I. Phẩm
Tài Sản
(I) (1) Ðược Ái Mộ (1)
1. Như vầy tôi nghe:
Một thời, Thế Tôn trú ở Sàvathì,
Jetavana, khu vườn ông Anàthapindika. Tại đấy, Thế Tôn gọi
các Tỷ-kheo:
- Này các Tỷ-kheo.
- Bạch Thế Tôn.
Các Tỷ-kheo ấy vâng đáp Thế Tôn.
Thế Tôn nói như sau:
2. - Thành tựu bảy pháp, này các
Tỷ-kheo, Tỷ-kheo không được các đồng Phạm hạnh ái mộ,
không được khả ý, không được kính trọng, không được
bắt chước tu tập theo. Thế nào là bảy?
3. Ở đây, này các Tỷ-kheo, vị
Tỷ-kheo ưa muốn lợi dưỡng, ưa muốn tôn kính, ưa muốn
được tán thán, không xấu hổ, không sợ hãi, ác dục và
tà kiến.
Thành tựu bảy pháp này, này các
Tỷ-kheo, Tỷ-kheo không được các đồng Phạm hạnh ái mộ,
không được khả ý, không được kính trọng, không được
bắt chước tu tập theo.
4. Thành tựu bảy pháp, này các
Tỷ-kheo, Tỷ-kheo được các đồng Phạm hạnh ái mộ, được
khả ý, được kính trọng, được bắt chước tu tập theo.
Thế nào là bảy?
5. Ở đây, này các Tỷ-kheo, Tỷ-kheo
không ưa muốn lợi dưỡng, không ưa muốn tôn kính, không
ưa muốn được tán thán, có xấu hổ, có sợ hãi, ít dục
và chánh kiến.
Thành tựu bảy pháp này, này các
Tỷ-kheo, Tỷ-kheo được các đồng Phạm hạnh ái mộ, được
khả ý, được kính trọng, được bắt chước tu tập theo.
(II) (2) Ðược Ái Mộ(2)
... (như kinh 1, thay hai
pháp cuối với "tật đố và xan tham" và với "không tật đố,
không xan tham").
(III) (3) Các Sức Mạnh Tóm Tắt
1. - Này các Tỷ-kheo, có bảy sức
mạnh này. Thế nào là bảy?
2. Tín lực, tấn lực, tàm lực,
quý lực, niệm lực, định lực, tuệ lực. Này các Tỷ-kheo,
có bảy sức mạnh này.
Tín lực và tấn lực,
Tàm lực và quý lực,
Niệm lực và định lực,
Tuệ là lực thứ bảy,
Và tuệ lực thứ bảy;
Tỷ-kheo với lực này,
Sống hiền trí an lạc,
Như lý suy tư pháp,
Quán rõ đích trí tuệ,
Như ngọn lửa tàn diệt,
Với tâm được giải thoát.
(IV) (4) Các Sức Mạnh rộng Thuyết
1. - Này các Tỷ-kheo, có bảy sức
mạnh này. Thế nào là bảy?
2. Tín lực, tấn lực, tàm lực,
quý lực, niệm lực, định lực, tuệ lực.
Và này các Tỷ-kheo, thế nào là
tín lực?
3. Ở đây, này các Tỷ-kheo, Thánh
đệ tử có lòng tin, tin tưởng ở sự giác ngộ của Như
Lai: "Ðây là Thế Tôn, bậc A-la-hán, Chánh Ðẳng Giác, Minh
Hạnh Túc, Thiện Thệ, Thế Gian Giải, Vô Thượng Sĩ, Ðiều
Ngự Trượng Phu, Thiên Nhơn Sư, Phật Thế Tôn". Này các Tỷ-kheo,
đây gọi là tín lực.
Và này các Tỷ-kheo, thế nào là
tấn lực?
4. Ở đây, này các Tỷ-kheo, Thánh
đệ tử sống tinh cần tinh tấn để đoạn tận các pháp
bất thiện, làm sanh khởi các pháp thiện, nỗ lực, kiên trì,
không có bỏ rơi gánh nặng đối với các pháp thiện. Này
các Tỷ-kheo, đây gọi là tấn lực.
Và này các Tỷ-kheo, thế nào là
tàm lực?
5. Ở đây, này các Tỷ-kheo, Thánh
đệ tử có lòng xấu hổ, xấu hổ với thân làm ác, miệng
nói ác, ý nghĩ ác, xấu hổ vì đã thành tựu các pháp ác,
bất thiện. Này các Tỷ-kheo, đây gọi là tàm lực.
Và này các Tỷ-kheo, thế nào là
quý lực?
6. Ở đây, này các Tỷ-kheo, Thánh
đệ tử có lòng sợ hãi, sợ hãi đối với thân làm ác,
miệng nói ác, ý nghĩ sợ hãi vì thành tựu các pháp ác, bất
thiện. Này các Tỷ-kheo, đây gọi là quý lực.
Và này các Tỷ-kheo, thế nào là
niệm lực?
7. Ở đây, này các Tỷ-kheo, Thánh
đệ tử đầy đủ niệm, thành tựu niệm tuệ tối thắng,
ức nhớ, tùy niệm những điều làm đã lâu, nói đã lâu.
Này các Tỷ-kheo, đây gọi là niệm lực.
Và này các Tỷ-kheo, thế nào là
định lực?
8. Ở đây, này các Tỷ-kheo, Thánh
đệ tử ly dục, ly các pháp ác bất thiện... chứng đạt
và an trú vào sơ Thiền, ... Thiền thứ hai ... Thiền thứ ba
... Thiền thứ tư. Này các Tỷ-kheo, đây gọi là định lực.
Và này các Tỷ-kheo, thế nào là
tuệ lực?
9. Ở đây, này các Tỷ-kheo, Thánh
đệ tử có trí tuệ, có trí tuệ về sanh diệt, thành tựu
Thánh thể nhập (quyết trạch) đưa đến chơn chánh đoạn
diệt khổ đau. Này các Tỷ-kheo, đây gọi là tuệ lực.
Các pháp này, này các Tỷ-kheo, là
bảy pháp.
Tín lực và tấn lực,
Tàm lực và quý lực,
Niệm lực và định lực,
Và tuệ lực thứ bảy;
Tỷ-kheo với lực này,
Sống hiền trí an lạc,
Như lý suy tư pháp,
Quán rõ đích trí tuệ,
Như ngọn lửa tàn diệt,
Với tâm được giải thoát.
(V) (5) Các Tài Sản Tóm Tắt
1. - Này các Tỷ-kheo, có bảy tài
sản này. Thế nào là bảy?
2. Tín tài, giới tài, tàm tài, quý
tài, văn tài, thí tài, tuệ tài.
Này các Tỷ-kheo, đây là bảy tài
sản.
Tín tài và giới tài,
Tàm tài và quý tài,
Văn tài và quý tài,
Và tuệ là tài thứ bảy;
Ai có những tài này,
Nữ nhân hay nam nhân,
Ðược gọi không nghèo khổ,
Mạng sống không trống rỗng,
Do vậy tín và giới,
Tịnh tín và thấy pháp,
Bậc trí chuyên chú tâm,
ức niệm lời Phật dạy.
(VI) (6) Các Tài Sản Rộng Thuyết
1. - Này các Tỷ-kheo, có bảy tài
sản này. Thế nào là bảy?
