PHẦN I
SÁM HỐI - PHÁT NGUYỆN

---

221. Sám hối nguyện văn (Sám hối nguyện 13) 
222. Sám nguyện (Sám phát nguyện 24) 
223. Tùy hỷ hồi hướng văn (Sám phát nguyện 25)
224. Văn phát nguyện tu Thập thiện (Sám p.n. 26) 
225. Văn phát nguyện sám hối (Sám hối nguyện 14) 
226. Sám hướng về kính lạy (Sám phát nguyện 27) 
227. Sám Ngã niệm V 
228. Sám Qui mạng VII 
229. Sám Qui mạng VIII 
230. Sám Khể thủ nghĩa VI 
231. Sám Khể thủ nghĩa VII 
232. Sám tụng hạnh phúc (Sám phát nguyện 28) 
233. Văn sám hối khuyến thiện (Sám hối nguyện 15) 
 
 

221. SÁM HỐI NGUYỆN VĂN
(Sám hối nguyện 13)

Tất cả chúng con,
Từ kiếp vô thủy,
Cho đến ngày nay,
Đều bị vô minh,
Che lấp chân tính.
Sáu căn ba nghiệp,
Mê mờ không biết,
Vì thế mới gây,
Nên bao ác nghiệp.
Không bến không bờ,
Nếu chẳng ăn năn,
Sao giải thoát được ?
Mười phương chư Phật,
Thường ở thế gian,
Tiếng pháp không dứt.
Diệu lương tràn đầy,
Thường buông ánh sáng,
Soi chỗ tối tăm,
Diệu lý còn mãi,
Như áng mây lớn,
Che khắp hết thảy,
Như vị đề hồ,
Rưới cho bốn loài,
Như nước cam lộ,
Thấm nhuần sáu ngả.
Vậy mà chúng con,
Không thấy không nghe,
Không hay không biết,
Bởi tại sáu căn che lấp,
Ba nghiệp ngăn ngừa,
Vì thế cho nên,
Trôi giạt mãi mãi.
Trong bể sống chết,
Trăm nghìn muôn kiếp,
Không có hẹn nào,
Thoát ly ra khỏi !
Trong kinh nói rằng :
Đức Phật Tỳ Lô,
Ở khắp mọi nơi,
Mà chỗ Phật ở,
Thường được gọi là,
Cõi Thường Tịch Quang.
Vì thế nên biết,
Hết thảy mọi pháp,
Đều là Phật pháp.
Thế mà chúng con,
Không hề tỏ ngộ,
Rồi cứ trôi lăn,
Theo dòng mờ mịt.
Bởi thế cho nên,
Trong đạo Bồ đề,
Lại thấy nhơ nhớp,
Trong đạo giải thoát,
Khởi tâm ràng buộc.
Ngày nay giác ngộ,
Chúng con chí thành,
Đối trước chư Phật,
Và đại Bồ Tát,
Ai cầu khẩn đảo,
Giải bày sám hối,
Tất cả trọng tội,
Chúng con đã phạm.
Từ kiếp vô thủy,
Cho đến ngày nay,
Hoặc tự mình làm,
Hoặc dạy người làm,
Hoặc nghe hoặc thấy,
Người khác gây tội,
Sanh lòng vui mừng.
Nếu nhớ hay quên,
Hoặc rõ hay ngờ,
Hết thảy tội chướng,
Đều xin sám hối.
Nguyện rằng từ đây,
Tất cả chúng con,
Tiêu trừ ác nghiệp,
Tinh tiến tu hành,
Trang nghiêm Tịnh độ.
Lại nguyện hết thảy,
Chúng sanh sáu ngả,
Đều được sinh sang,
Cõi nước Cực lạc,
Đức Phật Di Đà.
Thường đến tiếp dẫn,
Hiện ở đời này,
Bồ đề tăng trưởng.
Tới phút lâm chung,
Lòng được chánh niệm,
Gặp Phật Di Đà,
Cùng các Thánh chúng,
Tay cầm đài sen,
Thân đến tiếp dẫn.
Chỉ trong giây lát,
Sinh về cõi Phật.
Tu hạnh Bồ Tát,
Thành tựu Bồ đề.
Rộng độ chúng sanh,
Cùng thành chánh giác.

——————————
— Trích “Mục Liên Sám Pháp” của Phúc Tuệ dịch , Thành Hội Phật 
 giáo Tp. Hồ Chí Minh ấn hành ,  1995
 

