From: lientam@buddhist.com 
To: hoasen-1@yahoogroups.com, vn-buddhism@yahoogroups.com, tubi@yahoogroups.com
Date: Tue, 6 Mar 2001 23:29:59 -0500 (EST)
Reply-To: hoasen-1@yahoogroups.com
Subject: [hoasen-1] "Am Thuc Trong Dao Phat" 2 

Tên Sách: Sanjivaputta"."Are You Herbivore or Carnivore". England, 1992
Người Dịch: Tỳ Kheo Thiện Minh
Lời Giới Thiệu: Thượng Tọa Giác Chánh, Trưởng ban Văn Hòa Phật 
Giáo Tỉnh Hội Ðồng Nai
Ðiểm Sách: Liên Tâm

Bài 2

Thưa quý đạo hữu:

Trong bài truớc, chúng tôi đã có vài nhận xét về những đặc điểm khác thường của bản dịch quyển sách "Vấn Ðề Ẩm Thực Trong Ðạo Phật" của Tỳ Kheo Thiện Minh, qua phương pháp dịch thuật của ông. Trong bài này, chúng tôi đi vào nội dung quyển sách. Nội dung sách được chia làm 10 tiết mục, từ tiết mục đầu nói về bối cảnh ăn chay đến tiết mục 10 nói về chủ nghĩa ăn chay và thịt nhân tạo. Qua đó, tác giả đã trình bày nhiều khía cạnh của vấn đề ăn chay qua cái nhìn của một người Phật Giáo theo truyền thống Nam Tông.

Mặc dầu thừa nhận mục tiêu căn bản của vấn đề ăn chay đối với đạo Phật là "tôn trọng sự sống" của chúng sinh, nhưng tiếc thay, toàn thể nội dung quyển sách, không có lời nào nói lên cách thức thể hiện sự tôn trọng sự sống mà chỉ là nhằm bảo vệ quan điểm ăn thịt cá của chính tác giả và những người đồng quan điểm với ông. Chúng tôi không cho rằng ông nói lên cho những người Phật Giáo Nam Tông, bởi vì có nhiều tu sĩ lẫn cư sĩ Phật tử Nam Tông tại Tích Lan và Việt Nam ăn chay trường.

Ngoài ra, tác giả đã không đề cập đến một điểm rất quan trọng là giới cấm sát sinh mà Ðức Phật đã ban hành cho tất cả các hàng Phật tử tại gia lẫn xuất gia. Có lẽ tác giả đã cố tình làm ngơ vì biết việc ăn chay, mặc dầu không phải là giới luật, nhưng có liên hệ rất gắn bó, không thể tách rời thành hai vấn đề riêng rẽ, là một phương cách thực hành giáo pháp, thực hành hạnh từ bi và rèn luyện trí tuệ. Bất cứ truyền thống tu tập nào ngày nay và bất cứ hàng Phật tử nào cũng phải giữ một số giới, trong đó đều có giới "Cấm Sát Sinh", mà chính việc giữ giới này sẽ đem lợi ích an lạc và giải thoát cho tự thân người giữ giới (trí tuệ) và đem lại lợi ích an lạc cho tha nhân và các loài sinh vật khác (từ bi). Ðó là hành động có trí tuệ và từ bi mà giới được kiến lập trên đó.

Nói rằng: "Ai sát sinh thì có tội, nhưng người ăn thì không (có tội)..." (tiết mục 1), là một điều thiếu công bình, thiếu lòng từ và ngược lại những lời dạy của Phật. Lòng từ bi của Ðức Phật bao la vô cùng, Ngài xem mọi người, mọi loài như con, nên Ngài không đồng ý cho các đệ tử của Ngài giết hại sinh vật, dù là một sinh vật nhỏ nhít như con vi trùng trong cốc nước. Ngài khuyên: "chớ có sát sanh, chớ có khuyến khích sát sanh, chớ có chấp nhận sát sanh, chớ có làm hại các sinh vật nhỏ bé trong nước, thậm chí chớ có đạp trên cỏ xanh...". Vậy thì làm sao mà giáo lý của Ngài lại có thể như thế được, đã ăn thịt, lại không có lòng từ bi với những người, vì kế sinh nhai phải giết thú vật, mà lại còn đổ thừa cho họ, bắt họ phải gánh hết tội. Một ngàn lần không như vậy, trong toàn bộ giáo lý Phật Giáo không hề có những lời như thế. Chính Ðức Phật, trong một tiền kiếp nào đó, đã tự hiến thân mình làm thức ăn cho bầy cọp đang đói. Cũng vì lòng từ bi mà Ngài đã chế ra ba tháng an cư vào mùa mưa để chư Tăng khỏi ra ngoài vượt núi rừng đi hoằng pháp, có thể dẫm đạp lên những sinh vật sinh nở rất nhiều trong mùa ấy.

Do đó người tu theo đạo Phật, đạo Từ Bi và Trí Tuệ, mà biện minh cho việc ăn thịt, không công nhận sự ăn chay, thì người đó chưa thâm hiểu chữ Từ Bi của đạo Phật. Từ là ban vui, Bi là cứu khổ, ban vui làm sao được khi mặc nhiên để cho người khác giết nó cho ta ăn. 

