PHẦN II
CÁC BÀI SÁM VĂN SÁM HỐI - PHÁT NGUYỆN 

176. Sám Văn Tụng Kinh Sám Hối Hồi Hướng Nghĩa 
177. Sám Phát Nguyện Vãng Sanh Nghĩa 
178. Sám Phòng Hộ Chuyển Hóa 
179. Sám Thập Ân 
180. Sám Khể Thủ Nghĩa (V) 
181. Sám Qui Mạng Nghĩa (VI) 
182. Sám 10 Điều Phát Nguyện Tây Phương 
183. Sám Ngã Niệm Nghĩa (IV) 
184. Sám Đạo Tràng 
185. Sám Lục Hòa (I) 
186. Sám Lục Hòa (II) 
187. Sám Lục Độ 
188. Sám Bồ Đề 
189. Sám Nguyện Quy Y Tam Bảo 
190. Sám Nguyện Cúng Dường Hương Hoa 
191. Sám Văn Phát Nguyện Quy Y 
192. Sám Văn Phát Nguyện Hồi Hướng 
193. Sám Văn Quá Đường Thọ Thực 

 176. SÁM VĂN TỤNG KINH SÁM HỐI 
HỒI HƯỚNG NGHĨA
 (Sám hối nguyện 12)

 Cúi đầu lễ Phật xin sám hối 
 Cõi trần gian tội lỗi vô biên 
 Chúng con nay dốc lòng thiền 
 Tụng kinh niệm Phật cần chuyên tu hành 
 Sống cảnh khổ tạo nhiều nghiệp chướng 
 Chúng con nay tự biết hối rồi 
 Căn ngu lầm lỡ xét soi
 Tự nhiên liền tưởng tội thôi chất chồng 
 Tâm điên đảo điệp trùng khó tránh
 Đối câu văn lạc tánh mất rồi
 Chữ nhìn lẫn lộn đọc sai 
 Lời thô tiếng tục khác loài chánh âm 
 Hoặc câu chấp mê lầm quanh quẩn 
 Việc vấn vương vơ vẩn tâm hồn 
 Chữ kinh đọc lộn sái luôn 
 Hoặc khi tụng niệm nhấp nhem vẹo mình 
 Hoặc đọc nhảy từng câu ngắt khoảng 
 Hoặc tụng lâu lơ lảng ngại ngần 
 Cùng khi gây sự, giận sân 
 Bỏ rơi nghiêm khiết, cấu trần lăn theo 
 Chỗ thành kính mà kêu độc mạn 
 Y phục cùng miệng dáng nhớp nhơ 
 Áo khăn lệch lạc bơ phờ 
 Bạ đâu cúng đó vái thờ lung tung 
 Kinh quyển để rối bung loạn xạ 
 Hoặc rải rơi tơi tả ngửa nghiêng 
 Các điều không kính không kiêng 
 Con nay lo sợ tội khiên vô cùng 
 Phật, Bồ tát hư không pháp giới 
 Các Thiện thần chúng hội Thiên, Long 
 Từ bi lân mẫn vô song 
 Chứng tri con nguyện sạch không từ rày 
 Bao tội chướng từ nay rửa sạch
 Nhờ tụng kinh đọc sách thánh hiền 
 Khiến cho công đức châu truyền 
 Lòng con thỏa mãn như nguyền chẳng sai 
 Chúng con nay xin hồi hướng lại 
 Bởi vẫn e dịch sái câu văn 
 Hoặc khi chú giải sai lầm 
 Sai nơi truyền thọ lỗi lầm tự đâu ?
 Hoặc âm thích khác nhau nhiều nỗi 
 Sửa đổi câu hiệu đối đều sai 
 Viết in chẳng đúng theo bài 
 Vì thầy vì bạn sai lời sám văn 
 Nhờ Phật lực rộng ban ân huệ
 Khiến tội căn vì thế tiêu trừ 
 Pháp luân chuyển động hơn xưa 
 Đỡ nâng hàm thức lên bờ giác tri 
 Nhờ công đức tụng trì kinh chú 
 Hồi hướng về bát bộ Long, Thiên 
 Núi non ba cõi châu viên 
 Già lam Hộ pháp linh thiêng hộ thành 
 Khiến hết thảy tu hành vui vẻ 
 Cảnh trang nghiêm đẹp đẽ oai thần 
 Nguyện chung pháp giới muôn dân 
 Đồng vào biển tánh Pháp thân Niết bàn.
 
 

- Trích soạn trong "Kinh Nhật tụng" chùa Đại Giác ấn hành - Sàigon 1974.

 177. SÁM PHÁT NGUYỆN VÃNG SANH NGHĨA 
 (Sám phát nguyện 16)

 Đệ tử chúng con....
 Hiện là phàm phu sanh tử 
 Tội chướng sâu nặng 
 Lăn lộn sáu đường 
 Nói không hết khổ 
 Nay gặp tri thức 
 Được nghe danh hiệu 
 Công đức bổn nguyện 
 Của Phật A Di Đà
 Một lòng xưng niệm 
 Cầu được vãng sanh 
 Xin Phật từ bi 
 Xót thương tế độ 
 Mong Phật từ bi 
 Xót thương cứu vớt 
 Đệ tử chúng con 
 Không hiểu thân Phật 
 Tốt đẹp thế nào 
 Quang minh ra sao 
 Mong Phật thị hiện 
 Cho con được thấy 
 Và được chiêm ngưỡng 
 Quán Âm, Thế Chí 
 Các vị Bồ Tát 
 Ơû nơi thế giới 
 Thanh tịnh trang nghiêm 
 Cầu Phật cho con 
 Được thấy rõ ràng
 A Di Dà Phật 
 Nguyện khi con thác 
 Không gì chướng ngại 
 Được Phật A Di Đà 
 Cầm hoa đến rước 
 Quán Âm Bồ Tát 
 Rưới nước cam lồ 
 Trên đảnh đầu con 
 Thế Chí Bồ Tát 
 Tay bưng đài vàng 
 Cùng đến rước con 
 Trong một sát na 
 Xa lìa đời trược 
 Lẹ như duỗi tay 
 Đã đến liên trì 
 Sau khi hoa nở 
 Thấy Phật rõ ràng 
 Được nghe pháp mầu 
 Dễ dàng mau hiểu 
 Nghe rồi tỏ ngộ 
 Pháp nhẫn vô sanh 
 Không vì an dưỡng 
 Trở lại Ta bà 
 Phân thân vô số 
 Khắp cõi trần sa 
 Khéo dùng phương tiện 
 Cứu độ chúng sanh 
 Thường vào trần lao 
 Mà làm Phật sự 
 Xin Phật từ bi 
 Chứng lời con nguyện 
 Mong cho ngày sau 
 Hoàn toàn thành tựu 
 Mãn nguyện vãng sanh 
 Đồng thành Phật đạo.
 