222. SÁM NGUYỆN
(Sám phát nguyện 24)

 Trang nghiêm đài sen ngự toạ,
 Đại hùng Từ phụ Thích Ca.
 Đệ tử lắng lòng thanh tịnh,
 Bàn tay chắp thành Liên hoa.
 Cung kính hướng về Điều Ngự,
 Dâng lời cầu nguyện thiết tha.
— Đệ tử phước duyên thiếu kém,
 Sống trong thất niệm lâu dài,
 Không được sớm gặp chánh pháp,
 Bao nhiêu phiền lụy đã gây.
 Bao nhiêu lỡ lầm vụng dại,
 Vô minh che lấp tháng ngày.
 Vườn tâm gieo hạt giống xấu,
 Tham sân tự ái dẫy đầy.
 Những nghiệp sát, đạo, dâm, vọng,
 Gây nên từ trước tới nay.
 Những điều đã làm đã nói,
 Thường gây đổ vỡ hằng ngày.
 Bao nhiêu não phiền nghiệp chướng,
 Nguyện xin sám hối từ đây.
— Đệ tử thấy mình nông nổi,
 Con đường chánh niệm lãng xao.
 Chất chứa vô minh phiền não,
 Tạo nên bao nỗi hận sầu.
 Có lúc tâm tư buồn chán,
 Mang đầy dằn vặt lo âu.
 Vì không hiểu được kẻ khác,
 Cho nên hờn giận oán cừu.
 Lý luận xong rồi trách móc,
 Mỗi ngày mỗi chuốc khổ đau.
 Chia cách hố kia càng rộng,
 Có ngày không nói với nhau.
 Cũng không muốn nhìn thấy mặt,
 Gây nên nội kết dài lâu.
 Nay con hướng về Tam Bảo,
 Ăn năn khẩn thiết cúi đầu.
— Đệ tử biết trong tâm thức,
 Bao nhiêu hạt tốt lấp vùi.
 Hạt giống thương yêu hiểu biết,
 Và bao hạt giống an vui.
 Nhưng vì chưa biết tưới tẩm,
 Hạt lành không mọc tốt tươi.
 Cứ để khổ đau tràn lấp,
 Làm cho đen tối cuộc đời.
 Quen lối bỏ hình bắt bóng,
 Đuổi theo hạnh phúc xa vời.
 Tâm cứ bận về quá khứ,
 Hoặc lo rong ruổi tương lai.
 Quanh quẩn trong vòng buồn giận,
 Xem thường bảo vật trong tay.
 Dày đạp lên trên hạnh phúc,
 Tháng năm sầu khổ miệt mài.
 Giờ đây trầm xông bảo điện,
 Con nguyền sám hối đổi thay.
— Đệ tử tâm thành quy ngưỡng,
 Hướng về chư Phật mười phương.
 Cùng với các vị Bồ Tát,
 Thanh Văn, Duyên Giác, Thánh Hiền.
 Chí thành cầu xin sám hối,
 Bao nhiêu lầm lỡ triền miên.
 Xin lấy cam lồ tịnh thủy,
 Tưới lên dập tắt não phiền.
 Xin lấy con thuyền chánh pháp,
 Đưa con vượt nẻo oan khiên.
 Xin nguyện sống đời tỉnh thức,
 Học theo đạo lý chân truyền.
 Thực tập nụ cười hơi thở,
 Sống đời chánh niệm tinh chuyên.
— Đệ tử xin nguyền trở lại,
 Sống trong hiện tại nhiệm mầu.
 Vườn tâm ươm hạt giống tốt,
 Vun trồng hiểu biết thương yêu.
 Xin nguyện học phép quán chiếu,
 Tập nhìn tập hiểu thật sâu.
 Thấy được tự tánh các pháp,
 Thoát ngoài sanh tử trần lao.
 Nguyện học nói lời ái ngữ,
 Thương yêu, chăm sóc sớm chiều.
 Đem nguồn vui tới mọi nẻo,
 Giúp người vơi nỗi sầu đau.
 Đền đáp công ơn cha mẹ,
 Ơn thầy nghĩa bạn dày sâu.
 Tín thành tâm hương một nén,
 Đài sen con nguyện hồi đầu.
 Nguyện đức từ bi che chở,
 Trên con đường đạo nhiệm mầu.
 Nguyện xin chuyên cần tu tập,
 Vuông tròn đạo quả về sau.

——————————
— Trích trong “Nghi thức Sám hối” của Đạo tràng Mai Thôn ấn hành , Pháp quốc , 1997
— Có sửa vài từ cho thích hợp phổ biến đại chúng.
 

