PHẬT HỌC PHỔ THÔNG
Hòa Thượng Thích Thiện Hoa

Khóa Thứ Sáu
Triết Lý Ðạo Phật 
hay là Ðại Cương Kinh Lăng Nghiêm 

Bài Thứ Nhất
A.- PHẦN DUYÊN KHỞI 
B.- PHẦN CHÁNH ĐỀ 
I.- Nguyên nhơn Phật nói kinh 
II.- A Nan cầu Phật dạy phương pháp tu hành, lần thứ nhất. 
III.- Phần lược giải: 
1. Định danh và giải nghĩa tên kinh. 
2. Nội dung kinh Lăng Nghiêm 

Bài Thứ Hai
BẢY ĐOẠN PHẬT HỎI VỀ TÂM 
I.- A-nan chấp tâm ở trong thân 
II.- A-nan chấp tâm ở ngoài thân 
III.- A-nan chấp tâm ẩn trong con mắt 
IV.- A-nan chấp lại tâm ở trong thân 
V.- A-nan chấp tâm tùy chỗ hòa hợp mà có 
VI.- A-nan chấp tâm ở chính giữa 
VII.- A-nan chấp "không trước" làm tâm 

Bài Thứ Ba
I.- Anan cầu Phật dạy phương pháp tu hành, lần thứ hai 
II.- Phật gạn hỏi lại tâm lần thứ hai. 
III.- Anan chấp cái "Suy nghĩ phân biệt " làm tâm. 
IV.- anan cầu Phật chỉ dạy phương pháp tu hành, lần thứ ba. 
V.- Phật chỉ tâm lần thứ nhứt. 
VI.- Phật chỉ cái thấy làm tâm, không phải con mắt . 
VII.- Phật chỉ tâm lần thứ hai 
VII.- Anan cầu Phật chỉ dạy ở nơi thân này cái nào "chơn" và cái nào "vọng" 
I.- Vua Ba Tư nặc đứng dậy hỏi Phật . 
X.- Phật chỉ tâm lần thứ ba 
XI.- Phật chỉ "cái thấy" không sanh diệt 

Bài Thứ Tư
I.- A-Nan cầu Phật chỉ cái "điên đảo" 
II.- Phật dẫn tỷ dụ để chỉ rõ cái "điên đảo". 
III.- Phật chỉ ngay cái"điên đảo". 
IV.- Phật dạy: vì mê nên có thế giới và chúng sanh. 
V.-A-Nan đã hiểu được chơn tâm song chưa dám nhận. 
VI.- Phật chỉ tâm lần thứ tư. 
VII.- A-Nan-Nan còn nghi hỏi Phật . 
VIII.- Phật chỉ tâm lần thứ năm. 
IX.-Phật dạy thêm, cái thấy là tâm chớ không phải vật. 
X.-A-Nan nghi cái thấy có lớn, nhỏ, đứt, nối. 
XI.-Phật dạy: Trần cảnh có lớn nhỏ, cái thấy không có lớn nhỏ . 

Bài Thứ Năm
I.- A-Nan nghi: nếu "cái thấy" là mình, 
thì tâm này là ai? 
II.- Cái thấy rời tất cả cái tướng. 
III.- Cái thấy tức tất cả các pháp. 
IV.- Phật trấn tĩnh đại chúng. 
V.- Ngài Văn Thù đứng lên thưa hỏi. 
VI.- Phật dạy: Cái thấy không có "thị" và "phi thị". 
VII.- A-Nan nghi: Chơn tâm đồng với thuyết tự nhiên ngoại đạo. 
VIII.- Phật bác cái chấp "tâm tự nhiên mà có". 
IX.- A-Nan nghi: Tâm do nhơn duyên sanh. 
X.- Phật bác cái chấp: "nhơn duyên sanh". 
XI.- Phật day: Chơn tâm không thể dùng tâm suy nghĩ hay lời nói luận bàn được 
XII.- A-Nan trở lại nghĩ "nhơn duyên sanh". 
XIII.- Phật gạn lại hỏi "cái thấy" để chỉ rõ chơn tâm. 
XIV.- Phật chỉ cái "thấy" không phải vọng, song chưa phải là chơn tâm. 
XV.- Phật chỉ tâm lần thứ sáu. 