 
 

- Trích "Pháp Môn Tu Tịnh Độ" - Chùa Niệm Phật Bình Dương 1970 
-  - Nguyên tác chữ Hán của Ngài Thiện Đạo Hòa thượng - Trung Quốc 

 178. SÁM VĂN PHÒNG HỘ CHUYỂN HÓA 
 (Sám hối nguyện 13)

 Đệ tử chúng con từ vô thỉ 
 Gây bao nghiệp chướng bởi lầm mê 
 Vào ra sanh tử biết bao lần 
 Nay đến trước đài Vô Thượng Giác 
 Biển trần khổ lâu đời trôi giạt 
 Hôm nay trông thấy đạo huy hoàng 
 Con hướng về theo ánh từ quang 
 Lạy Phật Tổ soi đường dẫn bước 
 Bao tội khổ trong đời ác trược 
 Vì tham sân si mạn gây nên 
 Hôm nay đây khẩn thiết thệ nguyền 
 Xin sám hối để lòng thanh thoát 
 Trí tuệ quang minh như nhật nguyệt 
 Từ bi vô lượng cứu quần sanh 
 Con nhất tâm nguyện sống đời lành 
 Đem thân mạng nương nhờ Tam Bảo 
 Lên thuyền Từ vượt qua biển khổ 
 Cầm đuốc Thiêng ra khỏi rừng mê 
 Văn Tư Tu xin quyết hành trì 
 Thân miệng ý noi về chánh kiến 
 Đi đứng nằm ngồi tâm chánh niệm 
 Vào ra cười nói tướng đoan nghiêm 
 Mỗi khi tâm buồn giận lo phiền 
 Nguyện nhiếp niệm trở về hơi thở 
 Mỗi bước chân đi vào Tịnh độ 
 Mỗi cái nhìn thấy được Pháp thân 
 Khi sáu căn tiếp xúc sáu trần 
 Đem ý thức tinh chuyên phòng hộ 
 Tậâp khí năm xưa rồi chuyển hóa 
 Vườn tâm tuệ giác nở trăm hoa 
 Niềm an vui đem khắp mọi nhà 
 Hạt giống tốt gieo về muôn lối 
 Cùng Tăng thân xin nguyền ở lại 
 Nơi cõi đời làm việc độ sanh 
 Giờ phút này sông núi chứng minh 
 Cúi xin đức từ bi nhiếp thọ.
 
 
 
 

- Bài soạn cải biên lại theo bài "Phát Nguyện Sám Hối"  (Mã số 6- Tuyển tập I) do Thầy Nhất Hạnh thực hiện theo pháp tu ở Làng Hồng, Pháp Quốc 1994.

 179. SÁM THẬP ÂN 
 (Sám phát nguyện 17)

 Cúi đầu con nguyện kỉnh cung 
 Lạy mười phương Phật chúc cùng pháp môn 
 Một lạy: lễ sám chư Tôn 
 Độ trong tứ chúng Phật môn an nhàn 
 Hai lạy : cúng dường trai đàn 
 Cửu huyền thất tổ chứng hàng kim liên 
 Ba lạy : lễ sám chư Thiên
 Nghiệp oan giải hết tội khiên tiêu trừ 
 Bốn lạy: bạn hữu hòa từ 
 Trên an dưới thuận giải trừ sân si 
 Năm lạy : chư Phật từ bi 
 Độ cho bá tánh viễn ly ngục hình 
 Sáu lạy : luân chuyển tánh tình 
 Hồi tâm hướng thiện giữ gìn tu thân 
 Bảy lạy: phụ mẫu thâm ân 
 Tam niên nhũ bộ khổ thân nhọc nhằn 
 Tám lạy : ơn Thầy dạy răn 
 Chỉ đường giải thoát siêu thăng cửu huyền 
 Chín lạy: chúa thánh tôi hiền 
 Ngọn rau tấc đất, cơm tiền dưỡng nuôi 
 Mười lạy : hồi hướng an vui 
 Nguyện trên chư Phật khiến xui hòa lành 
 Bỏ tà theo chánh tu hành 
 Liên đài chứng quả vãng sanh lạc thành 
 Tây phương tịnh độ hiện rành 
 Tảo đồng Phật quốc xây đoanh bửu đài.
 
 

- Trích "Kinh Nhựt tụng" - Chùa Đại Giác ấn hành Sàigon 1974.

