Đây
là những điều tôi được nghe vào một thời mà Bụt đang
cư trú ở tu viện Trúc Lâm Ca Lan Đà tại kinh thành Vương
Xá. Một sớm mai nọ, có vị khất sĩ ra sông, cởi y áo để
trên bờ rồi xuống nước tắm gội. Tắm xong vị ấy lên
bờ, đợi cho khô mình mẩy rồi mặc áo vào. Bấy giờ có
một vị thiên nữ xuất hiện, hào quang từ thân hình phát
ra sáng chói, soi rõ cả bờ sông. Thiên nữ nói với vị khất
sĩ: "Thầy là một người mới xuất gia. Tóc còn xanh, tuổi
còn trẻ, giờ này đáng lý thầy phải xông ướp hương thơm,
trang điểm châu báu, đeo tràng hoa thơm mà hưởng thọ năm
thứ vui thú. Trong khi đó thì thầy lại bỏ những người
thương, quay lưng lại với cuộc đời thế tục, chịu đựng
sự biệt ly, cạo bỏ râu tóc, khoác áo ca sa, tin tưởng vào
con đường xuất gia học đạo. Tại sao lại bỏ cái lạc
thú hiện tại mà đi tìm cái lạc thú phi thời như thế?"
Vị
khất sĩ đáp:
"Tôi
đâu có bỏ cái lạc thú hiện tại mà đi tìm cái lạc thú
phi thời? Chính tôi đã bỏ cái lạc thú phi thời để tìm
tới cái lạc thú chân thực trong hiện tại đấy chứ."
Vị
thiên nữ hỏi:
"Thế
nào là bỏ cái lạc thú phi thời để tìm tới cái lạc thú
chân thực trong hiện tại?"
Vị
khất sĩ đáp:
"Đức
Thế Tôn có dạy: Trong cái vui phi thời của ái dục, vị ngọt
rất ít mà chất cay đắng rất nhiều, cái hưởng thụ rất
bé mà tai họa rất lớn. Tôi giờ này đang an trú trong hiện
pháp, lìa bỏ được những ngọn lửa phiền não đốt cháy.
Hiện pháp này vượt ngoài thời gian, đến để mà thấy,
tự mình thông đạt, tự mình có thể giác tri. Này thiên nữ,
đó gọi là bỏ cái lạc thú phi thời để đạt tới cái
lạc thú chân thực trong hiện tại."
Vị
thiên nữ lại hỏi vị khất sĩ: "Tại sao Đức Thế Tôn
lại nói trong cái vui phi thời của ái dục, vị ngọt rất
ít mà chất cay đắng rất nhiều, cái hưởng thụ rất bé
mà tai họa rất lớn? Tại sao Đức Thế Tôn lại nói an trú
trong hiện pháp là lìa bỏ được những ngọn lửa phiền
não đốt cháy, vượt ngoài thời gian, đến để mà thấy,
tự mình thông đạt, tự mình có thể giác tri?"
Vị
khất sĩ trả lời:
"Tôi
mới xuất gia được có mấy năm, không đủ sức giảng bày
rộng rãi những giáo pháp và luật nghi mà Đức Như Lai tuyên
thuyết. Hiện Đức Thế Tôn đang cư ngụ gần đây, nơi rừng
tre Ca Lan Đà, thiên nữ có thể tới với Người để trình
bày những nghi vấn của thiên nữ. Đức Như Lai sẽ dạy cho
thiên nữ chính pháp để tùy nghi thọ trì."
Vị
thiên nữ nói:
"Thưa
khất sĩ, Đức Như Lai đang được các vị thiên giả có nhiều
uy lực túc trực bao quanh, tôi không dễ gì có cơ hội để
tới gần Người mà hỏi Đạo. Nếu thầy có thể đến Đức
Thế Tôn để thỉnh vấn trước giùm tôi thì tôi sẽ xin đi
theo thầy."
