đức, đồ trong kho nọ, vật nơi tháp kia, thức ăn trong nhà bếp đó, y bát của Tỉ kheo ấy cần phải phòng bị, vì tôi nghe có kẻ muốn lấy cắp".

Nếu Tỉ kheo có nhiều đệ tử thì buổi tối nên đi thăm dò các phòng xem họ có sinh họat đúng pháp không. Nếu nghe họ bàn luận về các câu chuyện như chuyện thế tục, chuyện của vua chúa, chuyện trộm cướp v.v.., thì không nên vào phòng ngay lúc ấy quở trách họ mà phải đợi khi họ đến phòng mình rồi mới dạy bảo như sau: "Các ông vì lòng tin xuất gia, ăn đồ do thí chủ cúng dường, phải ngồi thiền, tụng kinh, vì sao lại bàn luận những chuyện thế tục phi pháp như vậy? Ðó chẳng phải là những việc tùy thuận tốt lành của người xuất gia". 

Nếu nghe họ bàn luận kinh điển, đối đáp nghĩa lý, thì không nên vào phòng khen ngợi ngay lúc ấy mà phải đợi họ đến phòng mình rồi mới khen ngợi rằng: "Các ông có thể luận bàn Kinh điển, giảng giải Phật pháp, như đức Thế Tôn dạy: Khi Tỉ kheo hội họp thì nên làm hai việc, một là im lặng như hiền thánh, hai là giảng luận Phật pháp".

Khi các Tỉ kheo đi vào xóm làng vừa đi vừa nói chuyện, thì vị Tỉ kheo đi sau đến nơi, không được im lặng mà phải đằng hắng, dậm chân cho có tiếng, nếu những người đi trước cứ tiếp tục nói, thì mình đi tới không có tội.

Khi vị Tỉ kheo đang đi trước mà có các Tỉ kheo đi sau, vừa đi vừa nói chuyện đến nơi, thì Tỉ kheo đi trước không được im lặng, mà phải đằng hắng, dậm chân cho có tiếng động (để những người đi sau biết). Khi Tỉ kheo đi nhiễu tháp, hoặc sau bữa ăn đi vào trong rừng ngồi thiền thì cũng làm như vậy. Thế nên nói (như trên).

76. GIỚI: LẴNG LẶNG BỎ CUỘC HỌP MÀ ÐI.

Khi Phật an trú tại thành Xá Vệ, nói rộng như trên. Bấy giờ, Tỉ kheo Tăng tập họp định làm yết ma cử tội đệ tử đồng hành và đệ tử y chỉ của Ưu Ba Nan Ðà. [388c] Ưu Ba Nan Ðà nghe chúng Tăng định làm yết ma cử tội đệ tử mình, liền đứng dậy bỏ đi. Sau đó, các Tỉ kheo thấy có chỗ ngồi bỏ trống, liền điểm danh xem ai đến, ai không đến, thì mới hay chỗ trống đó là của Ưu Ba Nan Ðà. Do vậy, Tăng sinh bất hòa, ai nấy đều đứng dậy bỏ đi, không thể làm yết ma. Các Tỉ kheo bèn đem sự việc ấy đến bạch lên Thế Tôn. Phật liền bảo gọi Ưu Ba Nan Ðà đến. Khi thầy đến, Phật liền hỏi vấn đề vừa rồi:

- Ông có việc đó thật không?

- Có thật như vậy, bạch Thế Tôn.

- Ðó là việc ác. Vì sao trong lúc Tăng định giải quyết sự việc, ông im lặng đứng dậy bỏ đi mà không thưa với các Tỉ kheo? Ðó là việc phi pháp, phi luật, trái lời ta dạy, không thể dùng việc đó để nuôi lớn thiện pháp được.

Ðoạn, Phật truyền lệnh cho các Tỉ kheo đang sống tại thành Xá Vệ phải tâïp họp lại tất cả, vì mười lợi ích mà chế giới cho các Tỉ kheo, dù ai nghe rồi cũng phải nghe lại:

--"Nếu Tăng định giải quyết sự việc, mà Tỉ kheo im lặng đứng dậy bỏ đi, không bạch với các Tỉ kheo, thì phạm tội Ba dạ đề."