 180. SÁM KHỂ THỦ NGHĨA (V)
 

 Vân Thê đại đức Châu Hoằng 
 Tây phương phát nguyện làm văn rõ ràng 
 Cúi đầu làm lễ Lạc bang 
 Di Đà đức lớn dắt đàng kẻ mê 
 Nay tôi phát nguyện cầu về 
 Xin lòng thương xót nhớ thề rước sang
 Chúng tôi vì khắp trần hoàn 
 Bốn ơn ba loại nhiều đàng chúng sanh 
 Cầu nơi chư Phật đạo lành 
 Không trên một bực vô sanh Bồ đề 
 Chuyên tâm trì niệm Di Đà 
 Danh cao muôn đức nguyện kỳ vãng sanh 
 Lại e nghiệp trọng phước khinh 
 Chướng dày huệ mỏng lòng mình dễ lung 
 Đức lành hạnh tốt chưa xong 
 Nên nay trước Phật gắng công lạy cầu 
 Trải lòng sám hối trước sau 
 Tôi cùng các loại kiếp lâu đến giờ
 Mê mang bổn tánh dại khờ 
 Tham sân ba nghiệp vấy nhơ nhiều đường 
 Gây ra tội lỗi không lường 
 Bao nhiêu oan nghiệp nguyện đương tiêu mòn
 Từ nay thệ nguyện bằng non 
 Lánh xa việc dữ không còn gây ra 
 Gắng tu thệ chẳng dần dà 
 Thệ làm nên Phật độ ra các loài 
 Di Đà nguyện lực thần oai 
 Chứng tri thương xót đoái hoài đến tôi 
 Trong khi thiền định đương ngồi
 Chiêm bao ngủ nghỉ mấy hồi hiện ra 
 Cho tôi thấy Phật Di Đà 
 Kim thân chiếu diệu sáng lòa như gương 
 Cho tôi tới cõi Tây phương 
 Cam lồ quán đảnh hào quang soi mình 
 Tay rờ đầu áo tháp hình 
 Tiêu điều nghiệp trước lớn thinh căn lành 
 Dứt đường phiền não vô minh 
 Lòng mầu trọn thấy rộng thinh tỏ bày 
 Tịch quang cõi Phật hiện rày 
 Rõ ràng trước mặt không ngày nào ngưng 
 Cho tôi mạng thác biết chừng 
 Đừng cho bệnh khổ vào thân khốn nàn 
 Lòng không níu kéo mê man
 Thân tâm chánh niệm nhẹ nhàng phân minh 
 Biết ngày giờ thác đành rành 
 Sửa sang niệm Phật tụng kinh ngồi thiền 
 Thấy Di Đà Phật hiện tiền 
 Quan Âm, Thế Chí, Thánh Hiền phóng quang 
 Duỗi tay dìu dắt rước sang 
 Dị hương thiên nhạc tràng phan lâu đài 
 Tây phương cõi Phật hiện bày 
 Cho người nghe thấy mừng thay tin lòng 
 Bấy giờ tôi được thần thông 
 Kim cang đài Phật tương tùng sau đây 
 Khảy tay cực lạc tới rày
 Trong ao thất bảo gá thai sen vàng 
 Nở ra thấy Phật rõ ràng 
 Thấy chư Bồ Tát các hàng rất đông
 Phép mầu nghe đặng tỏ lòng 
 Chứng vô sanh nhẫn nội trong bấy giờ
 Bao nhiêu chư Phật vâng chờ 
 Đều thương thọ ký tay rờ đầu tôi 
 Tôi nhờ ấn chứng đặng rồi 
 Ba thân bốn trí một hồi mở mang 
 Sáu thông năm mắt rõ ràng 
 Không lường bí mật trăm ngàn pháp môn 
 Bao nhiêu công đức vuông tròn 
 Thảy đều chứng đặng vẹn toàn mà thôi 
 Vậy sau cõi Phật an rồi 
 Phân thân vô số khắp nơi ta bà 
 Oai thần thế lực hà sa 
 Bao nhiêu chước khéo độ ra các loài 
 Khiến cho chẳng nhiễm mùi đời
 Đặng lòng trong sạch rạng ngời Tây phương 
 Như tôi nguyện lớn không lường 
 Chúng sanh các cõi mọi đường còn nguyên 
 Nghiệp cùng phiền não chưa yên 
 Nguyện tôi không hết liên miên còn hoài 
 Xin nay lạy Phật tỏ bày 
 Tu trì công đức cứu nay hữu tình 
 Bốn ân đền đáp hoàn thành 
 Ba loài cứu giúp chúng sanh độ hoài 
 Cầu cho khắp hết các loài 
 Trọn nên trí Phật ngồi đài liên hoa.
 

- Nguyên tác bản chữ Nôm chép tay của Hòa thượng Chánh Thành chùa Vạn An - Cái Xếp, Sa Đéc diễn môn khoảng năm 1940.
- Đại đức Thích Lệ Trang dịch sang Việt ngữ năm 1997.
Tạng bản tại tủ sách chùa Viên Giác TPHCM.
- Đây là Bài sám diễn nghĩa văn Nôm mới phát hiện - chưa được phổ biến lâu nay.

