BAN
THIỀN LẠT MA XUẤT HIỆN TẠI
DIỄN
ĐÀN PHẬT GIÁO THẾ GIỚI
Vị
Ban Thiền Lạt Ma hiện tại do Trung Quốc bổ nhiệm
Cậu
bé mà giới chức Trung Quốc nói là Ban Thiền Lạt Ma,
tức là lãnh đạo quan trọng thứ hai trong Phật giáo
Tây Tạng, đã có buổi xuất hiện hiếm hoi trước công
chúng tại Diễn đàn Phật giáo Quốc tế được tổ
chức tại Trung Quốc.
Việc
bổ nhiệm Ban Thiền Lạt Ma là một trong các vấn đề
gây nhiều tranh cãi nhất vì nó liên quan tới việc Trung
Quốc kiểm soát Tây Tạng.
Cách
đây 11 năm, một cậu bé sáu tuổi có tên là Gedhun Choekyi
Nyima được lãnh đạo lưu vong của Tây Tạng, là Đức
Đà Lai Lạt Ma, nêu danh là hiện thân của vị Ban Thiền
Lạt Ma thứ 10 của Tây Tạng.
Trung
Quốc không đồng ý với sự lựa chọn này, đặc biệt
lại là người do chính đức Đà Lai Lạt Ma tuyên bố,
nên họ đưa cậu bé này đi trong cái gọi là giam giữ
bảo hộ.
Các
nhóm nhân quyền quốc tế thường nhắc tới cậu bé
này là tù nhân chính trị nhỏ tuổi nhất thế giới.
Hành tung của cậu bé được đức Đà Lai Lạt Ma lựa
chọn hiện vẫn chưa rõ.
Sau
đó, Bắc Kinh đưa ra ứng cử viên của riêng họ, có
lên là Gyaltsen Norbu. Cậu bé này năm nay 16 tuổi, là người
đã xuất hiện tại diễn đàn Phật giáo ở Hàng Châu,
gần Thượng Hải.
Có
một số lý do tại sao chức vụ Ban Thiền Lạt Ma lại
rất quan trọng: đó là người giữ chức vụ chủ chốt
trong các lễ lạt Phật giáo Tây Tạng, là người đứng
đầu một Phật viện quan trọng, và điều quan trọng
nhất là theo truyền thống, vị Ban Thiền Lạt Ma thường
dẫn đầu nhóm tìm kiếm hiện thân của đức Đạt
Lai Lạt Ma mới.
Giới
quan sát nói lý do cuối cùng này chính là nguyên nhân
khiến Trung Quốc hết sức cứng rắn nói rằng sự
lựa chọn của họ mới đúng.
Tuy
nhiên, cũng chưa rõ sự lựa chọn của Trung Quốc sẽ
phù hợp ra sao với tuyên bố của đức Đạt Lai Lạt
Ma rằng ông sẽ được đầu thai ở bên ngoài Tây Tạng.
Tại
diễn đàn Phật giáo, Gyaltsen Norbu có bài diễn văn kéo
dài 10 phút, khen ngợi các chính sách của Trung Quốc
về tôn giáo. Cậu cũng ca ngợi người tiền nhiệm
của mình, là vị Ban Thiền Lạt Ma thứ 10, là một nhân
vật gây rất nhiều tranh cãi.
Ông
này bị Trung Quốc giam trong nhiều năm vì kêu gọi độc
lập cho Tây Tạng, nhưng sau đó lại được giao chức vụ
trong Quốc Hội Nhân dân Trung Quốc.
Vị
Ban Thiền Lạt Ma hiện nay do Trung Quốc chỉ định mới
chỉ có một vài chuyến thăm tới Tây Tạng.