Bài Thứ Sáu
I.-A-nan không hiểu hỏi Phật 
II.- Phật chỉ hai món vọng thấy 
III.- Dụ về nghệp chung của cá nhơn . 
IV.- Dụ về nghiệp chung của đồng loại 
V.- Lấy nghiệp riêng để chỉ rõ nghiệp chung 
VI.- Phật chỉ các pháp đều về chơn tâm 
VIII.-A-nan ngi cái nghĩa bốn đại hòa hiệp sanh 
IX.- Phật quở A-nan học nhiều mà nhiều mà không hiểu 
X.- Phật nói cái tánh của bốn đại phi hòa-hiệp 
XI.- Đất từ chơn tâm biến hiện 
XII.- Lửa từ chơn tâm biến hiện 
XIII.- Nước từ chơn tâm biến hiện 
XIV.- Gió từ chơn tâm biến hiện 

Bài Thứ Bảy 
I-Hư không từ chơn tâm biến thiện 
II-Các giác quan từ chơn tâm biến thiện 
III-Thức (phân biệt) từ chơn tâm biến thiện 
VI-A-Nan ngộ được chơn tâm, đứng dậy phát nguyện rộng lớn.
 
 

THAY LỜI TỰA 

Giữa cơn nắng hạn lại gặp mưa phùn, dang lúc ly loạn, lòng người đau khổ, lại được cam lồ pháp vị làm cho tâm hồn người bớt sự dau khổ, thì còn may mắn gì hơn! 

Chúng tôi là cư sĩ của Phật học đường Nam Việt tại chùa An Quang, không biết có phúc duyên gì, mặc dầu sinh trong đời Mạt pháp, mà vẫn gặp Chánh pháp của Phật Đà. Trên ba năm nay, chúng tôi thường đến Phật học đường Nam Việt học hỏi về giáo lý với quý vị Pháp sư. Càng học thấy càng hay; như người ăn mía: càng nhai lại càng ngọt. Sau xưa với đạo vị, mà quên bớt những sự đau khổ giữa lúc loạn ly. 

Càng học lại thấy giáo lý càng thâm cao. Quý hóa thay! Năm nay chúng tôi được ngài Thích thiện hoa,, trưởng ban hoằng pháp Phật giáo Nam Việt, kiêm Đốc giáo Phật học đường Nam Việt ban cho một vật báo vô giá: giảng về đại cương kinh Lăng Nghiêm. Hay làm sao! Và thú vị làm sao! Chúng tôi không thể miêu tả ra hết được. 

Chúng tôi thường nghe nói: Kinh Lăng Nghiêm là một bộ kinh Đại Thừa, vừa quý giá nhứt, mà cũng vừa cao siêu nhứt. Trước đây thỉnh thoảng chúng tôi cũng có thỉnh những bản của các nhà dịch khác để xem, nhưng khó hiểu quá! Ngoài cái khó về văn chương và danh từ triết lý chuyên môn lại còn nghĩa lý rộng sâu như biển, thật khó nắm lấy đại cương! 

Hôm nay được nghe giảng Đại cương, thật chẳng khác nào bầu thế giới bao la, mà được thâu vào một bản đồ nhỏ hẹp, rất dễ ngắm xem. 

Chúng tôi được nghe lời Phật dạy: 

"Người chưa được độ mà muốn độ người đó là tâm Bồ tát; người đã được giác ngộ, rồi đem ra khai sáng cho người khác là hạnh của Như lai". 

Chúng tôi tự nghĩ rằng: "Mình đã là con của Phật, phải học theo hạnh Bồ tát: Mỗi khi được điều lợi gì, thì phải đều chia xớt cho mọi người". 

Nghĩ thế, nên chúng tôi yêu cầu Thầy Đốc giáo Phật học đường Nam Việt viết lại thành bài, và chung cùng nhau in ra phát hành; trong số đó, có ấn tống 1000 quyển (khi lần thứ nhất). 

Như thế, trước để đền đáp Hồng ân của Tam bảo, và công trình giáo huấn của chư Tăng, sao mong cho mỗi người đọc hiểu, đều ngộ được chân tâm của mình, cùng chúng tôi đồng tu đồng chứng. 

Mong thay! Vui lắm thay!  

Chợ Lớn ngày 15 tháng 1 năm At Mùi (1955) 
T.M Cư Sĩ Phật Học Đường Nam Việt     

Phật Tử MINH PHÚC 
 
 
 

TVHS