223. TÙY HỶ HỒI HƯỚNG VĂN
(Sám phát nguyện 25)

Các đức Thế Tôn,
Thường trú trên đời, 
Xin thương xót con :
Vì ngay trong kiếp này,
Và những kiếp xa xưa.
Từ đời vô thủy,
Con đã từng lầm lẫn,
Đã gây khổ đau,
Cho chính bản thân,
Và cho kẻ khác.
Tự mình gây ra lầm lỗi,
Hoặc xúi người khác,
Làm nên lầm lỗi,
Hoặc tán đồng theo.
Giết hại, trộm cắp,
Dối trá, tà dâm,
Với những tà nghiệp khác.
Trong mười nghiệp bất thiện,
Hoặc có che giấu,
Hoặc không che giấu,
Những tội lỗi ấy,
Đưa về địa ngục,
Ngạ quỷ, súc sinh.
Làm cho kiếp sau,
Sinh nơi biên địa,
Sáu căn khiếm khuyết,
Không có điều kiện,
Lớn lên thành người.
Những tội chướng ấy,
Hôm nay con nguyền nhất tâm,
Cầu xin sám hối.
Xin chư Phật Thế Tôn,
Chứng biết cho con,
Thương tưởng đến con,
Con phủ phục trước mặt các ngài,
Phát lời nguyện rằng :
Nếu trong vô lượng kiếp xa xưa,
Cũng như trong đời này,
Nếu con đã từng bố thí,
Dù chỉ một nắm cơm,
Hoặc một manh áo.
Nếu con đã từng nói lời ái ngữ,
Dù chỉ một vài câu.
    Nếu con đã từng,
    Biết nhìn với con mắt từ bi,
    Dù chỉ trong chốc lát.
    Nếu con đã từng,
    Có cử chỉ an ủi vỗ về,
    Dù chỉ một vài lần.
    Nếu con đã từng,
    Lắng nghe diệu pháp,
    Dù chỉ một buổi.
    Nếu con đã từng, 
    Cúng dường Trai Tăng,
    Dù chỉ một lần.
    Nếu con đã từng,
    Cứu mạng chúng sanh,
    Dù chỉ là vài con sâu con kiến.
    Nếu con đã từng,
    Tụng đọc kinh văn,
    Dù chỉ một vài câu.
    Nếu con đã từng xuất gia,
    Dù chỉ trong một kiếp.
    Nếu con đã từng,
    Nâng đỡ kẻ khác,
    Trên đường tu học,
    Dù chỉ giúp được vài người.
    Nếu con đã từng,
    Tu học tịnh giới,
    Dù chưa được hoàn toàn thanh tịnh.
    Tất cả những công đức ấy,
    Đều là những thiện căn,
    Con đã gieo trồng.
    Hôm nay xin gồm thâu tất cả lại,
    Kính dâng lên chư Phật,
    Như một tràng hoa ngát hương.
    Và xin hồi hướng,
    Tất cả những công đức ấy,
    Về quả vị Bồ đề.
    Con xin mở lòng rộng lớn,
    Hướng về vô thượng chánh giác.
    Nguyện đạt tới hiểu biết lớn,
    Nguyện thành tựu thương yêu sâu,
    Nguyện tu tập chuyên cần,
    Chuyển hóa khổ đau.
    Cho con và cho tất cả mọi loài,
    Tất cả mọi động tác,
    Của thân miệng ý.
    Đều xin hướng về,
    Làm hạnh phúc cho mọi người mọi loài.
    Đó là ước mong,
    Sâu sắc nhất của con.
    Ngoài tâm Bồ đề,
    Ngoài khát khao hiểu biết lớn,
    Ngoài nguyện ước thương yêu sâu.
    Con không còn ước mong nào nữa cả.
    Chư Phật trong mười phương và ba đời,
    Đều đã từng hồi hướng như thế.
    Hôm nay con cũng xin,
    Hồi hướng như thế.
    Bao khuôn lầm lỗi đều xin sám hối,
    Bao nhiêu công đức đều xin tùy hỷ,
    Biển công đức vô lượng,
    Cũng là núi trí tuệ cao vòi vọi.
    Chư Phật và Thầy tổ,
    Là ánh sáng soi chiếu cho con.
    Trong giờ phút trang nghiêm,
    Xin đem thân mạng này,
    Quay về và đảnh lễ.
 
 

————————————
— Trích trong “Nghi Thức Sám Hối” 
 của Đạo tràng Mai Thôn ấn hành , Pháp quốc , 1997
— Có sửa vài từ và ngắt câu cho phù hợp phổ biến đại chúng.
 

224. VĂN PHÁT NGUYỆN TU THẬP THIỆN
 (Sám pháp nguyện 26)
Hòa Thượng Thích Trí Tịnh

Đệ tử khắp vì,
Tứ ân tam hữu,
Pháp giới chúng sanh,
Phát nguyện tu trì,
Thập thiện nghiệp đạo.
Hồi hướng Cực lạc,
Cầu thành Phật đạo.

Đệ tử chúng con,
Nhờ lời Phật dạy.
Rõ biết nghiệp quả,
Họa phước do mình,
Vui khổ tự gây,
Nguồn gốc nơi tâm,
Tánh vốn như huyễn.
Không chủ không ngã,
Vọng chấp điên đảo,
Khởi lòng tham sân,
Ngu si mê muội.
Phát thân ngữ ý,
Sanh nghiệp hữu lậu.
Thế nên từ lâu,
Trôi lăn lục đạo,
Sanh tử luân hồi.
Ngày nay phát nguyền,
Tu trì Thánh hạnh :
Thân không sát sanh,
Trộm cướp dâm dật,
Tinh tấn làm lành,
Phóng sanh hộ mạng,
Bố thí cúng dường,
Thiểu dục tri túc. 
Miệng không dối láo,
Ác khẩu mắng rủa,
Gièm pha đâm thọc,
Thêu dệt phỉnh phờ.
Cố gắng giữ lời,
Chắc thật dịu hiền,
Hòa giải thuận thảo,
Chân thật đúng nghĩa.
Tâm ý không hề,
Tham lam bỏn sẻn,
Giận hờn ganh ghét,
Mê si tà kiến.
Siêng năng quán xét,
Thêm lòng hỉ xả,
Tùy hỉ nhẫn nhục,
Chánh kiến sáng suốt.
Mười nghiệp đạo lành,
Chỉ thiện tác thiện,
Rành rẽ như trên.
Con nguyền tu tập,
Suốt đời không dám,
Sai sót phân ly.
Lại thêm hằng ngày,
Niệm Phật tụng kinh,
Trau giồi định, huệ.
Nguyện con và khắp,
Pháp giới chúng sanh,
Tội diệt phước sanh,
Căn lành thê m lớn.
Phật chủng sâu dày,
Bồ đề kiên cố,
Sớm sanh Cực lạc.
Mau tròn hạnh nguyện,
Đầy đủ ba minh,
Sáu thông, bốn trí,
Mười lực, ba thân,
Độ khắp chúng sanh,
Đồng sanh Tịnh độ.
Đồng thành Phật đạo.
Chư Phật chứng minh,
Xót thương nhiếp thọ.

Nam Mô Thập Phương Thường Trụ Tam Bảo.
Nam Mô Bổn Sư Thích Ca Mâu Ni Phật.
Nam Mô A Di Đà Phật.
 