2. Tín tài, giới tài, tàm tài, quý
tài, văn tài, thí tài, tuệ tài. Và này các Tỷ-kheo, thế
nào là tín tài?
3. Ở đây, này các Tỷ-kheo, Thánh
đệ tử có lòng tin, tin tưởng ở sự giác ngộ của Như
Lai: "Ðây là Thế Tôn, bậc A-la-hán... Phật, Thế Tôn". Này
các Tỷ-kheo, đây gọi là tín tài.
Và này các Tỷ-kheo, thế nào là
giới tài?
4. Ở đây, này các Tỷ-kheo, Thánh
đệ tử từ bỏ sát sanh... từ bỏ đắm say rượu men rượu
nấu. Này các Tỷ-kheo, đây gọi là giới tài.
Và này các Tỷ-kheo, thế nào là
tàm tài?
5. Ở đây, này các Tỷ-kheo, Thánh
đệ tử có xấu hổ, xấu hổ đối với thân làm ác, miệng
nói ác, ý nghĩ ác, xấu hổ vì đã thành tựu các pháp các,
bất thiện. Này các Tỷ-kheo, đây gọi là tàm tài.
Và này các Tỷ-kheo, thế nào là
quý tài?
6. Ở đây, này các Tỷ-kheo, Thánh
đệ tử có lòng sợ hãi, sợ hãi đối với thân làm ác,
miệng nói ác, ý nghĩ sợ hãi vì thành tựu các pháp ác, bất
thiện. Này các Tỷ-kheo, đây gọi là quý tài.
Và này các Tỷ-kheo, thế nào là
văn tài?
7. Ở đây, này các Tỷ-kheo, Thánh
đệ tử nghe nhiều, gìn giữ những gì đã nghe, chất chứa
những gì đã nghe, những pháp ấy, sơ thiện, trung thiện,
hậu thiện, nghĩa văn đầy đủ, đề cao đời sống Phạm
hạnh hoàn toàn đầy đủ thanh tịnh; những pháp ấy, vị
ấy nghe nhiều, đã nắm giữ, đã ghi nhớ tụng đọc nhiều
lần, chuyên ý quán sát, khéo thành tựu nhờ chánh kiến. Này
các Tỷ-kheo, đây gọi là văn tài.
Và này các Tỷ-kheo, thế nào là
thí tài?
8. Ở đây, này các Tỷ-kheo, Thánh
đệ tử với tâm từ bỏ cấu uế của xan tham, sống tại
gia phóng xả, với bàn tay rộng mở, ưa thích xả bỏ, sẵn
sàng để được yêu cầu, ưa thích san sẻ vật bố thí. Này
các Tỷ-kheo, đây gọi là thí tài.
Và này các Tỷ-kheo, thế nào là
tuệ tài?
9. Ở đây, này các Tỷ-kheo, Thánh
đệ tử có trí tuệ, có trí tuệ về sanh diệt, thành tựu
Thánh thể nhập (quyết trạch) đưa đến chơn chánh đoạn
diệt khổ đau. Này các Tỷ-kheo, đây gọi là tuệ tài.
Này các Tỷ-kheo, đây gọi là bảy
tài sản.
Tín tài và giới tài,
Tàm tài và quý tài,
Văn tài và thí tài,
Và tuệ, tài thứ bảy;
Ai có những tài này,
Nữ nhân hay nam nhân,
Ðược gọi không nghèo khổ,
Mạng sống không trống rỗng,
Do vậy tín và giới,
Tịnh tín và thấy pháp,
Bậc trí chuyên chú tâm,
ức niệm lời Phật dạy.
(VII) (7) Ugga
1. Bấy giờ Ugga, vị Ðại thần
của vua đi đến Thế Tôn, sau khi đến, đảnh lễ Thế Tôn
rồi ngồi xuống một bên. Ngồi xuống một bên, Ugga, vị
đại thần của vua, bạch Thế Tôn:
- Thật vi diệu thay, bạch Thế Tôn!
Thật hy hữu thay, bạch Thế Tôn! Giàu có đến như vậy, đại
phú đến như vậy, tài sản nhiều đến như vậy, bạch Thế
Tôn, là Migàra Rohaneyyo!
- Này Ugga, Migàra Rohaneyyo giàu có
đến mức nào, đại phú đến mức nào, tài sản nhiều đến
mức nào?
- Bạch Thế Tôn, về vàng có đến
trăm ngàn, còn nói gì về bạc!
- Này Ugga, đây có thể là tài sản
chăng? Không phải Ta nói rằng đây không phải là tài sản.
Nhưng tài sản ấy bị chi phối bởi lửa, nước, vua chúa,
ăn trộm, các kẻ thừa tự, thù địch. Bảy tài sản này,
này Ugga không bị lửa, nước, vua chúa, ăn trộm, các kẻ
thừa tự, thù địch chi phối. Thế nào là bảy? Tín tài,
giới tài, tàm tài, quý tài, văn tài, thí tài, tuệ tài. Bảy
loại tài sản này, này Ugga, không bị lửa, nước, vua chúa,
ăn trộm, các kẻ thừa tự, thù địch chi phối.
Tín tài và giới tài,
Tàm tài và quý tài,
Văn tài và thí tài,
Và tuệ tài thứ bảy;
Ai có tài sản này,
Nữ nhân hay nam nhân,
Người ấy là đại phú
Thiên nhân giới khó thắng
Do vậy tín và giới,
Tịnh tín và thấy pháp,
Bậc trí chuyên chú tâm,
ức niệm lời Phật dạy.
(VIII) (8) Các Kiết Sử
1. - Này các Tỷ-kheo, có bảy kiết
sử này. Thế nào là bảy?
2. Tùy tham kiết sử, sân kiết sử,
kiến kiết sử, nghi kiết sử, mạn kiết sử, hữu tham kiết
sử, vô minh kiết sử. Này các Tỷ-kheo có bảy kiết sử này.
(IX) (9) Ðoạn Tận
1. Này các Tỷ-kheo, do đoạn tận,
do cắt đứt bảy kiết sử, Phạm hạnh được sống. Thế
nào là bảy?
2. Do đoạn tận, cắt đứt tùy
tham kiết sử, Phạm hạnh được sống... sân kiết sử...
kiến thiết sử... nghi kiết sử... mạn kiết sử... hữu tham
kiết sử... do đoạn tận, do cắt đứt vô minh kiết sử,
Phạm hạnh được sống.
Này các Tỷ-kheo, do đoạn tận,
cắt đứt bảy kiết sử này, Phạm hạnh được sống. Này
các Tỷ-kheo, khi nào Tỷ-kheo đã đoạn tận tùy tham kiết
sử, cắt đứt từ gốc rễ, làm cho như thân cây sà la, làm
cho không thể tái sanh, làm cho không thể sanh khởi trong tương
lai, này các Tỷ-kheo, đây gọi là Tỷ-kheo đã chặt đứt
khát ái, đã giải tỏa kiết sử, và chơn chánh hiện quán
kiêu mạn, đã đoạn tận khổ đau.
(X) (10) Xan Tham
1. - Này các Tỷ-kheo, có bảy kiết
sử này. Thế nào là bảy?
2. Tùy tham kiết sử, sân kiết sử,
kiến kiết sử, nghi kiết sử, mạn kiết sử, tật đố kiết
sử, xan tham kiết sử. Này các Tỷ-kheo, có bảy kiết sử
này.
