TRONG ĐẦM
GÌ ĐẸP BẰNG SEN
Nguyễn
Phước Thắng
Hình
ảnh hoa sen là một gợi ý sống động để Phật không còn
ngần ngại trong việc giáo độ chúng sanh mà gần gũi nhất
là đồng lọai.Ngài đã đánh thức con người thấy rõ thân
phận của mình đang trong nổi khổ trầm luân sinh tử, tử
sinh; đang bị nhận chìm trong vô minh, trói chặt trong muôn
điều phiền não, làm cho con người quên mất hẳn đường
về, đường về của sự giải phóng các ách nạn khổ đau
trên chính ngay cái chủ thể có chủng tử Phật tính, một
hạt giống mà năng lực trổ hoa giải thoát như là một lực
phản của thiện nghiệp để nâng con người lên địa vị
Thánh, Hiền. Và phải chăng hai phần đời của sen mà Phật
hình thành chân lý Tứ Diệu đế? cứ cho là có sự liên hệ
cường điệu thì ảnh này là cụ thể: Phần đời Tục đế
của hoa sen là ở ngay trong bùn và nước coi như nổi khổ
và sự cấu kết chặt chẽ của khổ. Còn phần đời Đạo
đế là sen thoát ra khỏi bùn và nước để cho lá, cho hoa,
một quá trình thoát khổ lắm công phu. Hoa sen nở dù màu đỏ,
màu trắng, màu xanh... thì cái dáng vẽ thanh thoát nhẹ nhàng
giữa sắc nước, hương trời như
là
hình ảnh của sự giải thoát và điều này đã cho hoa sen
mang một ý nghĩa cao quý cho đời cũng như cho đạo.
Cái
nhìn từ Tục đế.
Cái
nhìn đó đã xác nhận điều này:
Trong
đầm gì đẹp bằng sen
Lá
xanh, bông trắng lại chen nhuî vàng
Nhụy
vàng, bông trắng, lá xanh
Gần
bùn mà chẳng hôi tanh mùi bùn.
Lời
xác nhận văn vẻ mà chính xác vô cùng. Và cả hai: cái nhìn
và hoa toát lên được vẻ đẹp: vẻ đẹp của tài hoa và
vẻ đẹp của bản chất. Bản chất của hoa sen là gần bùn
mà chẳng hôi tanh mùi bùn, cho nên trên phần đời của Đạo
đế của hoa sen còn đó đức từ bi. Vì lòng từ bi nên cả
hai pưần đời của cây sen là bài thuốc của dân ta, trị
được nhiều chứng bịnh thông thường mà trong cuộc sống
con người thường mắc phải (xem những cây thuốc của Đỗ
Tất Lợi). Đối với thức ăn, thức uống, sự hiện diện
của hạt sen. hương sen trong cái sơn hào, hải vị lại là
một giá trị được cấu chứng trong cõi nhân sinh đấy cầu
kỳ và phức tạp này.Tuy nhiên, sen gần gũi dễ mến, dễ
yêu, dễ cảm lòng người không đơn thuần chỉ ở những
điều trên mà chính ở nét đẹp giản dị, chất phác, đơn
giản nhưng lại chứa đựng sự tinh tấn, đức độ bao dung
bên trong và dáng vẻ trượng phu, giải thoát bên ngoài. Cũng
chính vì thế sen đi vào văn học, đi vào thơ, ca như một
đức hạnh thanh khiết, đôn hậu như một niềm tin cao cả
cho đời và hoa sen đã được nêu lên thành biểu tượng văn
hóa của một đất nước đáng yêu - Đất nước còn đó
sen Hồ Tây, sen Tịnh Tâm, sen Đồng Tháp như tiêu biểu cho
hồn thiêng sông núi, cho một lịch sử tất yếu đã trải
dài trong tầm tay của vua chúa hay thoát lên tầm cao của một
dân tộc anh hùng. Sen nở trên độ dày lịch sử dựng nước
và giữ nước, trong thịnh suy, suy thịnh của dòng đời và
đã chứng kiến điều đã xãy ra: "Mọi chế độ rồi sẽ
qua đi, chỉ còn lại dân tộc". Vâng chỉ còn lại dân tộc
và vì hạnh phúc của dân tộc, sen đã dâng hiến những bông
hoa của mình trong từng thời đại để tỏ lòng biết ơn
trân trọng cho mọi điều tốt đẹp còn để lại đến hôm
nay. Trong nghĩa tình ấy, nên trên đài cao hay trên hương án
nghi ngút hương trầm, hoa sen là niềm vui giải thoát cho những
chiến sĩ trận vong, cho thập loại cô hồn sống đã không
nói nên lời và thác đi cũng chưa nguôi nổi giận. Xin xả
bỏ hết mọi tham, sân, si, phiền muộn mà nghe lời kinh nguyện
cầu này:
Nguyện
sanh về Tịnh độ phương Tây
Chín
phẩm hoa sen là cha mẹ
Hoa
nở thấy Phật chứng Vô sanh
Bất
thối Bồ Tát là bạn lữ.