 

—————————
— Bài do HT. Thích Trí Tịnh soạn, 
 chùa Vạn Đức, Thủ Đức ấn hành , Sài Gòn , 1970
 
 
 

225. VĂN PHÁT NGUYỆN SÁM HỐI
(Sám hối nguyện 14)

Nguyện cầu sám hối quy y,
Ngưỡng mong Tam Bảo chứng tri lòngthành.
Con xin bỏ dữ theo lành,
Từ bi hỷ xả thật hành cho nên.
Ngày nay con nguyện ăn năn,
Quy y Tam Bảo ngăn ngừa lỗi xưa.
Một lòng khuya sớm tối trưa,
A Di Đà Phật thường ưa niệm hoài.
Cúi xin Tam Bảo các Ngài,
Từ bi tiếp độ những loài thiếu căn.
Quy y theo Phật Pháp Tăng,
Dứt vòng sanh tử mau thăng Liên đài.
Nay con trước Phật tỏ bày,
Phát lòng thệ nguyện, từ rày quy y.
Xưa nay phạm lỗi điều chi,
Con xin sám hối chứng tri Phật đà.
Khỏi đọa địa ngục cùng là,
Khỏi đường sanh tử mà qua Phật trường.
Quy y Pháp bảo cúng dường,
Thọ trì đọc tụng khỏi đường tà ma.
Quy y Tăng bảo xuất gia,
Khỏi đọa súc vật, khỏi qua sáu đường.
Phật pháp huyền diệu phi thường,
Từ rày con nguyện được thường nương theo.
Thọ trì Bồ Tát, Tỳ Kheo,
Chúng sanh thấy biết tu theo Phật thừa.
Noi theo Hiền Thánh thuở xưa,
Rõ nghĩa nhứt thừa trí huệ rộng sâu.
Chúng sanh khắp hết tu mau,
Nguyện vì đại chúng không lao nhọc lòng.
Đời đời vẹn giữ cho đồng,
Thề không bỏ Phật theo dòng quỷ ma.
Nay con biết rõ gần xa,
Phật là vô thượng là cha muôn loài.
Có tưởng, không tưởng đồng loài,
Sanh sanh tử tử nối hoài khổ lao.
Không sanh không tử không sao,
Có sanh có tử có đau khổ hoài.
Sanh mà chẳng sanh cao tài,
Tử mà không tử là Thầy chúng sanh.
Phật là không tử chẳng sanh,
Hoàn toàn thấy biết tánh linh rõ ràng.
Xuống lên ba cõi sáu đàng,
Độ sanh độ tử vô vàn hàm linh.
Đồng về Tịnh độ Niết bàn,
Thật là Cực lạc an nhàn không lo.
Con xin nhờ Phật độ cho,
Mau mau thành Phật tự do độ đời.
Đền ơn trả nợ cho đời,
Thân con dầu có rã rời như tro.
Lòng không phiền não rầu lo,
Cầu cho đời đặng ấm no thanh nhàn.
Chúng sanh chưa nhập Niết bàn,
Con không làm Phật rõ ràng chẳng sai.
Chúng sanh không còn một ai,
Con mới thành Phật vào ngay Niết bàn.

——————————
— Trích trong “Bài Sám Hối Phát Nguyện Văn” của Huệ Nhựt Đại Sư soạn, chùa Linh Bửu, Cầu Hang ấn hành , Sài Gòn , 1948
— Có sửa chữa một số từ của văn phong cho khỏi điệp ngữ. Đồng thời chia làm hai bài vì quá dài.
 