Những
dịp mà cậu xuất hiện trước công chúng thì thường
chủ yếu ở Bắc Kinh, tại các đại hội quan trọng của
đảng Cộng sản hay trong các dịp lễ trọng của người
Tây Tạng. (http://www.bbc.co.uk)
Diễn đàn Phật
giáo thế giới lần 1:
Phật
giáo Trung Quốc sau nhiều thập niên ngủ quên
[22.04.2006
20:46]
Diễn
đàn Phật giáo thế giới lần thứ nhất (viết tắt là “diễn
đàn”) được Giáo Hội Phật Giáo Trung Quốc (BAC) phối hợp
với Hiệp Hội Giao Lưu Văn Hoá và Tôn Giáo Trung Quốc đồng
tổ chức từ ngày 13-16/4/2006 tại Hàng Châu và Châu Sơn, tỉnh
Triết Giang, Trung Quốc, đã quy tụ trên 1000 vị lãnh tụ tâm
linh Phật giáo, các nhà nghiên cứu Phật học, các nhà tôn
giáo, văn hoá và các nhà ngoại giao của 41 nước tham dự.
Phái đoàn Phật giáo Việt Nam do Hoà thượng Thích Trí Quảng
làm trưởng đoàn, gồm có tám thành viên. Ngoài ra còn có
đoàn ngoại giao của chính phủ Việt Nam do ông Ngô Yên Thi
làm trưởng đoàn.
Tại
các cổng của phi trường Hàng Châu và các ngã đường chính
của thành phố này, nơi khai mạc diễn đàn, biểu ngữ chào
mừng diễn đàn được trang hoàng hết sức lộng lẫy. Số
lượng cờ phướng Phật giáo và ba-nô về diễn đàn ở phi
trường Châu Sơn và thành phố này, nơi tổ chức lễ bế
mạc, tăng lên gấp nhiều lần so với Hàng Châu, đúng với
câu nói dân gian của Trung Quốc: “Châu sơn là hải thiên
Phật quốc” (“đất nước Phật trên biển”) gắn liền
với hạnh nguyện của đức Bồ-tát Quan Âm Nam Hải.
Phái
đoàn Phật giáo quốc tế đã được tiếp đón trọng thể
tại ngay cửa xuống của những chiếc máy bay đặc dụng.
Hàng ngàn lá cờ Phật giáo và ba-nô chào mừng được trang
trí đẹp mắt, dọc theo con đường nhiều cây số, từ phi
trường cho đến khu vực núi Phổ Đà và các khách sạn, nơi
cư trú của các tham dự viên. Số lượng cờ Phật giáo được
trang hoàng tại đây hơn hẳn các Hội nghị Phật giáo thế
giới tại các nước Phật giáo là quốc giáo, chẳn hạn như
Thái Lan. Từ trong hội trường của diễn đàn cho đến khu
tiếp tân và phục vụ, không hề treo bất kỳ quốc kỳ nào
của Trung Quốc. Hoàn toàn thuần tuý mầu sắc Phật giáo.
Sân khấu của diễn đàn trước khi khai mạc được trang hoàng
như một chánh điện. Sau lễ khai mạc ngắn ngọn nhưng không
kém phần trọng thể, tấm phong của diễn đàn xuất hiện,
biến không gian chánh điện thành không gian của hội thảo.
CHỦ
ĐỀ VÀ MỤC ĐÍCH CỦA DIỄN ĐÀN
Hòa
thượng Thích Trí Quảng - Phó chủ tịch HĐTS, Trưởng ban
Hoằng pháp TW phát biểu tại Diễn đàn
Chủ
đề chính của diễn đàn là “Thế giới hoà hợp bắt đầu
từ tâm.” Thế giới hoà hợp ở đây được hiểu là một
thế giới, nơi đó con người của tất cả quốc gia và dân
tộc thuộc các truyền thống tôn giáo khác nhau có thể cùng
nỗ lực xây dựng một thế giới hoà bình và thịnh vượng.
Thế giới đó, từ triết học và hành trì Phật giáo, chỉ
có thể khởi đi từ tâm của mỗi người, theo tinh thần “tâm
tịnh là quốc độ tịnh; tâm bình thì thế giới bình.”
Tâm đó là tâm từ bi, tâm vị tha, tâm vô ngã, tâm dấn thân
phục vụ con người và muôn loài.