Giải thích:

Tăng định giải quyết sự việc: Có hai trường hợp: Một là thuyết pháp, tụng luật; hai là làm yết ma chiết phục, cho đến yết ma biệt trú.

Im lặng đứng dậy bỏ đi: Ðứng dậy rời khỏi chỗ ngồi, ra đi.

Không bạch: Nếu bạch không đúng lúc để vào xóm làng thì không được gọi là bạch. Hoặc bạch để đến tịnh xá của Ni giáo giới, cũng không được gọi là bạch. Hoặc bạch để rời chỗ ngồi ăn cũng không được gọi là bạch. 

Khi Tăng tập họp thuyết pháp, tụng luật, thì nên bạch rằng: "Con xin rời giảng đường, ra đi". Tăng đáp: "Ðược". Nếu Tăng tập họp để làm yết ma chiết phục, cho đến yết ma biệt trú, thì phải vừa bạch vừa gởi dục với Tỉ kheo. Nếu ở giữa chúng Tăng, không bạch mà đi, thì phạm tội Ba dạ đề.

Ba dạ đề: Như trên đã nói.

Khi Tăng tập họp định làm yết ma chiết phục, cho đến yết ma biệt trú mà Tỉ kheo muốn ra đi, thì phải bạch và gởi dục rồi mới đi; nếu không bạch mà chỉ gởi dục thì phạm tội Ba dạ đề; nếu bạch mà không gởi dục thì phạm tội Việt tì ni; nếu không bạch, không gởi dục, thì phạm một tội Ba dạ đề, một tội Việt tì ni; nếu vừa bạch vừa gởi dục thì không có tội. Nếu chỉ đi đại tiểu tiện trong chốc lát, rồi trở vào không bỏ dở việc của Tăng, thì không có tội. Nếu suy nghĩ: "Có thể ta trở lại trễ", thì nên bạch và gởi dục (rồi mới đi).

Nếu Tăng đang thuyết pháp, tụng luật, thì phải bạch rồi mới đi. Nếu không bạch mà đi, thì phạm tội Việt tì ni.

Nếu Tỉ kheo đang nghe nhiều Tỉ kheo tụng kinh thì phải bạch rồi mới đi. Nếu không bạch mà đi thì phạm tội Việt tì ni. Nếu người tụng kinh ngừng tụng mà nói sang việc khác, thì ra đi không có tội.

Nếu Tỉ kheo nghe Tỉ kheo khác đang đọc kinh, thì nên bạch rồi mới đi. Nếu không bạch mà đi, thì phạm tội Việt tì ni.

Nếu Tỉ kheo nghe Tỉ kheo khác đang tụng kinh thì phải bạch [389a] rồi mới đi. Nếu không bạch mà đi thì phạm tội Việt tì ni. Thế nên nói (như trên).

77. GIỚI: VÀO LÀNG MÀ KHÔNG BÁO NGƯỜI KHÁC.

Khi Phật an trú tại thành Xá Vệ, nói rộng như trên. Bấy giờ, các Tỉ kheo ở nơi hoang vắng (a luyện nhã) phi thời đi vào xóm làng, bị người đời chê trách rằng: "Vì sao Sa môn Thích tử ở nơi hoang vắng mà đi vào xóm làng lúc phi thời, muốn tìm thứ gì vậy?". 

Các Tỉ kheo bèn đem sự việc ấy đến bạch lên Thế Tôn, Phật liền bảo gọi Tỉ kheo ấy đến. Khi thầy đến rồi, Phật bèn hỏi lại sự việc kể trên:

- Ông có làm việc đó thật không?

- Có thật như vậy bạch Thế Tôn.

- Vì sao ông ở nơi hoang vắng mà lại đi vào xóm làng lúc phi thời, đến nỗi bị người đời chê trách? Từ nay về sau, Ta không cho phép Tỉ kheo ở nơi hoang vắng đi vào xóm làng lúc phi thời mà không thưa với Tỉ kheo khác.