226. SÁM HƯỚNG VỀ KÍNH LẠY
(Sám phát nguyện 27)

Hướng về kính lạy đức Như Lai,
Hải đăng chiếu soi biển trần khổ,
Xin đức Từ bi thương nhiếp thọ,
Chúng con khẩn thiết nguyện quay về.
- Đệ tử chúng con,
Bốn ơn mang nặng,
Chưa kịp báo đền.
Nhìn ra ba cõi bốn bên,
Thấy muôn loài còn chìm trong khổ nạn.
Bỗng giật mình kinh hãi,
Biết rằng dù đã quay đầu nhìn lại,
Vẫn thấy rằng bến giác còn xa.
May thay trong cõi Ta bà,
Đâu cũng có cánh tay đức Từ bi cứu độ.
- Nay chúng con một lòng quay về nương tựa.
Nguyền xin làm đệ tử đức Như Lai.
Hợp nhất thân tâm,
Quỳ dưới Phật đài,
Buông hết trần tâm,
Một lòng quy kính.
Xin tiếp nhận diệu pháp,
Tinh chuyên tu tập mỗi ngày.
Nuôi giới định lớn lên,
Quả Bồ đề một mai thành tựu.
Chúng con cầu hồng ân đêm ngàyche chở,
Cúi xin Phật, Pháp và Tăng xót thương.
- Chúng con biết rõ,
Tự thân nghiệp chướng còn nặng,
Phước đức còn mong manh,
Tri giác vẫn thường hay sai lầm,
Tuệ căn vẫn còn chưa vững chắc.
Tâm nhiễm ô còn dễ phát khởi,
Văn tư tu chưa thật sự vững bền.
Giờ phút này ngưỡng vọng đài sen,
Năm vóc cùng gieo xuống,
Mong lượng Từ mở rộng,
Chúng con xin trải hết lòng ra.
- Đệ tử chúng con,
Từ muôn kiếp xa xưa,
Vì không nhận diện được bản tâm thanh tịnh.
Nên đã chạy theo trần cảnh,
Ba nghiệp nhiễm ô,
Đắm trong tham ái mê mờ,
Ghét ghen hờn giận.
Nay nhờ chuông đại hồng khua vang tỉnh mộng,
Quyết một lòng làm mới thân tâm.
Bao nhiêu tội ác lỡ lầm,
Nguyền xin hoàn toàn gột sạch.
- Chúng con giờ phút này đây,
Lập nguyện sâu dày,
Xa lìa tập khí cũ,
Suốt đời về nương tựa Pháp, Tăng.
Xin Phật đưa cánh tay ân cần,
Từ bi nâng đỡ.
Nguyện trong khi thiền tập,
Nguyện những lúc pháp đàm,
Lúc đứng, khi đi,
Nấu cơm, rửa bát,
Nằm, ngồi, làm việc,
Giặt áo, kinh hành,
Trì niệm hồng danh.
- Thắp hương, lạy Phật,
Mỗi bước chân sẽ đem về an lạc.
Mỗi nụ cười sẽ tỏa chiếu thảnh thơi.
Sống chánh niệm trong mỗi phút giây.
Là chỉ dạy cho người,
Thấy con đường thoát khổ.
Nguyện được thấy Tịnh độ,
Dưới mỗi bước chân mình,
Nguyện tiếp xúc pháp môn,
Trong mỗi khi hành xử.
Bước trên thật địa,
Thở giữa chân không.
Thắp lên trí sáng diệu tâm,
Màn vô minh quét sạch,
Thân tâm tịnh lạc,
Tư thái thong dong,
Đến phút lâm chung,
Lòng không luyến tiếc.
Thân không đau nhức,
Ý không hôn mê,
Chánh niệm rõ ràng,
Tĩnh lặng sáu căn,
Buông bỏ sắc thân,
Như vào thiền định.
Nếu cần thọ sinh kiếp khác,
Sẽ làm lại đệ tử đức Như Lai.
Tiếp theo sự nghiệp cứu đời,
Đưa mọi loài về bến Giác.
Thành tựu ba thân bốn trí,
Sử dụng năm mắt, sáu thần thông.
Hóa hiện ngàn vạn ứng thân,
Có mặt một lần trong ba cõi.
Ra vào tự tại,
Hóa độ mọi loài.
Không bỏ một ai,
Tất cả đều đưa lên bờ không thoái chuyển.
Thế giới vô tận,
Chúng sanh vô tận,
Nghiệp và phiền não,
Cũng đều vô tận.
Nguyện con cũng thế,
Sẽ là vô tận.
- Con nay xin lạy Phật phát nguyện,
Tu trì công đức,
Chia sẻ với muôn loài hữu tình,
Để báo được trọn vẹn bốn ơn,
Và giáo hóa khắp nơi trong ba cõi.
Nguyện xin cùng tất cả,
Mọi loài chúng sanh,
Hoàn thành tuệ giác lớn.
 
 
 

————————————
— Trích “Nghi thức hộ niệm cầu an” của Đạo tràng Mai Thôn xuất bản, Pháp quốc 1997.
— (Người soạn) có sửa vài từ cho phù hợp phổ biến đại chúng.
 

227. SÁM NGÃ NIỆM (V)
Hòa Thượng Huệ Đăng

Ta từ kiếp trước không lường,
Thất chơn bổn tánh nên duyên cõi trần.
Chết đi sống lại xoay vần,
Thay hồn đổi xác mấy lần vào ra.
Phước lành mới đặng thân ta,
Gặp chơn giáo pháp xuất gia tu hành.
Cạo đầu mặc áo làm lành,
Cớ sao phá giới lòng đành dạ ưng?
Giết loài cầm thú không chừng,
Ham ăn cá thịt dưỡng thân nhơ này.
Của người lấy đã liền tay,
Của trong Tam Bảo ăn rày tham lam.
Làm theo tà mị không nhàm,
Đắm dâm thèm rượu mê man chơi bời.
Hủy Tăng báng Phật khinh người,
Nghịch cha cãi mẹ, dể lời Thầy răn.
Thấy người tài đức áp dằn,
Khua môi đánh lưỡi khoe khoang lẫy lừng.
Ở chùa tụng niệm bần thần,
Ra đi hớn hở việc trần thời siêng.
Bề ngoài hình dạng tướng thiền,
Trong lòng quỷ quyệt đảo điên khi người.
Ăn no biếng nhác ngủ chơi,
Cộc cằn ham hố người đời ghét thay!
Tranh danh đua lợi tối ngày,
Thây trôi bể cả ai rày xét đau?
Việc làm không chút cấp thâu,
Ba đường lợi hết dễ hầu dung tha!
Ngưỡng cầu đức Phật Di Đà,
Quan Âm Thế Chí cùng là Thánh Tăng.
Oai thần cứu độ chúng nhân,
Khỏi sa đường dữ mất thân tu hành.
Tội từ muôn kiếp thiên sanh,
Sáu căn ba nghiệp loanh quanh buộc  vòng.
Nhứt tâm tội tánh đều không,
Thảy trong pháp giới đều đồng thanh lương.
 
 
 
 
 

———————————
— Bài do Tổ Huệ Đăng trước tác (khoảng 1930-1950), được truyền khẩu tụng niệm trong sơn môn. Do Đại đức Thích Chánh Đức ghi lại cung cấp.
— Do truyền khẩu, nên thiếu mất một số câu. Biên giả soạn bổ sung 8 câu cho đủ đối chiếu với nguyên tác chữ Hán. Xá Lợi, 1997.
 