 181. SÁM QUI MẠNG NGHĨA (VI)
 

 Di Sơn đại đức Thiền sư 
 Làm văn phát nguyện tỏ dư mọi đường 
 Cúi đầu làm lễ mười phương 
 Lạy Thầy Điều Ngự diễn dương phép mầu 
 Ba ngôi bốn quả hằng cầu 
 Thánh Tăng thương xót, tiếp thâu tôi về 
 Chúng tôi bổn tánh dạy mê 
 Theo đường sanh tử mắc về tứ sanh 
 Đắm sa tài sắc lợi danh 
 Mười điều xui giục loanh quanh buộc ràng
 Căn trần tôïi chẳng xiết than 
 Đắm sa biển khổ mê man đường tà 
 Mắc lòng bỉ thử ngươi ta 
 Bỏ ngay dụng vạy gây ra nghiệp nhiều 
 Ngửa xin Tam Bảo thương yêu 
 Quyết lòng sám hối tội tiêu phước về
  Năng nhơn thiện hữu đề huề 
 Khỏi vòng sanh tử Bồ đề tới nơi
 Đời nay phước mạng thảnh thơi 
 Đời sau trí tuệ sáng ngời thân ta 
 Đặng sanh trong nước vinh hoa
  Gặp Thầy dạy bảo xuất gia tu hành 
 Sáu căn ba nghiệp hòa bình 
 Mùi đời chẳng nhiễm nết lành hằng trau 
 Kiên trì cấm giới chẳng hao
 Trần duyên không dính chút nào sạch trơn 
 Bò bay các loại đều thương 
 Oai nghi gìn giữ như sơn không hèn 
 Lánh ba nạn đủ bốn duyên 
 Bồ đề Bát nhã hiện tiền chẳng lui 
 Học hành chánh pháp tỏ rồi 
 Đại thừa liễu ngộ lòng tôi mới đành 
 Mở mang lục độ cửa lành 
 Ba kỳ vượt khỏi nguyện thành kiếp nay 
 Pháp tràng cao dựng nơi nơi 
 Lưới nghi dứt hết thảnh thơi mấy từng 
 Oai thần bẻ dẹp ma quân 
 Nối hưng Tam Bảo bốn ân bồi thường 
 Vâng thời chư Phật mười phương 
 Không nài mỏi mệt thường thường chẳng sai 
 Bao nhiêu chánh pháp Như Lai 
 Xin cho tỏ đặng trong ngoài đều thông
 Rộng làm phước huệ vô cùng 
 Khắp đời lợi đến hư không các loài 
 Sáu thông chứng đặng thần oai
 Trọn nên quả Phật trên đài sáng trưng 
 Vậy sao chẳng bỏ cõi trần 
 Khắp vào các cõi phân thân độ người 
 Quan Âm lòng thiện không rời 
 Phổ Hiền biển nguyện mấy lời đặng in 
 Các phương theo loại hiện hình 
 Ứng thân dạy bảo chúng sanh pháp mầu 
 Nê Lê ngạ quỉ thảm sầâu 
 Phóng quang biến tướng đâu đâu chói lòa 
 Dầu ai nghe thấy đến ta 
 Bồ đề phát nguyện thoát ra luân hồi
 Ngục hình giá lạnh dầu sôi
 Hóa ra rừng bán thơm tho không cùng 
 Những tù ăn sắt uống đồng 
 Sanh về Tịnh độ ngồi bông sen vàng 
 Mang lông đội gạc hàm oan 
 Khỏi nơi nấu khổ hưởng sang phước lành 
 Dầu đời ôn dịch lưu hành 
 Hiện làm cỏ thuốc cứu lành bệnh lâu 
 Gặp cơn cơ cẩn thảm sầu
  Hóa ra lúa gạo giúp âu khốn nàn 
 Muốn cho lợi ích rảnh rang 
 Bà con nhiều kiếp, thù oan mấy đời 
 Cầu cho thoát khỏi bốn loài 
 Dứt điều ràng buộc, bỏ rời muôn duyên 
 Tôi cùng hàm thức vô biên 
 Đều nên đạo Phật về miền Tây phương 
 Hư không còn có không lường 
 Nguyện tôi không hết thiệt đương còn hoài 
 Nguyện cùng nhơn, vật ai ai 
 Trọn nên trí Phật phước giai vô cùng.
 
 
 

- Bài do Hòa thượng Chánh Thành - Chùa Vạn An - Cái Xếp, Sa Đéc diễn Nôm khoảng năm 1940. 
- Nguyên bản văn Nôm lưu trữ tại tủ sách Thích Lệ Trang - Chùa Viên Giác TPHCM. - Do Thầy Lệ Trang chuyễn ngữ sang chữ Việt - 1997
- Đây là bài sám chữ Nôm mới phát hiện - chưa, phổ biến lâu nay .

 182. SÁM 10 ĐIỀU PHÁT NGUYỆN TÂY PHƯƠNG 
 (Sám phát nguyện 18)

 Trước Phật đài con nay sám hối
 Phát nguyện này cầu đặng vãng sanh 
 Nay con gieo chút căn lành 
 Cần lo giải thoát tu hành tinh chuyên 
 Nguyện con Tịnh độ hữu duyên 
 Thấy rõ Cực lạc hiện tiền phóng quang
 Một là : tội chướng tiêu tan 
 Dứt tâm phiền não về đàng quang minh
 Hai là : lễ Phật tụng kinh 
 Chuyên lòng niệm Phật cầu sinh lạc thành 
 Ba là : bồi đắp căn lành 
 Sân si dứt hết gieo nhành liên hoa 
 Bốn là : sám hối Thích Ca 
 Độ con ra khỏi Ta bà về Tây 
 Năm là : lạy đức Như Lai 
 Di Đà thọ ký liên đài nêu danh 
 Sáu là : con phát chí thành 
 Cầu cho biết trước vãng sanh ngày về 
 Bảy là : giữ đạo Bồ đề 
 Đặng qua An dưỡng hầu kề lạc bang 
 Tám là : nguyện dứt nghiệp oan 
 Kết duyên Tịnh độ sen vàng nở ra 
 Chín là : nguyện Phật hằng sa 
 Dắt dìu đệ tử thẳng qua Lạc thành 
 Mười là phát nguyện vãng sanh 
 Nguyện con thêm lớn căn lành Tây phương 
 Chúng con sám hối cúng dường 
 Nguyện cho bá tánh Tây phương mau về.
 
 

- Trích từ "Pháp Môn tu Tịnh Độ " chùa Đại Giác ấn hành - Sàigòn 1974.

