THƯ VIỆN HOA SEN
[Search][English][Mirrorsite]
c
Home Kinh Ðiển Giới Luật Luận Giải Phật Học  Thiền Nguyên Thủy Tổ Sư Thiền  Niệm Phật Sử Phật Giáo Pháp Luận Tự Ðiển Phật Học  Dinh Dưỡng Chay Truyện Ngắn Diễn Ðàn Index Tác-Giả

 
HẠNH ÐẦU ÐÀ
Tiếp theo bài "Khất Thực Phi Pháp Phi Thời
From:  "Hoa Nguyen" <thanhhuy@ẹ..> 
Date:  Fri Aug 2, 2002  5:32 am
Subject:  RE: [hoasen-1] Re: vấn đề “khất thực phi pháp phi thời”

Có lần vào buổi chiều (đã lâu) , tôi đi vào cổng sau khu Phước Lộc Thọ, thấy có mội vị sư đứng dưới cơn mưa nhỏ, hai tay ôm bình bát, đấp y vàng sậm đã bị ướt nhiềụ Tôi co' cúng dường và nhắc vị sư đó là trời đang mưa, nên bước vào trong vài bước để tránh mưạ Nhưng vị đó im lặng như không quan tâm. Vậy nói như d/h Tịnh Thủy có thể đang hành hạnh đầu đà ?

Hòa

From:  Tamthien@ạ.. 
Date:  Fri Aug 2, 2002  3:53 am
Subject:  Xin cho biết về hạnh Ðầu Ðà

Thưa quý đạo hữu,
Xin quý đạo hư~u giảng nghĩa giúp tôi hạnh Ðầu Ðà là hạnh gì, cần tu như thế nào ? Xin cám ơn quý đạo hữu .
Tâm Thiện

From:  "Hoa Nguyen" <thanhhuy@ẹ..> 
Date:  Fri Aug 2, 2002  6:39 am
Subject:  RE: [hoasen-1] Xin cho biết về hạnh Ðầu Ðà

Chào d/h Tam Thien,

Ðáng lẽ người nhiều kinh sách là d/h Tịnh Thủy trả lời câu hỏi về "đầu đà" , nhưng tôi lỡ bắt chước dùng từ này , xin liên đới chịu trách nhiệm gõ chữ :
Ðầu Ðà là phương tiện tu khổ hạnh được đức Thích Ca Mâu  ni cho phép. Pháp tu này giúp hành giả giảm tốÃ đa những nhu cầu của đời sống, tăng trưởng ý chí, và rũ sạch ba điều tham  trước về quần áo, đồ ăn, nhà ở.
Ngài Phật Âm (Nam tông) kể 13 hạnh đầu đà trong Thanh Tịnh Ðạo :

1/ Mặc y phục rách vá
2/ Mặc y phục ba phần (áo tam y)
3/ Khất thực để sống
4/ Không bỏ nhà nào
5/ Ăn mỗi ngày một lần
6/ Ăn chỉ một phần
7/ Không ăn tàn thực
8/ Ở rừng 
9/ Ở gốc cây
10/ Ở giữa trời
11/ Ở nghĩa địa
12/ Ngủ đâu cũng được
13/ Ngồi không nằm

Nhưng theo thuyết của ngài Tịnh Ảnh Nam sơn (Bắc tông)thì chỉ có 12 điều, đại khái như trên (nếu có yêu cầu tôi sẽ chép lại thuyết này). Tương truyền vua Trần Nhân Tông sau khi xuất gia đã tu theo hạnh đầu đà và vì vậy ngài cũng được mang danh hiệu là Trúc Lâm đầu đà.

Nhưng hình như không phải giữ đầy đủ 13 điều trên mới là theo hạnh đầu đà. Thế tục cũng thường gọi các nhà sư đi khất thực là đầu đà.
Hòa

From:  Tinh Thuy <tinhthuy2@ỵ..> 
Date:  Fri Aug 2, 2002  3:49 pm
Subject:  RE: [hoasen-1] Xin cho biết về hạnh Ðầu Ðà