228. SÁM QUI MẠNG (VII)

Cúi đầu qui mạng mười phương Phật.
Diễn dương thanh tịnh pháp nhiệm mầu.
Ba cõi bốn ân nhờ đức ấy,
Mong đức Từ bi tiếp độ mau.

Đệ tử chúng con,
Xét chơn tánh nhiều điều sai trái,
Gây lỗi lầm chìm nổi sông mê,
Theo đàng sanh tử trôi đi,
Sắc thinh tham luyến mê si nhiễm liền.
Đắm đuối cõi thập triền thập sử,
Tích chứa nên hữu lậu gieo nhân,
Sáu căn thúc đẩy sáu trần,
Vô cùng tội lỗi vô cùng oan khiên.
Biển khổ não ngửa nghiêng lội mãi,
Đường chông gai bừa bãi bước đi,
Tạo nhân trước ngã tham si,
Đã thành kẻ chẳng ra gì cong queo!
Từng sa đọa lăn theo biển nghiệp,
Hoặc thác sanh muôn kiếp oán hờn,
Nguyện cầu Tam Bảo ban ơn,
Cầu xin sám hối sạch trơn tội đời.
Lòng sở nguyện Phật trời cứu vớt,
Ý hằng mong thiện hữu đỡ nâng,
Biển sầu phiền não thoát lần,
Bến vui giác ngộ ân cần theo lên.
Khiến đời nay tu lên quả phước,
Để đời sau hưởng được thiện duyên,
Nguyền xưa trí nọ vững bền,
Cùng nhau phát nguyện tới miền Tăng  sinh.
Gặp thiện hữu thật tình dắt dẫn,
Được minh sư cẩn thận bảo ban,
Tâm thành nhứt niệm cầu xin,
Dâng lên Tam Bảo lòng xin chí thành.
Sáu căn nọ quang minh thông lợi,
Ba nghiệp kia tiến tới thuận hòa,
Thế duyên chẳng nhiễm lối tà,
Tu theo chánh pháp thoát qua não phiền.
Điều giới hạnh giữ gìn chẳng bỏ,
Trần hoặc kia không có lấn chen,
Oai nghi vâng giữ trang nghiêm,
Oán hờn dứt bỏ, tội khiên sạch lần.
Tám nạn nọ mau mau phủi hết,
Bốn duyên kia chẳng khuyết duyên nào ,
Trí tu Bát Nhã càng cao,
Tâm Bồ Đề chẳng khi nào thoái lui.
Theo chánh pháp miệt mài sang sửa,
Đạo Đại thừa biểu lộ thiện chơn,
Hạnh môn lục độ chuyên cần,
Vượt dòng kiếp hải lánh thân tam kỳ.
Dựng pháp tràng chỗ kia nơi nọ,
Phá lưới mê thoát khỏi đường mê,
Ma vương hàng phục tức thì,
Thiệu long Tam Bảo nguyền kia vẹn toàn.
Lại thừa sự muôn ngàn đức Phật,
Chẳng khi nào khó nhọc kêu rên,
Pháp môn học hết chí bền,
Thông kinh đạt kệ cố lên đến cùng.
Điều phước huệ những mong rộng mở,
Chốn trần sa nâng đỡ cộng đồng,
Được liền sáu thứ thần thông,
Tròn đầy quả Phật cùng trong kiếp này.
Rồi sanh trưởng ở nơi cõi nước,
Dù nhọc nhằn sau trước gần xa,
Quan Âm hạnh nguyện đại từ,
Phổ Hiền nguyện hải, bây giờ làm ngay.
Dẫu nơi khác, chỗ này cũng thế,
Bóng theo hình không thể xa rời,
Sắc thân ứng hiện khắp nơi,
Hiển dương diệu pháp an vui không bì.
Ngay trong cảnh Nê Lê đau khổ,
Hay trong loài ngạ quỷ khát khao,
Hào quang chiếu sáng rọi vào,
Hiện thân biến hóa trần lao diệt trừ.
Thấy tướng diện đại từ đại lực,
Nghe đến tên lập tức quy y,
Phát tâm xu hướng Bồ đề,
Luân hồi các ngả tội kia san bằng.
Cảnh lửa vạc, sông băng hãi sợ,
Kíp biến ngay thành chỗ hương lâm,
Uống đồng nuốt sắt giam cầm,
Hóa thành Tịnh độ rất gần chẳng xa.
Loài lông lá hay là sừng giốc.
Cảnh trái oan cười khóc khổ thay.
Dẹp tan hết thảy chua cay,
Mọi điều lợi lạc từ đây thấm nhuần.
Mùa tật dịch thuốc thang chạy chữa,
Bệnh trầm kha cứu độ mau lành,
Đói thời thóc lúa xây quanh,
Bát cơm đạo lý cũng thành no lâu.
Có ích lợi, bất câu kia, khác,
Quyết hưng sùng đạo Giác Thế Tôn,
Khiến cho lụy thế oán hờn,
Coi như quyến thuộc chẳng hơn kém gì.
Cùng tứ sanh, xa lìa hoạnh nghiệp,
Bỏ ái triền, vạn kiếp như không,
Hàm sanh chúng chúng một lòng,
Quy y Phật đạo dung thông mọi bề.
Cõi hư không tứ vi như một,
Đạo như cùng nguyện được như lời,
Chúng sanh khắp thảy bốn loài,
Tu tròn phước quả, cùng vui đạo mầu.
Nguyện các nơi đồng về Tịnh độ,
Nương từ bi cứu khổ nhân sanh,
Khắp cùng pháp giới hữu tình,
Đồng thành Phật đạo vãng sanh sen vàng.