 183. SÁM NGÃ NIỆM NGHĨA (IV)

 Con từ kiếp trước không lường 
 Mất chơn bản tánh nên vươn đọa trần 
 Kể từ có đặng huyễn thân 
 Gây oan tạo nghiệp muôn phần gớm ghê 
 Miệng thời thô ác mắng thề 
 Nghịch cha cải mẹ bộn bề nghinh ngang 
 Chê bai chánh pháp điêu tàn 
 Không ưa điều phải hiệp đoàn hung hăng 
 Lại còn hủy Phật báng Tăng 
 Khinh khi Tam Bảo dối văn lời Thầy 
 Tạo nhiều nghiệp ác dẫy đầy 
 Ý còn ham muốn tội lây thấu trời 
 Hôm nay bỏ hết việc đời
 Thành tâm sám hối xin rời nghiệp oan 
 Bao nhiêu ác nghiệp lăng loàn 
 Con xin dứt bỏ nguyện toàn thiện tâm 
 Nghĩ mình đọa lạc thú cầm 
 Nếu không chừa bỏ tội lâm ngục hình 
 Khổ thân mất hết tánh linh 
 Lạy cầu đức Phật thương tình cứu con 
 Nguyện con nghiệp chướng tiêu mòn 
 Tẩy từ oan báo chẳng còn chút chi 
 Tránh xa địa ngục A Tỳ 
 Nguyện làm con Phật sân si hết liền 
 Dứt trừ quả báo nhãn tiền 
 Gieo trồng cội phúc phước điền thêm lên 
 Nguyện về cửu phẩm nêu tên 
 Đặng qua cực lạc ngồi trên liên tòa 
 Bạn cùng Bồ Tát một nhà 
 Hoa sen chín phẩm là cha mẹ mình 
 Hóa thân độ chúng hữu tình 
 Đồng về cực lạc vô sinh đời đời 
 Nguyện cho khắp cả nơi nơi 
 Đồng lo tu niệm thảnh thơi đạo mầu 
 Ngày đêm sám hối khẩn cầu 
 Nguyện con ra khỏi biển dâu hồng trần 
 Quyết lòng đền đáp bốn ân
 Vượt qua ba cõi tham sân dứt liền 
 Nguyện sanh về cửu phẩm liên
 Là nơi cực lạc ở miền Tây phương 
 Chúng con sám hối cúng dường
 Nguyện chung nam nữ Tây phương mau về.
 
 
 
 

- Trích "Nghi Thức Tụng Niệm" chùa Đại Giác ấn hành - Sàigòn 1974.

 184. SÁM ĐẠO TRÀNG 
 (Sách tấn tu tập 6)

 Nguyện Tam Bảo từ bi chứng giám 
 Chốn Đạo tràng lễ sám thành tâm 
 Chúng con mê muội lỗi lầm 
 Nghiệp dày phước mỏng vô tâm hững hờ 
 Nay tỉnh ngộ thờ ơ đâu lẽ 
 Nguyện Bồ đề con sẽ nêu cao 
 Ba thừa cửa pháp thẳng mau 
 Nhứt tâm viên tịch lẽ nào chẳng thông 
 Chúng con nguyện gia công cố gắng
 Đường phước duyên sốt sắng tuần hành 
 Bao nhiêu diệu pháp thơm thanh 
 Vô vị tịnh lạc đấu tranh vắn dài 
 Chí thành khẩn, hôm mai giồi luyện 
 Chơn tinh thần, tỏ hiện càng xinh 
 Làu làu bổn nguyện công trình 
 Chúng sanh nên Phật oai linh rạng ngời 
 Ngôi Tam Bảo khắp nơi truyền bá 
 Giòng Thích Ca một dạ kiên tâm
 Đưa nhau thoát khỏi mê tân 
 Mười phương chư Phật ơn thâm diệu huyền 
 Phát lòng nguyện lớn Phổ Hiền 
 Vì ngôi bất thối cần chuyên tu hành 
 Nguyện đường tu học viên thành 
 Bỏ nơi uế trược, vãng sanh sen vàng 
 Nguyện cùng chúng hội Đạo tràng 
 Ngày đêm tinh tấn Lạc bang nguyện về 
 Nay con phát một lời thề
 Sao dời vật đổi không hề đổi thay.
 
 
 

- Soạn theo "Kinh Nhật Tụng " - Niết Bàn Tịnh Xá ấn hành - Vũng Tàu 1970.

 185. SÁM LỤC HÒA  (I)
 (Sách tấn tu tập 5)

 Kính lạy đức Phật Thích Ca 
 Con nay sám hối để mà qui y 
 Phát tâm niệm chữ A Di 
 Nguyện về cảnh Phật, phải đi tàu bè 
 Lên bờ mới bỏ được ghe 
 Chấp lý bỏ sự không nghe pháp nầy. 
 - Giới hòa gương báu sáng thay 
 Soi trong các pháp, pháp rày vốn không 
 Giới châu như ý suốt thông 
 Độ người ra khỏi ngoài vòng lửa thiêu 
 Giữ giới lòng chẳng tự kiêu 
 Thương yêu chúng bạn, mai chiều công phu 
 Đồng nhau quyết chí đi tu 
 Ma ni bửu ngọc mấy thu dễ tìm 
 Tọa thiền đoan chánh trang nghiêm 
 Thân tâm hòa hợp là thiền vô vi .
 - Kiến hòa tâm chẳng nghĩ suy 
 Suốt thông vạn pháp tổng trì do tâm 
 Xưa nay vì bởi lạc lầm 
 Đường trong gang tấc đi tầm cho xa 
 Chẳng theo giáo pháp Thích Ca 
 Để theo ngoại đạo như là đi đêm 
 Tâm viên ý mã chẳng kềm 
 Xuất gia còn tánh thù hiềm sao nên. 
 Lợi hòa chia sớt đôi bên 
 Cầm cân ngay thẳng dưới trên cho đồng 
 Mới là đúng bực tâm không 
 Xuất gia chẳng uổng của công cúng dường .
 - Thân hòa đồng ở cùng nương 
 Trên vui dưới thuận lòng thương mọi người 
 Chớ nên thô tháo biếng lười 
 Đánh xô ỷ mạnh, thói đời hung hăng 
 Tu hành chớ để nghiệp tăng 
 Đừng gieo quả xấu, đừng ngăn lòng từ 
 Giúp nhau sửa bỏ thói hư 
 Chỉ nhau điều phải cũng như ruột rà 
 Cùng nhau chung ở một nhà 
 Yên vui tu niệm lánh xa bụi trần .
 - Ý hòa vui vẻ nên gần 
 Tâm đầu ý hợp chuyên cần công phu 
 Chẳng phân kẻ trí người ngu 
 Chẳng buồn chẳng giận cho dù đúng sai 
 Chỉ lòng mình biết thẳng ngay 
 Thuận tình đại chúng đường dài ngựa hay 
 Người khôn trau luyện đức tài 
 Chung lòng chung ý sớm mai thanh nhàn.
 - Khẩu hòa chớ cãi quấy càn
 Chớ buông lời dữ chẳng màng dưới trên 
 Trái oan nghiệp miệng gây nên 
 Mắng người gây gổ đâu nên bạn lành 
 Nhu hòa lời kẻ tu hành 
 Đừng nên to tiếng đua tranh cửa chùa 
 Lời nói đâu mất tiền mua 
 Lựa lời mà nói cho vừa lòng nhau 
 Xuất gia khẩu nghiệp thanh cao 
 Mới mong giải thoát trần lao thế thường .
 - Lục hòa sáu pháp phô trương
 Tại gia, xuất thế, dựa nương tu trì 
 Nếu không làm được như vầy
 Uổng cơm tín thí đủ đầy dưỡng nuôi 
 Tu hành chẳng được dễ duôi 
 Y lời Phật dạy mà vui lục hòa 
 Quy y Tam Bảo một nhà 
 Thánh Tăng hộ niệm, Phật Đà chứng minh.
 