Đã
non 2000 năm lời kinh như nhịp cầu nối liền giữa hai miền
Tục đế và Đạo đế và đã trở thành thiết tha, sâu đậm,
gắn chặt vào lòng người niềm tin rằng chỗ về của cuối
cuộc đời còn có cha, có mẹ là hoa sen. Không phải là một
cảnh giới Tịnh độ ảo ảnh mà là một thực tế, một
thực tế cho những ai biết đem cái tâm đầy tín lực đi
thẳng vào Phật pháp. Một thực tế còn ghi rõ vào nơi kinh
điển, nơi chứng đắc đã đạt được lúc lâm chung, trên
tay còn đó tràng hạt nhaün bóng qua tháng năm công cứ niệm
Di Đà.
Trên
phần đời Đạo đế.
Trên
phần đời Đạo đế của mình, hoa sen lại gắn bó với sự
giải thoát, với chư Phật, chư vị Bồ Tát và đất nước
Tịnh độ được mô tả như là đất nước của hoa sen. Vì
thế mà đất nước này đã lấy hồ sen làm địa điểm đại
hội và tòa sen là chỗ ngồi uy nghiêm vủa chư vị Phật và
Bồ Tát để ca ngợi, tán dương về đất nước siêu đẳng,
cực kỳ lộng lẫy trong cảnh quang và an vui, giải thoát trong
từng nhịp thở. Một đất nước mà Ngài Di Đà luôn luôn
nghĩ tưởng đến chúng sanh trầm luân trong cõi Tục đế để
bằng mọi cách cứu vớt lúc lâm chung. Kinh Di Đà được nói
ra từ đức Phật Thích Ca còn đó oai đức hùng lực của
lòng từ bi đối với chúng sanh. Tuy nhiên, điều mà "Hải
hội hoa sen" muốn nhắn nhủ là bằng các thiện pháp, mỗi
chúng sanh phải tự nhận thấy được hoa sen ngay trong lòng
và phải làm cho hoa sen ấy nở và khi hoa nở thì liền thấy
Phật và tức khắc cõi Tịnh độ hiện ra ngay giữa thế gian
này.
Lại
hình ảnh sen nở làm vui lòng Phật Thích Ca và Ngài đã đến
với đồng loại trong tình quyến thuộc. Bốn mươi chín năm
đi trong lời thệ nguyện độsanh và hùng vĩ giưã cõi Ta bà
một bông sen tuyệt tác trong ngàn sen đang nở rộ ngát hương.
Rồi một ngày trên tay Phật cầm một bông sen, nổi bật lên
giữa lòng Thánh chúng và trong Thánh chúng nổi bật một Tôn
giả Ca Diếp mỉm cười trước sự ngơ ngác của đồng phạm
hạnh. Điều gì xãy ra sau nụ cười ấy? Điều ấy rất trọng
đại: Chánh pháp được trao truyền, Phật bảo Tôn giả Ca
Diếp: "Nay ta đem chánh pháp nhãn tạng và Niết bàn diệu tâm
phó thác cho ông, ông hãy giữ lấy".