——————————
— Trích từ “Kinh nhật tụng” Chùa Đại Giác. Phụ trang 166-170.
— Chưa rõ dịch giả. Sài Gòn, 1974
 

229. SÁM QUI MẠNG (VIII)
Thích Minh Phát

Kính lễ mười phương Phật ngôi cao,
Pháp mầu thanh tịnh đã truyền trao,
Bốn quả, ba thừa Tăng giải thoát,
Xin đức Từ bi thương trần lao.
Chúng con bởi sanh trong cảnh khó,
Mất tánh chơn chìm đắm sông mê,
Nổi trôi sanh tử bộn bề,
Sắc thanh tham nhiễm quên về cội xưa.
Mười triền mười sử tham ưa,
Nghiệp nhơn hữu lậu dây dưa buộc  ràng.
Sáu căn cùng với sáu trần,
Mê man biển khổ trầm luân nhiều đời.
Đường tà lối hiểm dạo chơi,
Mến thân chấp ngã nhiều nơi không  lường.
Bao đời nghiệp chướng hằng vương,
Tội khiên chất chứa nhiều đường trả vay.
Mong Tam Bảo từ bi thương xót,
Con một lòng thành thật ăn năn,
Nguyện cầu các bậc Năng nhân,
Tay vàng cứu vớt khỏi cơn đắm chìm.
Cùng thiện hữu đề huề đưa đón,
Ra khỏi nơi phiền não sâu dày,
Lên bờ đến chốn Bồ đề,
Đời nay nền phước đều mong tốt lành.
Sinh mạng lớn nối dòng Phật Tổ,
Đến kiếp sau tuệ giác lung linh,
Lớn tươi cùng khắp chúng sanh,
Ở trong nước Phật vẹn tình Tăng luân.
Gặp các bậc minh sư thiện hữu,
Lại mở lòng chánh tín xuất gia
Đồng chơn đến cửa Tăng già,
Lục căn xán lạn ra nhà trần lao.
Ba nghiệp thảy thuần hòa vắng lặng,
Không nhiễm đời chẳng bận thế duyên,
Thường tu phạm hạnh tinh chuyên,
Giữ gìn giới luật luyện rèn thân tâm.
Bụi trần không để cho xâm phạm,
Giữ oai nghi chẳng dám dễ duôi,
Lòng không hại đến côn trùng,
Chúng sanh các loại vô cùng xót  thương.
Hằng thư thả không vương tám nạn,
Và bốn duyên là bạn đồng hành,
Hiện tiền Bát nhã quang minh,
Bồ đề không thoái giữ gìn tiến tu.
Đạo chánh pháp cần vui thực hiện,
Lời Đại thừa sáng tỏ chơn như,
Mở ra sáu độ tròn dư,
Ba kỳ biển khổ diệt trừ cho xong.
Pháp tràng dựng gần xa khắp chốn,
Nghi võng đều phá vỡ mấy trùng,
Ma quân hàng phục qui tùng,
Kế thừa Tam Bảo xương long đạo mầu.
Mười phương Phật theo hầu phụng sự,
Chẳng sợ chi mệt nhọc tấm thân,
Quyết lòng dự hết pháp phần,
Hiểu lời Phật dạy hầu gần Như Lai.
Lại mở rộng giồi trau phước huệ,
Khắp cuộc đời vì lợi chúng sanh,
Thần thông sáu phép đắc thành,
Nguyện cho Phật quả viên minh kiếp này.
Trong Pháp giới bước quay trở lại,
Chốn bụi trần lui tới độ sanh,
Noi gương Bồ Tát Quan Âm,
Phổ Hiền nguyện lớn quyết tâm học hành.
Cõi này với bao nhiêu cõi khác,
Đồng hiện thân nói pháp diệu mầu,
Tận nơi địa ngục khổ đau,
Cùng đường Ngạ quỷ bước vào tận nơi.
Phóng ánh sáng phá màn hôn ám,
Hiện thần thông đến chốn u quan,
Nếu ai thấy được thân vàng,
Hoặc nghe danh hiệu mở mang Bồ đề.
Đều thoát khỏi luân hồi khổ não,
Nước sông băng, lò lửa tiêu tan,
Rừng hương biến hiện rõ ràng,
Uống đồng ăn sắt được sang Liên trì.
Nào những giống lông mang sừng đội,
Cùng những người mắc nợ trái oan,
Thảy đều dứt hết buộc ràng,
Thấm nhuần lợi lạc vẹn toàn an vui.
Đời bệnh dịch hiện ra dược thảo,
Cho thuốc thang điều trị mạnh lành,
Đói nghèo lúa thóc hóa sanh,
Cứu người no ấm phước dành từ lâu.
Việc lợi ích dù to hay nhỏ,
Đều làm cho sáng tỏ phước duyên,
Oan thân bao kiếp triền miên,
Bà con tộc họ hiện tiền hưởng chung.
Ra khỏi chỗ bốn loài chìm ngập,
Dứt ái ân muôn kiếp ngày xưa,
Cùng nhau đến chốn Phật thừa,
Vẹn toàn trí tuệ mới vừa nguyện con.
Hư không cõi nọ tiêu mòn,
Nguyện trên còn mãi vuông tròn chẳng thôi.
Không tình cùng với các loài,
Đồng thành Phật đạo chung ngồi đài sen.
 