Lại nữa, khi Phật an trú tại thành Xá Vệ, nói rộng như trên. Bấy giờ, có hai Tỉ kheo sống tại nơi hoang vắng. Một Tỉ kheo đang tô phòng thì bị rắn cắn, liền nói với bạn: "Trưởng lão, tôi bị rắn cắn". 

Người ấy đáp: "Ðợi tôi mặc y Tăng già lê rồi sẽ đi đến gọi y sĩ Kỳ vực". Nhưng trong lúc thầy lấy y thì người kia bị tắt tiếng, và khi lấy y xong thầy thưa: "Thưa Trưởng lão, tôi đi vào xóm làng lúc phi thời đây". 

Lúc ấy, vị Tỉ kheo kia không thể đáp được, thầy phải thưa đến ba lần rằng: "Thưa Trưởng lão, tôi vào xóm làng lúc phi thời". Thế nhưng, người kia vẫn không nói được. Thầy bèn suy nghĩ: "Ðức Thế Tôn chế giới không cho phép Tỉ kheo ở nơi hoang vắng đi vào xóm làng lúc phi thời mà không thưa với Tỉ kheo khác. Ta đành phải chờ xem hạnh nghiệp của Thầy ấy như thế nào thôi". Thế là vị Tỉ kheo kia liền mệnh chung. Các Tỉ kheo bèn đem sự việc ấy đến bạch lên Thế Tôn. Phật liền bảo gọi vị Tỉ kheo ấy đến. Khi thầy đến rồi, Phật liền hỏi rõ sự tình vừa rồi:

- Ông có xử sự như vậy thật không?

- Có thật như vậy, bạch Thế Tôn.

Phật liền nói với các Tỉ kheo: "Ông ấy nếu dùng từ tâm gọi tên bốn đại Long vương thì không đến nỗi phải chết. Bốn đại Long vương đó là: Trì Quốc Long Vương,Y La Quốc Long Vương, Thiện tử Long Vương và Hắc Bạch Long vương. Nên nói rằng: "Ta có lòng từ đối với chúng sanh không có chân.Ta có lòng từ đối vớichúng sanh hai chân. Ta có lòng từ đối với chúng sanh bốn chân. Ta có lòng từ đối với chúng sanh nhiều chân. Chớ có làm hại những chúng sanh hai chân của ta. Chớ có làm hại nhữngchúng sanh bốn chân của Ta. Chớ có làm hại những chúng sanh nhiều chân của Ta. Chớ có làm hại các chúng sanh của Ta. Mong được sự vô lậu, dùng thiện tâm của các bậc hiền thánh mà nhìn nhau, chớ có sinh ra ác ý". Giá như vị Tỉ kheo kia gọi tên của bốn đại Long vương thì đã không bị chết. Từ nay về sau, Ta cho phép lúc gấp rút (không cần theo qui định)".

Thế rồi, Phật truyền lệnh cho các Tỉ kheo đang sống tại thành Xá Vệ phải tập họp lại tất cả, [389b] vì mười lợi ích mà chế giới cho các Tỉ kheo, dù ai nghe rồi cũng phải nghe lại:

--"Nếu Tỉ kheo sống tại a luyện nhã, đi vào xóm làng lúc phi thời, không bạch với Tỉ kheo khác - ngoại trừ trường hợp dặc biệt - thì phạm tội Ba dạ đề."

Giải thích:

Sống tại a luyện nhã: Tại những nơi cách xa thành ấp xóm làng năm trăm cung, mỗi cung dài năm khuỷu tay, không có dân chúng cư trú, thì gọi là a huyện nhã.

Phi thời: Sau khi ăn xong, dù thời gian còn sớm cũng vẫn là phi thời.

Xóm làng: Thôn xóm có bờ tường ngăn cách nhau hoặc là ở lẫn lộn (không cáh biệt nhau).