Vị
Lama truyền thừa tại Diễn đàn
Có
trên 500 bài nghiên cứu gởi về diễn đàn. Ban tổ chức đã
tuyển chọn một số bài tiêu biểu và nộp đúng hạn, in
thành 3 quyển kỷ yếu. Diễn đàn đã chia làm 9 nhóm thuyết
trình. Mỗi nhóm gồm có 8-9 thuyết trình viên. Mỗi diễn giả
được trình bày tối đa 7 phút. Thành phần diễn giả rất
đa dạng, từ các nhà lãnh tụ tâm linh Phật giáo, đến các
nhà nghiên cứu Phật học, các nhà ngoại giao, các nhà văn
hoá, giáo dục, đại diện các quốc gia và các tổ chức Phật
giáo khác nhau.
Diễn
đàn này đã trở thành tiêu chí không chỉ cho Phật giáo Trung
Quốc trong nỗ lực vận động các cộng đồng Phật giáo
Trung Quốc trong và ngoài Đại Lục ủng hộ cho việc phục
hưng Phật giáo trong mãnh đất tâm linh Đại thừa, mà còn
là tiêu chí của các trường phái cũng như tông môn pháp phái
Phật giáo cùng ngồi lại với nhau trong tinh thần hoà hợp
như nước với sữa, xoá đi các khoảng cách dị biệt về
cách thức tiếp cận, lý giải và hành trì lời Phật dạy,
để cùng nhau phát triển Phật giáo.
Chủ
đề của diễn đàn không chỉ phản ánh được bản chất
đời sống đạo đức và tâm linh nhân bản của Phật giáo,
mà còn trùng hợp với truyền thống văn hoá của Trung Quốc.
Các tham dự viên đã tập trung vào ba nhóm chủ đề phụ sau
đây:
a)
Thống nhất và hợp tác giữa các giáo phái Phật giáo: nhằm
xoá đi các khoảng cách dị biệt về cách hiểu và hành (tín
giải) lời Phật trong các truyền thống Nam tông (thường bị
gọi là Tiểu thừa), Bắc tông (thường được gọi là Đại
thừa) và Kim cang thừa, một nhánh đại thừa chuyên về Mật
tông.
b)
Phát huy tinh thần trách nhiệm xã hội của Phật giáo: nhằm
ứng dụng vào đời sống thường nhật lời Phật dạy về
đạo đức xã hội, mối quan hệ giữa con người với con
người, con người với động vật và thiên nhiên. Phương
thức ứng dụng này sẽ hình thành nên một bộ mặt Phật
giáo dấn thân, góp phần xoá đi nỗi khổ niềm đau của chúng
sinh.
c)
Sứ mệnh hoà bình của Phật giáo: Các nguyên lý cộng tồn
trong hiểu biết và tương kính, phát xuất từ trái tim từ
bi và tâm hỷ xả của Phật giáo sẽ là nền tảng của một
thế giới hoà bình, không còn chiến tranh, hận thù, giết
chóc, bạo lực và khủng bố. Phát huy tinh thần vô ngã, vị
tha, loại bỏ chủ nghĩa độc tôn, chuyển hoá các mâu thuẫn,
thiết lập đối thoại đa nguyên văn hoá, tôn giáo, ý thức
hệ, giữa các liên minh, quốc gia, sắc tộc và cá nhân sẽ
là con đường dẫn đến hoà bình theo tinh thần Phật dạy.
Mục
đích của diễn đàn là nhằm thiết lập một không gian đối
thoại và hợp tác các giáo phái Phật giáo khắp thế giới
để tạo ra phong trào chấn hưng Phật giáo tại Trung Quốc
và xác định vai trò lãnh đạo tinh thần và tâm linh của
Phật giáo đối với dân chúng châu Á. Đặc điểm của diễn
đàn này là tính xã hội hoá và đa dạng hoá ở mức độ
cao cấp, tạo cơ hội dân chủ cho tất cả tăng ni và Phật
tử có tấm lòng tôn kính, bảo hộ Phật giáo, thương nhân
loại đang đối đầu với nhiều khủng hoảng nghiêm trọng,
có thể thường xuyên hội họp, thảo luận, tìm ra những
giải pháp cho các vấn nạn thời đại. Tất cả tham dự viên,
bất luận tín ngưỡng tôn giáo, tăng hay tục, đều được
mời gọi tham gia vào diễn đàn, thảo luận về phương thức
hành trì và truyền bá lời Phật dạy, một cách đa dạng
và phong phú.