Chào huynh Hòa, Tâm Thiện và ca’c huynh tỷ

Xin cảm ơn huynh Hòa đã trả lời huynh Tâm Thiện giùm.  Về hạnh Ðầu Ðà, TT chỉ biê’t sơ qua là một phe’p tu khổ hạnh, không cực đoan, không e’p xa’c vơ’i mục đi’ch để giải thoa’t thân và tâm ra khỏi phiền nãọ  Phe’p tu này đã co’ từ thời Ðư’c Phật và một đại đệ tử Phật là ngài Ca Diê’p tu theo hạnh tu nàỵ  Ở Việt Nam ta, khoảng năm 1300, vua Trần Nhân Tông, sau khi nhường ngôi vua cho con đã lên nu’i Yên Tử tu theo hạnh Ðầu Ðà và tự lâ’y danh hiệu là “Hương Vân Ðầu Ðà”. Sau đo’ ngài Hương Vân trở thành Sơ Tổ thiền pha’i Tru’c Lâm.
Hạnh tu Ðầu Ðà bao gồm 13 phe’p tu khổ hạnh như huynh Hòa đã co’ lie^.t kê theo thuyê’t Nam Tông trong Thanh Tịnh Ðạọ  Co’ sa’ch còn gọi là Thập nhị đầu đà.  Mong huynh Hòa cho biê’t thêm thuyết thập nhị hạnh này của ngài Tịnh Ảnh Nam sơn (Bắc tông).

Ki’nh chu’c ca’c huynh tỷ một cuô’i tuần an lạc thảnh thơị

Ki’nh,
Tịnh Thủy

From:  Tamthien@ạ.. 
Date:  Fri Aug 2, 2002  4:58 am
Subject:  RE: [hoasen-1] Xin cho biết về hạnh Ðầu Ðà

Thưa đạo hữu Hòa và quý đạo hữu,

Xin cảm ơn đạo hữu Hòa đã mau chóng giảng giải giúp tôi . Tuy nhiên, tôi nghĩ rằng giới luật nhà Phật thường ghi rõ ràng, chi tiết, và người thọ giới, phát nguyện, thường thi hành rất nghiêm túc, không có chuyện du di thoải mái như luật pháp thế gian, cho nên tôi không nghĩ rằng chỉ riêng một chuyện đi khất thực đã được coi như đang tu hạnh đầu đà, nếu theo như đạo hữu chỉ dẫn, hạnh đầu đà đã được quy định với 13 điều như kể trên.Tôi cũng nhớ mài mại có ddọc đâu đó rằng khi ngài Ma Ha Ca Diếp đã già rồi mà vẫn còn theo hạnh này, đức Phật có khuyên ngài nên ngưng, để giảm bớt sự khổ hạnh, nhưng ngài không tuân theo, vẫn giữ hạnh đầu đà. Như vậy, ha.nh đầu đà phải có những sự chịu đựng gian khổ lắm, mới khiến cho đức Phật thương xót người đệ tử già mà khuyên như thế, chứ nếu chỉ vì cái chuyện mỗi ngày đi khất thực một lần cho đủ một bình bát cơm thì cũng không đến nỗi gian khổ lắm. 
Một lần nữa, xin cảm ơn sự tận tâm của đạo hữu Hòa, và ước mong nếu có đạo hữu nào biết có điều gì khác hơn nữa thì xin cho tôi được học hỏi .
Xin đa tạ,
Tâm Thiện

From:  Tamthien@ạ.. 
Date:  Fri Aug 2, 2002  10:31 pm
Subject:  Re: [hoasen-1] Xin cho biết về hạnh Ðầu Ðà

Thưa đạo hữu Hòa và quý đạo hữu,

Về câu :

<< Ðể trả lời d/h Tam Thien, thì trong sách có ghi thêm như sau : "Phép tu hành của các vị đầu đà tuy có 12 loại, nhưng phần nhiều chú ý nhất vào một hạnh khất thực mà thôi " . >>

... tôi xin phép được không đồng ý . Trong thời đức Phật tại thế, TẤT CẢ tăng ni đều đi khất thực theo đúng pháp, như nhau, trừ trường hợp bất khả kháng, nhưng đặc biệt khác các vị kia là ngài Ma Ha Ca Diếp tu theo hạnh đầu đà. Ðó là lý do khiến cho tôi khởi tâm muốn học hỏi điều đặc biệt khác của hạnh này so với những tu sĩ thường, thưa đạo hữu . 

Ðạo hữu có thể phát tâm cho tôi biết câu đó là một điều bổ túc cho qui định của hạnh đầu đà, hay chỉ là ý kiến riêng của soạn giả cuốn sách, được không ạ?