Bạch: Nếu bạch xin rời nhà ăn, thì không gọi là bạch. Hoặc bạch xin đến tịnh xá của Ni để giáo giới, thì không gọi là bạch. Hoặc bạch xin rời khỏi nơi thuyết pháp, thì không gọi là bạch. Cần phải bạch như sau: "Thưa Trưởng lão, tôi vào thôn xóm lúc phi thời". Người kia nên đáp: "Vâng".

Tỉ kheo: Chỉ cho những Tỉ kheo có mặt trong cường giới, chứ không phải là những đồ chúng đang hiện diện.

Ngoại trừ trường hợp đặc biệt: Nếu Tỉ kheo bị các chứng bệnh hoặc bị rắn cắn cần phải đi gọi thầy thuốc, thì Thế Tôn bảo là không có tội (khi ra đi không bạch).

Nếu hai Tỉ kheo sống tại a luyện nhã, muốn cùng đi, thì phải bạch lẫn nhau, rồi mới đi. Nếu một người đi trước, thì người sau khi muốn đi phải bạch với Tỉ kheo khác; nếu không có Tỉ kheo khác, thì nên thầm nghĩ: "Khi đến giữa đường, ra khỏi cửa, đến xóm làng, hay tại tinh xá của Ni, mà gặp Tỉ kheo thì ta sẽ bạch. Bạch xong, ta sẽ vào xóm làng lúc phi thời."

Nếu Tỉ kheo đang đi trên đường từ xóm làng này sang xóm làng khác mà thấy ở ven đường có tháp hoặc chỗ thờ chư thiên, thì phải thuận đường đi thẳng qua: Nếu con đường ở dưới tháp miếu ấy xoay về bên trái mà mình đi vòng theo chiều bên phải thì phạm tội Ba dạ đề. Nhưng nếu có hỏa hoạn, ác thú đến hay bị người rượt đuổi, thì đi qua không có tội.

Nếu Tỉ kheo đi đường xa, gặp trời tối, muốn vào xóm làng ngủ nghỉ thì không được mang vác túi xách cồng kềnh đi vào. Nếu bên ngoài làng có nước thì nên dừng nghỉ ở trong rừng, trước hết sai hai Tỉ kheo tắm rửa sạch sẽ, khoác y Tăng già lê, buộc lại chặc chẽ, bạch lẫn nhau, rồi khiến họ vào thôn xóm xin chỗ ngủ tạm. Nếu xin được chỗ ngủ thì phải xin đàn việt cung cấp những thứ cần thiết, rồi trở ra khỏi xóm làng, nói với các Tỉ kheo rằng: "Ðã xin được chỗ ngủ". 

Bấy giờ, các Tỉ kheo nên rửa tay chân sạch sẽ, nếu cần uống thức uống phi thời thì nên uống ngay khi ấy, đừng để vào xóm làng mới uống mà bị người ta chê trách là Sa môn ăn đêm. Ðoạn, phân công mang vác các túi xách, mặc y tăng già lê, buộc lại chặc chẽ, cầm tích trượng, mang giày dép, bạch hỏi nhau rồi mới vào xóm làng. Khi đã đến chỗ dừng nghỉ, mà muốn đi ra khỏi xóm làng lấy củi, cỏ, nước, thì nên theo con đường cũ mà ra, không có tội. Nếu muốn đi con đường khác thì phải bạch, [389c] nếu không bạch mà đi, thì phạm tội Ba dạ đề. Nếu muốn đi tìm dầu xoa chân, nước uống phi thời, đi khuyến hóa thức ăn sáng hôm sau, thì phải bạch rồi mới đi. Nếu không bạch mà đi thì phạm tội Ba dạ đề. Nhưng nếu trong xóm làng có tăng già lam, trên đường có nhà cửa liên tiếp nhau, thì đi (mà không bạch) không có tội. Nếu đi con đường khác thì phải bạch, nếu không bạch mà đi thì phạm tội Ba dạ đề. Thế nên nói:

"Chưa đủ, đi với cướp,
Ðào đất, bốn tháng mời.
Chưa học và uống rượu.
Khinh người, đứng rình nghe.
Bỏ đi, phi thời vào.
Bạt cừ thứ tám xong".