NGUỒN
GỐC CỦA DIỄN ĐÀN
Các
giáo phái và tổ chức Phật giáo khắp thế giới ngày nay
không còn hạn chế phạm vi hoạt động trong quốc gia của
mình nữa, mà đã phổ biến rộng khắp, đáp ứng nhu cầu
Phật sự ngày càng cao. Khái niệm một tổ chức Phật giáo
thế giới có thể quy tụ các bậc lãnh tụ Phật giáo khắp
năm châu ngồi lại với nhau vì mục đích tìm ra được những
giải pháp thiết thực để phổ hoá Phật pháp đến với
mọi người đã trở thành niềm thao thức chung của nhiều
cao tăng thạc đức thời hiện đại.
Vào
tháng 10-2004, khi Hội thảo giao lưu hữu nghị Phật giáo lần
thứ bảy được tổ chức tại Bắc Kinh với sự tham dự
của Trung Quốc, Nam Triều Tiên và Nhật Bản, tám vị lãnh
đạo Phật giáo tại Đài Loan và Hongkong đã quyết định
tổ chức diễn đàn Phật giáo thế giới tại Trung Quốc,
để góp phần vực dậy một đạo Phật đã ngủ quên trong
nhiều năm qua, dưới thời xã hội chủ nghĩa. Tám vị lãnh
đạo đó là Hoà thượng Nhất Thành (1927), đại lão hoà thượng
Bổn Hoán (?? 1907), Hoà thượng Tinh Vân (1927), HT. Duy Giác (1928),
HT. Giác Quang (1918), TT. Thánh Huy (1951), Rinpoche Jiamuyang Luosangjiumei
Tudanquejijima (1948) và TT. Huba Longzhuangmeng (1960).
Trung
Quốc vốn là cái nôi của Phật giáo Đại thừa trong quá
khứ, trong nhiều năm qua như một con sư tử đang ngủ quên
trong rừng sâu trong thời XHCN, đã bắt đầu tỉnh giấc, vươn
mình. Với tấm lòng vì Phật giáo và uy tín của tám vị lãnh
tụ Phật giáo, trong vòng một năm vận động, từ tháng 10-2004
đến 11-2005, ý tưởng tổ chức diễn đàn Phật giáo đã
được các cộng đồng Phật giáo Trung Quốc ở Hong Kong, Ma
Cao và Đài Loan cũng như hơn 40 quốc gia trên thế giới đồng
tình và ủng hộ. Nhiều cuộc họp trù bị đã được tổ
chức, nhằm bàn thảo và chọn chủ đề, cũng như phác thảo
kế hoạch tổ chức trong vòng hơn một năm rưỡi qua, đã
giúp cho diễn đàn được thành tựu mỹ mãn.
THÀNH
CÔNG CỦA DIỄN ĐÀN
Trong
lễ khai mạc diễn đàn, đại diện chính phủ Trung Quốc khẳng
định rằng “chính phủ và nhân dân hãy cùng nỗ lực giúp
Phật giáo thiết lập một thế giới hoà hợp. . . Phật giáo
đã có nhiều đóng góp quan trong cho hoà bình thế giới và
làm giàu văn hoá nhân loại. Diễn đàn Phật giáo thế giới
phải đóng vai trò quan trọng trong việc tìm kiếm phương thức
xây dựng một thế giới hoà hợp và an vui.” Đây là khẳng
định mang tính chính sách mới đối với Phật giáo, tôn giáo
lớn nhất tại Trung Quốc, có bề dày lịch sử gắn liền
với quá trình dựng nước và bảo vệ đất nước này.
Diễn
đàn này được xem là hội thảo Phật giáo quốc tế lớn
nhất tại Trung Quốc, nhất là kể từ năm 1949 đánh dấu
triều đại Trung Quốc Mới. Diễn đàn đã diễn ra trong sự
ngạc nhiên thán phục là nhờ vào các nỗ lực chưa từng
có của các cộng đồng Phật giáo Trung Quốc trong và ngoài
Đại Lục, trong thời Trung Quốc XHCN, một chính thể đã từng
có chính sách cách mạng văn hoá sai lầm vào những năm 1966-1976,
đẩy Phật giáo vào con đường suy vong.