Vị
khất sĩ nói: "Tôi sẽ đi giúp thiên nữ."
Vị
thiên nữ: "Thưa tôn giả, vâng, tôi sẽ đi theo tôn giả."
Lúc
ấy vị khất sĩ kia đi đến nơi Bụt ở, cúi đầu làm lễ
dưới chân Người, lui ra đứng một bên, và đem câu chuyện
đã nói với vị thiên nữ thuật lên cho Bụt nghe. Rồi thầy
tiếp: "Bạch Đức Thế Tôn, nếu vị thiên nữ kia có tâm
thành khẩn thì giờ này vị ấy đã có mặt ở đây rồi,
còn nếu không thì có lẽ vị ấy đã không tới." Lúc
bấy giờ có tiếng vị thiên nữ từ xa nói lại: "Thưa
tôn giả, tôi đang có mặt đây, tôi đang có mặt đây."
Và thiên nữ tới gần.
Đức
Thế Tôn liền nói cho thiên nữ nghe bài kệ sau đây:
"Không
thấy rõ ái dục
Mới
vướng vào ái dục
Ảo
tưởng về ái dục
Đưa
người về nẻo chết."
Rồi
Bụt hỏi vị thiên nữ:
"Con
có hiểu bài kệ ấy không? Nếu chưa hiểu thì cứ nói."
Vị
thiên nữ bạch Bụt: "Con thật tình chưa hiểu, bạch Đức
Thế Tôn. Con thật tình chưa hiểu, bạch Đức Thiện Thệ."
Bụt
lại đọc cho vị thiên nữ nghe một bài kệ khác:
"Thấy
chân tướng ái dục
Tâm
ái dục không sinh
Tâm
ái dục không sinh
Ai
cám dỗ được mình."(C)
Rồi
Bụt hỏi vị thiên nữ:
"Còn
bài kệ này, con có hiểu không? Nếu không hiểu thì con cứ
nói."
Vị
thiên nữ bạch Bụt: "Con cũng chưa hiểu, bạch Đức Thế
Tôn. Con cũng chưa hiểu, bạch Đức Thiện Thệ."
Bụt
lại đọc cho vị thiên nữ nghe một bài kệ khác:
"Mặc
cảm hơn, kém, bằng
Tạo
ra nhiều rối rắm
Ba
mạn đã vượt rồi
Tâm
không còn khuynh động."
Đọc
xong, Bụt lại hỏi vị thiên nữ:
"Bây
giờ con đã hiểu bài kệ ấy chưa? Nếu không hiểu thì con
cứ nói."
Vị
thiên nữ bạch Bụt: "Con vẫn chưa hiểu, bạch Đức Thế
Tôn. Con vẫn chưa hiểu, bạch Đức Thiện Thệ."
Bụt
lại đọc cho vị thiên nữ nghe một bài kệ khác nữa:
"Trừ
dục, vượt ba mạn
Tâm
lặng, hết mong cầu
Mọi
đau phiền cởi bỏ
Đời
này và đời sau."
Rồi
Bụt hỏi vị thiên nữ: "Lần này con có hiểu được ý
nghĩa bài kệ không? Nếu không, thì con vẫn có thể hỏi thêm."
Vị
thiên nữ bạch Bụt: "Con đã hiểu, bạch Đức Thế Tôn.
Con đã hiểu, bạch Đức Thiện Thệ."
Kinh
này Bụt đã nói xong. Nghe Bụt dạy, vị thiên nữ vui mừng
vâng theo, biến đi và không ai còn trông thấy tăm dạng cô
đâu nữa. (CCC)
(Tam
Di Đề Kinh - Tạp A Hàm, 1078 tạng Kinh Đại Chánh)
(http://www.langmai.org/)
Bài
đọc thêm:
Giảng
giải Kinh Tam-Di-Đề (Samiddhi Sutta)
10-02-2007
11:23:56