II. Phẩm Tùy
Miên
(I) (11) Tùy Miên(1)
1. - Này các Tỷ-kheo, có bảy tùy
niệm. Thế nào là bảy?
2. Dục tham tùy miên, sân tùy miên,
kiến tùy miên, nghi tùy miên, mạn tùy miên, hữu tham tùy miên,
vô minh tùy miên. Này các Tỷ-kheo, có bảy tùy miên này.
(II) (12) Tùy Miên (2)
1. - Này các Tỷ-kheo, do đoạn tận,
do cắt đứt bảy tùy miên, Phạm hạnh được sống. Thế
nào là bảy?
2. Do đoạn tận, do cắt đứt dục
tham tùy miên, Phạm hạnh được sống... sân tùy miên... kiến
tùy miên.. nghi tùy miên... mạn tùy miên... hữu tham tùy miên...
do đoạn tận, do cắt đứt vô minh tùy miên, Phạm hạnh được
sống.
3. Này các Tỷ-kheo, do đoạn tận,
cắt đứt bảy tùy miên này, Phạm hạnh được sống. Này
các Tỷ-kheo, khi nào Tỷ-kheo nào đoạn tận dục tham tùy miên...
vô minh tùy miên, cắt đứt tận gốc rễ, làm cho như thân
cây sàla, làm cho không thể tái sanh, làm cho không thể sanh
khởi trong tương lai, này các Tỷ-kheo, đây gọi là Tỷ-kheo
đã chặt đứt khát ái, đã giải tỏa tùy miên, với chơn
chánh hiện quán kiêu mạn, đã đoạn tận khổ đau.
(III) (13) Gia Ðình
1. - Này các Tỷ-kheo, gia đình nào
thành tựu bảy chi phần; nếu chưa đến thăm, thời không
xứng đáng để đi đến, nếu đã đến thăm, thời không
xứng đáng để ngồi xuống. Thế nào là bảy?
2. Không vui vẻ đứng dậy, không
vui vẻ chào đón, không vui vẻ mời ngồi; có chỗ ngồi đem
giấu đi; từ nhiều họ chí ít, từ đồ thù thắng, họ cho
đồ thô xấu; họ cho không có kính trọng, không có kính lễ.
Này các Tỷ-kheo, gia đình nào thành
tựu bảy chi phần này; nếu chưa đến, thời không xứng đáng
để đến; nếu đã đến, thời không xứng đáng để ngồi
xuống.
(IV) (14) Các Hạng Người
1. - Này các Tỷ-kheo, có bảy hạng
người đáng được cung kính, đáng được tôn trọng, đáng
được cúng dường, đáng được chắp tay, là ruộng phước
vô thượng ở đời. Thế nào là bảy?
2. Câu phần giải thoát, tuệ giải
thoát, thân chứng kiến, kiến chí, tín giải thoát, tùy pháp
hành, tùy tín hành.
Bảy hạng người này, này các Tỷ-kheo,
đáng được cung kính, đáng được tôn trọng, đáng được
cúng dường, đáng được chắp tay, là ruộng phước vô thượng
ở đời.
(V) (15) Ví Dụ Nước
1. - Này các Tỷ-kheo, có bảy hạng
người được ví dụ với nước, có mặt hiện hữu ở đời.
Thế pháp là bảy?
2. Ở đây, này các Tỷ-kheo, có
hạng người lặn một lần rồi chìm luôn; ở đây, này các
Tỷ-kheo, có hạng người sau khi nổi lên, lại chìm xuống;
ở đây, này các Tỷ-kheo, có hạng người sau khi nổi lên,
được đứng lại; ở đây, này các Tỷ-kheo, có hạng người
sau khi nổi lên, lại nhìn và thấy; ở đây, này các Tỷ-kheo,
có hạng người sau khi nổi lên lại bơi tới; ở đây, này
các Tỷ-kheo, có hạng người sau khi nổi lên, đạt được
chỗ có chân đứng; ở đây, này các Tỷ-kheo, có hạng người
sau khi nổi lên, sau khi bơi qua đến được bờ bên kia, lên
đứng trên đất liền, là một vị Bà-la-môn. Và này các
Tỷ-kheo, thế nào là hạng người, lặn một lần rồi chìm
luôn?
3. Ở đây, này các Tỷ-kheo, có
hạng người hoàn toàn thành tựu với các pháp đen, bất thiện.
Như vậy, này các Tỷ-kheo, là hạng người lặn một lần
rồi chìm luôn. Và này các Tỷ-kheo, thế nào là hạng người
sau khi nổi lên lại chìm xuống?
4. Ở đây, này các Tỷ-kheo, có
hạng người nổi lên và suy nghĩ: "Lành thay, lòng tin trong
các thiện pháp! Lành thay, lòng xấu hổ... Lành thay, lòng sợ
hãi... Lành thay, sự tinh tấn... Lành thay, trí tuệ trong các
thiện pháp!" Lòng tin ấy của vị đo không an trú, không tăng
trưởng, bị giảm thiểu. Lòng xấu hổ đó của vị ấy...
lòng sợ hãi đó của vị ấy... sự tinh tấn đó của vị
ấy... Trí tuệ đó của vị ấy không an trú, không tăng trưởng,
bị giảm thiểu. Như vậy, này các Tỷ-kheo là hạng người
sau khi nổi lên, lại chìm xuống.
Và này các Tỷ-kheo, thế nào là
hạng người sau khi nổi lên, được đứng lại?
5. Ở đây, này các Tỷ-kheo, có
hạng người nổi lên và suy nghĩ như sau: "Lành thay, lòng tin
trong các thiện pháp! Lành thay, lòng hổ thẹn... Lành thay,
lòng sợ hãi... Lành thay, sự tinh tấn... Lành thay, trí tuệ
trong các thiện pháp!" Lòng tin đó của vị ấy không giảm
thiểu, không tăng trưởng, được đứng lại, lòng hổ thẹn
đó của vị ấy... lòng sợ hãi đó của vị ấy... sự tinh
tấn đó của vị ấy... trí tuệ đó của vị ấy không giảm
thiểu, không tăng trưởng, được đứng lại. Như vậy, này
các Tỷ-kheo, là hạng người sau khi nổi lên, được đứng
lại.
Và này các Tỷ-kheo, thế nào là
hạng người sau khi nổi lên, lại và nhìn thấy?
6. Ở đây, này các Tỷ-kheo, có
hạng người nổi lên và suy nghĩ: "Lành thay, lòng tin trong
các thiện pháp! Lành thay, lòng hổ thẹn... Lành thay, lòng
sợ hãi... Lành thay, sự tinh tấn... Lành thay, trí tuệ trong
các thiện pháp!" Vị ấy, sau khi đoạn diệt ba kiết sử,
là bậc Dự lưu, không còn bị đọa lạc, quyết chắc chứng
ngộ Bồ đề. Như vậy, này các Tỷ-kheo, là hạng người
sau khi nổi lên, nhìn và thấy.
Và này các Tỷ-kheo, thế nào là
hạng người sau khi nổi lên, lại bơi tới?
7. Ở đây, này các Tỷ-kheo, có
hạng người nổi lên và suy nghĩ: "Lành thay, lòng tin trong
các thiện pháp! Lành thay, lòng hổ thẹn... Lành thay, lòng
sợ hãi... Lành thay, sự tinh tấn... Lành thay, trí tuệ trong
các thiện pháp!" Vị ấy, sau khi đoạn diệt ba kiết sử,
sau khi làm muội lược tham sân si, là bậc Nhất Như Lai, còn
trở lui đời này một lần nữa rồi đoạn tận khổ đau.