Xin cảm ơn đạo hữu .
Kính,
Tâm Thiện

From: "Hoa Nguyen" <thanhhuy@ẹ..> 
Date: Fri Aug 2, 2002 7:51 pm
Subject: RE: [hoasen-1] Xin cho biết về hạnh Ðầu Ðà

Chào d/h Tịnh Thủy,

Tôi thấy trong sách có chép lại như sau về "Thập Nhị Ðầu Ðà" (mà khi d/h TT đã có tên gọi này tức là có sẵn sách sao lại bảo tôi phải làm việc gõ chữ :-) ) :

1/ Phẩn tảo y : Mặc áo nạp y, thu+' áo người ta bỏ đi, nhặt giặt sạch rồi khâu lạị

2/ Ðãn tam y : tứ c chỉ mặc ba loại áo Tăng già lê, Uất đa la, và An Ðà hội mà thôị

3/ Khất thực : tự mình đi khất thực, chớ không nhận đồ ăn cu?a người khác mời đãi, hay của nhà sư khác.

4/ Trước hay đúng ngọ chỉ ăn bữa chính một lần, không ăn sau ngọ, ăn lần thứ haị Nhưng được ăn thêm bánh trái, gọi là tiểu thực.

5/ Nhất tạo thực: Ngoài bữa chính ăn một lần vào trước ngọ hay đúng ngọ, không ăn bữa Tiểu thực nữạ (điều 4 và 5 như có mâu thuẫn).

6/ Nhất sủy thực: một vốc ăn. Tức chỉ a (n cơm, thức ăn đựng trong một chiếc bình bát của mình, hết thì thôi, không ăn thêm.

7/ A La nhã xứ : Ở chỗ đồng không mông quạnh, xa nơi dân cự

8/ Trủng gian tọa : ở nơi mồ mả, nghĩa điạ.

9/ Thụ hạ tọa : ở nơi gốc câỵ

10/ Lộ địa tọa : ở nơi trống trải không cần có bóng cây chẹ

11/ Tùy tọa : chỗ nào có cỏ mọc thì ở, không cứ phải dưới bóng câỵ

12/ Thường tọa bất ngọa : thường ngồi kiết già chớ không nằm.

Ðể trả lời d/h Tam Thien, thì trong sách có ghi thêm như sau : 
"Phép tu hành của các vị đầu đà tuy có 12 loại, nhưng phần nhiều chú ý nhất vào một hạnh khất thực mà thôi " .

Hòa

From:  "Hoa Nguyen" <thanhhuy@ẹ..> 
Date:  Sat Aug 3, 2002  2:21 am
Subject:  RE: [hoasen-1] Xin cho biết về hạnh Ðầu Ðà

Chào d/h Tâm Thiện,

Tôi chép lại câu đạo hữu thắc mắc bên dưới bài viết "Thập Nhị Ðầu Ðà" từ trong sách. Hôm qua tôi nhớ ó viết "thế tục gọi sư khất thực là đầu đà".
Nên đây là nói về truyền thống "hạnh đầu đà" ở Trung Hoạ Không biết chắc là ở Ấn Ðộ như thế nàọ Ở Trung quốc, nhiều vị sư được gọi là đầu đà, theo cách "thế tục gọi ", tôi cho thật sự chỉ vì họ đi khất thực thôị Chúng ta nhớ là Trung Hoa có khi hậu ôn đới, nghĩa là đêm và mùa đông rất lạnh, khó có chuyện ai sống được lâu ngày ở ngoài trời, dưới gốc cây, hay trong nghĩa địạ Cho nên chắc chắn giới hạnh đầu đà khi đem qua TQ đã có sự thay đổi linh động, cho được "khế cơ ". Ðây cũng là một lý do tại sao các bộ phái "Tiểu Thừa" (tôi không viết Nam Tông vì không phải Nam tông) đã truyền qua Trung quốc rất sớm, trước hơn Ðại Thừa, và thành lập được hai tông phái cũng có danh là Câu Xá tông và Thành Thực tông, nhưng sau này cả hai không thể tồn tại được. Thật khó tưởng tượng các tăng ni có thể đi khất thực vào mùa đông giá buốt.