 

- Trích soạn theo "Tam Quy Ngũ Giới" của Yết Ma Thiện Niệm, chùa Linh Sơn Sàigòn - Giảng tại Trai đàn chung thất Tổ Phi Lai - Châu Đốc năm Tân Mão 1951. 
- Nguyên bản chỉ còn 28 câu. Đồng Bổn soạn thêm 27 câu cho đủ lục hòa.

 186. SÁM LỤC HÒA  (II)
 (Sách tấn tu tập 6)

 Thiền môn qui tắc lục hòa 
 Dạy trong đại chúng một nhà ở an 
 Phật rằng Tăng ly chúng Tăng tàn 
 Hổ ly lâm hổ tuyệt rõ ràng chẳng sai. 
 Vậy trong Thích tử ai ai 
 Vâng lời Phật dạy ngày ngày an vui 
 Khuyên trong nam nữ mỗi người 
 Xuất gia tùy chúng học mười luật nghi
 Giữ gìn trai giới tu trì 
 Lại còn sáu pháp oai nghi lục hòa 
 - Hễ là đệ tử xuất gia :
  Thân hòa đồng trụ ở mà chung nhau 
 Thuận hòa vui vẻ xiết bao 
 Lập nên đoàn thể nhứt hào đừng sai.
 - Khẩu hòa kiên nhẫn thứ hai 
 Không điều tranh cãi học nay Thánh Hiền 
 Giữ gìn ngôn ngữ đầu tiên 
 Chớ nên gây gổ ở yên tu trì 
 - Ýù hòa đừng cãi sân si 
 Nhã nhặn đối với Tăng Ni vui hòa 
 Giới điều lễ phép thứ ba
 Thuận trên nhường dưới ấy là an cư 
 - Kiến hòa đồng giải thứ tư 
 Nói năng cẩn thận lòng từ dạy khuyên 
 Những lời Phật dạy cần chuyên 
 Giúp bày ý kiến đặng yên tu hành 
 - Giới hòa tu học tịnh thanh 
 Cùng nhau giữ giới dạy rành thứ năm
 Có ai lỡ phạm lỗi lầm 
 Đồng nhau khuyên dứt kẻo lâm giới điều 
 - Lợi hòa của chúng bao nhiêu 
 Ấy là thứ sáu giới điều đồng quân 
 Có người cho của vui mừng 
 Phải đem chia sớt chớ đừng cố tham 
 Điều lành khó nhọc gắng làm 
 Việc dữ ta lánh ác phàm tránh xa 
 Hễ là Phật tử, xuất gia 
 Lục hòa, lục độ thiết tha hằng ngày ( ) 
 Một là thân nghiệp hôm nay 
 Dứt trừ tham vọng khỏi ngay ngục hình 
 Hai là khẩu nghiệp giữ gìn 
 Ngạ quỉ muốn khỏi tâm mình đừng sân 
 Súc sanh tội khổ muôn phần 
 Si mê ám muội cõi trần lánh xa 
 Ba nghiệp chung ở một nhà 
 Nếu ta trừ hết hóa ra tam tài ( )
 Lập làm ba nghiệp hôm nay 
 Nguyện thân thanh tịnh giới trai tu hành 
 Một nguyện dứt ác chẳng sanh 
 Thân tâm vui vẻ người lành kính ưa 
 Điều lành tu hết chẳng chừa 
 Làm nên thập thiện mới vừa nguyện hai 
 Thứ ba nguyện độ chúng sanh 
 Đồng tu tịnh độ đến thành Lạc bang 
 Bỏ đời khổ não điêu tàn 
 Nguyện về an dưỡng thanh nhàn thân đây.
 Đồng nhau niệm Phật qui tây 
 Chúng sanh tề tựu đủ đầy tịnh bang 
 Hằng ngày hồi hướng Tây phang 
 Bốn ơn thí chủ phải toan lo tròn ( )
 Ngày đêm giữ tấm lòng son 
 Định tâm nhiếp ý tiêu mòn sân si 
 Hoặc nằm, ngồi, đứng, hay đi 
 Chuyên lòng niệm Phật chỉ qui Lạc thành 
 Khuyên hàng Phật tử tu hành 
 Sống gieo quả Phật, thoát sanh sen vàng.
 