Tác giả cũng nói rằng khi xưa Phật không ăn chay, ai cho món gì ăn món nấy... Chúng tôi xin thưa rằng, ngày xưa, cách nay hơn hai ngàn năm trăm năm, sau khi thành Phật, Ngài mới đi hoằng pháp, chỉ dạy cho người ta làm lành tránh giữ và giữ tâm thanh tịnh. Nếu bắt buộc ai tu theo Ngài phải ăn chay mới được, thì giáo lý của Ngài, một tôn giáo vừa mới xuất hiện, còn quá mới mẻ, d bị xuyên tạc, bài bác, nếu về hình thức khác biệt với thế nhân nhiều quá . Truyền thống uyển chuyển ấy cũng vẫn còn được chư Tổ Sư sau này noi theo. Cho nên trên con đường truyền giáo, đạo Phật hội nhập rất hài hòa mỗi khi tiến vào những quốc gia dù là hoàn toàn xa lạ. Hơn nữa, tăng đoàn của Ngài quá đông, mỗi khi đi khất thực có đến cả ngàn Tỳ kheo, làm sao mà có đủ thực phẩm chay cúng dường..v..v

Do vậy, Phật tùy phương tiện, cho phép ăn ba thứ thịt, gọi là tam tịnh nhục: (1) Thịt thú vật chết mà không thấy người giết nó, (2) Thịt thú vật chết mà không nghe tiếng rên la kêu khóc của chúng, và (3) Thịt thú vật chết mà không phải do người ta giết với mục tiêu cúng dường mình. Nhưng có một ngày kia, Phật đến thuyết pháp cho một làng chuyên nghề săn bắn thú. Ngài khuyên họ nên bắt chước làng khác mà trồng trọt rau trái, lúa gạo mà ăn chớ đừng săn bắn nữa. Một lần khác, Ngài khuyên vua Tần Bà Xa La đừng giết thú vật để tế thần.

Như vậy, chúng ta hãy suy ngẫm, mặc dầu Phật có cho các để tử ăn tam tịnh nhục thời đó tại quốc độ đó nhưng ở một quốc độ khác, lúc khác Ngài lại khuyên đừng giết hại thú vật. Vậy không phải Ngài khuyên chúng ta ăn chay một cách "hiểu ngầm" và "hiểu ý" của Ngài sao?

Vì sao hồi đó Phật cho phép ăn tam tịnh nhục. Xin thưa là trong hoàn cảnh khó khăn của xứ Ấn Ðộ 2500 năm về trước, Phật rất uyển chuyển trong khi hoằng pháp, Ngài không bắt buộc Tăng đoàn phải ăn chay vì pháp khất thực do dân chúng tự nguyện cúng dường mà xứ này hồi đó nghèo khó, đất đai khô cằn, trồng hoa mầu khó khăn hơn là nuôi thú vật, chúng ta có thể nghĩ rằng, do lòng đại từ, đại bi của Ðức Phật, Ngài muốn trải phước điền cho cả đến những người dân quá nghèo khổ, do nhân duyên nhiều kiếp ít thực hành hạnh bố thí, nay Ngài muốn mở cho họ một cánh cửa để làm quen với hạnh buông xả này, dù nghèo khổ đến đâu cũng có thể chia xớt chén cơm của mình để gieo duyên lành với nhà Phật, cho nên Ngài không chấp nhận những đề nghị ngặt nghèo về ăn chay, để mở lối thoát cho tất cả mọi người, vào hoàn cảnh khó khăn lúc đó . 

Ngày nay, con người đã đi vào thiên niên kỷ thứ ba, đời sống khắp nơi trên thế giới đã giầu có, rau trái và nông phẩm dư thừa, nên những ai muốn cúng dường, rất d dàng cúng dường quý thầy Tỳ kheo thực phẩm rau đậu trái cây. Nếu quý thầy mở lời dạy dỗ Phật tử, khuyên Phật tử nên tôn trọng sự sống mà đừng giết hại sinh vật dù là gián tiếp mua ngoài chợ, thì chắc chắn Phật tử sẽ hoan hỉ tuân hành mà không dám mua tôm thịt cá mú hay sơn hào hải vị làm thực phẩm cúng dường quý thầy. Phật dạy tùy duyên bất biến, khế lý khế cơ, tùy thời tiết nhân duyên, tùy không gian quốc độ. Ngày nay khác 2500 năm về trước và quốc độũ Hoa Kỳ, Thái Lan hay Việt Nam cũng khác xứ Ấn, vậy không lẽ chúng ta cứ khư khư áp dụng luật tắc "Tam Tịnh Nhục" mà Phật đã ban hành cả ba mươi thế kỷ trước đây, vẫn nói rằng "...Chư Tỳ Khưu được độ bất cứ loại thực phẩm nào theo tập tục quốc độ của mình...." (tiết mục 1).

( Xin xem tiếp kỳ tới)

Kính bút,

Liên Tâm

x