Như vậy, này các Tỷ-kheo, là hạng người sau khi nổi lên,
lại bơi tới.
Và này các Tỷ-kheo, thế nào là
hạng người sau khi nổi lên, lại đạt được chân đứng?
8. Ở đây, này các Tỷ-kheo, có
hạng người sau khi nổi lên và suy nghĩ: "Lành thay, lòng tin
trong các thiện pháp! Lành thay, lòng hổ thẹn... Lành thay,
lòng sợ hãi... Lành thay, sự tinh tấn... Lành thay, trí tuệ
trong các thiện pháp!" Vị ấy, sau khi đoạn diệt năm hạ
phần kiết sử, được hóa sanh, tại đấy nhập Niết-bàn,
không trở lui trạng thái ấy. Như vậy, này các Tỷ-kheo, là
hạng người sau khi nổi lên, đã đạt chân đứng.
Và này các Tỷ-kheo, thế nào là
hạng người sau khi nổi lên đã bơi qua, đạt đến bờ bên
kia, đứng trên đất liền bậc Bà-la-môn?
9. Ở đây, này các Tỷ-kheo, có
hạng người nổi lên và suy nghĩ: "Lành thay, lòng tin trong
các thiện pháp! Lành thay, lòng xấu hổ ... Lành thay, lòng
sợ hãi... Lành thay, sự tinh tấn... Lành thay, trí tuệ trong
các thiện pháp!" Vị ấy, sau khi đoạn diệt các lậu hoặc,
ngay trong hiện tại, tự mình chứng ngộ với thắng trí, chứng
đạt và an trú vô lậu tâm giải thoát, tuệ giải thoát. Như
vậy, này các Tỷ-kheo, là hạng người sau khi nổi lên đã
bơi qua, đã đến bờ bên kia, đã đứng trên đất liền,
là bậc Bà-la-môn.
Này các Tỷ-kheo, đây là bảy hạng
người được ví dụ với nước, có mặt, hiện hữu ở đời.
(VI) (16) Không Thường Xuyên
1. - Có bảy hạng người này, này
các Tỷ-kheo, đáng được cung kính, đáng được tôn trọng,
đáng được chắp tay, là ruộng phước vô thượng ở đời.
Thế nào là bảy?
2. Ở đây, có hạng người sống
tùy quán vô thường trong tất cả hành, tưởng vô thường,
cảm thọ vô thường, trong tất cả thời, liên tục, không
có gián đoạn, với tâm thắng giải với tuệ thể nhập.
Vị ấy, với sự đoạn diệt các lậu hoặc... sau khi chứng
ngộ, chứng đạt và an trú. Này các Tỷ-kheo, đây là hạng
người thứ nhất đáng được cung kính, đáng được tôn
trọng, đáng được cúng dường, đáng được chắp tay, là
ruộng phước vô thượng ở đời.
3. Lại nữa, này các Tỷ-kheo, ở
đây có hạng người sống tùy quán vô thường... với tuệ
thể nhập. Với vị ấy, sự chấm dứt các lậu hoặc và
sự chấm dứt sinh mạng xảy đến một lần, không trước
không sau. Ðây là hạng người thứ hai, này các Tỷ-kheo...
vô thượng ở đời.
4. Lại nữa, này các Tỷ-kheo, ở
đây có hạng người sống tùy quán vô thường... với tuệ
thể nhập. Vị ấy, sau khi đoạn diệt năm hạ phần kiết
sử, chứng được Trung gian Niết-bàn... chứng được Tổn
hại Niết-bàn... chứng được Vô hành Niết-bàn... chứng
được Hữu hành Niết-bàn... chứng được Thượng lưu, đạt
được Sắc cứu cánh. Ðây là hạng người thứ bảy, này
các Tỷ-kheo, đáng được cung kính, đáng được tôn trọng,
đáng được cúng dường, đáng được chắp tay, là ruộng
phước vô thượng ở đời.
Bảy hạng người này, này các Tỷ-kheo,
đáng được cung kính... vô thượng ở đời.
(VII) (17) Khổ, Vô Ngã, Tịch Tịnh
1. - Có bảy hạng người này, này
các Tỷ-kheo, đáng được cung kính... ở đời. Thế nào là
bảy?
2. Ở đây, này các Tỷ-kheo, có
hạng người sống tùy quán khổ trong tất cả các hành...
sống tùy quán vô ngã trong tất cả các pháp... sống tùy quán
lạc trong Niết-bàn, tưởng lạc, cảm thọ lạc trong tất
cả thời, liên tục, không có gián đoạn, với tâm thắng
giải, với tuệ thể nhập. Vị ấy với sự đoạn diệt các
lậu hoặc... sau khi chứng ngộ, chứng đạt và an trú. Ðây
là hạng người thứ nhất đáng được cung kính... là ruộng
phước vô thượng ở đời.
3. Lại nữa, này các Tỷ-kheo, ở
đây có hạng người sống tùy quán lạc trong Niết-bàn, tưởng
lạc cảm thọ lạc, trong tất cả thời, liên tục, không có
gián đoạn, với tâm thắng giải, với tuệ thể nhập. Với
vị ấy, sự chấm dứt các lậu hoặc và sự chấm dứt sinh
mạng xảy đến một lần, không trước không sau. Ðây là
hạng người thứ hai đáng được cung kính... là ruộng phước
vô thượng ở đời.
4. Lại nữa, này các Tỷ-kheo, ở
đây có hạng người sống quán lạc trong Niết-bàn, tưởng
lạc, cảm thọ lạc trong tất cả thời, liên tục, không có
gián đoạn, với tâm thắng giải, với tuệ thể nhập. Vị
ấy sự đoạn diệt năm hạ phần kiết sử, chứng được
Trung gian Niết-bàn..., chứng được Tổn hại Niết-bàn...
chứng được Vô hành Niết-bàn... chứng được Hữu hành
Niết-bàn... chứng được Thượng lưu, đạt được Sắc cứu
cánh. Ðây là hạng người thứ bảy, này các Tỷ-kheo, đáng
được cung kính... là ruộng phước vô thượng ở đời.
Này các Tỷ-kheo, đây là bảy hạng
người ở đời đáng được cung kính... là ruộng phước
vô thượng ở đời.
(VIII) (18) Sự Thù Diệu
1. - Này các Tỷ-kheo, có bảy sự
thù diệu này. Thế nào là bảy?
2. Ở đây, này các Tỷ-kheo, vị
Tỷ-kheo tha thiết hành trì học pháp; tha thiết quán Pháp và
trong tương lai khát vọng nhiếp phục lòng dục, và trong tương
lai khát vọng nhiếp phục lòng dục; tha thiết Thiền tịnh,
khát vọng Thiền tịnh trong tương lai; tha thiết tinh cần tinh
tấn và trong tương lai khát vọng tinh cần tinh tấn; tha thiết
niệm tuệ và trong tương lai khát vọng niệm tuệ; tha thiết
thể nhập tri kiến và trong tương lai khát vọng thể nhập
tri kiến.
Này các Tỷ-kheo, đây là bảy căn
bản để được tán thán.