 

 187. SÁM LỤC ĐỘ 
 (Sách tấn tu tập 7)

 - Một là gặp kẻ tham lam 
 Đời đời keo kiệt chẳng làm việc nhân 
 Mắc vòng quả báo khổ thân 
 Sanh làm ngạ quỉ chịu phần đói đau 
 Khuyên người tỉnh ngộ mau mau 
 Lên đò Lục độ để vào Tây phương 
 Là Bố thí độ xan tham.
 - Hai là gặp kẻ phi thường 
 Sớm mai thọ giới, đến chiều phá trai 
 Rượu thịt vọng ngữ lầm sai 
 Đọa vào ác đạo đâu ngày thoát ra 
 Chẳng theo giáo pháp Thích Ca 
 Trăm ngàn ức kiếp, ai mà cứu cho 
 Bởi mình trước chẳng chịu lo 
 Cầu chư Bồ Tát đưa đò sông mê 
 Nhiều người bất tín khinh chê 
 Mê theo ngoại đạo lạc về Thiên ma 
 Bồ Tát lệ ngọc nhỏ sa 
 Pháp thuyền trí huệ độ qua khỏi bờ 
  Là Trì giới độ hủy phạm .
 - Ba là gặp kẻ dại khờ 
 Ngày ngày sân hận, giờ giờ hung hăng 
 Gây kình ấu đả khó ngăn
 Lưới nghiệp mình tạo, chớ rằng trời xui 
 Mãng xà thân rắn thương ôi 
 Kiếp xưa sân hận, nay rồi phải mang 
 Chí Công Bồ Tát lo toan 
 Trai đàn cầu nguyện độ toàn chúng sanh 
 Hy Thị bỏ dữ làm lành 
 Sanh về Thiên giới chứng thành Tiên nhơn 
 Là nhẫn nhục độ sân hận.
 - Bốn là gặp kẻ vô ơn 
 Tu hành biếng nhác còn hơn thế tình 
 Đề Vi, vì pháp quên mình 
 Cúng dường bố thí đăng trình thiên cung 
 Tỳ kheo năm lão gian hùng 
 Dối mình gạt chúng mưu dùng tà gian 
 Nhân duyên kinh chép rõ ràng 
 Thuở xưa Phật nói : Năm chàng Đề La 
 Khiêng kiệu đổ phẩn xấu xa 
 Cũng vì quả báo nên là phải mang 
 Các vị Bồ Tát riêng than 
 Chúng sanh sao chẳng lo toan tu hành 
 Lên thuyền lục độ sẵn dành 
 Kíp mau tu tỉnh để thành Thánh nhơn
 Là tinh tấn độ giải đãi .
 - Năm là gặp kẻ đảo điên 
 Chẳng tu thiền định còn riêng vọng tà 
 Tưởng mơ đủ chuyện Ta bà 
 Ngẫm nghĩ muôn cách thành ra điên cuồng 
 Tán tâm, thất niệm luôn luôn 
 Trong lòng sợ hãi hay buồn hay đau 
 Thiền định là phép thanh cao 
 Điều thân, nhiếp ý đi vào chơn tâm 
 Gát trần duyên đến sơn lâm
 Là nơi yên tĩnh mà tầm tánh xưa 
 Là thiền định độ tán loạn 
 - Sáu là Trí huệ độ qua 
 Bỏ bờ ngu tối ái hà vô minh 
 Phàm phu vì đắm lưới tình 
 Sông mê lặn ngụp, mất mình bao thân 
 Mấy ai thoát khỏi ma quân 
 Tránh phường tửu sắc mà gần hiền nhơn.
 Học đòi trí huệ toàn chơn 
 Thành nên quả Thánh ai hơn ai bì 
 Là trí tuệ độ ngu si.
 Thuyền từ lục độ kíp mau qua 
 Sáu pháp trần gian bỏ lại mà 
 Bồ Tát lực hành trong lũy kiếp 
 Nào ai biết Phật tại tâm ta.
 
 
 
 

- Trích soạn theo bài : "Sáu Pháp Lục Hòa" của Hòa thượng Thích Huyền Ý - Liên Tôn Tự - Bình Định- Thuyết giảng tại Trai đàn chung thất Tổ Phi Lai - Châu Đốc năm 1951 Tân Mão tháng giêng mùa hạ. 
Nguyên văn chỉ có 49 câu, mất đoạn từ câu 46 đến 63. Đồng Bổn biên soạn bổ sung 18 câu.

 188. SÁM BỒ ĐỀ 
 (Sách tấn tu tập 8)

 Lòng thành khẩn phát nguyền chơn thật 
 Trước hồng danh chư Phật mười phương 
 Chúng con trai giới chủ trương
 Bồ đề đạo cả chí thường rộng tu 
 Lời đại thệ chẳng lu chơn tánh 
 Noi theo gương chơn chánh Như Lai 
 Sáu năm khổ hạnh đâu nài 
 Công lao chưa mở bốn loài chưa an
 Thoạt đứng dậy hiên ngang tuyên thệ 
 Cội Bồ đề nương thể kim cang 
 Nếu không chứng ngộ rõ ràng 
 Đời ta vững quyết gan vàng luyện trau 
 Chờ đến lúc làu làu tỏ rạng
 Noi lòng ta vô hạn vô biên 
 Bao nhiêu phước huệ hiện tiền 
 Bấy giờ tâm thể mới yên một đường 
 Ngôi không vương, chơn thường vắng lặng 
 Ấy pháp mầu không thặng truyền ban 
 Chúng con nghiệp chướng mênh mang 
 Mong nhờ Phật lực, Pháp tràng độ con 
 Nguyện Bồ đề lòng son tươi thắm 
 Noi theo đường xa thẳm vượt lên 
 Quyết tâm chí nguyện vững bền 
 Lập nên đạo cả vang rền thế gian 
 Tiếng giác ngộ muôn vàn ca ngợi 
 Cùng phát tâm thẳng tới Bồ đề 
 Chúng con một dạ đâu nề 
 Bao nhiêu công đức góp về lợi sanh 
 Nguyện chư Phật lòng thành chứng giám 
 Phóng hào quang ứng cảm tâm điền 
 Mở nguồn công đức vô biên 
 Độ cho chúng đẳng tới liền bước sang.
 Nam Mô Đăng Giác Địa Bồ Tát Ma Ha Tát.
 
 
 

- Trích "Kinh Nhựt Tụng" Chùa Đại Giác ấn hành Sàigon 1970.

