Chùa
Đất Sét còn có tên là Bửu Sơn tự nằm ở khóm 1, phường
5, thị xã Sóc Trăng. Chùa nổi tiếng bởi những vật được
tạo hình từ đất sét. Từ tháp Đa Bảo 13 tầng, tháp Bảo
Tòa cao hai mét, đến Lục Long Đăng và nhiều thứ khác đều
làm bằng đất sét, sau đó được phủ ngoài bằng nước
sơn, kim nhũ. Chùa Đất Sét là một công trình kiến trúc độc
đáo ở Việt Nam.
Chùa
Đất Sét đuợc xây dựng từ rất lâu để thờ Phật tại
gia của dòng họ Ngô. Thuở ban đầu, Chùa được cất bằng
các loại cây bình thường ở địa phương. Trải qua bao năm
tháng nên đã bị hư mục khá nhiều và cũng đã được con
cháu trong dòng họ tu sửa nhiều lần theo cấu trúc ban đầu.
Mãi đến năm 1928, ông Ngô Kim Tông đã thực hiện một ý
tưởng của mình là dùng chất liệu đất sét tại chỗ để
dựng nên một ngôi chùa và tạc các tượng thờ Phật.
Bằng
trí tưởng tượng phong phú, bằng bàn tay tài hoa khéo léo
của mình, ông đã tạo nên tháp Đa Bảo cao 13 tầng, mỗi
tầng có 16 cửa, mỗi cửa có một tượng Phật. Tổng cộng
tháp Đa Bảo có 208 cửa, 208 vị Phật và 156 con rồng đỡ
cho 13 tầng tháp. Toàn bộ tháp này cao chừng 4,5 mét. Kế đó
ông tạo Tháp Bỏa Tòa để thờ Phật cao chừng 2 mét, phía
trên theo hình bát giác tượng trưng cho bát quái: Càn - khảm
- cấn - chấn - tốn - ly - khôn - đoài. Trên cùng của tháp
là một tòa sen với 1000 cánh, trên mỗi cánh sen có một tễợng
phật ngự. Trong chùa có một chùm đèn gọi là Lục Long Đăng
với sáu con rồng quay đầu ra chung quanh, đuôi chụm vào với
nhau, phía dưới là một bông sen để các bóng đèn. Ngoài
ra, ông Tông còn tạo hình các danh thú như Kim Lân, Thanh Sư,
Bạch Hổ, Long Mã, Bạch Tượng... có ba cái đỉnh, mỗi cái
cao 1,5 mét, bảy cái lư hương nhỏ. Tìm hiểu kỹ thì được
biết toàn chùa có đến 1991 tượng Phật và tất cả đều
hoàn toàn làm bằng đất sét. Sau khi làm xong, tất cả các
sản phẩm bằng
đất
sét đều được phủ lên bên ngoài bằng nước sơn, kim nhũ
và dầu bóng nên trông giống như làm bằng chất liệu đồng
vậy.
Bên
cạnh những sản phẩm bằng đất sét, ở trong chùa còn có
những cây đèn cầy (nến) khổng lồ. Sáp để đúc đèn được
mua từ năm 1940, vẫn còn nguyên khối. Sau một tháng, đèn
thiệt khô mới dỡ bỏ khuôn và đem những con rồng bằng
đất trang trí xung quanh. Được biết, mỗi cặp đèn lớn
đốt liên tục 70 năm mới hết.
Suốt
gần 30 năm, không một giọt sáp nào chảy ra bên ngoài cả.
Cần phải nói thêm là trong chùa hiện nay vẫn còn ba cây nhang
(hương) lớn, mỗi cây nặng 50 kg chưa sử dụng đến. Tất
nhiên đều là hương thật. Có lẽ chùa Đất Sét là một
công trình kiến trúc "độc nhất vô nhị" ở Việt Nam.
Cao
Nguyên