III. Phẩm Vajjì
( Bạt Kỳ)
(I) (19) Tại Sàrandada
1. Một thời, Thế Tôn trú ở giữa
dân chúng Vajjì, tại điện thờ Sàrandada. Bấy giờ có nhiều
người Licchavì đi đến Thế Tôn, sau khi đến, đảnh lễ
Thế Tôn rồi ngồi xuống một bên. Thế Tôn nói với các
người Licchavì đang ngồi một bên:
- Này các Licchavì, Ta sẽ giảng
cho các Ông bảy pháp không làm cho suy giảm, Hãy lắng nghe
và suy nghiệm kỹ, Ta sẽ giảng.
- Thưa vâng, bạch Thế Tôn.
Các người Licchavì ấy vâng đáp
Thế Tôn. Thế Tôn nói như sau:
2. - Và này các Licchavì, thế nào
là bảy pháp không làm cho suy giảm? Này các Licchavì, khi nào
dân Vajjì thường hay tụ họp, và tụ họp đông đảo với
nhau, thời này các Licchavì, dân Vajjì sẽ được lớn mạnh,
không bị suy giảm. Này các Licchavì, khi nào dân Vajjì tụ
họp trong niệm đoàn kết, giải tán trong niệm đoàn kết,
và làm việc trong niệm đoàn kết, này các Licchavì, dân Vajjì
được lớn mạnh, không bị suy giảm. Này các Licchavì, khi
nào dân chúng Vajji không ban hành những luật lệ không được
ban hành, không hủy bỏ những luật lệ đã được ban hành,
sống đúng với truyền thống của dân Vajjì như đã ban hành
thuở xưa, thời này các Licchavì, dân Vajjì sẽ được lớn
mạnh, không bị suy giảm. Này các Licchavì, khi nào dân chúng
Vajjì tôn sùng, kính trọng, đảnh lễ, cùng dường các bậc
trưởng lão Vajjì và nghe theo lời dạy của những vị này,
thời dân Vajjì sẽ được lớn mạnh, không bị suy giảm.
Này các Licchavì, khi nào dân Vajjì không bắt cóc và cưỡng
ép những phụ nữ, và thiếu nữ Vajjì phải sống với mình,
thời này các Licchavì, dân Vajjì sẽ được lớn mạnh, không
bị suy giảm. Này các Licchavì, khi nào dân chúng Vajjì tôn
sùng, kính trọng, đảnh lễ, cúng dường các tự miếu của
Vajjì ở tỉnh thành và ngoài tỉnh thành, không bỏ phế các
cúng lễ đã cúng từ trước đúng với quy pháp, thời này
các Licchavì, dân Vajjì sẽ được lớn mạnh, không bị suy
giảm. Này các Licchavì, khi nào dân Vajjì bảo hộ, che chở,
ủng hộ đúng pháp các vị A-la-hán ở tại Vajjì, khi các
vị A-la-hán chưa đến sẽ đến trong xứ, và những vị A-la-hán
đã đến được sống an lạc, thời này các Licchavì, dân
Vajjì sẽ được lớn mạnh, không bị suy giảm.
Và này các Licchavì, cho đến khi
nào bảy pháp không làm suy giảm này được tồn tại giữa
dân Vajjì, khi nào dân chúng Vajjì sẽ được thấy giữa bảy
pháp không làm suy giảm này, thời này các Licchavì, dân Vajjì
sẽ được lớn mạnh, không bị suy giảm.
(II) (20) Vassakàra
1. Như vầy tôi nghe:
Một thời, Thế Tôn trú ở Ràjagaha
(Vương Xá), trên núi Gijjhakùta (Linh Thứu). Lúc bấy giờ,
Ajàtasattu, con bà Videhi vua nước Magadha muốn chinh phạt dân
chúng Vajjì. Vua nói như sau:
- Ta quyết chinh phạt dân Vajjì này,
dầu họ có uy quyền, có hùng mạnh. Ta quyết làm cỏ dân
Vajjì. Ta sẽ tiêu diệt dân Vajjì. Ta sẽ làm cho dân Vajjì
bị hoại vong.
Rồi Ajàtasattu, con bà Videhi, vua
nước Magadha nói với Bà-la-môn Vassakàra, đại thần nước
Magadha:
- Này Bà-la-môn, hãy đi đến Thế
Tôn, và nhân danh ta cúi đầu đảnh lễ chân Ngài, vấn an
Ngài có ít bệnh, ít não, khinh an, khỏe mạnh, lạc trú: "Bạch
Thế Tôn, Ajàtasattu con bà Videhi, vua nước Magadha cúi đầu
đảnh lễ chân Thế Tôn, vấn an Ngài ít bệnh, ít não, khinh
an, lạc trú". Và khanh bạch tiếp: "Bạch Thế Tôn, Ajàtasattu,
con bà Videhi, vua nước Magadha muốn chinh phạt dân Vajjì. Vua
tự nói: "Ta quyết chinh phạt dân Vajjì này, dầu họ có uy
quyền, có hùng mạnh. Ta quyết làm cỏ dân Vajjì., Ta sẽ tieu
diệt dân Vajjì. Ta sẽ làm cho dân Vajjì bị hoại vong". Thế
Tôn trả lời khanh thế nào, hãy ghi nhớ kỹ và nói lại ta
biết. Các bậc Như Lai không bao giờ nói không như thật.
- Tâu Ðại vương, xin vâng.
Bà-la-môn Vassakàra, đại thần nước
Magadha vâng theo lời dạy của Ajàtasattu, con bà Videhi, vua nước
Magadha, cho thắng những cỗ xe thù thắng, tự mình cỡi lên
một chiếc, cùng với các cỗ xe ấy đi ra khỏi Vương Xá,
đến tại núi Linh Thứu, đi xe đến chỗ còn dùng xe được,
rồi xuống xe đi bộ đến chỗ Thế Tôn; sau khi đến, liền
nói với Thế Tôn những lời chào đón hỏi thăm, sau khi nói
lên những lời chào đón hỏi thăm thân hữu rồi ngồi xuống
một bên. Sau khi ngồi xuống một bên, Bà-la-môn Vassakàra,
đại thần nước Magadha bạch Thế Tôn:
- Thưa Tôn giả Gotama, Ajàtasattu,
con bà Videhi, vua nước Magadha cúi đầu đảnh lễ chân Tôn
giả Gotama, vấn an Ngài có ít bệnh, ít não, khinh an, lạc
trú. Thưa Tôn giả Gotama, Ajàtasattu, con bà Videhi, vua nước
Magadha muốn chinh phạt dân xứ Vajjì, vua tự nói: "Ta quyết
chinh phạt dân Vajjì này, dù họ có uy quyền, có hùng mạnh.
Ta quyết làm cỏ dân Vajjì. Ta sẽ tiêu diệt dân Vajjì. Ta
sẽ làm cho dân Vajjì bị hoại vong".
2. Lúc bấy giờ, Tôn giả Ananda
đứng quạt phía sau lưng Thế Tôn. Thế Tôn nói với Tôn giả
Ananda:
- Này Ananda, Thầy có nghe dân Vajjì
thường hay tụ họp và tụ họp đông đảo với nhau không?
- Bạch Thế Tôn, con có nghe dân
Vajjì thường hay tụ họp và tụ họp đông đảo với nhau.