Tôn
giả đã nhận lấy và người đệ tử đệ nhất đầu đà
ấy đã gióng kiền chùy khai dòng chảy cho đạo, sau khi Phật
diệt độ để tưới nguồn nước giả thoát lên đóa sen
Phật tính của mỗi chúng sanh. Đến đây một loài sen khác
nở ra trong nóng bỏng. Sen nở từ lò lửa: Liên phát lô trung
thấp vị càn (thơ của Thiền Sư Ngộ Ẩn), lò lửa của phiền
não của ái dục, của tham sân, si thì ra ý nghĩa của vấn
đề là thế. Song, cho dù sen nở từ bùn hay từ lửa, nhưng
sen Phật tính vẫn nở một cách mầu nhiệm, bở vì khi con
người nhận ra được khổ đau thì ai cũng muốn thoát ra khổ
đau và một khi đã ý thức được điều này thì thiện nghiệp
xuất hiện, và tâm giải thoát hiển bày - sen nở thấy Phật
- đủ xua đi muôn kiếp trầm luân - còn đó bộ kinh "Hoa sen
diệu pháp". Trên phần đời Đạo đế sen được ghi vào kinh
để lý giải cho điều "Đại huệ bình đẳng từ trong thật
tướng bình đẳng" mà dụ sen tiêu biểu cho sự bình đẳng
ấy hay là một mối nhân quả đồng thời của hoa sen có được
trong một mối tương quan bình đẳng trong hoa đã có quả,
hoa nở thì quả hiển bày.
Nói
khác hơn dù cái "thật tướng" của chúng sanh là như thế
nào đi nữa thì Phật tính vẫn bình đẳng trong mỗi chúng
sanh dẫn đến "Tất cả chúng sanh đều có thể thành Phật"
nên cực ác như Đề Bà Đạt Đa hay mang thân súc sanh như
Long Nữ cũng vẫn thành Phật. "Hoa sen diệu pháp" là thế
- Xin
đem cái tâm đầy tín lực này để đọc tụng lời kinh hoa
sen và con đường giải thoát, giác ngộ sẽ được mở ra
về phiá trước.
Bây
giờ đã vào hạ, mùa sen nở, mùa kỹ niệm Phật đản sanh,
chúng ta luôn nhớ hình ảnh "Thiên thượng thiên hạ duy ngã
độc tôn". Không phải vấn đề của kiêu ngạo và tự tôn
mà là sự kiện của con người, con người là địa vị độc
tôn. là duy nhất mà cả tam thiên đại thiên thế giới phải
thông qua trên hành trình tiến đến giác ngộ, cho nên không
phải Đâu Suất mà là loài người, vì đây đích thực là
Trung đạo, con đường để đạt sự giải thoát và giác ngộ
ngắn nhất, hiệu quả nhất. Hình ảnh ấy thể hiện trên
những bước đi của hoa sen, của con vua Tịnh Phạn, xin được
hiểu như một sự vui mừng tán dương con người là vĩ đại,
trong đó có thái tử Tất Đại Đa. Cho nên khi được thân
con người lại có đủ 32 tướng tốt, 80 vẻ đẹp thì niềm
tự hào kia không là của riêng ai. Và càng chuẩn xác hơn khi
cái "Ta ấy thành Phật, sự kiện này là "độc tôn", là duy
nhất trong lịch sử giải thoát mọi khổ đau của xã hội
loài người. Rõ ràng vấn đề được đặt ra từ lúc sơ
sinh của một con người siêu việt là sự thật, là chân lý.
Kính
dâng những bông sen lên cúng dường đức Bổn Sư Thích Ca
mâu Ni Phật niềm hạnh phúc và an lạc của con người. Chúng
con xin được duyên nợ với Ngài trong sự Giải thoát và Giác
ngộ.
Nguyễn
Phước Thắng
Kinh
Sách và Các Bài Viết Mới Post Lên Mạng Trong Tháng 01-2003
Down
Load " Word Document" (WinZip File 204 KB) 
Các
Số Đặc Biệt:
Số Đặc Biệt Mừng Phật Đản
Số Đặc Biệt Tưởng Niệm Bồ Tát Quảng Đức
Số Đặc Biệt Vu Lan
Số Đặc Biệt Mừng Thích Ca Thành Đạo
Số Đặc Biệt Mừng Xuân
