VỊ
GIẢNG SƯ CHÂN CHÍNH
Thích
Nguyên Hùng
Giảng
sư là những vị thầy giảng giải lời Phật dạy, tức là
giảng giải kinh điển, truyền bá Phật pháp cho chúng sanh.
Phật pháp được phổ biến sâu rộng trong xã hội là nhờ
những vị này. Đức Phật rất khuyến khích các thầy Tỳ
kheo thuyết pháp. Ngài thường dạy: "Hãy ra đi, các Tỳ kheo,
đem lại sự tốt đẹp cho nhiều người, đem lại hạnh phúc
cho nhiều người. Vì lòng từ bi, hãy đem lại sự tốt đẹp,
lợi ích và hạnh phúc cho chư Thiên và nhân loại. Mỗi người
hãy đi một ngả (…). Hãy phất lên ngọn cờ bậc thiện
trí. Hãy truyền dạy giáo pháp cao siêu. Hãy mang lại sự tốt
đẹp cho người khác. Được vậy, là các con đã hoàn tất
nhiệm vụ". Đó là những lời sách tấn cho các Tỳ kheo lên
đường hoằng pháp. Tuy nhiên, không phải Tỳ kheo nào cũng
được Đức Phật cho làm giảng sư.
Trong
kinh Trường A Hàm, Đức Phật có đề cập đến ba hạng Tỳ
kheo chưa đủ tư cách làm giảng sư, chưa đủ tư cách làm
thầy mà thâu nhận đệ tử, thuyết pháp. Những người như
vậy đáng bị chỉ trích, không xứng đáng được cúng dường,
tôn trọng và bảo hộ, vì họ là những người làm cho Phật
pháp suy vi, hướng dẫn Phật tử đi vào tà kiến. Ba hạng
người đó là:
1-
Hạng thầy thứ nhất là những người chưa trừ được các
phiền não, chưa chứng đắc được pháp thượng nhân, đạo
nghiệp chưa thành mà lại thâu nhận và thuyết pháp cho đệ
tử, Phật tử, khiến cho thính chúng mơ màng, quờ quạng,
không biết lối đi, không có trí tuệ, không biết đâu là
chánh pháp, đâu là tà pháp. Hạng thầy như thế giống những
người đã phá bỏ ngục tù cũ lại xây dựng ngục tù mới,
gọi là ác pháp, tham pháp, hại pháp, ô trược, xấu xa.
2-
Hạng thầy thứ hai là những người không thể trừ các phiền
não, tuy có chứng đắc một ít pháp thượng nhân, nhưng đạo
nghiệp của mình vẫn chưa thành tựu mà lại thuyết pháp
cho đệ tử. Đối với hạng thầy này, vẫn có thính chúng
muốn nghe pháp, nhưng lại thực hành sai lạc. Pháp thượng
nhân ở đây có thể hiểu là những người có học vị cao,
có nhiều bằng cấp.
3-
Hạng thầy thứ ba là những người ở trong đời này, mà
không thể trừ được các phiền não, tuy có chứng đắc một
ít pháp thượng nhân, nhưng việc lợi mình chưa thành tựu
mà lại nói pháp cho đệ tử. Những người này giống như
những người bỏ lúa má của mình đi cấy ruộng của người
khác. Đó là tham pháp, ô trược, xấu xa. Đối với hạng
người này, thính chúng không muốn nghe thuyết giảng và thực
hành cũng sai lạc. Hạng thứ ba này họ tìm mọi cách để
níu kéo Phật tử, dù Phật tử không muốn thân cận.
Với
cả ba hạng thầy trên đây, Đức Phật nói, nếu có ai chỉ
trích, không tôn trọng, không cung kính cúng dường, nói rằng
vị ấy tham pháp, tham đệ tử, làm những việc xấu xa, thì
sự chỉ trích ấy chân thật, đúng pháp không có lỗi lầm.
Rồi
Đức Phật đề cao những vị giảng sư không bị chỉ trích:
1.
Những người đủ tư cách làm thầy, không bị người đời
chỉ trích, là những bậc đã chứng ngộ bốn Thánh quả:
Tư đà hàm, Tu đà hoàn, A na hàm, A la hán. Hoặc là những
bậc thầy mặc dù chưa chứng ngộ bốn quả Thánh, nhưng thấy
được sự thật, thấy được con đường đi đến giải thoát.
2.
Một bậc thầy đáng được tôn trọng, cung kính, cúng dường
trong cuộc đời này là bậc thầy đã diệt trừ được tham,
sân, si. Mặc dù vị thầy ấy có thể chưa chứng đắc được
quả vị nào cả, dù là quả vị thấp nhất, nhưng hành động,
lời nói, và ý nghĩ luôn luôn thanh tịnh, ly tham, ly sân, ly
si, và xa lìa những pháp bất thiện. Vị thầy ấy có thể
thuyết pháp không hay, nhưng những lời thuyết giảng luôn
đúng Chánh pháp, luôn luôn nói lên tiếng nói của sự thật,
của chân lý, phù hợp với thánh ý và tâm lý, hoàn cảnh
của người nghe, có thể chỉ ra con đường chân chính mà
đệ tử, thính chúng có thể đi đến giác ngộ giải thoát.
Và như vậy, dù bản thân người thầy chưa chứng đắc, nhưng
những người học nơi vị thầy ấy có thể giác ngộ trước.
Làm được như vậy cũng đã là một việc làm có ý nghĩa,
có giá trị và có phước báo rồi.
Những
người xuất gia luôn luôn được ca ngợi là những người
dám đặt bước chân lên phương trời cao rộng, những người
xem danh lợi phù hoa là giả huyễn, xem ngai vàng như đôi dép
rách, coi thường những nấc thang giá trị cuộc đời, nói
chung là tất cả những gì mà người thế tục bình phàm cho
là quý giá như bằng cấp, chức vị, quyền lực, danh lợi…
Đó là những bậc thầy đáng được cung kính, tôn trọng,
cúng dường.
Đối
với những bậc thầy trên đây, cần được tạo điều kiện
cho họ hoằng pháp, tạo môi trường cho họ giảng dạy. Làm
được như vậy gọi là người hộ pháp chân chính.
Tóm
lại, với những bậc thầy đã được chứng quả, có khả
năng thuyết pháp làm lợi ích cho cuộc đời, cần phải chia
sẻ kinh nghiệm đó cho mọi người, đó là quan điểm rất
từ bi của Phật giáo. Người Phật tử, khi thấy biết có
những bậc thầy có khả năng giác ngộ, có kinh nghiệm tâm
linh, có khả năng hướng dẫn Phật tử tu tập đúng Chánh
pháp, cần phải hỗ trợ hoặc tạo điều kiện cho vị ấy
hành đạo. Đó là việc làm có ý nghĩa, hộ đạo chân chính.
Nguồn:
Giác Ngộ 270 (310/3/2005)
Kinh
Sách và Các Bài Viết Mới Post Lên Mạng Trong Tháng 4-2005
Down
Load " Word Document" (WinZip File 258 KB)
(Hạ Tải Đem Về Nhà Để Xem Sau hay in ra Giấy)
Các
Số Đặc Biệt:
Số
Đặc Biệt Mừng Phật Đản
Số
Đặc Biệt Tưởng Niệm Bồ Tát Quảng Đức
Số
Đặc Biệt Vu Lan 2002, 2003
Số
409 Tháng 9 năm 2004 Vu Lan Báo Hiếu
Số
Đặc Biệt Mừng Thích Ca Thành Đạo
Số
Đặc Biệt Mừng Xuân