Thành
công nhất của Diễn đàn lần này là các lãnh tụ Phật giáo
Trung Quốc khắp nơi trên thế giới, đặc biệt là Trung Quốc,
Đài Loan, Hongkong và Macau không chỉ là những thành viên trở
về tham dự, mà còn là những vị cao tăng đã tham gia vận
động cho diễn đàn được diễn ra như sự thành công của
nó. Trong số đó, phải kể đến phái đoàn Phật giáo Đài
Loan gồm 16 vị, do Hoà thượng Tịnh Lương làm trưởng đoàn;
phái đoàn Phật giáo Hongkong gồm 28 vị, do Hoà thượng Giác
Quang làm trưởng đoàn và phái đoàn Phật giáo Macau gồm 6
vị, do Hoà thượng Kiến Kiếm làm trưởng đoàn.
Ấn
tượng nhất là công lao vận động và đóng góp của Hoà
thượng Tinh Vân, sáng lập Phật Quang Sơn Quốc Tế, người
chủ trương Tịnh độ nhân gian và sự tham dự của Hoà thượng
Tịnh Không, người Úc gốc Hoa, chủ trương Tịnh độ Tây
phương. Ngoài ra, còn có sự tham dự của ngài Ban-thiền Lạt-ma
thứ 11, vị lãnh tụ tâm linh thứ hai sau đức Dalai Lama và
Rinpoche Jiamuyang Luosangjiumei Tudanquejijima được quan niệm như
vị Phật sống Jamuyang thứ sáu của tu viện Labuleng.
THAY
LỜI KẾT
Trong
những năm 1966-1976, khi cuộc cách mạng đại văn hoá của
Trung Quốc diễn ra, các tổ chức Phật giáo trở nên tê liệt,
Hiệp Hội Phật Giáo Trung Quốc bị ép buộc ngưng hoạt động,
chùa chiền bị hư hoại, tăng ni không được chính thức xuất
gia. Nhận thức được những sai lầm nghiêm trọng đó, chính
phủ Trung Quốc ngày nay đã thay đổi chính sách tôn giáo,
chùa chiền được trùng tu, giáo dục và tâm linh Phật giáo
đang được khuyến khích. Tuy vậy, Phật giáo Trung Quốc còn
phải trải qua một thời gian dài để phục hoạt truyền
thống tâm linh Phật giáo lâu đời tại đất nước nổi tiếng
là thiên đường của Phật giáo Đại thừa.
Điều
đáng quan tâm khác là, các vị cao tăng Phật giáo ngoài Đại
Lục đã từng có quan hệ lận đận với chính phủ Trung Quốc
sau năm 1949, bỏ nước ra đi, nay vì nhìn thấy được dấu
hiệu nhiệt tâm của chính phủ Trung Quốc, đã trở về tham
dự diễn đàn, góp một bàn tay cho sự nghiệp chấn hưng Phật
giáo tại đất nước này, theo tinh thần: “không chấp quá
khứ, không giữ hận thù, hỷ xả khoan dung, độ lượng chuyển
hoá.”
Sau
mấy ngày làm việc trong tinh thần dân chủ và đoàn kết,
diễn đàn Phật giáo thế giới lần thứ nhất đã khép lại
bằng lễ cầu nguyện hoà bình và tuyên cáo Phổ Đà Sơn với
thông điệp từ bi cứu khổ của Bồ-tát Quan Thế Âm, nhưng
những ấn tượng và niềm tin về sự vươn mình của Phật
giáo Trung Quốc vẫn còn đọng lại trong tâm thức của các
tham dự viên. Mong sao thông điệp “thế giới hoà hợp bắt
đầu từ tâm” không chỉ có ý nghĩa đối với các cộng
đồng Phật giáo Trung Quốc trong và ngoài nước, mà còn là
phương châm ứng xử của tất cả cá nhân, tổ chức xã hội
và các quốc gia, để cuộc sống này trở nên an lạc và thảnh
thơi, bất luận nguồn gốc tôn giáo, sắc tộc, màu da và
giới tính.
Thích
Nhật Từ ( Đạo Phật ngày nay)