 189. SÁM NGUYỆN QUI Y TAM BẢO 
 (Sám phát nguyện 19)

 Nay đệ tử thành tâm lập nguyện 
 Tại Phật tiền tinh tiến tu hành 
 Giữ tam qui chánh pháp phân minh
 Cầu đức cả oai linh hộ niệm 
 Một là nguyện qui y PHẬT BẢO 
 Tu giác tâm thành tựu Phật thân 
 Nương Như Lai thành tựu chánh chơn
 Phiền não đoạn, nghiệp trần giải tịnh
 Theo diệu đạo Bồ đề chánh định, 
 Giữ tự tâm thanh tịnh viên dung
 Chơn lạc thường an tại kỳ trung
 Trí Bát nhã khắp cùng ứng hiện
 Noi gương Phật từ bi chí thiện
 Muôn hạnh lành tinh tiến giồi trau
 Lòng trống không trong sạch một màu
 Bỏ danh lợi khổ lao muội tánh
 Lánh ân ái buộc ràng ngục cảnh
 Nguyện cam phần khổ hạnh tu thân
 Món uống ăn ngon béo chẳng cần 
 Nơi trú ngụ không phân huê lệ
 Hành chúng thiện điểm trang Phật thể
 Trừ vạn ban ác tệ nhiễm tà
 Tánh tịnh thanh tự giác giác tha
 Quy y Phật chắc là thành Phật
 Nguyện chúng sanh đạo mầu thấu thật
 Chánh giác tâm định tất kiến minh
 Thoát khỏi nơi Địa ngục u minh
 Đồng đắc chứng Vô sinh giác quả
 Hai là nguyện qui y pháp bảo
 Luyện chánh tâm, thành tựu Pháp thân
 Bỏ tà tư vọng niệm nhiễm trần
 Theo chánh giác tu chơn pháp tánh
 Học Tứ đế vun nền Bát chánh :
 Chánh kiến thông, thấy tánh chơn như
 Chánh tư duy, tỏ lý bất hư
 Chánh ngữ, nói ngôn từ ngay thật
 Chánh nghiệp, quyết làm điều đạo đức
 Chánh mạng, chuyên phép thật sanh nhai
 Chánh tinh tấn, tâm Phật phấn khai
 Chánh niệm, tịnh tưởng hoài Pháp bảo
 Chánh định, nhập thiền tâm huệ đáo
 Đạt đến nguồn Phật đạo chơn như 
 Tu thượng thừa tịch diệt Vô dư 
 Chừa mê tín, huyễn như sắc tướng
 Lành tà pháp dị đoan mộng tưởng
 Ấy là nguồn ngại chướng đạo tâm 
 Quyết thoát nơi biển khổ luân trầm,
 Qui y Pháp, tồn tâm Pháp bảo 
 Nguyện chúng sanh Kinh tàng thấu đáo 
 Chánh kiến tri, Phật đạo rõ thông.
 Đặng thoát nơi ngạ quỉ tà tông,
 Đồng đắc chứng diệu công chánh quả
 Ba là nguyện qui y TĂNG BẢO,
 Tồn tịnh tâm, thành tựu Tăng thân 
 Dứt tà mê sắc dục trược trần
 Nơi Phật Thánh qui chơn cải tục
 Diệt tam độc thất tình lục dục
 Đó là miền địa ngục trầm luân
 Dẹp não phiền tham luyến khổ thân
 Trừ tứ tướng, tam tâm giả tuyệt
 Năng sám hối tội căn oan nghiệt
 Ba nghiệp thường giữ thiệt tịnh thanh.
 Gìn thân căn, Phạm hạnh tinh anh
 Chừa trộm cắp, sát sanh, dâm loạn
 Khẩu căn tịnh, cam lồ thường xảy
 Cấm chuốt trau, xui giục nói thừa
 Lời dối gian, ác hại bỏ chừa
 Ý thanh tịnh, lọc lừa tư tưởng 
 Bỏ tham muốn, giận hờn, si chướng
 Ấy thiệt mười cao thượng đức lành
 Qui y Tăng, tâm địa tịnh thanh
 Thân trong sạch, ắt thành Tăng bảo
 Nguyện Tăng chúng hiệp hòa kỉnh giáo
 Chúng sanh đồng hướng đạo quang minh
 Đặng khỏi nơi lục đạo tử sinh
 Đồng đắc chứng viên minh tịnh quả.
 Nam Mô Thập Phương Thường trụ Tam Bảo .
 
 
 

- Trích soạn từ " Thiền Môn Nhựt Tụng" Tổ đình Phật Bửu - Thành  Hội Phật Giáo TPHCM ấn hành 1992.

 190. SÁM NGUYỆN CÚNG DƯỜNG
HƯƠNG HOA 
 (Sám phát nguyện 20)

 Đệ tử tâm thành quì trước điện 
 Dốc lòng chiêm lễ dạ thiết tha 
 Kính dâng đăng, quả, với hương hoa 
 Cúng dường Phật Thích Ca từ phụ 
 Cùng Tây phương đức Phật Di Đà 
 Quá khứ ba đời mười phương Phật 
 Vị lai, hiện tại hết thảy Phật 
 Tôn Pháp Bồ Tát, thánh hiền Tăng 
 Xin chứng minh lòng con cung kính.
 Dưới đài sen ngưỡng vọng từ tôn 
 Cúng dâng hương với hoa vi diệu 
 Trang nghiêm đài bát nhã thanh lương 
 Nguyện cúng dường khắp cả mười phương 
 Xin chứng minh hoa hương lễ phẩm 
 Nguyện tu trì đạo cả thậm thâm 
 Xin ban tiếng Phạm âm chơn ngữ 
 Chốn sáu đường vô thường sanh tử 
 Cõi Ta bà đắm đuối lợi danh
 Nay chúng con lễ bái chí thành 
 Cầu chư Phật xót thương cứu khổ 
 Hiện từ bi hỉ xả ban lành 
 Độ chúng sanh tu hành chứng quả 
 Chuyển sáu căn lìa khỏi ngã nhơn 
 Trừ tham sân si mạn giận hờn 
 Diệt phiền não cõi lòng thanh tịnh 
 Tâm chánh định trí huệ khai hoa 
 Theo chánh chơn giáo pháp Thích Ca 
 Hạnh lợi tha xu