- Này Ananda, khi nào dân Vajjì thường
hay tụ họp và tụ họp đông đảo với nhau, thời này Ananda,
dân Vajjì sẽ được lớn mạnh, không bị suy giảm. Này Ananda,
Thầy có biết dân Vajjì tụ họp trong niệm đoàn kết, giải
tán trong niệm đoàn kết, và làm việc trong niệm đoàn kết
không?
- Bạch Thế Tôn, con có nghe dân
chúng Vajjì tụ họp trong niệm đoàn kết, giải tán trong niệm
đoàn kết và làm việc trong niệm đoàn kết.
- Này Ananda, khi nào dân Vajjì tụ
họp trong niệm đoàn kết, giải tán trong niệm đoàn kết
và làm việc trong niệm đoàn kết, thời này Ananda, dân Vajjì
sẽ được lớn mạnh, không bị suy giảm. Này Ananda, Thầy
có nghe dân Vajjì không ban hành những luật lệ không được
ban hành, không hủy bỏ những luật lệ đã được ban hành,
sống đúng với truyền thống của dân Vajjì như đã ban hành
thời xưa không?
- Bạch Thế Tôn, con có nghe dân
Vajjì không ban hành những luật lệ không được ban hành,
không hủy bỏ những luật lệ đã được ban hành, sống đúng
với truyền thống của dân Vajjì thuở xưa.
- Này Ananda, khi nào dân Vajjì không
ban hành những luật lệ không được ban hành, không hủy bỏ
những luật lệ đã được ban hành, sống đúng với truyền
thống của dân Vajjì như đã ban hành thuở xưa, thời này
Ananda, dân Vajjì sẽ được cường thịnh, không bĩ suy giảm.
Này Ananda, Thầy có nghe dân Vajjì tôn sùng, kính trọng, đảnh
lễ, cúng dường các bậc trưởng lão Vajjì, và nghe theo lời
dạy của những vị này không?
- Bạch Thế Tôn, con có nghe dân
Vajjì tôn sùng, kính trọng, đảnh lễ, cúng dường các bậc
trưởng lão Vajjì, và nghe theo lời dạy của những vị này.
- Này Ananda, khi nào dân Vajjì tôn
sùng, kính trọng, đảnh lễ, cúng dường các bậc trưởng
lão Vajjì, và nghe theo lời dạy của những vị này, thời
dân Vajjì sẽ được cường thịnh, không bị suy giảm. Này
Ananda, Thầy có nghe dân Vajjì không bắt cóc và cưỡng ép
những phụ nữ và thiếu nữ Vajjì phải sống với mình không?
- Bạch Thế Tôn, con có nghe dân
Vajjì không có bắt cóc và cưỡng ép những phụ nữ và thiếu
nữ Vajjì phải sống với mình.
- Này Ananda, khi nào có bắt cóc
và cưỡng ép những phụ nữ và thiếu nữ Vajjì phải sống
với mình, thời này Ananda, dân Vajjì sẽ được lớn mạnh,
không bị suy giảm. Này Ananda Thầy có nghe dân Vajjì tôn sùng,
kính trọng, đảnh lễ, cúng dường các tự miếu của Vajjì
ở tỉnh thành và ngoài tỉnh thành, không bỏ phế các cùng
lễ đã cúng từ trước, đã làm từ trước đúng với quy
pháp không?
- Bạch Thế Tôn, con có nghe dân
Vajjì tôn sùng, kính trọng, đảnh lễ, cúng dường các tự
miếu của Vajjì ở tỉnh thành và ngoài tỉnh thành, không
bỏ phế các cúng lễ đã cúng từ trước, đã làm từ trước
đúng với quy pháp.
- Này Ananda, khi nào dân Vajjì tôn
sùng, kính trọng, đảnh lễ, cúng dường các tự miếu của
Vajjì ở tỉnh thành và ngoài tỉnh thành, không bỏ phế các
cúng lễ đã cúng từ trước, đã làm từ trước đúng với
quy pháp, thời này Ananda, dân Vajjì sẽ được lớn mạnh,
không bị suy giảm. Này Ananda Thầy có nghe dân Vajjì bảo hộ,
che chở, ủng hộ đúng pháp các vị A-la-hán ở tại Vajjì,
khiến các vị A-la-hán chưa đến sẽ đến trong xứ, và những
vị A-la-hán đã đến được sống an lạc không?
- Bạch Thế Tôn, con có nghe dân
Vajjì bảo hộ, che chở, ủng hộ đúng pháp các vị A-la-hán
ở tại Vajjì, khiến các vị A-la-hán chưa đến sẽ đến
trong xứ, và những vị A-la-hán đã đến được sống an lạc.
- Này Ananda, khi nào dân Vajjì bảo
hộ, che chở, ủng hộ đúng pháp các vị A-la-hán ở tại
Vajjì, khiến các vị A-la-hán chưa đến sẽ đến trong xứ,
và những vị A-la-hán đã đến được sống an lạc, thời
này Ananda, dân Vajjì sẽ được lớn mạnh, không bị suy giảm.
3. Rồi Thế Tôn nói với Bà-la-môn
Vassakàra đại thần nước Magadha:
- Này Bà-la-môn, một thời, Ta sống
ở Vesàli, tại tự miến Sàrandada, Ta dạy cho dân Vajjì bảy
pháp không bị suy giảm này. Này Bà-la-môn, khi nào bảy pháp
không bị suy giảm, được duy trì giữa dân Vajjì, khi nào
dân Vajjì được giảng dạy bảy pháp không bị suy giảm này,
thời này Bà-la-môn, dân Vajjì sẽ được lớn mạnh, không
bị suy giảm.
4. Khi được nói vậy, Bà-la-môn
Vassakàra, vị đại thần nước Magadha bạch Thế Tôn:
- Thưa Tôn giả Gotama, nếu dân Vajjì
chỉ hội đủ một pháp không bị suy giảm này, thời dân
Vajjì nhất định được lớn mạnh, không bị suy giảm, huống
nữa là đủ các bảy pháp không bị suy giảm. Thưa Tôn giả
Gotama, Ajàtasattu, con bà Videhi, vua nước Magadha không thể đánh
bại dân Vajjì ở chiến trận, trừ phi dùng ngoại giao hay
kế ly gián. Thưa Tôn giả Gotama, nay chúng con phải đi, chúng
con có nhiều việc và có nhiều bổn phận.
- Này Bà-la-môn, hãy làm những gì
Ông nghĩ là hợp thời.
Rồi Bà-la-môn Vassakàra, vị đại
thần nước Magadha hoan hỷ tán thán lời dạy của Thế Tôn,
từ chỗ ngồi đứng dậy và ra đi.
(III) (21) Vị Tỷ Kheo
1. Như vầy tôi nghe:
Một thời, Thế Tôn trú ở Vương
Xá, tại núi Linh Thứu (Gijjhakùta). Tại đấy, Thế Tôn gọi
các Tỷ-kheo:
- Có bảy pháp không bị suy giảm,
này các Tỷ-kheo. Hãy lắng nghe và khéo tác ý, Ta sẽ giảng:
- Thưa vâng, bạch Thế Tôn.
Các Tỷ-kheo ấy vâng đáp Thế Tôn.
Thế Tôn nói như sau:
2. - Và này các Tỷ-kheo, thế nào
là bảy pháp không bị suy giảm? Này các Tỷ-kheo, khi nào chúng
Tỷ-kheo thường hay tụ họp và tụ họp đông đảo với nhau,
thời này các Tỷ-kheo, chúng Tỷ-kheo sẽ được lớn mạnh,
không bị suy giảm.