Hòa 

From:  Tinh Thuy <tinhthuy2@y...> 
Date:  Sat Aug 3, 2002  3:20 am
Subject:  Re: Xin Cho Bie^'t Ha.nh Tu Ðầu Ðà

Chào các huynh tỷ,

Tịnh Thủy trích đoạn dưới đây từ cuốn Thập Ðại Ðệ Tử do Hòa thượng Tinh Vân biên soạn, Việt dịch Như Ðức, nói về ngài Ðại Ca Diếp – Ðầu Ðà Ðệ Nhất, để các huynh tỷ biết thêm về sự tu tập khổ hạnh đầu đà của ngài:

ƯA TU KHỔ HẠNH

Ðại Ca Diếp một bề ưa thích tu tập khổ hạnh đầu đà.  Nói về sự tu tập của tôn giả, từ trẻ cho đến tuổi già, không kể tình hình ra sao, hoặc là mọi người ân cần nói thế nào, tôn giả không hề từ bỏ khổ hạnh.
Phàm người tu khổ hạnh đầu đà phải đủ mười hạnh:
1. Cần chọn nơi vắng vẻ.
2. Chỉ sống bằng cách khất thực.
3. Thường ở một chỗ.
4. Ngày ăn một bữa.
5. Khất thực không chọn lựa.
6. Chỉ có ba y, bình bát, tọa cụ.
7. Thường ngồi tư duy.
8. Thường tịnh tọa chỗ trống.
9. Mặc y phấn tảo.
10. Thường ở nơi gò mả.
Sinh hoạt của một vị đầu đà cần phải đơn giản và thanh tịnh như thế.
........
ÐỨC PHẬT CHIA NỬA TÒA

Tôn giả niên lạp càng ngày càng cao, đối với việc khổ hạnh đầu đà càng lúc càng tinh cần.
Một hôm đức Phật không thể nhìn thấy tôn giả tuổi cao lớn mà cứ sống dầu dãi nắng mưa, ngày đêm phong sương gió như vậy, nên muốn khuyên tôn giả bớt khổ hạnh. Lúc ấy bánh xe pháp dừng trụ tại giảng đường Lộc Mẫu, đức Thế Tôn cho gọi đại Ca Diếp.  Tôn Giả mặc y bá nạp, râu tóc ra dài, chậm chạp đi đến, các tân tỳ kheo ở đấy không biết tôn giả, thấy hình dáng lôi thôi của tôn giả đều tỏ ý khinh rẻ, có người còn định bước tới ngăn cản không cho đến gần Thế Tôn.

Phật biết ý đại chúng, liền từ xa gọi tôn giả :

- Ðại Ca Diếp ! ông đến đó ư! ta còn chừa phân nửa tòa ở đây, ông hãy mau mau đến ngồi. 
Các tỳ kheo trẻ tuổi nghe Phật nói giật mình không dè ông tỳ kheo già đó la øtôn giảù Ðại Ca Diếp danh chấn tông môn. Tôn giả đảnh lễ Phật xong, lui lại vài bước và bạch :

-  Bạch Thế Tôn ! con là đệ tử của ngài, con thật chẳng dám ngồi tại tòa dành riêng cho Thếá Tôn 
Lúc ấy, đức Phật nói cho đại chúng rõ oai lực vô biên của đại Ca Diếp, lịch trình tu tập của tôn giả tương đồng với Thế Tôn. Ðời nay nếu không gặp Phật, tôn giảû cũng có thể giác ngộ, chứng quả vị La hán Ðộc Giác.

Qua sự việc trên, có thể thấy đức Phật quý trọng tôn giả đến thế nào, thậm chí đối đãi như khách, biểu lộï địa vị trọng yếu của tôn giả trong giáo đoàn. 

Ðức Phật bảo Tôn giả không nên tiếp tục khổ hạnh, hãy bỏ bớt y thô nặng nề, mặc y nhẹ của tín thí cúng dường để tịnh dưỡng tuổi già, không nên mệt nhọc quá độ như thế.

Nhưng dù cho đến đức Phật ủy lạo đến đâu, Tôn giả cũng chẳng thay đổi cách tu, tôn giả thưa với Phật:
- Bạch Thế Tôn! hạnh đầu đà đối với con chẳng phải là khổ nhọc, trái lại rất an lạc, con không bị lo lắng ưu phiền về thức ăn, y phục, không màng sự đắc thất trên nhân gian, con chỉ cảm thấy một sự tự do thanh tịnh thôi.