 

———————————
— Trích “Lễ Phật nghi thức” do Thượng Tọa Thích Minh Phát biên soạn. Chùa Viên Giác ấn hành, TP.HCM 1992.
 

230. SÁM KHỂ THỦ NGHĨA (VI)
Bích Liên Pháp Sư

Xây mặt phương Tây cúi lạy Thầy,
Lạy Thầy tiếp dẫn chúng sanh này,
Tôi nay phát nguyện sanh về đó,
Xin hỡi thương cùng dắt díu đây.

Chúng con đệ tử khắp vì,
Bốn ơn ba cõi cả thì chúng sanh,
Cầu trên các Phật viên thành,
Nhất thừa vô thượng đạo lành cho ra.
Vậy nên chuyên niệm Di Đà,
Hồng danh vạn đức đặng mà cầu sanh.
Lại vì nghiệp nặng phước khinh,
Chướng dầy đã lắm, huệ đành còn lưng !
Lạ thay lòng nhiễm dễ hừng,
Khốn thay tịnh đức một phần khó nên.
Hôm nay trước Phật thưa lên,
Cúi đầu kính lạy gắng bền vóc năm.
Tỏ bày trong một chơn tâm,
Thật lòng sám hối lỗi lầm những bao.
Rằng con với chúng nao nao,
Mê lòng bổn tịnh kiếp nào đến nay.
Buông lòng tham với sân si,
Nhuộm trong ba nghiệp đã dày dơ tanh.
Biết bao nhiêu chứa tội tình,
Biết bao nhiêu buộc trong mình nghiệp oan.
Phật tiền nguyền thảy tiêu tan,
Tội kia nghiệp nọ hai đàng sạch trong.
Từ nay thề lập một lòng,
Xa lìa ác pháp thề không lại làm.
Đạo thiền gắng gỗ công tham,
Thề không lui bỏ mà ham thế tình.
Thề sao chánh giác cho thành,
Thề ra độ hết chúng sanh mới là.
Cúi xin đức Phật Di Đà,
Hỡi đem từ nguyện chứng qua với cùng.
Xin thương con có một lòng,
Xin thương giúp đỡ cả trong lúc nào.
Nguyện khi thiền quán chiêm bao,
Đặng thường thấy Phật bạch hào kim thân.
Đặng chơi lầu các thất trân,
Bửu nghiêm cõi ấy thường tầng trải qua.
Đặng nhờ đức Phật Di Đà,
Lấy cam lồ rưới đầu ta dầm dề.
Quang minh soi khắp mình này,
Tay thì vò trán, áo thì che thân.
Khiến con chướng cũ bỏ lần,
Thiện căn thêm lớn mấy phần tươi xanh.
Chóng tiêu phiền não bụi tình,
Lại mau bỏ khối vô minh trong lòng.
Lòng mầu viên giác mở thông,
Tịch quang cảnh thiệt thường trông thấy liền.
Đến khi thọ mạng gần viên,
Trước đà dự biết nhân duyên đến ngày.
Thân không một chút khổ chi,
Lòng không một chút sự gì tham mê.
Sáu căn vui vẻ đủ bề,
Rõ ràng chánh niệm chẳng hề đơn sai.
Báo thân khi xả êm tai,
Thể như thiền định thảnh thơi nhữnglà.
Một ngôi đức Phật Di Đà,
Quan Âm, Thế Chí nữa mà thiếu chi.
Thánh Hiền các vị đông vầy,
Phóng quang dắt díu thả tay nâng bồng.
Tràng phan lầu các mấy trùng,
Thanh thao thiên nhạc đượm nồng dị hương.
Nghinh ngang cõi Thánh Tây phương,
Hiện ra trước mắt rõ ràng chẳng mê.
Khiến cho kẻ thấy người nghe,
Vui mừng mà phát Bồ đề tâm ra.
Con trong khi ấy thì là,
Theo hầu bên Phật cỡi tòa kim cang.
Móng tay chừng thí khảy sang,
Sanh về Cực lạc Tây phương đã rồi.
Trong ao thất bảo hẳn hòi,
Bông sen thượng phẩm mình ngồi vào trong.
Nở ra thấy Phật kim dung,
Các ngôi Bồ Tát lại cùng thấy nhau.
Nghe xong tiếng pháp diệu mầu,
Phút đà liền đặng chứng vào vô sanh.
Phút đà hầu khắp quang minh,
Các Ngài thụ ký cho mình xong xuôi.
Khi ta đặng thụ ký rồi,
Rõ ràng trí bốn, hẳn hòi thân ba.
Nhãn năm thông sáu những là,
Trăm ngàn vô lượng môn đà la ni.
Bao nhiêu công đức cũng thì,
Thảy đều thành tựu trong khi ấy rồi!
Rồi sau con mới phản hồi,
Lòng nương an dưỡng thân lui Ta bà.
Đem thân vô số phân ra,
Ứng trong thế giới khắp và mười phương.
Lấy trong thần lực chẳng lường,
Chước kia phương nọ cứu đường chúng sanh.
Khiến đều lìa các nhiễm tình,
Mau mau đem đặng lòng thanh tịnh về.
Đồng sanh về cõi phương Tây,
Vào nơi bất thoái dựa kề ao sen.
Lớn như thế ấy một nguyền,
Kìa bầu thế giới nọ miền chúng sanh.
Nghiệp và phiền não minh minh,
Còn bao nhiêu lại nguyện mình bấy nhiêu.
Nay xin lễ Phật nguyện đền,