Này các Tỷ-kheo, khi nàc chúng Tỷ-kheo
tụ họp trong niệm đoàn kết, giải tán trong niệm đoàn kết,
và làm việc Tăng sự trong niệm đoàn kết, thời này các
Tỷ-kheo, chúng Tỷ-kheo sẽ được lớn mạnh, không bị suy
giảm.
Này các Tỷ-kheo, khi nào chúng Tỷ-kheo
không ban hành những luật lệ không được ban hành, không
hủy bỏ những luật lệ đã được ban hành, sống đúng với
những học giới được ban hành, thời này các Tỷ-kheo, chúng
Tỷ-kheo sẽ được lớn mạnh, không bị suy giảm.
Này các Tỷ-kheo, khi nào chúng Tỷ-kheo
tôn sùng, kính trọng, đảnh lễ, cúng dường các bậc Tỷ-kheo
Thượng tọa, những vị này là những vị giàu kinh nghiệm,
niên cao lạp trưởng, bậc cha của chúng Tăng, bậc Thầy của
chúng Tăng và nghe theo những lời dạy của những vị này,
thời này các Tỷ-kheo, chúng Tỷ-kheo sẽ được lớn mạnh,
không bị suy giảm.
Này các Tỷ-kheo, khi nào chúng Tỷ-kheo
không bị chi phối bởi tham ái, tham ái này tác thành một
đời sống khác, thời này các Tỷ-kheo, chúng Tỷ-kheo sẽ
được lớn mạnh, không bị suy giảm.
Này các Tỷ-kheo, khi nào chúng Tỷ-kheo
thích sống những chỗ nhàn tịnh, thời này các Tỷ-kheo, chúng
Tỷ-kheo sẽ được lớn mạnh, không bị suy giảm.
Này các Tỷ-kheo, khi nào chúng Tỷ-kheo
tự thân an trú chánh niệm, khiến các bạn đồng tu thiện
chí chưa đến muốn đến ở. Và các bạn đồng tu thiện
chí đã đến ở được sống an lạc, thời này các Tỷ-kheo,
chúng Tỷ-kheo sẽ được lớn mạnh, không bị suy giảm.
Này các Tỷ-kheo, khi nào bảy pháp
không làm suy giảm này được duy trì giữa các vị Tỷ-kheo,
khi nào các Tỷ-kheo được dạy bảy pháp không làm suy giảm
này, thời này các Tỷ-kheo, chúng Tỷ-kheo sẽ được lớn
mạnh, không bị suy giảm.
(IV) (22) Công Việc
1. - Này các Tỷ-kheo, có bảy pháp
không làm suy giảm này... Ta sẽ giảng...
2. Và này các Tỷ-kheo, thế nào
là bảy pháp không làm suy giảm?
Này các Tỷ-kheo, khi nào chúng Tỷ-kheo
không ưa thích làm thế sự, không hoan hỷ làm thế sự, không
đam mê làm thế sự, thời này các Tỷ-kheo, chúng Tỷ-kheo
sẽ được lớn mạnh, không bị suy giảm.
Này các Tỷ-kheo, khi nào chúng Tỷ-kheo
không ưa thích phiếm luận, không hoan hỷ phiếm luận, không
đam mê phiếm luận, thời này các Tỷ-kheo, chúng Tỷ-kheo sẽ
được lớn mạnh, không bị suy giảm.
Này các Tỷ-kheo, khi nào chúng Tỷ-kheo
không ưa thích ngủ nghỉ, không hoan hỷ ngủ nghỉ, không đam
mê ngủ nghỉ, thời này các Tỷ-kheo, chúng Tỷ-kheo sẽ được
lớn mạnh, không bị suy giảm.
Này các Tỷ-kheo, khi nào chúng Tỷ-kheo
không ưa thích quần tụ, không hoan hỷ quần tụ, không đam
mê quần tụ, thời này các Tỷ-kheo, chúng Tỷ-kheo sẽ được
lớn mạnh, không bị suy giảm.
Này các Tỷ-kheo, khi nào chúng Tỷ-kheo
không có ác dục vọng, không bị chi phối bở ác dục vọng,
thời này các Tỷ-kheo, chúng Tỷ-kheo sẽ được lớn mạnh,
không bị suy giảm.
Này các Tỷ-kheo, khi nào chúng Tỷ-kheo
không bè bạn ác dục vọng, không thân tín ác dục vọng,
không cộng hành với các dục vọng, thời này các Tỷ-kheo,
chúng Tỷ-kheo sẽ được lớn mạnh, không bị suy giảm.
Này các Tỷ-kheo, khi nào chúng Tỷ-kheo
không dừng ở nửa chừng giữa sự đạt đến những quả
vị thấp kém và những quả vị thù thắng, thời này các
Tỷ-kheo, chúng Tỷ-kheo sẽ được lớn mạnh, không bị suy
giảm.
Này các Tỷ-kheo, khi nào bảy pháp
không làm suy giảm này được duy trì giữa các Tỷ-kheo, khi
nào các Tỷ-kheo được dạy bảy pháp không làm suy giảm này,
thời này các Tỷ-kheo, chúng Tỷ-kheo sẽ được lớn mạnh,
không bị suy giảm.
(V) (23) Tin Tưởng
1. - Này các Tỷ-kheo, có bảy pháp
không bị suy giảm, hãy lắng nghe và khéo tác ý, Ta sẽ giảng.
- Xin vâng, bạch Thế Tôn.
Các vị Tỷ-kheo ấy vâng đáp Thế
Tôn. Thế Tôn nói như sau:
2. - Và này các Tỷ-kheo, thế nào
là bảy pháp không bị suy giảm?
Này các Tỷ-kheo, khi nào chúng Tỷ-kheo
có tín tâm, có tàm, có quý, có nghe nhiều, có tinh tấn, có
chánh niệm, có trí tuệ, thời này các Tỷ-kheo, chúng Tỷ-kheo
sẽ được lớn mạnh, không bị suy giảm.
Này các Tỷ-kheo, khi nào bảy pháp
không làm suy giảm này được duy trì giữa các Tỷ-kheo, khi
nào các Tỷ-kheo được dạy bảy pháp không làm suy giảm này,
thời này các Tỷ-kheo, chúng Tỷ-kheo sẽ được lớn mạnh,
không bị suy giảm.
(VI) (24) Giác Chi
1. - Này các Tỷ-kheo, có bảy pháp
không làm suy giảm này... Ta sẽ giảng... (như trên).
2. Và này các Tỷ-kheo, thế nào
là bảy pháp không làm suy giảm?
Này các Tỷ-kheo, khi nào chúng Tỷ-kheo
tu tập niệm giác chi, tu tập trạch pháp giác chi, tu tập tinh
tấn giác chi, tu tập hỷ giác chi, tu tập khinh an giác chi,
tu tập định giác chi, tu tập xả giác chi, thời này các Tỷ-kheo,
chúng Tỷ-kheo sẽ được lớn mạnh, không bị suy giảm.
Này các Tỷ-kheo, khi nào bảy pháp
không làm suy giảm này được duy trì giữa các Tỷ-kheo, khi
nào các Tỷ-kheo được dạy bảy pháp không làm suy giảm này,
thời này các Tỷ-kheo, chúng Tỷ-kheo sẽ được lớn mạnh,
không bị suy giảm.