Ðương nhiên có người phê bình lối sống của con nặng về tự lợi, còn như các tôn giả Xá Lợi Phất, Mục Kiền Liên, Phú Lâu Na, Ca Chiên Diên thì thay Phật làm nhiệm vụ tuyên dương chân lý, không sợ khó khăn, chẳng tiếc thân mạng, cổ động bánh xe pháp, ủng hộ chúng sanh thấm nhuần pháp vị, đồng được pháp lạc.  Về phần con, tuy không đủ nhiệt tình vì người vì pháp, nhưng con không hề quên ơn Thế tôn, cũng vì muốn báo ân Phật, con mới tu học hạnh khổ đầu đà.  Vì chúng sinh cần cứu độ, hoàn toàn nương vào sự hoằng pháp của tăng đoàn.  Các tỳ kheo bố giáo là bậc thần pháp sư của tín đồ, cũng phải kiện toàn tự thân các vị, mới có thể đảm đương công tác cao quý ấy.  Còn bổn thân của tăng đoàn kiện toàn như thế nào? đương nhiên chỉ có theo sinh hoạt nghiêm túc để bồi dưỡng đức hạnh cho chính mình.  Môn khổ hạnh đầu đà trong Phật Pháp cũng là một phương pháp sinh hoạt nghiêm túc, tập quen được lối sống ấy mới có thể khắc khổ, nhẫn nại, kham nhẫn đạm bạc, nhất tâm nhất đức vì pháp vì chúng sanh! bạch Thế Tôn! con vì muốn trực tiếp củng cố tăng đoàn, gián tiếp làm lợi ích chúng sanh, nên luôn luôn nguyện xả bỏ khổ hạnh, xin Thế Tôn lượng thứ cho tính cách chấp trước của đệ tử.
Phật nghe xong, rất hoan hỷ, Ngài nhìn Ðại Ca Diếp, lại nhìn các tỳ kheo, và nói:

- Rất tốt! Tỳ kheo các ông có nghe lời trưởng lão Ðại Ca Diếp vừa nói không?  Tương lai chánh pháp của ta bị hủy diệt, không phải do thiên ma ngoại đạo phá hoại, mà vị sự hủ bại tan nát của tăng đoàn! Ðại Ca Diếp nói rất đúng, muốn hoằng dương Phật Pháp, để ánh sáng chân lý mãi mãi chiếu sáng thế gian, điều trước tiên là phải củng cố tăng đoàn.  Muốn củng cố tăng đoàn phải sinh hoạt nghiêm túc, người như Ðại Ca Diếp mới có thể phụ trách chủ trì chánh pháp của ta!

Này Ca Diếp! ông cứ tiến tu đạo nghiệp, ta không ép ông, ông cứ theo ý nguyện của mình.  Khi nào ông muốn gặp ta, cứ tùy thời mà đến.

Ðức Phật và Ðại Ca Diếp, tuy là hai mà tâm chỉ một, thầy trò thông cảm nhau.  Ðức Phật đãi Ca Diếp như khách như bằng hữu, nhưng tôn giả không quên lễ nghĩa, dùng tư cách đồ đệ mà đáp lại, khiến cho mối tương giao sư đệ càng thêm thâm sâu, nồng hậu.

Chúng ta nghe nói đến đức Phật hoặc các vị La Hán, đều tưởng tượng rằng các vị ấy lạnh lùng nghiêm nghị như cây khô, đá lạnh, đối với thế gian chẳng lưu chút tình cảm nào, thật ra không phải thế, các vị ấy đã biến đổi nhân tình tạp nhiễm thành một thứ tình cảm tự nhiên cao thượng, gọi đó là từ bi.  Hạt giống từ bi nảy mầm từ cây trí tuệ, như đá nam châm thu hút chúng sanh, khiến chúng sanh sớm chiều gần gũi tiếp cận được nhân cách cao thượng ấm áp ấy, liền sửa đổi tập khí của mình.

Trong chốn rừng rậm um tùm của miền nhiệt đới, cây sa la trổ hoa bát ngát, những ngày hạ nhiệt, đông hàn, những đêm trăng sáng trải ánh vàng trên vòm lá xanh, trong chốn cư trú thanh tịnh vắng vẻ ấy, Ðại Ca Diếp đã tu tập hàng năm, hàng năm qua đền đặn, dầu cho mười năm cũng như một ngày, cái phong tư cao cả của bậc thánh đệ tử như còn phảng phất đâu đây.

Khất Thực Phi Pháp Phi Thời
 

c
Links Phật Giáo Thế Giới Thơ và Nhạc Phật Giáo Pháp Thoại Cảnh Chùa Việt Nam  Văn Học Phật Giáo E-mail Sitemap