(VII) (25) Tưởng
1. - Này các Tỷ-kheo, có bảy pháp
không làm suy giảm này... Ta sẽ giảng... (như trên).
2. Và này các Tỷ-kheo, thế nào
là bảy pháp không làm suy giảm?
Này các Tỷ-kheo, khi nào chúng Tỷ-kheo
tu tập vô thường tưởng, tu tập vô ngã tưởng, tu tập bất
tịnh tưởng, tu tập nguy hại tưởng, tu tập đoạn diệt
tưởng, tu tập vô tham tưởng, tu tập diệt tưởng, thời
này các Tỷ-kheo, chúng Tỷ-kheo sẽ được lớn mạnh, không
bị suy giảm.
Này các Tỷ-kheo, khi nào bảy pháp
không làm suy giảm này được duy trì giữa các Tỷ-kheo, khi
nào các Tỷ-kheo được dạy bảy pháp không làm suy giảm này,
thời này các Tỷ-kheo, chúng Tỷ-kheo sẽ được lớn mạnh,
không bị suy giảm.
(VIII) (26) Hữu Học
1. - Bảy pháp này, này các Tỷ-kheo,
đưa đến sự thối đọa cho vị Tỷ-kheo hữu học. Thế nào
là bảy?
2. Ưa thích công việc; ưa thích
nói chuyện; ưa thích ngủ nghỉ; ưa thích hội chúng; các căn
không phòng hộ; ăn uống không tiết độ; khi chúng Tăng có
sự việc, tại đấy, Tỷ-kheo hữu học không có suy tư: "Giữa
Tăng chúng có các trưởng lão có nhiều kinh nghiệm, xuất
gia đã lâu năm, gánh vác chức vụ. Họ sẽ được biết đến
vì những chức vụ này", và không có tự mình chuyên tâm.
Bảy pháp này, này các Tỷ-kheo,
đưa vị Tỷ-kheo hữu học đến thối đọa.
3. Bảy pháp này, này các Tỷ-kheo,
đưa Tỷ-kheo hữu học đến không thối đọa. Thế nào là
bảy?
4. Không ưa thích công việc; không
ưa thích nói chuyện; không ưa thích ngủ nghỉ; không ưa thích
hội chúng; các căn được phòng hộ; ăn uống có tiết độ;
khi chúng Tăng có sự việc, tại đấy, Tỷ-kheo hữu học có
suy tư: "Giữa Tăng chúng, có các trưởng lão có nhiều kinh
nghiệm, xuất gia đã lâu năm, gánh vác chức vụ. Họ sẽ
được biết đến vì những chức vụ này" và có tự mình
chuyên tâm.
(IX) (27) Thối Ðọa
1. - Bảy pháp này, này các Tỷ-kheo,
đưa một nam cư sĩ đến thối đọa. Thế nào là bảy?
2. Quên, không đến thăm Tỷ-kheo;
phóng túng nghe diệu pháp; không tu tập tăng trưởng giới;
ít tin tưởng các Tỷ-kheo trưởng lão, trung niên, tân nhập;
nghe pháp với tâm cật nạn, tìm tòi các khuyết điểm; tìm
người xứng đáng cúng dường ngoài Tăng chúng; tại đấy
phục vụ trước.
Bảy pháp này, này các Tỷ-kheo,
đưa một nam cư sĩ đến thối đọa.
3. Bảy pháp này, này các Tỷ-kheo,
đưa một nam cư sĩ đến không thối đọa. Thế nào là bảy?
4. Không quên đến thăm vị Tỷ-kheo;
không phóng túng nghe diệu pháp; tu tập tăng thượng giới;
nhiều tin tưởng đối với các Tỷ-kheo trưởng lão, trung
niên, tân nhập; nghe pháp với tâm không cật nạn, không tìm
tòi các khuyết điểm; không tìm người xứng đáng cùng dường
ngoài Tăng chúng; ở đấy phục vụ trước.
Bảy pháp này, này các Tỷ-kheo,
đưa nam cư sĩ đến không đọa lạc.
Cư sĩ không đến thăm,
Các vị tu tự ngã,
Không đến nghe Thánh pháp,
Không học tập thắng giới,
Ít tin các Tỷ-kheo,
Tin ấy được tăng trưởng,
Với tâm thích cật nạn,
Muốn nghe chân diệu pháp.
Tìm ở ngoài Tăng chúng,
Người xứng đáng cúng dường,
Ở đây vị cư sĩ,
Lại lo phục vụ trước.
Bảy pháp làm suy giảm,
Ðược khéo léo diễn giảng,
Cư sĩ phục vụ chúng,
Diệu pháp bị suy giảm.
Cư sĩ có đến thăm,
Các vị tu tự ngã,
Có đến nghe thuyết pháp,
Có học tập thắng giới,
Có tin các Tỷ-kheo,
Tin ấy được tăng trưởng,
Với tâm không cật nạn,
Muốn nghe chân diệu pháp.
Không tìm ngoài Tăng chúng,
Người xứng đáng cúng dường,
Ở đây vị cư sĩ,
Lo lắng phục vụ trước.
Bảy pháp không suy giảm,
Ðược khéo léo diễn giảng,
Cư sĩ phục vụ chúng,
Diệu pháp không suy giảm.
(X-XII) (28-30) Bất Hạnh Thối Ðọa
1. - Này các Tỷ-kheo, có bảy bất
hạnh này của người cư sĩ... Này các Tỷ-kheo, có bảy điều
may mắn của người cư sĩ... Này các Tỷ-kheo, có bảy thối
đọa này của người cư sĩ... Này các Tỷ-kheo, có bảy thắng
tiến này của người cư sĩ... Thế nào là bảy?
2. Không quên đến thăm vị Tỷ-kheo;
không phóng túng nghe diệu pháp; tu tập tăng thượng giới,
nhiều tin tưởng đối với các vị Tỷ-kheo trưởng lão, trung
niên, tân nhập; nghe pháp với tâm không cật nạn, không tìm
tòi các khuyết điểm; không tìm người xứng đáng cùng dường
ngoài Tăng chúng; tại đấy phục vụ trước.
Bảy pháp này, này các Tỷ-kheo,
là thắng tiến của người cư sĩ.
Cư sĩ không đến thăm,
Các vị tu tự ngã,
Không đến nghe Thánh pháp,
Không học tập thắng giới,
Ít tin các Tỷ-kheo,
Tin ấy được tăng trưởng,
Với tâm thích cật nạn,
Muốn nghe chân diệu pháp.
Tìm ở ngoài Tăng chúng,
Người xứng đáng cúng dường,
Ở đây vị cư sĩ,
Lại lo phục vụ trước.
Bảy pháp làm suy giảm,
Ðược khéo léo diễn giảng,
Cư sĩ phục vụ họ,
Diệu pháp bị suy giảm.
Cư sĩ có đến thăm,
Các vị tu tự ngã,
Có đến nghe thuyết pháp
Có học tập thắng giới,
Có tin các Tỷ-kheo,
Tin ấy được tăng trưởng,
Với tâm không cật nạn,
Muốn nghe chân diệu pháp.
Không tìm ngoài Tăng chúng,
Người xứng đáng cúng dường,
Ở đây vị cư sĩ,
Lo lắng phục vụ trước.
Bảy pháp không suy giảm,
Ðược khéo léo diễn giảng,
Cư sĩ phục vụ chúng,
Diệu pháp không suy giảm.
-ooOoo-
